Ўзбекистон Республикасининг «Энергияни тежаш, ундан оқилона фойдаланиш ва энергия самарадорлигини ошириш тўғрисида»ги Қонуни ижросини таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Қуйидагиларни назарда тутувчи Ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланишда содир этилган ҳуқуқбузарликлар учун хўжалик юритувчи субъектларга нисбатан ҳуқуқий таъсир чораларини қўллаш тартиби тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ тасдиқлансин:

ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланишда содир этиладиган ҳуқуқбузарликларни аниқлаш;

ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланишда содир этиладиган ҳуқуқбузарликларда молиявий санкцияларни ҳисоб-китоб қилиш ва қўллаш тартиби.

2. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорлари 2-иловага мувофиқ ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.

3. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари — иқтисодиёт ва молия вазири Ж.А. Қўчқоров ҳамда Электр энергияси, нефть маҳсулотлари ва газдан фойдаланишни назорат қилиш инспекцияси бошлиғи И.А. Ниматуллаев зиммасига юклансин.

1. Ушбу Низом ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланишда содир этилган ҳуқуқбузарликларни аниқлаш ва ҳуқуқбузарликларга йўл қўйган хўжалик юритувчи субъектларга (юридик шахслар, шунингдек, юридик шахс ташкил этмаган ҳолда тадбиркорлик фаолиятини амалга ошираётган жисмоний шахслар) нисбатан ҳуқуқий таъсир чораси сифатида молиявий санкциялар қўллаш тартибини белгилайди.

2. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

ваколатли орган — Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Электр энергияси, нефть маҳсулотлари ва газдан фойдаланишни назорат қилиш инспекцияси;

Давлат энергетика реестрига киритилган субъектлар — йилига беш юз ҳамда ундан ортиқ тонна шартли ёқилғини ва (ёки) икки юз эллик ва ундан ортиқ тонна мотор ёқилғисидан фойдаланадиган юридик шахслар;

ёқилғи — хом нефть, учувчан нефть, оғир нефть ва бошқа нефть маҳсулотлари, суюлтирилган углеводород гази, табиий газ, шунингдек, ёқилғи сифатида фойдаланиладиган кўмир, кокс ва бошқа маҳсулотлар;

ёқилғи-энергетика ресурслари — табиий ва бошқа манбалардан ишлаб чиқариладиган ёқилғи ва энергиянинг барча турлари йиғиндиси;

ёқилғи-энергетика ресурсларини беҳуда сарфлаш — ёқилғи-энергия ресурслари қурилмаларини ҳамда двигателларни ишлаб чиқариш зарурати бўлмаган ҳолда, жиҳозларнинг унумсиз ёки самарасиз ишлаши оқибатида ёқилғи-энергия ресурсларининг тўғридан-тўғри исроф қилиниши;

ёқилғи-энергетика ресурсларини ишлаб чиқарувчилар — ёқилғи-энергетика ресурсларининг бир ёки бир нечта турларини ишлаб чиқарувчи юридик ва жисмоний шахслар;

ёқилғи-энергетика ресурсларини узатиш тизими оператори — ёқилғи-энергетика ресурсларининг бир ёки бир нечта турларини қабул қилиш ва етказиб бериш билан шуғулланувчи хўжалик юритувчи субъектлар;

ёқилғи-энергетика ресурсларидан оқилона фойдаланиш — ёқилғи-энергетика ресурсларининг асоссиз сарфланишини бартараф этишга ва уларнинг энг мақбул турларидан фойдаланишга қаратилган тадбирлар;

назорат тадбирлари — ёқилғи-энергия ресурсларини беҳуда сарфлаш, улардан ноқонуний ва самарасиз, шунингдек, қонунчиликда белгилаган фойдаланиш қоидаларига зид равишда фойдаланиш ҳолатларини аниқлаш юзасидан давлат назоратини амалга ошириш доирасида ҳамда қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ ўтказиладиган барча турдаги текширувлар;

самарасиз фойдаланиш — ёқилғи-энергетика ресурсларини ҳосил қилиш ва сарфлаш соҳасида маҳсулот ишлаб чиқариш, ишларни бажариш ва хизматлар кўрсатишда ёқилғи-энергетика ресурсларини тежаш бўйича чора-тадбирларни амалга оширмасдан бевосита ёқилғи-энергетика ресурслари нобудгарчилигига йўл қўйилиши;

таъминотчи — ёқилғи-энергетика ресурсларининг бир ёки бир нечта турларини фойдаланувчиларга етказиб бериш (сотиш) фаолияти билан шуғулланувчи хўжалик юритувчи субъектлар;

хўжалик юритувчи субъект — юридик шахс, шунингдек, юридик шахс ташкил этмаган ҳолда тадбиркорлик фаолиятини амалга ошираётган жисмоний шахс;

фойдаланувчи — ёқилғи-энергетика ресурсларининг бир ёки бир нечта турларидан фойдаланувчи юридик ёки жисмоний шахс;

энергия аудити — фойдаланилган ёқилғи-энергетика ресурслари ва энергия самарадорлиги кўрсаткичлари тўғрисидаги ишончли маълумотларни тўплашга, уларга ишлов беришга ҳамда уларни таҳлил қилишга, шунингдек, хулоса тайёрлашга қаратилган фаолият;

энергияни тежаш ва энергия самарадорлиги кўрсаткичлари — юридик ва жисмоний шахсларнинг энергияни тежаш ва энергия самарадорлигига доир тадбирларни амалга ошириш чоғидаги фаолияти натижаларини тавсифловчи кўрсаткичлар;

энергияни тежаш — ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланишда энергия сарфини маҳсулот ишлаб чиқариш, ишларни бажариш ва хизматлар кўрсатиш ҳажмини қисқартирмаган ҳолда камайтиришга қаратилган ташкилий-ҳуқуқий, техник, технологик, иқтисодий ва бошқа чора-тадбирларни амалга ошириш.

3. Ўзбекистон Республикасининг «Энергияни тежаш, ундан оқилона фойдаланиш ва энергия самарадорлигини ошириш тўғрисида»ги Қонунига мувофиқ хўжалик юритувчи субъектлар томонидан ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланиш билан боғлиқ қуйидаги:

нефть, газ конденсати, нефть маҳсулотлари ва суюлтирилган углеводород газидан фойдаланишдаги ҳуқуқбузарликлар;

табиий газдан фойдаланишдаги ҳуқуқбузарликлар;

электр энергиясидан фойдаланишдаги ҳуқуқбузарликлар;

иссиқлик энергиясидан фойдаланишдаги ҳуқуқбузарликлар;

сертификатлаштирилмаган энергетика ускуналари, энергия таъминоти тармоқлари ва тизимларининг элементларидан фойдаланишдаги ҳуқуқбузарликлар;

ёқилғи-энергетика ресурслари истеъмолчиларини энергетика текширувлари ва экспертизасидан ўтказишда содир этилган ҳуқуқбузарлик ҳолатлари аниқланганда ваколатли орган томонидан ҳуқуқий таъсир чораси сифатида молиявий санкциялар қўлланилади.

4. Ишлаб чиқарувчи, етказиб берувчи ҳамда сотувчилар томонидан сифати белгиланган талабларга мувофиқ бўлмаган нефть, газ конденсати, нефть маҳсулотлари ва суюлтирилган углеводород газини реализация қилишда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан назорат тадбирлари доирасида ишлаб чиқарувчиларнинг омборларидаги, ёқилғи ва газ ташиш транспорт воситасидаги, ёқилғи ва газ қуйиш шохобчаларининг сиғимларидаги нефть ва нефть маҳсулотларидан намуна олиш механизмларини белгилайдиган техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар талаблари асосида намуналар олиш орқали аниқланади.

Бунда намуна олишдан олдин тегишли объектларда сақланаётган, ташилаётган, реализация қилинаётган маҳсулотлар миқдори аниқланади ва хўжалик ҳисоб-китоб дафтарлари (баланси) билан таққосланади.

Намуналар аккредитациядан ўтган мувофиқликни баҳолаш идоралари томонидан назорат харидлари шаклида ваколатли орган билан келишилган ҳолда олиниши мумкин. Бунда аккредитациядан ўтган лабораториянинг синовлар натижалари баённомасидаги хулосалардан ваколатли орган текширувларни ўтказиш ҳамда қоидабузарлик содир этилганлиги ҳолатини аниқлашда фойдаланади.

Сифати белгиланган талабларга мувофиқ эмас деб топилган, яъни техник регламент ва стандарт талабларига мос келмаган маҳсулотларнинг реализация қилиниши тўхтатилади.

Сифати бузилган маҳсулотнинг ҳажм ёки вазн бирлигидаги миқдори сақланаётган цистерна ва резервуардаги ҳақиқий миқдорини белгиланган талаблар асосида ўлчаш йўли билан аниқланади. Унинг қийматини аниқлашда хўжалик юритувчи субъектнинг хўжалик ҳисоб-китоб дафтарларида (балансида) турган қиймат асос қилиб олинади.

Ёқилғи қуйиш шохобчаларининг резервуарларида сақланаётган маҳсулотлар сифатсиз деб топилган тақдирда, реализация қилинган сифатсиз маҳсулотларнинг ҳақиқий ҳажми (миқдори) сифатсиз маҳсулот сақланаётган цистерна ёки резервуарга маҳсулот охирги маротаба қабул қилинганидан сўнг ташкил этган миқдоридан қолдиқ миқдорни чегириб ташлаш йўли орқали аниқланади.

Бунда ваколатли орган томонидан қўлланиладиган молиявий санкция миқдори реализация қилинган сифатсиз маҳсулотлар ҳажмидан (вазнидан) келиб чиқиб ҳисоб-китоб қилинади.

Цистерна ва резервуарда сақланаётган сифатсиз маҳсулотлар уларнинг сифатини тиклашга, маҳсулот сифатини тиклашнинг имкони бўлмаган тақдирда, қайта ишлашга юборилади.

Бунда барча харажатлар сифатни тиклашга ёки қайта ишлашга юборилаётган маҳсулотлар сифати бузилишига йўл қўйган хўжалик юритувчи субъект ҳисобидан амалга оширилади.

Қуйидагилар нефть, газ конденсати, нефть маҳсулотлари ва суюлтирилган углеводород газининг сифат кўрсатгичлари бузилиши ҳисобланади:

нефть маҳсулотларининг турларини (маркаларини) аралаштириш ёки уларга ҳар хил қўшимчаларни қўшиш;

нефть маҳсулотларининг белгиланган сифати сақланишини таъминлашда уларнинг сақлаш объектларида маҳсулотларнинг турлари алмашганда, тегишли резервуарларнинг тозалигини таъминлаш ва уларни тўлдиришга тайёрлаш, нефть ва нефть маҳсулотларини қадоқлаш, маркировкалаш, ташиш ва сақлаш, нефть базаларини ишлатиш қоидаларини белгиловчи техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар талабларига мос келмаслиги;

нефть ва нефть маҳсулотларининг ҳар қайси русуми (маркаси) алоҳида қабул қилиш ва тарқатиш имконини берувчи технологик қувур узатгичлар билан таъминланмаган резервуарларда сақланиши;

нефть, нефть маҳсулотлари ва суюлтирилган газни ташишда (транспорт орқали ташишда) ташиш қоидаларига риоя этилмаслиги, нефть маҳсулотларининг сифатини белгиловчи паспортсиз ва (ёки) автоцистерналарни пломбаламасдан ташилиши;

резервуарлар ва улардаги ускуналарнинг герметиклиги таъминланмаганлиги сабабли нефть ва нефть маҳсулотларига атмосфера ёғинлари ва чанг тушишига йўл қўйилиши;

қонунчилик ҳужжатларида назарда тутилган бошқа ҳолатлар.

5. Нефть маҳсулотлари ва суюлтирилган углеводород газини қонунчиликда белгиланган тартибда сертификатлаштиришдан ўтказилмаган ҳамда белгиланган тартибда тамғаланмаган назорат ўлчов асбоблари ва ёқилғи тарқатиш ускуналари орқали етказиб бериш, шунингдек, назорат ўлчов асбобларига ташқаридан бевосита таъсир кўрсатишда ҳуқуқбузарлик ҳолатларини аниқлаш ваколатли органнинг ходимлари томонидан назорат тадбирлари доирасида ишлаб чиқарувчи, етказиб берувчи ҳамда сотувчиларга тегишли темир йўл ва автотарозилар, автоцистерна, тиркамали агрегатлар, ёқилғи тарқатиш, мой тарқатиш ва газ тарқатиш устунлари (диспенсерлар) ҳамда бошқа қуйиш-тўкиш ускуналарининг қуйиш меъёрларини корхона раҳбари ёки унинг масъул вакиллари иштирокида текшириш орқали қайд қилинади.

Хўжалик юритувчи субъектлар томонидан маҳсулотлар етказиб берилишида метрология текширувидан ўтказилмаган, даврий қиёслаш муддати ўтган, тамғаланмаган, носоз ва ўлчаш хатолиги норматив ҳужжатларга мос келмайдиган темир йўл ва автотарози, автоцистерна, тиркамали агрегатлар, ёқилғи тарқатиш, мой тарқатиш ва газ тарқатиш устунларидан (диспенсер) ҳамда қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ давлат синовларидан ўтмаган ва тури тасдиқланмаган ёки метрологик аттестациядан ўтказилмаган газ тарқатиш устунларидан (диспенсер), ҳисоблагичлардан ва бошқа қурилмалардан фойдаланиш ҳолатлари ҳуқуқбузарлик сифатида белгиланади.

Қуйидагилар ҳисоблагичга бевосита таъсир кўрсатиш деб ҳисобланади:

етказиб берувчи ҳамда сотувчиларнинг темир йўл ва автотарозилари, ёқилғи тарқатиш, мой тарқатиш ва газ тарқатиш устунлари ва бошқа қуйиш-тўкиш ускуналарига қўйилган тамғаларни бузилиши;

етказиб берувчи ҳамда сотувчиларнинг темир йўл ва авто тарозилари, ёқилғи тарқатиш, мой тарқатиш ва газ тарқатиш устунлари ва бошқа қуйиш-тўкиш ускуналари орқали етказиб берилаётган миқдорларни намунавий ўлчагич ва тарози тошлари ёрдамида ўлчаш орқали нефть маҳсулотлари ва суюлтирилган углеводород газини кам қуйиш ҳолатлари аниқланиши ҳамда автоцистерна ва тиркамали агрегатларга ўрнатилган сатҳ ўлчов чеклагичлари жойлашувининг ўзгартирилиши (Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги хулосаси асосида баҳоланади), яъни уларга инсон омили орқали ташқи таъсир кўрсатилиши;

ёқилғи тарқатиш, мой тарқатиш ва газ тарқатиш устунларининг маҳсулот миқдорини ўлчаш ускунасига ташқи таъсир кўрсатиш;

ёқилғи тарқатиш, мой тарқатиш ва газ тарқатиш устунларига (диспенсер) рухсат этилмаган модем ёки бошқа алоқа воситаларини рухсатсиз улаш ёхуд қурилмаларга қонунчиликка зид равишда ташқи таъсир кўрсатиш.

Ҳуқуқбузарлик ҳолатлари аниқланган тақдирда, ҳисоб-китоблар охирги текширув ўтказилган даврдан бошлаб мазкур ускуналар орқали етказиб берилган маҳсулотларни миқдор кўрсаткичлари асосида ҳисоб-китоб қилинади.

6. Энергияни тежаш, ундан оқилона фойдаланиш ва энергия самарадорлигини ошириш соҳасидаги давлат назорати органларининг тегишли рухсатномаси ва хулосасисиз табиий газдан фойдаланиш қурилмаларида синов-созлаш ишларини амалга оширишда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан ўтказиладиган назорат тадбирлари доирасида аниқланади.

Хўжалик юритувчи субъектлар томонидан табиий газдан фойдаланиш қурилмаларида тегишли хулосасиз синов-созлаш ишлари амалга оширилганлиги аниқланган тақдирда, ушбу хўжалик юритувчи субъектларга нисбатан амалга оширилган синов-созлаш ишларининг шартнома баҳосидан келиб чиқиб, молиявий санкция қўлланилади, шунингдек, амалга оширилаётган барча ишлар тўхтатилиб, хўжалик юритувчи субъектларнинг қурилмалари газ тармоғидан узиб қўйилади.

Синов-созлаш ишлари нархини аниқлаш имкони бўлмаганда, ушбу ишлар ҳажми уларнинг ўртача бозор қийматидан келиб чиқиб, ҳисоб-китоб қилинади.

Хўжалик юритувчи субъектга нисбатан молиявий санкция қўлланилиши, тармоқда ёки қурилмада ўтказиладиган синов-созлаш ишлари учун ваколатли органнинг хулосасини олиш мажбуриятидан озод этмайди.

7. Магистрал газ қувурлари ва газ тақсимлаш тармоқлари орқали табиий газни қабул қилиш, ташиш ва етказиб беришда белгиланган нормадан ортиқча технологик йўқотишларга йўл қўйиш, мазкур ҳолат уларнинг ҳаракатсизлиги натижасида юзага келганлигини аниқлашда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан аниқланади.

Ваколатли орган ҳар чорак якуни билан кейинги ойнинг 15-санасига қадар бир йилда 100 минг ва ундан ортиқ куб метр табиий газдан фойдаланувчилар тўғрисидаги маълумотни (ойлик табиий газ истеъмоли тўғрисидаги маълумот) газ узатиш ва газ таъминоти корхоналаридан сўров йўли билан олади ҳамда мазкур маълумотлар бўйича қабул қилинган, ташилган ва етказиб берилган табиий газ ҳажмларини ҳудудлар (объектлар) кесимида таҳлил қилади.

Ваколатли орган томонидан сўралган маълумотлар бирламчи ҳужжатлар билан биргаликда газ узатиш ва газ таъминоти ташкилотлари томонидан тақдим этилиши зарур.

Таҳлил давомида хўжалик юритувчи субъектларнинг технологик йўқотишлари қонунчилик ва норматив ҳужжатларда белгиланган технологик йўқотишлар меъёрларига мувофиқлиги ўрганиб чиқилади.

Табиий газни қабул қилиш, ташиш ва етказиб беришда технологик йўқотишларга белгиланган меъёрлардан ортиқча йўл қўйилганлиги махсус ускуна, жиҳозлар ҳамда қонунчиликда тақиқланмаган бошқа усуллар билан ҳам аниқланади. Мазкур ҳолат ҳуқуқбузарлик сифатида баҳоланади.

Йўқотилган газ миқдори ҳамда унинг қиймати магистрал газ қувурлари ва газ тақсимлаш тармоқлари бўйлаб ўрнатилган ҳисоблагичларнинг кўрсатгичлари, хўжалик юритувчи субъектларнинг хўжалик ҳисоботлари ҳамда қонунчилик ҳужжатлари билан белгиланган бошқа нормативлар асосида ҳисоблаб чиқилади.

8. Реактив қувват компенсацияси бўйича ишларни ташкил этиш тартибини бузиш ёки унга риоя этмаслик билан боғлиқ ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган ходимлари томонидан ҳудудий электр тармоқлари корхонасининг биллинг тизими орқали аниқланади.

Ваколатли орган ходимлари электр энергиясидан самарасиз фойдаланиш, реактив энергиясини компенсация қилмаслик ҳолати хўжалик юритувчи субъектлар иштирокида назорат тадбирлар давомида хар ойлик фойдаланилган актив ва реактив энергия миқдорларидан қувват коэффициенти аниқланиб, қонунчилик ва норматив ҳужжатларда белгиланган миқдорига нисбатан пасайганлиги ўрганилади.

Ўрганиш натижасига кўра қувват коэффициенти белгиланган нормалардан пасайганлиги аниқланган тақдирда, хўжалик юритувчи субъект томонидан ҳуқуқбузарлик ҳолати содир этилган деб топилади ҳамда аниқланган ҳолат юзасидан хўжалик юритувчи субъект иштирокида далолатнома расмийлаштирилади.

Электр энергиясининг миқдори текширув қамраб олган давр мобайнида қувват коэффициентининг норматив қийматига нисбатан пасайган ойларда электр энергиясининг қўшимча технологик йўқотишлари ҳисоб-китоблар бўйича аниқланади.

9. Ёқилғи-энергетика ресурслари истеъмолчилари томонидан электр ёритгичлардан қонунчиликда белгиланган нормалардан ортиқча, ишлаб чиқариш зарурати бўлмаган ҳолда фойдаланиш, шунингдек, ҳудудларни куннинг ёруғ даври давомида мақсадсиз ёритишда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан ўтказиладиган назорат тадбирлари давомида аниқланади.

Бунда электр энергиясининг миқдори электр таъминоти шартномаси расмийлаштирилган кундан далолатнома расмийлаштирилган кунга қадар, бироқ даъво муддатидан ортиқ бўлмаган муддатда электр ёритгичлар қувватидан келиб чиқиб, суткасига 12 соат ишлаши инобатга олиниб ҳисобланади.

Қуйидаги ҳолатлар ишлаб чиқариш зарурати бўлмаган ҳолда электр ёритгичлардан фойдаланиш ҳисобланади:

ишлаб чиқариш жараёни тўхтатилганда, цех, омборхона ва (ёки) маъмурий биноларда электр ёритгичларни ёқиқ туриши;

иш вақти бўлмаган пайтда иш жойларини норматив ҳужжатларда белгиланган меъёрлардан ортиқ ёритиш;

иш жойларида табиий ёруғлик етарли бўлган ҳолатларда электр ёритгичлардан фойдаланиш;

электр ёритгичларни норматив ҳужжатларда белгиланган меъёрлардан катта қувватда ўрнатиш ва ҳудудда ҳаддан ташқари ёруғлик яратиш.

Электр ёритгичлардан фойдаланишда меъёрлар қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги соҳасидаги норматив ҳужжатлар билан белгиланади.

10. Энергия истеъмолчиларига сифат кўрсаткичлари миллий стандарт талабларига жавоб бермайдиган электр энергияси етказиб беришда ҳуқуқбузарлик ҳолатларини ваколатли орган жисмоний ва юридик шахслар томонидан келиб тушган мурожаатларга, электр тармоқларида содир бўлган аварияларга ва бошқа таҳлилларга асосан назорат тадбирларини ўтказиш орқали аниқлайди.

Электр энергиясининг сифат кўрсаткичлари (кучланиш, частота) техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларда белгиланган нормалардан оғган ҳолда электр энергияси етказиб берилиши, сифат кўрсаткичлари белгиланган стандарт талабларига жавоб бермайдиган электр энергияси етказиб берилиши деб ҳисобланади ва бу тўғрисида тегишли далолатнома расмийлаштирилади.

Сифат кўрсаткичлари (кучланиш, частота) миллий стандарт талабларига жавоб бермайдиган электр энергиясини етказиб бериш ҳолатлари электр энергиясини ишлаб чиқарувчи корхонада аниқланса, молиявий санкция уларнинг ҳисоблагичларида кўрсатилган даврда аниқланган электр энергияси ҳажмини ишлаб чиқарувчи хўжалик юритувчи субъектлари ва электр энергиясини узатувчи ёки тақсимловчи хўжалик юритувчи субъектлари билан тузилган шартномада кўрсатилган ҳар бир кВт соат учун белгиланган тариф асосида ҳисоблаб чиқилади.

Сифат кўрсаткичлари (кучланиш, частота) белгиланган стандарт талабларига жавоб бермайдиган электр энергиясини етказиб бериш ҳолатлари электр энергиясини узатиш тизими операторларида аниқланган тақдирда, молиявий санкция уларнинг ҳисоблагичларида кўрсатилган даврда аниқланган электр энергиясини узатувчи хўжалик юритувчи субъект ва электр энергиясини тақсимловчи хўжалик юритувчи субъект ўртасида тузилган шартномада ҳар бир кВт соат учун белгиланган тариф асосида сифатсиз етказиб берилган электр энергиясининг қиймати ҳисоблаб чиқилади.

Таъминотчи корхонада сифат кўрсаткичлари (кучланиш, частота) миллий стандарт талабларига жавоб бермайдиган электр энергиясини етказиб бериш ҳолати аниқланганда, молиявий санкция электр энергиясини тақсимловчи хўжалик юритувчи субъектларнинг ҳисоблагичларида кўрсатилган даврда аниқланган электр энергиясини тақсимловчи хўжалик юритувчи субъектлар ва электр энергияси фойдаланувчилари ўртасида тузилган шартномада ҳар бир кВт соат учун белгиланган тариф асосида сифатсиз етказиб берилган электр энергиясининг қиймати ҳисоблаб чиқилади.

Сифат кўрсаткичлари (кучланиш, частота) миллий стандарт талабларига жавоб бермайдиган электр энергияси етказиб беришда бир нечта корхонанинг айбдорлиги аниқланган тақдирда, электр энергиясини ишлаб чиқарувчи, узатувчи ёки таъминотчи корхоналарнинг ҳар бирига белгиланган стандарт талабларига жавоб бермайдиган етказиб берилган электр энергиясига мутаносиб равишда жарима белгиланади.

Барча ҳолатларда молиявий санкция ҳисоб-китоблари электр энергияси миқдорининг ҳар бир ҳолатига кўра электр энергиясини қабул қилиб олувчи нуқталарига ўрнатилган электр энергиясини ҳисобга олиш ускуналари хотирасида ва (ёки) электр энергиясини ҳисобга олиш ва назорат қилишнинг автоматлаштирилган тизими маълумотларини сақлаш базасида сақланган сифат меъёрларининг бузилган даврлари бўйича ҳисоб-китоб қилинади, ҳисоблагичларда сифатсиз электр энергияси етказиб берилган даврни аниқлашнинг имкони бўлмаган ҳолларда, молиявий санкциялар бир ойлик даврга нисбатан ҳисоблаб чиқилади.

11. Йилига беш юз ҳамда ундан ортиқ тонна шартли ёқилғини ва (ёки) икки юз эллик ҳамда ундан ортиқ тонна мотор ёқилғисини истеъмол қиладиган ёқилғи-энергетика ресурслари истеъмолчилари томонидан иситиш тармоқларидан иссиқ сув, буғ ва буғ конденсатининг асоссиз равишда сарфланиши, хусусан, иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиши, иссиқлик ва буғ қувурларидан, иссиқликдан фойдаланувчи ускуналардан, иссиқлик тармоқларидан иссиқлик изоляциясисиз фойдаланишда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан ўтказиладиган назорат тадбирларида кўздан кечириш орқали аниқланади.

Иситиш тармоқларида иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиши ҳамда иссиқлик ва буғ қувурларидан, иссиқликдан фойдаланувчи ускуналардан, иссиқлик тармоқларидан иссиқлик изоляциясисиз фойдаланиш иссиқлик энергиясидан фойдаланиш соҳасидаги ҳуқуқбузарликлар ҳисобланади.

Иситиш тармоқларидан иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиши натижасида йўқотиладиган иссиқ сувнинг миқдори инструментал ва ҳисоблаш усулларда қуйидаги формулалар асосида ҳисобланади:

Инструментал усулда:

Бунда:

G — иссиқ сувнинг миқдори, тонна;

A — иситиш тармоқларида иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиши орқали ўлчов асбоблари билан аниқланган 1 соат давомида йўқотилаётган иссиқ сув миқдори, тонна/соат;

24 — иситиш тизимидан йўқотилаётган иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиш вақти, соат (иситиш тизимини суткада 24 соат давомида ишлаш ҳисобидан);

P — иситиш тизимидан йўқотилаётган иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиш даври, кун. (Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, Тошкент шаҳар ва вилоятлар ҳокимлари томонидан иситиш мавсуми бошланиши тўғрисидаги чиқарилган қарорда белгиланган санадан қоида бузилиши ҳолати аниқланган санагача бўлган давр).

Ҳисоблаш усулида:

Бунда:

G — иссиқ сувнинг миқдори, тонна;

7,76 — сув сарфини ўлчашнинг доимий коэффициенти;

d — қувур диаметри ёки ундан иссиқ сув оқиб чиқадиган тешикнинг эквивалент диаметри, мм;

Н — қувурдаги тешикдан оқиб тушадиган иссиқ сув босими, м;

n — қувурдан иссиқ сув оққан муддат, соат.

Иситиш тармоқларидан иссиқ сувнинг сирқиб тўкилиши аниқланганда, йўқотилган иссиқлик энергияси ва қўлланиладиган жарима миқдори қуйидаги формула орқали ҳисобланади:

Бунда:

Q — ҳисобланган жарима миқдори, сўм;

G — сирқиб тўкилган иссиқ сувнинг миқдори, тонна;

t_{иссиқ с.} — сирқиб тўкилаётган иссиқ сув ҳарорати, ⁰С;

t_{совуқ с} — совуқ сув ҳарорати, ⁰С (ҚМҚ 2.04.01-98 «Биноларнинг ички водопроводи ва канализацияси»га асосан +5 ⁰С деб қабул қилинади);

С — бир Гкал иссиқлик энергиясининг амалдаги тарифи, сўм;

3 — йўқотилган иссиқлик энергияси қийматининг 3 баравар жарима миқдори.

Иссиқлик ва буғ қувурларидан, иссиқликдан фойдаланувчи ускуналардан, иссиқлик тармоқларидан иссиқлик изоляциясисиз фойдаланиш ҳолатлари аниқланганда, йўқотилган иссиқлик энергияси ва қўлланиладиган жарима миқдори иссиқлик энергиясини ишлаб чиқиш ва узатиш учун ёқилғи, электр энергияси, иссиқлик энергияси ва сув сарфларининг меъёрларини ҳамда иссиқлик юкламаларини, шунингдек, технологик йўқотишларни аниқлашга оид қонунчилик ҳужжатларига асосан ҳисобланади.

Молиявий санкциялар текширилаётган хўжалик юритувчи субъектлар ва иссиқлик таъминоти фаолиятини амалга оширувчи хўжалик юритувчи субъект ўртасида тузилган шартномада белгиланган нарх (тариф) асосида ҳисобланади.

Иссиқлик энергияси текширилаётган хўжалик юритувчи субъектлар томондан ўз манбаи орқали ишлаб чиқарилганда, молиявий санкциялар мазкур корхона томонидан 1 Гкал иссиқлик энергияси таннархи бўйича ҳисобланади.

Ушбу ҳисоб-китоблар мавжуд бўлмаганда, хўжалик юритувчи субъектдан тегишли маълумотлар олинади ва молиявий санкциялар Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимлари томонидан тасдиқланган иссиқлик энергияси нархлари (тарифлари) бўйича ҳисобланади.

12. Ёқилғи-энергетика ресурслари истеъмолчилари томонидан иссиқликдан фойдаланувчи ускуналардан ва иссиқлик тармоқларидан техник жиҳатдан фойдаланиш қоидаларида белгиланган талабларга жавоб бермайдиган техник ҳолатда фойдаланишда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан ўтказиладиган назорат тадбирларида кўздан кечириш орқали аниқланади.

Иссиқликдан фойдаланувчи қурилмада фойдаланилган, иссиқлик тармоқларидан узатилган иссиқлик энергиясининг ўртача ойлик миқдори (Гкал) иссиқлик энергиясини ҳисобга олиш ускунаси ёки ҳисобга олишни назорат қилиш ускунасидан олинган кўрсаткичларга, ҳисобга олиш ускунасидан кўрсаткичларни олиш имкони бўлмаган тақдирда, ушбу қурилманинг паспортдаги ёки хўжалик юритувчи субъектда мавжуд бўлган маълумотларга асосан аниқланади.

Иссиқлик энергияси текширилаётган хўжалик юритувчи субъект томондан ўз манбаи орқали ишлаб чиқарилганда, молиявий санкциялар мазкур хўжалик юритувчи субъекти томонидан 1 Гкал иссиқлик энергияси таннархи бўйича ҳисобланади.

Ушбу ҳисоб-китоблар мавжуд бўлмаганда, хўжалик юритувчи субъектдан тегишли маълумотлар олинади ва молиявий санкциялар Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокими томонидан тасдиқланган иссиқлик энергияси нархлар (тарифлар) бўйича ҳисобланади.

13. Иссиқлик таъминоти ташкилоти томонидан норматив ҳужжатларда ёки иссиқлик таъминоти шартномасида назарда тутилган иссиқлик энергияси сифат кўрсаткичларидан четга чиқишдаги ҳуқуқбузарлик ҳолатлари истеъмолчилар томонидан келиб тушган мурожаатларга асосан ваколатли орган томонидан назорат тадбирларини ўтказиш ёки таҳлилий ўрганишлар орқали аниқланади.

Фойдаланувчи ва иссиқлик таъминоти корхонаси мансублик чегарасига ўрнатилган иссиқлик энергиясини ҳисобга олиш ускунасидан иссиқ сув ёки буғнинг босим ва ҳарорат кўрсаткичлари олинади.

Ушбу кўрсаткичлар қонунчилик ҳужжатларида белгиланган кўрсаткичлардан ортиб ёки камайиб кетганлиги ҳолати аниқланган тақдирда, ҳуқуқбузарлик сифатида далолатнома расмийлаштирилади.

Фойдаланувчига сифатсиз етказиб берилган иссиқлик энергияси даври иссиқлик энергиясини ҳисобга олиш ускунасининг хотирасидаги маълумотлардан олинади, иссиқлик энергиясини ҳисобга олиш ускунасидан сифатсиз етказиб берилган иссиқлик энергияси даврини аниқлаш имкони бўлмаган тақдирда, фойдаланувчи ва иссиқлик таъминоти ўртасида тузилган шартномада кўрсатиб ўтилган иссиқлик юкламаси миқдорининг сифат кўрсаткичлари бузилган давр олинади.

14. Ёқилғи-энергетика ресурслари истеъмолчилари томонидан сертификатлаштирилмаган энергетика ускуналаридан, энергия таъминоти тармоқлари ва тизимларининг элементларидан фойдаланишда ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан ўтказиладиган назорат тадбирлари давомида мавжуд ҳужжатларни ва ускуналарни кўздан кечириш, улардаги маълумотларни солиштириш орқали аниқланади.

Энергетика ускуналаридан, энергия таъминоти тармоқларидан фойдаланишдаги қонунчилик ва техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар билан белгиланган талабларга жавоб бермайдиган техник ҳолат ва тизимларнинг элементларидан сертификатлаштирилмаган ҳолда фойдаланиш ҳуқуқбузарлик ҳисобланади.

Назорат тадбирлари давомида ускуналарнинг паспорти, белгиланган тартибда сертификатланганлиги бўйича ҳужжатлар Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлигига тақдим этилади, Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлигининг хулосасига мувофиқ қониқарсиз техник ҳолатдаги энергетика ускуналари ва энергия таъминоти тармоқлари сертификатлашдан ўтказилмаганлиги ҳолатлари аниқланади.

Энергетика ускуналаридан, энергия таъминоти тармоқларидан фойдаланишда қонунчилик ва техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар билан белгиланган талабларга жавоб бермайдиган қониқарсиз техник ҳолат ва тизимларнинг элементларидан сертификатлаштирилмаган ҳолда фойдаланиш қонунчиликда белгиланган бошқа назорат механизмлари орқали ҳам аниқланиши мумкин.

Назорат тадбирлари натижалари бўйича объектида текширувлар ўтказилган хўжалик юритувчи субъектга камчиликларни бартараф этиш бўйича ваколатли орган томонидан бажарилиши мажбурий бўлган ёзма кўрсатма юборилади ҳамда қоидабузарлик ҳолати аниқланганлиги юзасидан тегишли далолатнома расмийлаштирилади.

15. Давлат энергетика реестрига киритилган ёқилғи-энергетика ресурслари истеъмолчилари томонидан белгиланган муддатларда мажбурий энергетика текширувларини ўтказмаслик ёки улар томонидан мажбурий энергетика текширувлари натижасида белгиланган чора-тадбирларни бажармаслик бўйича ҳуқуқбузарлик ҳолатлари ваколатли орган томонидан ўтказилган назорат тадбирлари давомида мавжуд ҳужжатларни ва ускуналарни кўздан кечириш, улардаги маълумотларни солиштириш орқали аниқланади.

Ваколатли органнинг ҳудудий бошқармалари томонидан белгиланган муддатларда мажбурий энергия аудитини ўтказмаган ҳамда энергия аудити натижаси бўйича энергия аудиторларнинг ҳисоботига асосан ташкилий-техник чора-тадбирлар режасининг белгиланган муддатларда бажарилишини таъминламаган Давлат энергетика реестрига киритилган субъектларга ҳар йилнинг учинчи чораги якуни бўйича огоҳлантириш хати юборилади.

Йил якуни билан мажбурий энергия аудитини ўтказмаган ҳамда энергия аудити натижаси бўйича энергия аудиторларининг ҳисоботига асосан ташкилий-техник чора-тадбирлар режасининг бажарилишини таъминламаган Давлат энергетика реестрига киритилган субъектлар рўйхати кейинги йил январь ойининг 15-санасига қадар ваколатли органнинг ҳудудий бошқармалари томонидан шакллантирилиб, ваколатли органга тақдим этилади.

Молиявий санкция қиймати қуйидаги формула орқали аниқланади:

Бунда:

J — қўлланиладиган жарима миқдори, сўм.

Y_E — йиллик электр энергияси истеъмоли, кВт соат;

Y_G — йиллик табиий газ истеъмоли, куб метр;

T_E — амалдаги 1 кВт соат электр энергияси тарифи, сўм;

T_G — амалдаги 1 куб метр табиий газнинг тарифи, сўм.

16. Энергияни тежаш, ундан оқилона фойдаланиш ва энергия самарадорлигини ошириш соҳасидаги ҳуқуқбузарликлар учун молиявий санкциялар хўжалик юритувчи субъект аниқланган ҳуқуқбузарликдаги айбини тан олганда ваколатли орган томонидан қўлланилади.

17. Молиявий санкциялар энергияни тежаш, ундан оқилона фойдаланиш ва энергия самарадорлигини ошириш соҳасидаги давлат назоратини амалга ошириш доирасида ўтказиладиган назорат тадбирлари асосида қўлланилади. Бунда ваколатли органнинг ваколатли шахслари томонидан назорат тадбирларини ўтказиш давомида аниқланган ҳуқуқбузарлик тўғрисида 3 нусхада далолатнома тузилади.

18. Ваколатли органнинг ходимлари тузган далолатномалар тегишлича ваколатли органнинг мансабдор шахси ва хўжалик юритувчи субъект (юридик шахс бўлганда унинг вакили) томонидан имзоланади.

Бунда ваколатли органнинг ходимлари томонидан назорат тадбирлари давомида хўжалик юритувчи субъектининг фаолиятида қонунчиликда белгиланган ҳуқуқбузарликларнинг бир нечта тури аниқланса, барча ҳуқуқбузарлик ҳолатлари битта далолатномада акс эттирилади ва ҳар битта ҳуқуқбузарлик ҳолати бўйича қонунчиликда белгиланган тартибда алоҳида жавобгарликка тортиш чоралари қўлланилади.

19. Хўжалик юритувчи субъектларнинг раҳбари ёхуд у томонидан ваколат берилган шахс далолатномага имзо қўйган ҳолда танишишдан ва йўл қўйилган ҳуқуқбузарлик ҳолати юзасидан тушунтириш беришдан бош тортиши ёки бошқача тарзда далолатнома билан танишишдан бўйин товлаш ҳолатлари ҳуқуқбузарликни аниқлаш ва расмийлаштиришнинг кейинги жараёнларининг тўхтатилишига асос бўлмайди.

Бунда хўжалик юритувчи субъект (унинг вакили) далолатномани имзолашдан бош тортган тақдирда, ваколатли органнинг ходими ушбу ҳолатни кўрсатилган далолатномага илова қилинадиган видеоёзув ёрдамида ёки икки нафар холис ҳозирлигида тасдиқлаши керак. Холислар ўзининг ҳозирлигида амалга оширилган ҳаракатлар, уларнинг мазмуни ва натижаларини далолатномада тасдиқлаши шарт.

20. Ваколатли органнинг ходимлари томонидан ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланишда аниқланган ҳуқуқбузарликлар тўғрисида расмийлаштирилган далолатноманинг бир нусхаси хўжалик юритувчи субъектининг мансабдор шахсига топширилиши керак.

Хўжалик юритувчи субъектнинг раҳбари ёки у томонидан ваколат берилган шахс аниқланган ҳуқуқбузарликлар тўғрисида расмийлаштирилган далолатнома нусхасини олишдан бош тортган тақдирда, ваколатли орган ходимлари «далолатнома нусхасини олишдан бош тортганлиги ҳақида» далолатнома расмийлаштиради ва ҳуқуқбузарлик ҳолатлари тўғрисида расмийлаштирилган далолатнома нусхаси почта алоқа воситалари орқали объектида текширув ўтказилган хўжалик юритувчи субъектга юборилади.

Аниқланган ҳуқуқбузарлик ҳолатлари тўғрисида расмийлаштирилган далолатноманинг нусхасини олишдан бош тортганлик ҳақидаги далолатномани расмийлаштиришда холислар иштироки талаб этилмайди.

21. Ваколатли органнинг ходимлари томонидан тузилган далолатномалар ҳамда ваколатли орган томонидан қабул қилинган қарор молиявий санкциялар қўллаш учун асос ҳисобланади.

Бунда ваколатли органнинг ходимлари томонидан расмийлаштирилган далолатномада бир нечта турдаги ҳуқуқбузарлик ҳолати акс эттирилган бўлса, ваколатли органнинг қабул қилган қарорида мазкур ҳуқуқбузарликлар таснифи ҳамда уни содир этганлик учун қўлланиладиган молиявий санкциялар тўлиқ акс эттирилади.

22. Молиявий санкцияларни қўллаш учун асос бўлган ҳуқуқбузарлик аниқланганлиги тўғрисида далолатнома расмийлаштирилган кундан эътиборан беш иш куни ичида ваколатли орган жарима солиш тўғрисида қарор қабул қилади. Жарима солиш тўғрисидаги қарор ваколатли органнинг биринчи раҳбари ёки унинг ўринбосари томонидан имзоланади ва уч иш кунидан кечиктирмай ҳуқуқбузарга юборилади.

23. Молиявий санкциялар бўйича ҳисоб-китоб қилинадиган жарима миқдори ёқилғи-энергетика ресурсларининг амалдаги қийматидан келиб чиққан ҳолда белгиланади.

24. Хўжалик юритувчи субъектлар ваколатли органнинг ҳуқуқий таъсир чораси сифатида молиявий санкцияларни қўллаш тўғрисидаги қарори устидан белгиланган тартибда юқори турувчи органга ёки судга мурожаат қилишга ҳақли.

Молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги қарор устидан шикоят берилганда, унинг ижроси тўхтатиб турилади.

Ваколатли органнинг молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги қарори суд томонидан бекор қилинган ёки ҳақиқий эмас деб топилган тақдирда, ундирилган маблағлар, шу жумладан, молиявий санкция ҳамда пеня йўналтирилган манбалар (тегишли бюджет ва бюджет ташкилотларининг бюджетдан ташқари жамғармалари ва бошқалар) ҳисобидан ўн беш кун муддатда мутаносиб равишда қайтарилади.

Ушбу банднинг учинчи хатбошисида белгиланган муддатда қайтарилмаган маблағлар суммасига нисбатан кечиктирилган ҳар бир календарь кун учун Ўзбекистон Республикаси Марказий банки асосий ставкасининг уч юздан бирига тенг миқдорида фоиз тўланади.

25. Ваколатли орган томонидан қабул қилинган қарор ижросини тўхтатиб туришга қонунчиликка мувофиқ тегишли суднинг қонуний кучга кирган қарори ёки ажрими асосида йўл қўйилади.

26. Ушбу Низомда назарда тутилган молиявий санкцияларни қўллаш бўйича қарор қабул қилингандан сўнг тан олинган ҳуқуқбузарлик бўйича молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги қарор ҳуқуқбузарнинг танловига кўра қуйидаги шакллардан бирида ихтиёрий ижро этилиши мумкин:

ваколатли органнинг молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги қарори топширилган кундан бошлаб бир ой муддатда молиявий санкция миқдорининг эллик фоизини ихтиёрий равишда тўлаш шарти билан молиявий санкциянинг қолган қисмини тўлашдан озод этиш;

қўлланилган молиявий санкция суммасини олти ой давомида тенг миқдорларда бўлиб-бўлиб тўлаш. Бунда ҳуқуқбузар молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги қарор топширилган кундан бошлаб бир ой давомида молиявий санкция миқдорининг камида олтидан бир қисмидан иборат дастлабки тўловни тўлаганда, молиявий санкцияни бўлиб-бўлиб тўлаш тартиби автоматик равишда амал қилади.

Ҳуқуқбузар ҳуқуқбузарликни тан олмаган ёки ваколатли органнинг қароридан норози бўлган ёхуд ваколатли органнинг молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги қарорини ихтиёрий равишда ижро этмаган тақдирда, унга нисбатан молиявий санкцияни қўллаш тўғрисидаги масала ваколатли органнинг мурожаати асосида суд тартибида ҳал этилади.

27. Биринчи марта ҳуқуқбузарлик содир этган хўжалик юритувчи субъект йўл қўйилган ҳуқуқбузарликни ихтиёрий равишда бартараф этган ва етказилган зарарнинг ўрнини тўлиқ қоплаган бўлса, молиявий санкция қўлланилмайди.

28. Ваколатли органнинг қарори асосида қўлланилган молиявий санкциялар бир ой муддатда, ушбу Низомнинг 32-бандидаги ҳолатларда олти ой муддатда тўлаб берилмаган тақдирда, молиявий санкциялар ваколатли орган томонидан суд тартибида ундирилади.

Бунда ваколатли орган жаримани ундириш тўғрисидаги аризани судга белгиланган тартибда ўн иш куни ичида киритади. Суднинг жаримани ундириш тўғрисидаги қонуний кучга кирган қарори қонунчиликда белгиланган тартибда амалга оширилади.

29. Хўжалик юритувчи субъектларга нисбатан ушбу Низомда назарда тутилган ҳуқуқбузарликларни содир этганлик учун ҳуқуқий таъсир чораси сифатида молиявий санкциялар қўлланилиши, қонунчиликда назарда тутилган бошқа жавобгарликдан озод этмайди.

30. Хўжалик юритувчи субъектларга нисбатан ҳуқуқий таъсир чораси сифатида молиявий санкцияларни қўлланилиши, улар томонидан қонунчиликка хилоф хатти-ҳаракатларни содир этганлик натижасида етказилган тўғридан-тўғри зарарни тўлиқ қоплашдан озод этмайди.

31. Ушбу Низомга мувофиқ ёқилғи-энергетика ресурсларидан, нефть маҳсулотлари, газ, электр ва иссиқлик энергиясидан фойдаланиш қоидаларини бузганлик учун қўлланилган маъмурий жарималар ва молиявий санкцияларнинг 50 фоизи Давлат бюджетига ўтказилади, қолган 50 фоизи ваколатли органнинг ихтиёрида қолади.

32. Хўжалик юритувчи субъектга нисбатан унинг охирги ҳисобот санасидаги жорий активлари қийматининг 20 фоизидан ортиқ бўлган молиявий санкция қўлланилган тақдирда, хўжалик юритувчи субъектга молиявий санкция қўллаш тўғрисида қарор қабул қилинган кундан бошлаб олти ой мобайнида жарима миқдорини ҳар ойда бўлиб-бўлиб тўлаш имкони берилади.

33. Ушбу Низом талаблари бузганликда айбдор шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавобгар бўладилар.

1. Вазирлар Маҳкамасининг «Ёқилғи-энергетика ресурсларидан фойдаланиш қоидаларини бузганлик учун иқтисодий жазоларни қўллаш тўғрисида» 1994 йил 9 мартдаги 124-сон қарори.

2. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш ва баъзиларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2004 йил 16 сентябрдаги 430-сон қарорига 2-илованинг 2-банди.

3. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида («Тадбиркорлик субъектларини ҳуқуқий ҳимоя қилиш тизими такомиллаштирилганлиги ҳамда уларнинг молиявий жавобгарлиги эркинлаштирилганлиги муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» Ўзбекистон Республикасининг 2006 йил 10 октябрдаги ЎРҚ-59-сон Қонуни)» 2006 йил 10 ноябрдаги 235-сон қарорига 1-илованинг 5-банди.

4. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Давлат бюджетининг ғазна ижроси тизимини янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2007 йил 28 февралдаги ПҚ-594-сон қарори) 2007 йил 26 июндаги 129-сон қарорига илованинг 1-банди.

5. Вазирлар Маҳкамасининг «Солиқ имтиёзлари тартибга солиниши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартиришлар киритиш ва баъзиларини ўз кучини йўқотган деб ҳисоблаш тўғрисида» 2009 йил 17 июндаги 168-сон қарорига 1-илованинг 1-банди.

6. Вазирлар Маҳкамасининг «Вазирликлар, давлат қўмиталари ва идораларнинг бюджетдан ташқари жамғармаларига маблағлар ажратишни тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида» 2010 йил 2 апрелдаги 62-сон қарорига 2-илованинг 4-банди.

7. Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида (Ўзбекистон Республикасининг «Электр энергетикаси тўғрисида» 2009 йил 30 сентябрдаги ЎРҚ-225-сон қонуни)» 2010 йил 17 майдаги 92-сон қарорига илованинг 1-банди.

8. Вазирлар Маҳкамасининг «Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги соҳасида давлат бошқаруви тизими такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида» 2024 йил 24 февралдаги 100-сон қарорига илованинг 1-банди.