O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat-ijroiya kodeksiga (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-y., 6-son, 175-modda) muvofiq buyuraman:

1. O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi ozodlikdan mahrum qilish turidagi jazoni ijro etish muassasalarining ichki tartib qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining 2001-yil 8-maydagi 118-son “Ozodlikdan mahrum qilish turidagi jazoni ijro etish muassasalarining ichki tartib Qoidalarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi buyrug‘i (ro‘yxat raqami 1039, 2001-yil 8-iyun) (O‘zbekiston Respublikasi vazirliklari, davlat qo‘mitalari va idoralarning me’yoriy hujjatlari axborotnomasi, 2001-yil, 11-son) o‘z kuchini yo‘qotgan deb topilsin.

3. Mazkur buyruq rasmiy e’lon qilingan kundan e’tiboran kuchga kiradi.

Mazkur Qoidalar O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi (bundan buyon matnda JK deb yuritiladi) (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-y., 1-son), Jinoyat-protsessual kodeksi (bundan buyon matnda JPK deb yuritiladi) (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining Axborotnomasi, 1995-y., 2-son) va Jinoyat-ijroiya kodeksiga (bundan buyon matnda JIK deb yuritiladi) (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1997-y., 6-son, 175-modda) muvofiq, O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazoni ijro etish muassasalarining (bundan buyon matnda JIEM deb yuritiladi) ichki tartibini belgilaydi.

1. Ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazo ijrosi JIEMlar tomonidan amalga oshiriladi.

2. JIEMlarga quyidagilar kiradi:

jazoni ijro etish koloniyalari, shu jumladan davolash huquqi asosidagi koloniyalar;

tarbiya koloniyalari;

turmalar;

mahkumlar uchun ixtisoslashgan kasalxonalar.

3. Tergov hibsxonalari ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan va xo‘jalik xizmatiga oid ishlarni bajarish uchun qoldirilgan shaxslarga nisbatan JIEMlar vazifasini bajaradi.

4. Jazoni ijro etish koloniyalari voyaga yetgan mahkumlarni saqlash uchun mo‘ljallangan bo‘lib, quyidagilarga bo‘linadi:

manzil-koloniyalar;

umumiy tartibli koloniyalar;

qattiq tartibli koloniyalar;

maxsus tartibli koloniyalar.

5. Tarbiya koloniyalari voyaga yetmagan mahkumlarni saqlash uchun mo‘ljallangan.

6. Turmalar voyaga yetgan mahkumlarni saqlash uchun mo‘ljallangan.

6¹. Mahkumlar uchun ixtisoslashgan kasalxonalar bemor mahkumlarni saqlash va ularga malakali tibbiy yordam ko‘rsatish uchun mo‘ljallangan.

7. Jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib chiqishi, e’tiqodi, ijtimoiy mavqeyidan qat’i nazar, mahkumlarning huquqlari kamsitilishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

8. Manzil-koloniyalar quyidagilarga bo‘linadi:

ijtimoiy xavfi katta bo‘lmagan jinoyatlar, ehtiyotsizlik oqibatida sodir etilgan uncha og‘ir bo‘lmagan jinoyatlar uchun, shuningdek qasddan uncha og‘ir bo‘lmagan jinoyat sodir etganlik uchun ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan shaxslar saqlanadigan manzil-koloniyalar;

umumiy, qattiq tartibli koloniyalardan, shuningdek tarbiya koloniyalaridan o‘tkazilgan mahkumlar saqlanadigan manzil-koloniyalar.

Manzil-koloniyalarda:

mazkur muassasalarga sud hukmiga binoan kelgan voyaga yetgan mahkumlar;

umumiy, qattiq tartibli koloniyalardan va tarbiya koloniyalaridan sudning ajrimi asosida o‘tkazilgan voyaga yetgan mahkumlar;

ijtimoiy xavfi katta bo‘lmagan jinoyati, ehtiyotsizlik oqibatida sodir etilgan jinoyati uchun va qasddan sodir etgan uncha og‘ir bo‘lmagan jinoyati uchun ozodlikdan mahrum qilish bilan bog‘liq bo‘lmagan jazoni ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazo bilan almashtirish tarzida sudning ajrimi asosida yuborilgan voyaga yetgan mahkumlar jazoni o‘taydi.

9. Manzil-koloniyalarga tuzalish yo‘liga o‘tgan va:

og‘ir jinoyati uchun, shuningdek qasddan sodir etgan jinoyati uchun, agar u ilgari qasddan sodir etgan jinoyati uchun ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan bo‘lsa, sud tayinlagan jazo muddatining kamida uchdan bir qismini o‘tagan mahkumlar;

o‘ta og‘ir jinoyati uchun, shuningdek jazodan muddatidan ilgari shartli ravishda ozod qilish yoki jazoni yengilrog‘i bilan almashtirish qo‘llanilgan va jazoning o‘talmagan qismi mobaynida qasddan sodir etgan yangi jinoyati uchun sud tayinlagan jazo muddatining kamida yarmini o‘tagan mahkumlar o‘tkaziladi.

10. Manzil-koloniyalarga quyidagilar o‘tkazilmaydi:

o‘ta xavfli retsidivistlar;

uzoq muddatga ozodlikdan mahrum qilinganlar, shuningdek umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi afv etish tartibida ozodlikdan mahrum qilish bilan almashtirilgan shaxslar;

jazoni o‘tash davrida JIKning 112¹-moddasida nazarda tutilgan tartibda manzil-koloniyadan umumiy tartibli koloniyaga o‘tkazilgan, shuningdek umumiy yoki qattiq tartibli koloniyaga qaytarilgan mahkumlar sud tomonidan bu haqda ajrim chiqarilgan kundan e’tiboran kamida ikki yil mobaynida;

manzil-koloniyada jazoni o‘tash vaqtida jinoyat sodir etgan va sud tomonidan ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazoga hukm qilingan mahkumlar;

yopiq turdagi tibbiyot muassasalarida maxsus davolanish talab etiladigan yuqumli kasalliklarga chalingan bemorlar;

majburiy davolanishdan o‘tayotgan mahkumlar;

mehnatga qobiliyatsiz mahkumlar.

11. Bitta manzil-koloniyada mahkum erkaklar va ayollar saqlanishi mumkin.

12. Manzil-koloniyalarda mahkumlar:

soqchisiz, ammo nazorat ostida saqlanadilar;

ertalab o‘rindan turishdan kechki yotishgacha bo‘lgan vaqt mobaynida koloniya hududi doirasida erkin yurish huquqidan foydalanadilar;

agar ular bajarayotgan ish yoki olayotgan ta’lim taqozo etsa, ma’muriyatning ruxsati bilan koloniya hududidan tashqarida nazoratsiz yurishlari mumkin;

fuqarolar kiyadigan kiyimda yuradilar;

pul va qimmatli buyumlarni saqlashlari, ulardan cheklanmagan miqdorda foydalanishlari mumkin;

ishdan bo‘sh vaqtlarida cheklanmagan miqdorda telefon orqali so‘zlashishlari, shu jumladan fotosuratga olish, audio yoki video yozib olish funksiyalari mavjud bo‘lmagan hamda Internet tarmog‘iga ulanish imkoniyati bo‘lmagan uyali aloqa vositalaridan foydalanish, posilka, yo‘qlov va banderollar olishlari hamda jo‘natishlari mumkin;

o‘z shaxsiy mablag‘lari hisobiga xarid qilingan oziq-ovqat mahsulotlaridan va yo‘qlovlardagi mahsulotlardan mustaqil ravishda ovqat tayyorlashni amalga oshiradi.

12¹. Mahkumlarning uyali aloqa vositalari manzil-koloniya ma’muriyati tomonidan Mahkumlarning uyali aloqa vositalarini ro‘yxatga olish jurnalida qayd etiladi.

Uyali aloqa vositalarini qayd etish uchun quyidagi hujjatlar ilova qilinishi lozim:

mahkumning manzil-koloniya boshlig‘i nomiga telefon apparatining markasi, abonent raqami (SIM/RUIM-karta) to‘g‘risidagi arizasi;

agar abonent raqami mahkumning qarindoshi nomiga rasmiylashtirilgan bo‘lsa, ushbu qarindoshning abonent raqamidan mahkum foydalanishiga roziligi to‘g‘risidagi ariza.

Manzil-koloniya ma’muriyati tomonidan Mahkumlarning uyali aloqa vositalarini ro‘yxatga olish jurnalida qayd etilmagan uyali aloqa vositalaridan foydalanish taqiqlanadi.

12². Manzil-koloniyasi ma’muriyati mahkumlar tomonidan foydalanilayotgan uyali aloqa vositalarining markalari, abonent raqamlarini muntazam ravishda Mahkumlarning uyali vositalarini ro‘yxatga olish jurnalida qayd etilgan ma’lumotlar bilan taqqoslab boradi.

Manzil-koloniyasi ma’muriyati tomonidan taqqoslash uchun uyali aloqa vositalarini taqdim qilish so‘ralganda, mahkumlar uyali aloqa vositalarini darhol taqdim etishlari shart.

13. Mahkumlar cheklanmagan miqdorda qisqa muddatli uchrashuvlar, yil mobaynida yigirma to‘rt marta uzoq muddatli uchrashuvlar va yigirma to‘rt marta masofali video-uchrashuvlar olish huquqiga ega. Uchrashuvlar, qoida tariqasida, ishdan bo‘sh vaqtda beriladi.

Manzil-koloniya hududida uzoq muddatli uchrashuv o‘tkazish imkoniyati bo‘lmasa, uchrashuv mahkumning arizasiga binoan manzil-koloniya hududidan tashqarida, ushbu koloniya joylashgan tuman (shahar) hududida o‘tkazilishi mumkin.

Uzoq muddatli uchrashuvlar koloniya boshlig‘ining yordamchisi-tezkor navbatchi (bundan buyon matnda tezkor navbatchi deb yuritiladi) tomonidan qayd etib boriladi.

Manzil-koloniya hududidan tashqarida harakatlanish chegaralari mahkumlarga tilxat olinib, ma’lum qilinadi va tilxat ularning shaxsiy hujjatlar yig‘majildiga qo‘shib qo‘yiladi.

Mahkumlarga mazkur Qoidalarning 1-ilovasiga muvofiq shaklda qat’iy hisobda turuvchi guvohnoma beriladi.

14. Mahkumlar xonalarga bo‘lingan yotoqxonalarda yashaydilar. Mahkumlarning ismi va otasining ismi bosh harflari hamda familiyasi yozilgan ro‘yxat xonalar eshigining tashqi tarafiga osib qo‘yiladi.

15. Saqlash rejimini buzmagan, oilasi bor mahkumlarga JIEM boshlig‘ining mazkur Qoidalarning 2-ilovasiga muvofiq shakldagi qaroriga binoan manzil-koloniya hududida yoki manzil-koloniya joylashgan tuman (shahar) hududida oilasi bilan alohida yashashga ruxsat berilishi mumkin. Bunday shaxslar mazkur Qoidalarning VIII bobi 4-paragrafida belgilangan tartibda ro‘yxatdan o‘tish uchun hozir bo‘lishlari shart. Manzil-koloniya ma’muriyatining vakili mahkumlar yashayotgan joyga sutkaning istalgan vaqtida kirishi mumkin.

Manzil-koloniya hududidan tashqarida yashash huquqi JK 73-moddasi to‘rtinchi qismining “v” va “g” bandlarida ko‘rsatilgan mahkumlarga berilmaydi.

16. Manzil-koloniyalarda mahkumlar mehnati JIKda belgilab qo‘yilgan istisno va cheklashlarni hisobga olgan holda mehnat to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlari bilan tartibga solinadi.

17. Mahkumlarni boshqa ishga o‘tkazishni tashkilot manzil-koloniya ma’muriyati bilan kelishgan holda amalga oshiradi.

18. Mahkumlarga JIEM joylashgan yerdagi oliy va o‘rta maxsus o‘quv yurtlarida sirtdan o‘qishga ruxsat etiladi.

19. Umumiy tartibli koloniyalar quyidagilarga bo‘linadi:

og‘ir jinoyat sodir etganlik uchun birinchi marta ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan erkaklar saqlanadigan koloniyalar;

o‘ta og‘ir jinoyat sodir etganlik uchun birinchi marta ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan erkaklar saqlanadigan koloniyalar;

og‘ir yoki o‘ta og‘ir jinoyat sodir etganlik uchun ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan ayollar saqlanadigan koloniyalar, JIKning 48-moddasida ko‘rsatilgan ayollar bundan mustasno.

20. Umumiy tartibli koloniyalarda jazoni:

mazkur muassasaga sud hukmiga binoan kelgan mahkumlar;

JIKning 129-moddasida nazarda tutilgan hollarda tarbiya koloniyalaridan o‘tkazilgan mahkumlar;

sud tomonidan manzil-koloniyalardan intizomiy jazo tarzida o‘tkazilgan mahkumlar;

qasddan og‘ir va o‘ta og‘ir jinoyat sodir etganligi uchun birinchi marta hukm qilingan, ozodlikdan mahrum qilish bilan bog‘liq bo‘lmagan jazoni ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazo bilan almashtirish tartibida sudning ajrimi asosida yuborilgan mahkumlar;

rag‘batlantirish tarzida yoki sud tomonidan tayinlangan turmaga qamash tariqasidagi ozodlikdan mahrum qilish muddatini o‘taganidan keyin turmalardan o‘tkazilgan mahkumlar o‘taydi.

21. Tuzalish yo‘liga o‘tgan mahkumlar JIKning 104-moddasida nazarda tutilgan tartibda yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkaziladi.

22. Umumiy tartibli bir koloniyadan ikkinchisiga o‘tkazilgan mahkumlar jazoni bu yerga o‘tkazilgunga qadar belgilangan saqlash sharoitida o‘taydilar.

23. Tarbiya koloniyasidan o‘tkazilgan mahkumlar jazoni yengillashtirilgan saqlash sharoitida o‘taydilar.

24. Umumiy tartibli koloniyalarda mahkumlar umumiy turar joylarda yashaydilar.

25. Mahkumlar belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 70,3 foizigacha bo‘lgan summaga har oyda oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalar sotib olishlari mumkin.

26. Mahkumlar yil mobaynida:

olti marta qisqa muddatli va olti marta uzoq muddatli uchrashuv;

o‘n ikki marta masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuv;

o‘n ikkita posilka yoki yo‘qlov;

o‘n ikkita banderol olish huquqiga ega.

27. Qattiq tartibli koloniyalar quyidagilarga bo‘linadi:

ilgari qasddan sodir etilgan jinoyat uchun ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazoni o‘tagan va qasddan jinoyat sodir etganlik uchun yana sudlangan erkaklar saqlanadigan koloniyalar;

ilgari qasddan sodir etilgan jinoyat uchun ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazoni o‘tagan va o‘ta og‘ir jinoyat sodir etganlik uchun yana sudlangan ayollar, shuningdek o‘ta xavfli retsidivist deb topilgan ayollar saqlanadigan koloniyalar.

28. Qattiq tartibli koloniyalarda jazoni:

mazkur muassasaga sud hukmiga binoan kelgan mahkumlar;

turmalar va maxsus tartibli koloniyalardan rag‘batlantirish tarzida o‘tkazilgan mahkumlar;

sud tomonidan tayinlangan turmaga qamash tariqasidagi ozodlikdan mahrum qilish muddatini o‘taganidan so‘ng turmalardan o‘tkazilgan mahkumlar;

sud tomonidan manzil-koloniyalardan intizomiy jazo tarzida qaytarilgan mahkumlar;

qasddan sodir etgan jinoyati uchun ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazoni ilgari o‘tagan va qasddan jinoyat sodir etganligi uchun ozodlikdan mahrum qilish bilan bog‘liq bo‘lmagan jazoga qayta hukm qilinib, ozodlikdan mahrum qilish bilan bog‘liq bo‘lmagan jazoni ozodlikdan mahrum qilish tariqasidagi jazo bilan almashtirish tartibida sudning ajrimi asosida yuborilgan mahkumlar o‘taydi.

29. Tuzalish yo‘liga o‘tgan mahkumlar JIKning 104-moddasida nazarda tutilgan tartibda yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkaziladi.

30. Qattiq tartibli bir koloniyadan ikkinchisiga o‘tkazilgan mahkumlar jazoni bu yerga o‘tkazilgunga qadar belgilangan saqlash sharoitida o‘taydilar.

31. Qattiq tartibli koloniyalarda mahkumlar umumiy turar joylarda yashaydilar.

32. Mahkumlar belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 52,7 foizigacha bo‘lgan summaga har oyda oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalar sotib olishlari mumkin.

33. Mahkumlar yil mobaynida:

besh marta qisqa muddatli va besh marta uzoq muddatli uchrashuv;

sakkiz marta masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuv;

sakkizta posilka yoki yo‘qlov;

sakkizta banderol olish huquqiga ega.

34. Maxsus tartibli koloniyalar ozodlikdan mahrum qilinib, o‘ta xavfli retsidivist deb topilgan erkaklarni, shuningdek umrbod ozodlikdan mahrum qilingan mahkumlarni saqlash uchun mo‘ljallangan.

35. Maxsus tartibli koloniyalarda umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi afv etish tartibida ozodlikdan mahrum qilish bilan almashtirilgan erkaklar ham saqlanadi.

36. Maxsus tartibli koloniyalarda jazoni:

mazkur muassasaga sud hukmiga binoan kelgan mahkumlar;

umrbod ozodlikdan mahrum qilinganlar, shuningdek umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosi afv etish tartibida ozodlikdan mahrum qilish bilan almashtirilgan shaxslar;

sud tomonidan qattiq tartibli koloniyalardan intizomiy jazo tarzida qaytarilgan mahkumlar o‘taydilar.

37. Tuzalish yo‘liga o‘tgan mahkumlar JIKning 104-moddasida nazarda tutilgan tartibda yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkaziladi.

38. Maxsus tartibli bir koloniyadan ikkinchisiga o‘tkazilgan mahkumlar jazoni bu yerga o‘tkazilgunga qadar belgilangan saqlash sharoitida o‘taydilar.

39. Maxsus tartibli koloniyalarda mahkumlar kameralarda yoki umumiy yashash binolarida yashaydilar.

40. Mahkumlar belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 35,2 foizigacha bo‘lgan summaga har oyda oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalar sotib olishlari mumkin.

41. Mahkumlar yil mobaynida:

to‘rt marta qisqa muddatli va to‘rt marta uzoq muddatli uchrashuv;

olti marta masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuv;

oltita posilka yoki yo‘qlov;

oltita banderol olish huquqiga ega.

42. Kameralarda saqlanadigan mahkumlarning kinofilmlar va teleko‘rsatuvlar ko‘rishi taqiqlanadi.

43. Tarbiya koloniyalari voyaga yetmay turib jinoyat sodir etgan mahkumlarni saqlashga mo‘ljallangan.

44. Tarbiya koloniyalarida:

o‘n olti yoshgacha bo‘lgan voyaga yetmagan mahkumlar kattaroq yoshdagi mahkumlardan;

birinchi marta ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan mahkumlar ilgari ozodlikdan mahrum etish tariqasidagi jazoni o‘tagan mahkumlardan alohida saqlanadilar.

45. Tuzalish yo‘liga o‘tgan mahkumlar JIKning 104-moddasida nazarda tutilgan tartibda yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkaziladi.

46. Tarbiya koloniyalarida mahkumlar umumiy turar joylarda yashaydilar.

47. Mahkumlar belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 87,9 foizigacha bo‘lgan summaga har oyda oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalar sotib olishlari mumkin.

48. Tarbiya koloniyalarida mahkumlar yil mobaynida:

yigirma to‘rt marta qisqa muddatli va sakkiz marta uzoq muddatli uchrashuv;

yigirma to‘rt marta masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuv;

o‘n ikkita posilka yoki yo‘qlov;

o‘n ikkita banderol olish huquqiga ega.

48¹. Voyaga yetmagan mahkumlarga ota-onasi va ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar bilan uchrashuvlar cheklanmagan miqdorda beriladi.

49. O‘n sakkiz yoshga to‘lgan va tarbiya koloniyalarida qoldirilgan mahkumlarga voyaga yetmagan mahkumlar uchun belgilangan normalarda ovqat, ust-bosh, moddiy-maishiy ta’minot va boshqa jazo o‘tash sharoitlari tatbiq etiladi. Bu shaxslarning mehnat sharoitlari mehnat to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq belgilanadi.

50. Tarbiya koloniyalarida mahkumlar JIKning 102-moddasida nazarda tutilgan rag‘batlantirish choralaridan tashqari:

JIEM hududidan tashqarida o‘tkaziladigan madaniy-tomosha va sport tadbirlarini ko‘rishga yuborish;

qisqa muddatli uchrashuv o‘rniga ota-onasi, ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar yoki yaqin qarindoshlari kuzatuvida sakkiz soatgacha bo‘lgan muddatga erkinlikka chiqarish;

hibsxonada bo‘lish muddatini qisqartirish va undan muddatidan ilgari ozod qilish tariqasida rag‘batlantirilishlari mumkin.

51. Jazoni o‘tash tartibini buzganligi uchun tarbiya koloniyalarida mahkumlarga JIKning 105-moddasida nazarda tutilgan intizomiy jazo choralaridan tashqari tomoshaga borishdan bir marta mahrum etish tariqasidagi jazo qo‘llanilishi mumkin.

52. Tarbiya koloniyasida hibsxonaga kiritib qo‘yish tariqasidagi intizomiy jazo o‘n to‘rt yoshdan o‘n olti yoshgacha bo‘lgan mahkumlarga yetti sutkagacha, o‘n olti va undan katta yoshdagi mahkumlarga esa o‘n sutkagacha bo‘lgan muddatga qo‘llaniladi.

53. Tarbiya koloniyasining hibsxonasiga kiritib qo‘yilgan mahkumlarning sayr qilish muddati sutkasiga ikki soat qilib belgilanadi.

54. Ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan o‘n sakkiz yoshga to‘lgan mahkumlar, odatda, yigirma bir yoshga to‘lgunga qadar, tarbiya koloniyalarida qoldiriladi.

55. Mahkumlarni tarbiya koloniyalarida qoldirish muassasa boshlig‘ining prokuror tomonidan tasdiqlangan qarori bilan amalga oshiriladi.

56. Mahkumlar yigirma bir yoshga to‘lganidan, salbiy tavsifga ega mahkumlar esa o‘n sakkiz yoshga to‘lganidan keyin jazo o‘tashni davom ettirish uchun tarbiya koloniyasidan umumiy tartibli koloniyaga o‘tkaziladi.

57. Jazo o‘tashni davom ettirish uchun mahkumlarni jazoni ijro etish koloniyasiga o‘tkazish masalalari sud tomonidan JPKning 537-moddasida nazarda tutilgan tartibda hal etiladi.

58. Turmalar turmaga qamash tariqasidagi ozodlikdan mahrum qilishga hukm qilingan shaxslarni, shuningdek umumiy va qattiq tartibli koloniyalardan jazoni o‘tash tartibini ashaddiy buzganligi uchun o‘tkazilgan shaxslarni saqlash uchun mo‘ljallangan.

59. Turmalarda jazoni:

mazkur muassasaga sud hukmiga binoan kelgan mahkumlar;

sud tomonidan jazoni ijro etish koloniyalaridan o‘tkazilgan jazo o‘tash tartibini ashaddiy buzuvchilar o‘taydilar.

60. Turmalarda yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkazish JIKning 104-moddasida nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi.

61. Turmalarda mahkumlarni yengillashtirilgan saqlash sharoitiga muddatidan oldin o‘tkazishga yo‘l qo‘yilmaydi, mahkumni sog‘lig‘iga ko‘ra tegishli tibbiy xulosa asosida o‘tkazish hollari bundan mustasno.

62. Homilador ayollar va yonida emizikli bolasi bor ayollar, shuningdek I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslar turmalarda jazoni yengillashtirilgan saqlash sharoitida o‘taydilar.

63. Turmalarda mahkumlar umumiy kameralarda saqlanadilar. Alohida hollarda mahkumning batamom ajratib qo‘yilishini ta’minlash maqsadida JIEM boshlig‘ining prokuror tomonidan tasdiqlangan qarori asosida uni bir kishilik kamerada saqlashga yo‘l qo‘yiladi.

64. Turmada mahkumlar belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 26,5 foizigacha bo‘lgan summaga har oyda oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalar sotib olishlari mumkin.

65. Turmalarda mahkumlar har kuni muddati bir soatlik sayr qilish hamda yil mobaynida:

to‘rt marta qisqa muddatli va bir marta uzoq muddatli uchrashuv;

to‘rt marta masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuv;

to‘rtta posilka yoki yo‘qlov;

to‘rtta banderol olish huquqiga ega.

66. Turmalarda yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkazilgan mahkumlarga rag‘batlantirish tarzida har kunlik sayr muddati bir soatga uzaytirilishi mumkin.

67. Mahkumlar, JIK va boshqa qonunlarda belgilangan istisno hamda cheklashlar inobatga olingan holda, O‘zbekiston Respublikasi fuqarolari uchun nazarda tutilgan huquqlar, erkinliklarga ega bo‘ladilar va majburiyatlarni bajaradilar. Mahkum chet el fuqarolari va fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar, shuningdek O‘zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida belgilangan huquqlar, erkinliklarga ega bo‘lishlari va majburiyatlarni bajarishlari mumkin.

67¹. Mahkumlarga nisbatan qiynoqqa solish, zo‘ravonlik, boshqa shafqatsiz, g‘ayriinsoniy yoki inson qadr-qimmatini kamsituvchi muomala yoxud jazo turlarining qo‘llanilishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

68. Mahkumlarning huquqlari va majburiyatlari muayyan jazo turini ijro etish tartibi va shartlaridan kelib chiqqan holda belgilanadi.

69. Mahkumlar quyidagi huquqlarga ega:

jazoni o‘tash tartibi va shartlari to‘g‘risida, o‘z huquqlari va majburiyatlari haqida axborot olish;

JIEM ma’muriyatiga, boshqa davlat organlari va jamoat birlashmalariga o‘z ona tilida yoki boshqa tilda taklif, ariza va shikoyatlar bilan murojaat etish;

o‘z taklif, ariza va shikoyatlariga murojaat etilgan tilda javob olish. Murojaat etilgan tilda javob berishning iloji bo‘lmagan taqdirda javob O‘zbekiston Respublikasining davlat tilida beriladi. Javobni mahkum murojaat etgan tilga tarjima qilib berish JIEM tomonidan ta’minlanadi;

tushuntirish berish hamda yozishmalar olib borish, zarur hollarda tarjimonning, shu jumladan surdotarjimonning xizmatidan foydalanish;

o‘quv, badiiy va boshqa xil axborot materiallaridan foydalanish;

sog‘lig‘ini saqlash, shu jumladan tibbiy xulosaga ko‘ra ambulatoriya-poliklinika va statsionar sharoitda tibbiy yordam olish;

ijtimoiy ta’minot, shu jumladan qonunchilik hujjatlariga muvofiq pensiya olish.

ob-havo sharoiti yo‘l qo‘ysa, ishdan bo‘sh vaqtida toza havoda jismoniy mashqlar bilan shug‘ullanish;

JIEMning psixologik xizmat ko‘rsatish xodimlari tomonidan ko‘rsatiladigan psixologik yordamni olish. Mahkumlarning psixologik yordam ko‘rsatish bilan bog‘liq tadbirlarda ishtirok etishi faqat ularning roziligi bilan amalga oshiriladi;

mehnat to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq xavfsiz mehnat sharoitiga ega bo‘lish, dam olish, ta’tilga chiqish, shuningdek mehnatiga haq to‘lanishi.

Ijtimoiy xavfi katta bo‘lmagan va uncha og‘ir bo‘lmagan jinoyatlar sodir etganligi uchun JIEMda saqlanayotgan mahkumlar O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputatlari, xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashlari deputatlari saylovlarida hamda referendumda ishtirok etish huquqiga ega.

Agar og‘ir va o‘ta og‘ir jinoyatlar sodir etganligi uchun JIEMda saqlanayotgan mahkumlar O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputatlari, xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashlari deputatlari saylovlarida hamda referendumda ishtirok etish huquqidan qonunga muvofiq va sudning hukmi asosida mahrum etilgan bo‘lmasa, ular ushbu saylovlarda va referendumda ishtirok etish huquqiga ega bo‘ladi.

Mahkumlar o‘ziga nisbatan insoniy muomalada bo‘linishi hamda inson shaxsiga xos bo‘lgan sha’ni va qadr-qimmati hurmat qilinishi huquqiga ega.

Mahkumlarda ularning roziligisiz tibbiy va ilmiy tajribalar o‘tkazilishi mumkin emas.

Mahkumlarga O‘zbekiston Respublikasining qonunchiligiga va xalqaro shartnomalariga muvofiq, agar davlatning huquqiy himoyaga doir barcha ichki vositalaridan foydalanib bo‘lingan bo‘lsa, insonning huquq va erkinliklarini himoya qiluvchi xalqaro organlarga murojaat etish huquqi beriladi.

70. Mahkum chet el fuqarolari, shuningdek o‘z davlatlarining diplomatiya vakolatxonalari va konsullik muassasalari bilan, O‘zbekiston Respublikasida diplomatiya va konsullik muassasalari bo‘lmagan mamlakatlarning fuqarolari esa, ularning manfaatlarini himoya qilishni o‘z zimmasiga olgan davlatning diplomatiya vakolatxonalari bilan aloqa qilib turish huquqiga ega.

70¹. Og‘ir va o‘ta og‘ir jinoyatlar sodir etganlik uchun sudning hukmiga ko‘ra JIEMda saqlanayotgan mahkumlar saylovda ishtirok etish huquqidan faqat qonunga muvofiq hamda sudning qarori asosida mahrum etilishi mumkin. Boshqa har qanday hollarda mahkumlarning saylov huquqlarini to‘g‘ridan-to‘g‘ri yoki bilvosita cheklashga yo‘l qo‘yilmaydi.

70². Mahkum shaxsiy xavfsizlik huquqiga ega.

Intizomiy qismga jo‘natishga yoki ozodlikdan mahrum etishga hukm qilingan shaxsning shaxsiy xavfsizligiga tahdid yuzaga kelgan taqdirda, u o‘z shaxsiy xavfsizligini ta’minlash to‘g‘risidagi ariza (xabar) bilan JIEMning har qanday xodimiga og‘zaki yoki yozma ravishda murojaat qilishga haqli. Mahkumning arizasini (xabarini) qabul qilgan xodim zudlik bilan uni JIEMning yoki organining boshlig‘iga taqdim etadi.

Mahkumning shaxsiy xavfsizligini ta’minlash to‘g‘risidagi arizasi (xabari) mahkumlarning shaxsiy xavfsizligini ta’minlash to‘g‘risidagi arizalarini (xabarlarini) qayd etish kitobida JIEMning mas’ul shaxsi tomonidan ro‘yxatdan o‘tkaziladi.

JIEM boshlig‘i shaxsiy xavfsizlikni ta’minlash to‘g‘risidagi arizani (xabarni) olgandan so‘ng mahkumni xavfsiz joyga vaqtinchalik joylashtirishi shart.

JIEM boshlig‘i shaxsiy xavfsizlikni ta’minlash to‘g‘risidagi arizani (xabarni) ko‘rib chiqadi va mahkumga nisbatan xavfsizlik choralarini qo‘llash to‘g‘risida yoxud ularni qo‘llashni rad etish haqida uch sutka ichida qaror qabul qiladi. Kechiktirib bo‘lmaydigan hollarda mahkumga nisbatan xavfsizlik choralarini qo‘llash to‘g‘risidagi qaror darhol qabul qilinadi.

Mahkum qabul qilingan qaror bilan imzo qo‘ydirib tanishtiriladi.

Xavfsizlik choralarini qo‘llash to‘g‘risidagi yoki ularni qo‘llashni rad etish haqidagi qaror ustidan yuqori turuvchi organga, prokurorga yoki sudga shikoyat qilinishi mumkin. Shikoyat berilgan paytdan e’tiboran yigirma to‘rt soat ichida ko‘rib chiqilishi lozim.

JIEM boshlig‘i mahkumning xavfsizligini ta’minlash maqsadida “Jabrlanuvchilarni, guvohlarni va jinoyat protsessining boshqa ishtirokchilarini himoya qilish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonunida belgilangan xavfsizlik choralarini qo‘llaydi.

Xavfsiz joyga o‘tkazilgan mahkum jazoni bu yerga o‘tkazilguniga qadar belgilangan saqlash sharoitlarida o‘taydi

71. Mahkumlar:

jazoni o‘tash tartibi va shartlariga rioya etishga;

JIEM ma’muriyatining qonunga asoslangan talablarini bajarishga majburdirlar.

72. Jazoni o‘tash shartlari:

JIEM mol-mulkini asrab-avaylash;

mehnatga vijdonan va halol munosabatda bo‘lish;

yashash va ish joylarini ozoda saqlash, yotish joyi, ko‘rpa-to‘shaklarini bir xil qilib yig‘ishtirish, belgilangan namunadagi kiyim kiyib yurish (manzil-kaloniyalardagi mahkumlar bundan mustasno), oziq-ovqat mahsulotlarini, narsa va buyumlarini saqlash talablariga rioya etish;

mazkur Qoidalarning 3-ilovasiga muvofiq shakldagi mahkumlar kiyimlarining namunaviy belgilarini taqib yurish;

JIEMning bino va inshootlarini tozalash hamda uning hududini obodonlashtirish;

JIEMga tegishli ish qurollari, asbob-uskunalar va inventarlarni saqlash;

navbat bilan kamera bo‘yicha navbatchilik qilish;

JIEM ma’muriyati bilan, shuningdek o‘zaro xushmuomalada bo‘lish.

73. Mahkumlarning o‘z zimmalariga yuklatilgan majburiyatlarini bajarmasligi qonunda belgilangan javobgarlikka sabab bo‘ladi.

74. Mahkumlarga quyidagilar taqiqlanadi:

JIEM hududini, shuningdek JIEM hududi doirasidan tashqarida yashashga ruxsat etilgan mahkumlarga esa, belgilangan hududni ruxsatsiz tark etish;

JIEM ma’muriyatining ruxsatisiz bir-biridan batamom ajratilgan uchastkalar va sahnlarning hududidan tashqariga chiqish;

JIEM ma’muriyatining ruxsatisiz o‘zlari yashamaydigan va ishlamaydigan umumiy turar joylar (yotoqxonalar) yoki ishlab chiqarish obyektlarida bo‘lish;

mazkur Qoidalarning 4-ilovasidagi ro‘yxatda nazarda tutilgan oziq-ovqat mahsulotlari, narsa va buyumlarni saqlash, tarqatish, iste’mol qilish hamda ulardan foydalanish;

belgilanmagan joylarda chekish;

biror-bir manfaatni ko‘zlab o‘yinlar tashkil qilish va o‘ynash;

tatuirovka chizish;

jargon so‘zlar ishlatish va laqab qo‘yish;

devorlarga va jihozlarga yozish, chizish, shuningdek qog‘ozlar, fotosuratlar, adabiyotlar, davriy matbuot nashrlari va boshqalarni qirqib yopishtirish;

JIEM ma’muriyatining ruxsatisiz yotoq joyini o‘zgartirish va unga parda tutish;

ishlab chiqarish ehtiyojlariga bog‘liq bo‘lmagan holda ish qurollari va asbob-uskunalardan, elektr energiyasi hamda boshqa materiallardan foydalanish;

diniy ekstremistik g‘oyalarni targ‘ib qilish hamda ularga rioya etishga majburlash;

parrandalar va hayvonlarni boqish hamda saqlash, shuningdek polizchilik bilan shug‘ullanish, jazoni manzil-koloniyalarda o‘tayotgan mahkumlar bundan mustasno.

75. Mahkumlar, agar bu mazkur Qoidalarni, shuningdek boshqa shaxslarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini buzmasa, JIEM xonalarida diniy rasm-rusumlarni ado etish, JIEM kutubxonasidagi diniy adabiyotlardan, diniy ibodat narsalaridan foydalanish, fuqarolik-huquqiy va oilaviy munosabatlarda ishtirok etish huquqiga ega.

76. Mahkumlarga JIEM kutubxonasidagi diniy adabiyotlar, diniy ibodat narsalari, shuningdek sanchuvchi va kesuvchi narsalardan tashqari madaniy va tarixiy qimmatga ega bo‘lgan narsalarni o‘zlari bilan olib yurishiga ruxsat etiladi.

77. Mahkumlar huzuriga, ularning iltimosiga ko‘ra, belgilangan tartibda ro‘yxatdan o‘tgan diniy birlashmalarning ruhoniylari taklif etiladi.

78. Mahkumlar bevosita yoxud o‘z vakillari orqali fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishtirok etish huquqiga ega.

78¹. JIEMlarda saqlanayotgan mahkumlar elektron davlat xizmatlari, shu jumladan notariat xizmatlaridan foydalanishi uchun JIEM ma’muriyati tomonidan alohida xona ajratiladi. Mazkur xona veb-kamera hamda Internet jahon axborot tarmog‘iga ulangan kompyuter texnikasi bilan jihozlanadi.

79. Mahkumlarning fuqarolik-huquqiy munosabatlardagi ishtiroki O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksi (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-y., 2-songa ilova; 1997-y., 2-son, 56-modda) va boshqa qonunchilik hujjatlari talablariga muvofiq amalga oshiriladi.

JIEM ma’muriyati mahkumlarning qonunchilik hujjatlari talablariga muvofiq fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishtirok etishi uchun zarur shart-sharoit yaratilishini ta’minlaydi. Mahkumlarning fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishtirok etishi bilan bog‘liq uchrashuvlari soni ularga uchrashuvlar berilishida hisobga olinmaydi.

80. Mahkumlar, agar qonunchilik hujjatlariga zid bo‘lmasa, nikoh tuzish, nikohdan ajralish hamda boshqa oilaviy munosabatlarda ishtirok etish huquqiga ega.

81. Mahkumlarning fuqarolik holatlari dalolatnomalarini qayd etish O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 20-oktabrdagi 550-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish qoidalariga muvofiq amalga oshiriladi.

82. Nikohni qayd etish jarayonida nikohga kiruvchilar tomonidan taklif etilgan shaxslarning umumiy soni ikki kishidan ortiq bo‘lmasligi kerak.

83. Nikoh qayd etilgach nikohlanuvchilardan birining arizasiga muvofiq navbatdan tashqari uzoq muddatli uchrashuv beriladi. Bunda berilgan uchrashuv mahkumning olishga haqli bo‘lgan uchrashuvlari soni hisobiga kiritilmaydi.

84. Nikohni qayd etish va nikohni bekor qilish bilan bog‘liq harakatlarni amalga oshirganlik uchun davlat boji hamda transport xarajatlari nikohga kiruvchilar hisobidan amalga oshiriladi.

85. JIEM hududiga kirish va undan chiqish shaxsni tasdiqlovchi hujjat hamda bir martalik ruxsatnoma asosida amalga oshiriladi.

86. JIEM xodimlari, qorovul qo‘shinlarining harbiy xizmatchilari hamda JIEMda mehnat shartnomasi asosida ishlovchi ishchi va xizmatchilar JIEM hududiga doimiy ruxsatnoma asosida kirib chiqadi.

87. JIEM hududiga kirish va undan chiqish uchun ruxsatnoma berish ma’muriyat tomonidan, shuningdek JIEM hududiga kirish va undan chiqish tartibini ta’minlash qorovul qo‘shinlarining harbiy xizmatchilari tomonidan amalga oshiriladi.

88. Davlat hokimiyati va boshqaruv organlarining mansabdor shaxslari, ommaviy axborot vositalari vakillari va boshqa shaxslar JIEMlarga kirish huquqiga ega.

89. Shikoyatlarni ko‘rib chiqish, shuningdek fuqarolarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlari buzilganligi hollarini o‘z tashabbusi bilan tekshirish chog‘ida O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakili (ombudsman) va O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish bo‘yicha vakil hamda Inson huquqlari bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi Milliy markazi JIEMlarga moneliksiz kirish huquqiga ega.

89¹. JIEM ma’muriyati O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakiliga (ombudsman) mahkumlar bilan moneliksiz va xoli uchrashish hamda suhbatlashish uchun zarur shart-sharoitlarni ta’minlashi shart, uchrashuv va suhbat JIEM xodimlari ularni ko‘rib turadigan, lekin eshitmaydigan sharoitlarda xoli o‘tkaziladi.

89². O‘zbekiston Respublikasi Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi xodimlari o‘z vakolatlari doirasida korrupsiyaga oid huquqbuzarliklar sodir etilishining sabablari va shart-sharoitlarini o‘rganish hamda tahlil qilish maqsadida JIEMga moneliksiz kirishga, zarur hujjatlar bilan tanishishga haqli.

90. Mahkumlarni kino-, foto-, videotasvirga tushirish, ulardan intervyu olishga ularning yozma roziligi va JIEM ruxsatiga asosan yo‘l qo‘yiladi.

Mahkumlarning xavfsizligini va qo‘riqlanishini ta’minlovchi obyektlarni tasvirga olishga esa, JIEM ruxsati bo‘lgan taqdirda yo‘l qo‘yiladi.

91. Nazorat qiluvchi prokuror JIEMga moneliksiz va istalgan vaqtda hamma xonalar bilan tanishish sharti bilan kirishga haqli.

92. JIEM ma’muriyati ushbu JIEMga hamda mahkumlar ishlayotgan obyektlarga kirayotgan va chiqayotgan shaxslarning transport vositalarini, buyumlari va kiyimini ko‘zdan kechirishga haqli, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.

93. JIEM hududiga taqiqlangan narsa va buyumlarni olib kirish man etiladi. Umumiy o‘rta va o‘rta maxsus, kasbiy ta’lim o‘qituvchilariga mashg‘ulotlar o‘tkazish uchun zarur o‘quv qo‘llanmalar hamda boshqa narsa va buyumlarni JIEMning turar joy sahniga olib kirishga ruxsat etiladi.

94. JIEMga kirayotgan shaxslar kiyimlari hamda narsa va buyumlari ko‘zdan kechirilishidan oldin taqiqlangan narsa va buyumlarini topshirishi lozimligi haqida ogohlantiriladi.

95. JIEM hududiga kirish uchun ruxsat berilgan shaxslar o‘zlarining shaxsini tasdiqlovchi hujjatlarini, narsa va buyumlarini nazorat-o‘tkazish joyida saqlash uchun qoldiradi. Mazkur narsa va buyumlar JIEMdan chiqish vaqtida o‘z egalariga qaytarib beriladi. Uzoq muddatli uchrashuvga kelgan shaxslarga o‘zlarining narsa va buyumlarini olib kirishiga ruxsat beriladi. Bunda mazkur narsa va buyumlar ko‘zdan kechiriladi.

96. Ko‘zdan kechirish narsa va buyumlarning egasi ishtirokida amalga oshiriladi. Ko‘zdan kechirish ko‘zdan kechirilayotgan shaxs bilan bir jinsdagi JIEM vakillari tomonidan navbatchilik qismi yoki nazorat-o‘tkazish joyida o‘tkaziladi.

97. Ko‘zdan kechirishni o‘tkazayotgan shaxs ko‘zdan kechirilayotgan shaxslarga nisbatan xushmuomala bo‘lishi hamda ularning sha’ni va qadr-qimmatini kamsituvchi harakatlarga yo‘l qo‘ymasligi shart.

98. Bir vaqtning o‘zida bir necha shaxsni ko‘zdan kechirish taqiqlanadi.

99. Shaxsiy transport vositalarining JIEM hududiga kirishi taqiqlanadi.

100. Mahkumlar, ularning buyumlari va kiyimlari, shuningdek JIEMlarning obyektlari va xonalari tintuv qilinishi hamda ko‘zdan kechirilishi mumkin.

Tintuv qilish va ko‘zdan kechirish reja asosida, kechiktirib bo‘lmaydigan hollarda esa to‘satdan o‘tkazilishi mumkin. Tintuv qilish va ko‘zdan kechirish natijalari dalolatnoma bilan rasmiylashtiriladi.

101. Shaxsiy tintuv mahkum bilan bir jinsda bo‘lgan shaxslar tomonidan amalga oshiriladi.

101¹. Tayyorlanayotgan yoki sodir etilayotgan jinoyatlar, taqiqlangan narsalar va buyumlar saqlanayotganligi haqida axborot kelib tushgan hollarda, JIEMning turar joylarini ularda mahkumlar bo‘lganda tintuv qilishga yo‘l qo‘yiladi.

101². Tintuv o‘tkazish chog‘ida mahkumlarga nisbatan jismoniy kuch va maxsus vositalar qo‘llanilishi taqiqlanadi, bundan mahkumlarning tintuvni amalga oshirayotgan xodimga, boshqa mahkumlarga yoki o‘zga shaxslarga nisbatan g‘ayrihuquqiy xatti-harakatlarining, shuningdek mahkumlar tomonidan o‘ziga o‘zi zarar yetkazishining oldini olish hollari mustasno.

102. Shaxsiy tintuv to‘liq yoki to‘liqsiz shaklda o‘tkazilishi mumkin.

103. To‘liq shaxsiy tintuvda mahkum yechintirilib, uning badani, kiyimi, poyabzali, agar mavjud bo‘lsa, tibbiy xodim nazorati ostida protezlari, plastir yopishtirilgan, gipsli va boshqa bog‘langan joylari birma-bir sinchiklab tekshiriladi.

104. To‘liqsiz shaxsiy tintuvda mahkum yechintirilmasdan ko‘zdan kechiriladi va uning kiyimi, poyabzali paypaslab tekshiriladi.

105. Shaxsiy tintuvda mahkumga g‘ayriqonuniy xatti-harakatlar natijasida shikast yetkazilganligi aniqlangan taqdirda, bu haqda dalolatnoma tuzilib, JIEM boshlig‘iga ma’lum qilinadi.

106. JIEM hududi doirasidan tashqaridagi ishlab chiqarish obyektlari hududida tintuv yoki ko‘zdan kechirish harbiy naryad va ishlab chiqarish obyektidagi JIEM vakillari tomonidan o‘tkaziladi.

107. Tintuv qilish va ko‘zdan kechirishda mahkumlarning narsa va buyumlari, ko‘rpa-to‘shaklari va boshqa shaxsiy narsalariga zarar yetkazishga yo‘l qo‘yilmaydi.

108. Mahkumlarning xulq-atvori muntazam ravishda nazorat qilib turiladi. Qorovul qo‘shinlarining kunlik harbiy xizmatchilari xizmatni o‘tash vaqtida JIEM boshlig‘ining yordamchisi — tezkor navbatchiga bo‘ysunadi.

109. Qochishga moyilligi bo‘lgan mahkumlar ustidan nazorat qilishning samaradorligini oshirish, shuningdek ularning qilmishlarida jinoyat alomatlari aniqlangan taqdirda, tezkor-qidiruv choralarini ko‘rish maqsadida ularga mazkur Qoidalarning 5-ilovasiga muvofiq shaklda varaq ochiladi.

110. Mahkumlar tomonidan saqlash rejimi buzilganligi va boshqa g‘ayriqonuniy harakatlar qilinganligi aniqlangan taqdirda, nazoratchilarning harbiy naryadi g‘ayriqonuniy harakatlarning oldini olish chorasini ko‘radi hamda natijasi bo‘yicha dalolatnoma tuzib tezkor navbatchiga beradi.

111. Kechiktirib bo‘lmaydigan hollarda, mahkumlar ularning xavfsizligini ta’minlash, shuningdek ular tomonidan g‘ayriqonuniy xatti-harakatlar qilinishining oldini olish maqsadida tezkor navbatchi tomonidan mazkur Qoidalarning 6-ilovasiga muvofiq shakldagi qaror asosida yigirma to‘rt soatgacha bo‘lgan muddatga intizomiy bo‘linmaga kiritib qo‘yilishi mumkin. Mahkumlarning yigirma to‘rt soatgacha bo‘lgan muddatga intizomiy bo‘linmaga kiritib qo‘yilishi intizomiy jazo chorasi hisoblanmaydi. Bunda yigirma to‘rt soat ichida JIEM boshlig‘i yoki uning o‘rnini bosuvchi shaxs tomonidan mahkumga nisbatan intizomiy bo‘linmaga kiritib qo‘yish tarzidagi jazoni qo‘llash yoki qo‘llamaslik to‘g‘risida qaror qabul qilinishi lozim.

112. Mahkumga nisbatan intizomiy bo‘linmaga kiritib qo‘yish tarzidagi jazoni qo‘llash to‘g‘risida qaror qabul qilingan taqdirda, mahkumning yigirma to‘rt soatgacha bo‘lgan muddatga intizomiy bo‘linmaga kiritib qo‘yilgan davri uni intizomiy bo‘linmada saqlash muddatiga qo‘shib hisoblanadi.

113. Mahkumlarga tamg‘alangan ish qurollari, asbob-uskunalar va inventarlar foydalanish uchun beriladi.

114. Oshxonalardagi xo‘jalik ishlarida, uchrashuvlar o‘tkaziladigan xonalarda, kiyim va poyabzal ta’mirlash ustaxonalarida, yotoqxonalarda va JIEMning boshqa obyektlarida foydalaniladigan sanchuvchi-kesuvchi narsalar, ularning jarohat yetkazish darajasi mumkin qadar bartaraf etiladigan holda charxlangan bo‘ladi.

115. Mehnatga jalb etilgan mahkumlarga berilgan ish qurollari va asbob-uskunalarning hisobi mazkur Qoidalarning 7-ilovasiga muvofiq shakldagi daftarda yuritiladi.

116. Ish qurollari va asbob-uskunalardan muntazam ravishda foydalaniladigan joylar va obyektlarda foydalanish uchun beriladigan ish qurollari va asbob-uskunalar ro‘yxati osib qo‘yiladi. Ushbu ro‘yxat JIEM boshlig‘ining tartibot va tarbiyaviy ishlar bo‘yicha o‘rinbosari tomonidan tasdiqlanadi.

117. Mahkumlar tomonidan sodir etilayotgan jinoyatlar va huquqbuzarliklarni to‘xtatib qolish maqsadida, shuningdek ularni ushlash chog‘ida, agar boshqa usullar bilan JIEM ma’muriyatining qonuniy talablarini ta’minlashning iloji bo‘lmasa, mahkumlarga nisbatan jismoniy kuch ishlatilishi mumkin.

118. Jismoniy kuch ishlatilishi natijasida mahkumning hayoti va sog‘lig‘iga zarar yetkazilgan har bir holat to‘g‘risida prokurorga darhol xabar beriladi.

119. Mahkumlarning g‘ayrihuquqiy xatti-harakatlarini to‘xtatish, shuningdek o‘ziga o‘zi zarar yetkazishining oldini olish maqsadida ularga nisbatan maxsus vositalar ishlatilishi mumkin.

120. Maxsus vositalar jumlasiga rezina tayoqlar, qo‘lkishanlar yoki boshqacha bog‘lash vositalari, xizmat itlari, ko‘zdan yosh chiqaruvchi moddalar, chalg‘itma ta’sir ko‘rsatuvchi nur-tovush moslamalari, to‘siq-g‘ovlarni bartaraf etuvchi vositalar, suv bilan zarba beruvchi va zirhli mashinalar, inshootlarni ochish, transportni majburiy to‘xtatish moslamalari hamda qonunda nazarda tutilgan boshqa vositalar kiradi.

121. Maxsus vositalar quyidagi hollarda qo‘llaniladi:

mahkumlarning JIEM ma’muriyati vakillariga, boshqa mahkumlarga va o‘zga shaxslarga hujumini daf etish chog‘ida;

mahkumlar tomonidan sodir etilgan ommaviy tartibsizliklarni, jamoat tartibini guruh bo‘lib buzishlarni to‘xtatish, JIEM ma’muriyatiga ashaddiy bo‘ysunmayotgan yoki qarshilik ko‘rsatayotgan huquqbuzarlarni ushlash chog‘ida;

garovga olinganlarni, mahkumlar egallab olgan binolarni, inshootlarni, xonalarni va transport vositalarini ozod qilish chog‘ida;

mahkumlarni qo‘riqlab borish va qo‘riqlab turish chog‘ida — qochishning oldini olish uchun;

JIEMdan qochgan mahkumlarni ushlash chog‘ida.

Maxsus vositalar qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda ham qo‘llanilishi mumkin.

122. Maxsus vositalar turlari, ularni ishlatish intensivligi yuzaga kelgan vaziyat, huquqbuzarlik xususiyati va huquqbuzarning shaxsini inobatga olgan holda belgilanadi. Maxsus vositalarni qo‘llash mahkumlarga va boshqa shaxslarga mumkin qadar kam zarar

keltirishi lozim.

123. Homiladorlik belgilari sezilib turgan ayollarga, nogironlik belgilari aniq ko‘rinib turgan shaxslarga hamda yoshi aniq ko‘rinib turgan yoki ma’lum bo‘lgan voyaga yetmagan shaxslarga nisbatan maxsus vositalar ishlatish taqiqlanadi, ular tomonidan qurolli qarshilik ko‘rsatilgan yoki fuqarolar hayoti va sog‘lig‘iga tahdid etib, guruh bo‘lib hujum qilingan hollar bundan mustasno.

124. Maxsus vositalarni qo‘llash natijasida mahkumlar va boshqa shaxslar hayoti va sog‘lig‘iga zarar yetkazilgan har bir hodisa haqida darhol prokurorga xabar qilinadi.

129. Alohida hollarda, agar jinoyatni boshqa vositalar bilan to‘xtatishning iloji bo‘lmasa, eng so‘nggi chora sifatida o‘qotar qurol qo‘llashga yo‘l qo‘yiladi.

130. O‘qotar qurol quyidagi hollarda qo‘llanilishi mumkin:

JIEM ma’muriyati vakillarini, boshqa mahkumlarni va o‘zga shaxslarni ularning hayoti va sog‘lig‘iga aniq tahdid etuvchi hujumdan himoya qilish, shuningdek qurolni qo‘lga kiritish maqsadida qilingan hujumni daf etish chog‘ida;

garovga olinganlarni, mahkumlar egallab olgan binolarni, inshootlarni, xonalarni va transport vositalarini ozod qilish chog‘ida;

JIEMning qo‘riqlanadigan obyektlariga, transport vositalariga guruh bo‘lib qilingan yoki qurolli hujumni daf etish yoxud mahkumlarni zo‘rlik bilan ozod qilishga urinishlarni to‘xtatish chog‘ida;

JIEMlardan qochayotgan yoki qurolli qarshilik ko‘rsatayotgan mahkumni ushlash chog‘ida;

mahkumlar qochishda foydalanayotgan transport vositasini to‘xtatish chog‘ida.

O‘qotar qurol qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda ham qo‘llanilishi mumkin.

131. O‘qotar qurolni qo‘llashdan oldin qurol qo‘llanilishi mumkinligi haqida ogohlantirish va yuqoriga qarab ogohlantiruvchi o‘q otish kerak. Quyidagi hollarda o‘qotar qurol ogohlantirishsiz qo‘llanilishi mumkin:

qo‘qqisdan hujum qilinganda, qurolli hujumni yoki jangovar texnika, transport vositalari, uchish apparatlari, dengiz va daryo kemalaridan foydalangan holda qilingan hujumni daf etishda, garovga olinganlarni ozod qilishda, JIEMlaridan qurol bilan, transport vositalari yordamida yoki yurib ketayotgan transport vositalarida, tunda yoki ko‘rish cheklangan sharoitda qochilganda.

132. O‘qotar qurol qo‘llanilganda fuqarolar xavfsizligini ta’minlash, shuningdek jabrlanganlarga tibbiy yordam ko‘rsatish uchun iloji boricha barcha choralar ko‘rilishi zarur.

133. O‘qotar qurol qo‘llanilgan har bir hodisa haqida bildirgi yoziladi va darhol prokurorga xabar qilinadi.

134. Mahkumlarni JIEMlarga qabul qilish JIEM ma’muriyati tomonidan amalga oshiriladi.

Mahkumlar JIEM boshlig‘i rahbarligidagi komissiya tomonidan qabul qilinadi.

135. Turli noaniqliklar yuzaga kelishining oldini olish maqsadida mahkumlar JIEMga shaxsiy hujjatlar yig‘majildlaridagi ma’lumotlar asosida so‘rovdan o‘tkazilgach qabul qilinadi.

136. JIEMga qabul qilish vaqtida mahkumlar to‘liq shaxsiy tintuvdan o‘tkaziladi, ularning narsalari va buyumlari ko‘zdan kechiriladi.

137. Mahkumlarning yonidan topilgan, foydalanishga ruxsat etilmagan narsalar va buyumlar JIEM boshlig‘ining mazkur Qoidalarning 9-ilovasiga muvofiq shakldagi qaroriga binoan olib qo‘yiladi hamda mahkum ozod bo‘lgunga qadar saqlash uchun topshiriladi yoki yo‘q qilib tashlanadi yoxud davlat daromadiga o‘tkaziladi va bu haqda tegishli hujjat (kvitansiya, dalolatnoma yoki qaror) tuziladi.

138. Mahkumning JIEM omborxonasiga saqlash uchun topshirilgan narsalari va buyumlari bo‘yicha mazkur Qoidalarning 10-ilovasiga muvofiq shaklda ikki nusxada kvitansiya to‘ldirilib, uning bir nusxasi mahkumga beriladi, ikkinchi nusxasi uning shaxsiy hujjatlari yig‘majildiga qo‘shib qo‘yiladi.

Mahkumning yo‘q qilingan narsalari va buyumlari bo‘yicha mazkur Qoidalarning 11-ilovasiga muvofiq shaklda ikki nusxada dalolatnoma tuziladi va uning bir nusxasi mahkumning shaxsiy hujjatlar yig‘majildiga qo‘shib qo‘yiladi, ikkinchi nusxasi esa, tartibot bo‘limida saqlanadi.

139. Tezkor navbatchi olib qo‘yilgan pul va qimmatli buyumlarni bir sutka ichida ularni olib qo‘ygan mansabdor shaxs tomonidan tuzilgan dalolatnoma yoki bildirgi orqali moliya va moddiy-texnika ta’minoti bo‘limiga topshiradi. Olib qo‘yilgan pul va qimmatli buyumlarning hisobi mazkur Qoidalarning 12-ilovasida nazarda tutilgan daftarda yuritiladi.

140. Narsalar va buyumlarni davlat daromadiga o‘tkazish to‘g‘risidagi mazkur Qoidalarning 13-ilovasiga muvofiq shakldagi qaror prokuror tomonidan tasdiqlanadi.

141. JIEMga yetib kelgan mahkumlar ularning shaxsini o‘rganish va sharoitga moslashib olishlari uchun o‘n besh sutkagacha muddatga, odatda, qabul bo‘limiga joylashtiriladi, manzil-koloniyaga kelgan hamda xo‘jalik xizmatiga oid ishlarni bajarish uchun tergov hibsxonalari va turmalarda qoldirilgan shaxslar bundan mustasno.

142. Turmalarda mahkumlar sudning ajrimiga asosan qaysi rejim turidagi koloniyadan kelganligi yoki turmaga qamash tariqasidagi ozodlikdan mahrum qilish muddatini o‘tab bo‘lgach, qaysi rejim turidagi koloniyaga yuborilishi inobatga olingan holda mazkur Qoidalarning 14-ilovasiga muvofiq kameralarga joylashtiriladi.

143. JIEM ma’muriyati mahkum yetib kelgan kundan boshlab uch kunlik muddat ichida bu haqda hukm chiqargan sudni mazkur Qoidalarning 15-ilovasiga muvofiq shaklda xabardor qilishi, shuningdek mahkumning oilasiga mazkur Qoidalarning 16-ilovasiga muvofiq shaklda JIEM manzilini ko‘rsatib hamda mahkumning yozishma olib borish, uchrashuv, posilka, yo‘qlov va banderollar olish, masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuv huquqlarini tushuntirib, xabarnoma yuborishi shart.

144. Mahkumlarni qabul bo‘limida saqlash davrida ular tibbiy ko‘rikdan o‘tkaziladi va ularda yuqumli kasalliklar aniqlanmasa, JIEM ma’muriyati suhbatidan o‘tkazilib, komissiya tomonidan brigada va turkumlarga taqsimlanadi.

145. JIEMga yetib kelganlaridan so‘ng mahkumlarga jazoni o‘tash tartibi va shartlari to‘g‘risida kerakli axborot beriladi, shuningdek ularning huquqlari va majburiyatlari tushuntiriladi.

146. Maxsus bo‘lim tomonidan sudning qaroriga muvofiq aliment to‘lashi yoki moddiy zararni qoplashi lozim bo‘lgan mahkumlar ro‘yxati JIEMning moliya va moddiy-texnika ta’minoti bo‘limiga, alkogolizm, giyohvandlik yoki zaharvandlikdan majburiy davolanishi lozim deb topilgan mahkumlar ro‘yxati esa tibbiyot bo‘limiga topshiriladi.

147. Mahkumlarga mazkur Qoidalarning 17-ilovasidagi ro‘yxatda nazarda tutilgan oziq-ovqat mahsulotlari, narsa va buyumlarni sotib olish hamda yonida saqlashga ruxsat etiladi. Taqiqlanmagan, lekin belgilangan miqdordan ortiqcha narsa va buyumlar JIEM omborxonasida saqlanadi va bu haqda dalolatnoma tuziladi. Mahkumning omborxonada saqlanayotgan zarur narsa va buyumlari uning arizasiga asosan beriladi.

148. JIEMga qabul qilingan har bir mahkum to‘g‘risidagi ma’lumotlar “Mahkumlar harakatining hisobini yuritish va ularning shaxsiy hujjatlar yig‘majildlarini qayd etish daftari”ga qayd etib boriladi.

149. Mahkumlarga mavsumga qarab beriladigan kiyim, ko‘rpa-to‘shak va inventarlarning qayd varaqalari (armatura kartochkalari) (bundan buyon matnda ta’minot varag‘i deb yuritiladi) berilib, shaxsiy hisobvaraqlar ochiladi.

150. Mahkum butun jazo muddatini, odatda, bitta JIEMda o‘taydi.

151. Mahkumni bir koloniyadan ayni shu turdagi boshqa koloniyaga jazoni o‘tashni davom ettirish uchun o‘tkazishga uning xavfsizligini ta’minlash maqsadida uning roziligini olgan holda, shuningdek mahkumning mazkur JIEMda qolishiga to‘sqinlik qiluvchi boshqa hollarda yo‘l qo‘yiladi.

152. Mahkum kasal bo‘lib qolgan taqdirda uni koloniyadan yoki turmadan ixtisoslashgan davolash muassasasiga o‘tkazishga tibbiy xulosa asosida yo‘l qo‘yiladi.

153. Mahkumlarni bir JIEMdan boshqasiga ko‘chirish JIKning 58-moddasi talablariga rioya etgan holda amalga oshiriladi.

154. Mahkumlar tergov qilinayotgan shaxslardan alohida ko‘chiriladi.

155. Homilasi yigirma to‘rt haftalikdan oshgan yoki uch yoshga to‘lmagan bolasi bor ayollar boshqa mahkumlardan alohida ko‘chiriladi.

156. Mahkum bemorlar, homilador ayollar va bolasi bor ayollar, zarurat bo‘lganda, tibbiy xodimlar kuzatuvida ko‘chiriladi.

157. Mahkumlarning xavfsizligini ta’minlash maqsadida ularni boshqa hollarda ham ajratilgan tarzda ko‘chirishga yo‘l qo‘yiladi.

158. Ko‘chirish chog‘ida mahkumlar zarur moddiy-maishiy va sanitariya-gigiyena sharoitlari bilan ta’minlanadi, ularga mavsumiy kiyim va poyabzal, belgilangan norma bo‘yicha oziq-ovqat mahsulotlari beriladi.

159. Mahkumlarni ko‘chirish davlat hisobidan, soqchi kuzatuvida amalga oshiriladi.

160. Ko‘chirilayotgan mahkumlarning har biri uchun uch nusxada ro‘yxat tuziladi, uning bir nusxasi mahkumlarning shaxsiy hujjatlar yig‘majildlari bilan birgalikda soqchilar boshlig‘iga, ikkinchi nusxasi soqchilar boshlig‘i tomonidan berilgan tilxat bilan JIEMning maxsus bo‘limiga, uchinchi nusxasi esa o‘zaro hisob-kitob qilish uchun moliya va moddiy-texnika ta’minoti bo‘limiga topshiriladi.

161. Maxsus bo‘lim mahkumni ko‘chirishdan oldin quyidagi hujjatlarni yig‘adi va uning shaxsiy hujjatlar yig‘majildiga qo‘shib qo‘yadi:

moliyaviy ma’lumotnoma va ijro varaqalari;

tibbiy karta va boshqa tibbiy hujjatlar (kasallik tarixi va tibbiy tekshirish natijalari haqidagi ma’lumotnoma);

ta’minot varaqasi va taqsimot;

mahkumning umumiy o‘rta va o‘rta maxsus, kasbiy ta’limga oid hujjatlari;

yakka tartibda olib borilgan tarbiyaviy ishlar daftari;

tavsifnoma;

mazkur Qoidalarning 18-ilovasiga muvofiq shakldagi mahkumning uchrashuvlari, masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuvlari, yo‘qlov, posilka va banderollarining hisobini yuritish varag‘i.

Mahkumni mazkur bandda nazarda tutilgan hujjatlardan birortasi mavjud bo‘lmagan holda ko‘chirishga yo‘l qo‘yilmaydi.

162. Maxsus bo‘lim boshlig‘i JIEM boshlig‘ini mahkumni ko‘chirilmaganlik sababini ko‘rsatgan holda bildirgi orqali xabardor qiladi. Bunda JIEM boshlig‘i tomonidan ushbu holat yuzasidan xizmat tekshiruvi o‘tkazish tayinlanadi va aybdor xodimlarga nisbatan tegishli choralar ko‘riladi.

163. JIEM ma’muriyati tomonidan mahkumlar uchun mazkur Qoidalarning 19-ilovasiga muvofiq shaklda kun tartibi tuziladi.

164. Kun tartibini tuzishda mahkumlar bilan olib boriladigan ishlarning xususiyati, mehnatni tashkil etish, yil fasli, mahalliy sharoitlar, shuningdek yuz berishi mumkin bo‘lgan tezkor vaziyatlar va boshqa shu kabi holatlar inobatga olinadi.

165. JIEMlarda ish jarayoni mahkumlarning ertalab o‘rinlaridan turishlaridan kechki yotishlarigacha bo‘lgan vaqt uchun, uch smenali ishlab chiqarish bilan bog‘liq ishlarda esa tungi vaqt uchun ham o‘zgaruvchan jadval asosida tashkil etiladi.

166. Dam olish va bayram kunlari JIEMlarda rahbar xodimlarning navbatchiligi tashkil etiladi.

167. Mahkumlar tomonidan kun tartibining bajarilishini ta’minlash maqsadida JIEMlarda signal va buyruqlar berish tizimi joriy etiladi.

168. Mahkumlar har kuni ikki marotaba nazorat varaqchalari bo‘yicha ro‘yxatdan o‘tkaziladi. Zarur hollarda, mahkumlar sutkaning istalgan vaqtida qo‘shimcha ravishda ro‘yxatdan o‘tkazilishi mumkin. Bunda muassasa ma’muriyati tomonidan mahkumning sakkiz soat uxlashga bo‘lgan huquqi ta’minlanishi shart.

169. Ro‘yxatdan o‘tkazishdan o‘n besh daqiqa oldin tezkor navbatchi tomonidan tegishli xabar beriladi va safda bo‘lishi shart bo‘lgan mahkumlar sonini aniqlash uchun ularning hisobi ro‘yxat va nazorat varaqchalari bo‘yicha solishtiriladi.

170. Ro‘yxatdan o‘tkazish tezkor navbatchi, qorovul qo‘shinlari harbiy xizmatchilari hamda brigada va ijtimoiy xodim tomonidan amalga oshiriladi.

171. Ro‘yxatdan o‘tkazish muddati qirq daqiqadan oshmasligi kerak. Ro‘yxatdan o‘tkazish ob-havoni inobatga olgan holda bino ichkarisida yoki boshqa pana joylarda amalga oshirilishi mumkin.

172. Ish vaqtidan keyin dam olayotgan, statsionardagi yoki kasalligi tufayli ishdan ozod qilingan, uzoq muddatli uchrashuv berilgan, smena bilan, shuningdek uzluksiz ishlarda ishlayotgan mahkumlar o‘zlari turgan joyda ro‘yxatdan o‘tkaziladi, bunday mahkumlar ro‘yxati JIEM boshlig‘i tomonidan tasdiqlanadi.

173. Mahkumlar ro‘yxatdan o‘tkazilgandan so‘ng, ijtimoiy xodim va qorovul qo‘shinlari harbiy xizmatchilari boshlig‘i safdagi mahkumlarni ro‘yxat bilan solishtirib, natijasi bo‘yicha tezkor navbatchiga ma’lum qiladi.

174. Ishlab chiqarish obyektlarida ishlayotgan mahkumlar JIEMning mas’ul xodimi, qorovul qo‘shinlari harbiy xizmatchilari boshlig‘i, sexlar (uchastkalar) boshliqlari va masterlar tomonidan ro‘yxatdan o‘tkaziladi. Bunda ro‘yxatdan o‘tkazish ustidan nazorat qilish JIEM boshlig‘ining tegishli o‘rinbosari yoki uning o‘rnini bosuvchi shaxs va tartibot bo‘limi boshlig‘i tomonidan amalga oshiriladi.

175. Mahkumlarning kam sonli guruhlari ishlayotgan va nazoratchilar bo‘lishi nazarda tutilmagan vaqtinchalik ishlab chiqarish obyektlarida ro‘yxatdan o‘tkazish qorovul qo‘shinlari kunlik harbiy xizmatchilari boshlig‘i tomonidan amalga oshiriladi.

176. Ro‘yxatdan o‘tkazish mahkumlarning soni hamda ro‘yxat va nazorat varaqchalari o‘rtasida noaniqliklar aniqlangan taqdirda takroran amalga oshiriladi.

177. Qabul bo‘limi va intizomiy bo‘linmalar kameralaridagi hamda turmalardagi mahkumlarni ro‘yxatdan o‘tkazish kameralar bo‘yicha alohida amalga oshiriladi. Bunda ro‘yxatdan o‘tkazish tezkor navbatchi, intizomiy bo‘linma bo‘yicha qorovul qo‘shinlari kunlik harbiy xizmatchisi va JIEM ma’muriyatining navbatchi vakili tomonidan amalga oshiriladi.

178. Mahkumlar ro‘yxatdan o‘tkazilgandan so‘ng, ro‘yxatdan o‘tkazish natijalari tezkor navbatchi tomonidan JIEM boshlig‘iga ma’lum qilinadi.

179. JIEMda saqlanayotgan mahkumlar yiliga kamida ikki marta nazorat varaqchalari bilan solishtirilgan holda ro‘yxatdan o‘tkaziladi va ro‘yxatdan o‘tkazish natijalari dalolatnoma bilan rasmiylashtiriladi.

180. Mahkumlarga ovqatlanish kun tartibida belgilangan soatlarda brigada, turkum va bo‘lim bo‘yicha oshxonada yoki ishlab chiqarish obyektlarining ovqat tarqatish joylarida amalga oshiriladi.

Oshxona turar joy sahni bilan ishlab chiqarish sahni orasida joylashgan bo‘lsa, ishlayotgan mahkumlarning ovqatlanishi oshxonada amalga oshiriladi. Bunda ularning ishga olib chiqilmagan mahkumlardan batamom ajratib qo‘yilishi ta’minlanishi shart.

181. Tarbiya koloniyalarida nonushta, tushlik va kechki ovqatlanish oshxonalarda tashkil etiladi.

182. Kommunal-maishiy obyektlarning uzluksiz ishlashini ta’minlash maqsadida JIEM boshlig‘i tomonidan ushbu obyektlarda ishlayotgan mahkumlarning alohida ovqatlanishiga ruxsat berilishi mumkin.

183. Kameralarda saqlanayotgan mahkumlarga ovqat kamerada yoki ish joylarida beriladi.

184. Qabul bo‘limida saqlanayotgan mahkumlarga ovqat maxsus ajratilgan joyda kamera bo‘yicha beriladi.

185. JIEM ma’muriyati ovqatlanish vaqtida tartib saqlanishini ta’minlashi lozim.

185¹. Mahkumning ovqat yeyishni rad etganligi fakti aniqlanganda JIEM boshlig‘i yoxud uning o‘rnini bosuvchi shaxs bu haqda zudlik bilan prokurorni xabardor qiladi.

185². Ovqat yeyishni rad etadigan mahkum imkon qadar boshqa mahkumlardan alohida saqlanadi va tibbiyot xodimining kuzatuvi ostida bo‘ladi.

185³. Ovqat yeyishni rad etgan mahkumning sog‘lig‘ini saqlab turishga qaratilgan majburlov yo‘sinidagi (sun’iy va majburiy ovqatlantirish tarzidagi) choralar, agar uning hayotiga yoki sog‘lig‘iga xavf tahdid solsa, shifokorning yozma xulosasi asosida hamda tibbiyot xodimi hozirligida amalga oshiriladi.

185⁴. Mahkumning ovqat yeyishni rad etganligi uni boshqa JIEMga o‘tkazishga yoxud tergov harakatlarida va sud majlislarida ishtirok etish uchun boshqa yerga ko‘chirishga to‘sqinlik qilmaydi. Zarur hollarda, mahkumni boshqa yerga ko‘chirish tibbiyot xodimi kuzatuvida amalga oshiriladi.

186. Mahkumlarni ishga olib chiqish va ishdan olib qaytishdan yigirma daqiqa oldin tezkor navbatchi tomonidan saflanish uchun tegishli signal beriladi va ular ajratilgan joylarda brigada va turkum bo‘lib saflanadilar. Bunda mahkumlarning soni va tashqi qiyofalari ijtimoiy xodim tomonidan tekshirib chiqiladi.

Ishga olib chiqish va ishdan olib qaytish e’lon qilinganidan keyin mahkumlar besh nafardan brigada bo‘lib saflanadi. Bunda har bir brigada oralig‘i besh metrdan bo‘lishi kerak.

187. Mahkumlar qorovul qo‘shinlarining kunlik harbiy xizmatchilari va ijtimoiy xodim tomonidan tezkor navbatchi rahbarligida nazorat varaqchalari asosida ishga olib chiqiladi va ishdan olib qaytiladi.

188. Ishga olib chiqilayotgan mahkumlar JIEM boshlig‘ining buyrug‘iga asosan vaqti-vaqti bilan, ishdan qaytishda esa har doim to‘liqsiz shaxsiy tintuvdan o‘tkaziladi.

189. Mahkumlar JIEM ma’muriyati tomonidan JIEM boshlig‘i tomonidan tasdiqlangan jadval asosida shaxsan qabul qilinadi. Bunda mazkur jadvaldan ko‘chirma turar joylar sahnlariga osib qo‘yiladi.

190. JIEM ma’muriyati tomonidan shaxsan qabul qilingan mahkumlarning hisobi mazkur Qoidalarning 20-ilovasiga muvofiq shakldagi daftarda, O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining, shuningdek Jazoni ijro etish departamenti (bundan buyon matnda JIED deb yuritiladi) va tegishli mintaqaviy muvofiqlashtirish markazlarining (bundan buyon matnda Mintaqa deb yuritiladi) xodimlari tomonidan qabul qilingan mahkumlarning hisobi esa alohida daftarda qayd etiladi va ular JIEMning devonxona kotibida saqlanadi.

191. Mahkumlarni JIEM ma’muriyati tomonidan shaxsan qabul qilish natijalari bo‘yicha qarorlar ijrosi JIEM boshlig‘i yoki u vakolat bergan shaxslar tomonidan muntazam ravishda nazorat qilib boriladi.

192. JIEM ma’muriyati mahkumning yaqin qarindoshlari va boshqa fuqarolarni JIEM boshlig‘i tomonidan tasdiqlangan jadvalga muvofiq qabul qiladi.

193. Mahkumning yaqin qarindoshlari JIEM ma’muriyatidan mahkumning ahvoli, sog‘lig‘i hamda unga nisbatan qo‘llanilgan rag‘batlantirish va intizomiy jazo choralari to‘g‘risida yozma va og‘zaki axborot olish huquqiga ega. Mahkumning yaqin qarindoshlari JIEMga bevosita kelgan holda murojaat qilgan taqdirda, JIEM ma’muriyati tomonidan darhol javob berilishi lozim.

194. Mahkumning yaqin qarindoshlariga, shuningdek advokatga ularning so‘roviga asosan mahkumning xulq-atvori yuzasidan yozma ravishda tavsifnoma beriladi.

195. Mahkumlar o‘z shaxsiy hisobvarag‘idagi pul hisobidan oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalarni pul o‘tkazish yo‘li bilan sotib olishlari mumkin.

196. JIEMda mahkumlarning ishdan bo‘sh vaqtida oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalarni sotib olishlari uchun Face-ID identifikatsiya tizimi mavjud bo‘lgan infokiosk (bundan buyon matnda infokiosk deb yuritiladi) tashkil etiladi hamda ushbu infokiosk har kuni ishlashi ta’minlanadi.

Mahkum infokioskdan foydalanish uchun Face-ID identifikatsiya tizimi orqali yuz qiyofasidan uning shaxsi identifikatsiya qilinadi va unga infokioskning shaxsiy menyusiga kirish uchun shaxsiy identifikatsiya ID- raqami beriladi.

Shaxsiy menyuda har bir mahkumga uning shaxsiy hisobida mavjud mablag‘, oy davomida xarid qilish mumkin bo‘lgan mablag‘ limiti hamda xaridlar tarixi aks ettiriladi.

197. Mahkum oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalarni sotib olish uchun infokioskning buyurtma menyusiga kirib, zarur mahsulotlarni tanlaydi va buyurtma beradi.

Infokiosk orqali amalga oshirilgan buyurtmaning yetkazib berish muddati mahkumning shaxsiy menyusida ko‘rsatiladi hamda infokiosk qurilmadan mahkumga buyurtma cheki chiqariladi.

Buyurtma berilgan mahsulotning besh kun muddatda JIEMga yetib kelishi JIEM ma’muriyati tomonidan nazorat qilinadi.

Buyurtma berilgan mahsulot JIEMga yetib kelgandan so‘ng ushbu mahsulot JIEM ma’muriyati tomonidan mahkumlarga imzo qo‘ydirilgan holda tarqatiladi.

Turmalarning kameralarida hamda umumiy, qattiq va maxsus tartibli koloniyalarning karserlarida saqlanayotgan mahkumlarni infokioskga olib chiqish taqiqlanadi. Ular oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalarni, odatda, ijtimoiy xodim orqali planshetga o‘rnatilgan elektron dasturdan foydalanib sotib oladi.

199. Sarflashga ruxsat etiladigan pul miqdori JIEMning tartib turiga hamda mahkum saqlanayotgan sharoitga qarab belgilanadi.

200. Mahkumlar yengillashtirilgan saqlash sharoitiga o‘tkazilganda, mehnat normasi va mehnat vazifalarini bajarganda, shuningdek bayram kunlari rag‘batlantirish tarzida, mahkumlarga mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 3,6 foizigacha bo‘lgan miqdorda qo‘shimcha pul sarflashga ruxsat etiladi.

201. Qo‘shimcha pul sarflash huquqi beriladigan mahkumlar ro‘yxati JIEM boshlig‘i yoki uning o‘rnini bosuvchi shaxs tomonidan tasdiqlanadi.

202. Bir oy davomida sarflashga ruxsat etilgan pulning umumiy summasi quyidagi miqdorlardan oshmasligi lozim:

umumiy tartibli koloniyalarda — belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 1,06 baravaridan;

qattiq tartibli koloniyalarda — belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 87,9 foizidan;

maxsus tartibli koloniyalarda — belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 70,3 foizidan;

turmalarda — belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 52,7 foizidan;

tarbiya koloniyalarida, ixtisoslashtirilgan davolash muassasalarida, shuningdek mahkum birinchi va ikkinchi guruh nogironligi bo‘lgan shaxslar, homilador ayollar hamda JIEMdagi bolalar uyida bolalari bo‘lgan ayollar uchun — belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 120 foizidan.

Ushbu bandda belgilangan miqdordan ortiqcha pulga mahkumlar tibbiy xulosa asosida qo‘shimcha ravishda oziq-ovqat mahsulotlari, shuningdek kiyim va poyabzal sotib olish huquqiga ega.

203. JIEM boshlig‘i yangi kelgan mahkumga oziq-ovqat mahsulotlari va eng zarur narsalar sotib olish uchun belgilangan mehnatga haq to‘lash eng kam miqdorining 17,6 foizigacha, manzil-koloniyalarda esa — 35,2 foizigacha bo‘lgan summada avans berishga haqli. Mahkumning arizasiga ko‘ra berilgan avans uning keyingi oydagi ish haqidan ushlab qolinadi.

204. Mahkumlar JIEMga yetib kelgan kundan boshlab posilka, yo‘qlov va banderol olishlari hamda jo‘natishlari mumkin. Posilka, yo‘qlov va banderollar ko‘zdan kechiriladi.

205. Bitta posilka yoki banderolning og‘irligi pochta qoidalarida belgilab qo‘yilgan normadan, yo‘qlovning og‘irligi esa posilkaning belgilangan vaznidan oshib ketishi mumkin emas.

206. Olinadigan posilka, yo‘qlov va banderollarning miqdori JIEMning tartib turiga hamda mahkum saqlanayotgan sharoitga qarab belgilanadi.

207. Posilka, yo‘qlov va banderollarni qabul qilish vaqti, tartibi va ularning soni hamda miqdorini belgilovchi normativ-huquqiy hujjatlardan ko‘chirmalar JIEMga kelgan shaxslarga ko‘rinadigan joyga osib qo‘yiladi. Posilka, yo‘qlov va banderollarni qabul qilib oluvchi nazoratchilar oq xalatda bo‘lishlari shart.

208. Yo‘qlov olib kelgan shaxs mazkur Qoidalarning 22-ilovasiga muvofiq shaklda ikki nusxada ariza to‘ldiradi. Arizalar va yo‘qlov uni olib kelgan shaxsning shaxsini tasdiqlovchi hujjati bilan birga nazoratchiga taqdim etiladi.

209. Mahkum yo‘qlov olish huquqiga ega bo‘lgan taqdirda, yo‘qlov nazoratchi tomonidan uni olib kelgan shaxs ishtirokida tekshirilib, qabul qilib olinadi.

210. Olib kelingan non va kolbasa mahsulotlari, shuningdek pishloq, tuzlangan va dudlangan baliq bo‘laklarga ajratilib tekshiriladi, maxorka, shakar va shu kabilar maxsus elakdan o‘tkaziladi, konfetlar o‘ramsiz qabul qilinadi, tamaki mahsulotlari qutisidan chiqarilgan holda, suyuq mahsulotlar va konservalar ochilib boshqa idishga solinib ko‘zdan kechiriladi. Yozishmalarni hamda taqiqlangan narsa va buyumlarni yashirish mumkin bo‘lgan boshqa barcha mahsulotlar ham shu tartibda tekshiriladi. Tekshiruv jarayonida texnik vositalardan foydalanilishi mumkin.

211. Mahkumdan yo‘qlovning qabul qilib olganligi to‘g‘risida tilxat olinib, arizaning bir nusxasi yo‘qlovni olib kelgan shaxsga tilxatni ko‘rsatgan holda qaytarib beriladi, arizaning ikkinchi nusxasi esa tilxat bilan birga mahkumning shaxsiy hujjatlar yig‘majildiga qo‘shib qo‘yiladi.

212. Yo‘qlovlar quyidagi hollarda qabul qilinmaydi va ularni olib kelgan shaxslarga qaytarib beriladi:

mahkum yo‘qlovni olish huquqiga ega bo‘lmaganda;

mahkum yo‘qlovni qabul qilishdan yozma ravishda bosh tortganda;

yo‘qlovni olib kelgan shaxsning shaxsini tasdiqlovchi hujjati bo‘lmaganda;

taqiqlangan oziq-ovqat mahsulotlari, narsa va buyumlar olib kelinganda. Bunda yo‘qlovdagi taqiqlanmagan oziq-ovqat mahsulotlari, narsa va buyumlar mahkumning roziligi bilan qabul qilinishi mumkin;

yo‘qlovning soni yoki umumiy og‘irligi belgilangan normadan ortiq bo‘lganda, uning ortiqcha qismi;

mahkum JIEMdan ikki sutkadan ortiq vaqtga olib ketilganligi sababli, yo‘qlovni shaxsan qabul qilish imkoniyatiga ega bo‘lmaganda;

mahkum boshqa JIEMga o‘tkazilgan yoki ozod etilganda;

mahkum vafot etganda.

213. Posilka va banderollar uch kishidan iborat komissiya tomonidan ochiladi hamda ularning ichidagi oziq-ovqat mahsulotlari, narsa va buyumlar posilka yoki banderolning ustidagi ro‘yxat bilan solishtiriladi.

214. Posilka va banderollar quyidagi hollarda ularni jo‘natgan shaxslarga qaytarib yuboriladi:

mahkum ularni olish huquqiga ega bo‘lmaganda;

soni yoki umumiy og‘irligi belgilangan normadan ortiq bo‘lganda, uning ortiqcha qismi;

mahkum posilka va banderolni qabul qilishdan yozma ravishda bosh tortganda;

mahkum ozod etilganda;

mahkum vafot etganda.

215. Boshqa JIEMga ko‘chirilgan mahkumlar nomiga kelgan posilka va banderollar JIEM tomonidan ular ko‘chirilgan joyga yuboriladi.

216. Posilka, yo‘qlov va banderollarda jinoiy maqsadda foydalanish mumkin bo‘lgan, JIEM hududiga kiritish taqiqlangan narsa va buyumlar yashirilganligi aniqlangan taqdirda, JIEM boshlig‘iga bildirgi orqali ma’lum qilinadi. JIEM boshlig‘ining tekshiruv o‘tkazish bo‘yicha topshirig‘iga asosan tezkor xizmat tomonidan tegishli hujjatlar rasmiylashtiriladi.

217. Posilka, yo‘qlov va banderollarning saqlanishi oqibatida ularning tabiiy buzilishi hamda ularni ko‘zdan kechirish natijasida tashqi ko‘rinishini yo‘qotganligi uchun JIEM ma’muriyati javobgar bo‘lmaydi. Bu haqda yo‘qlov olib kelgan shaxs yo‘qlovni qabul qilish vaqtida ogohlantirilishi shart.

218. Mahkumga ozod bo‘lishidan bir oy oldin pochta orqali yuborilgan yoki bevosita olib kelingan mavsumiy fuqarolik kiyimi va poyabzali saqlab turish uchun qabul qilinishi mumkin. Bunda mavsumiy fuqarolik kiyimi va poyabzali posilka, yo‘qlov yoki banderollar hisobiga kiritilmaydi.

Mavsumiy fuqarolik kiyimi va poyabzali mahkumga ozod bo‘ladigan kuni beriladi.

219. Mahkumlar posilka, yo‘qlov va banderollarda yozuv ashyolari, adabiyotlar olishlari, shuningdek ularni savdo shoxobchalari orqali sotib olishlari, cheklanmagan miqdorda gazeta va jurnallarga obuna bo‘lishlari mumkin.

220. Mahkumlarga urushni, milliy va diniy adovatni, zo‘rlik va shafqatsizlikni targ‘ib qiluvchi nashrlarni, shuningdek behayo nashrlarni olish, sotib olish, saqlash va tarqatish taqiqlanadi.

221. Mahkum savdo shoxobchalari orqali sotib olgan adabiyot u olishga haqli bo‘lgan posilka va banderollar soniga kirmaydi.

222. Hukm qilingan homilador ayollarning va JIEMdagi bolalar uyida bolalari bo‘lgan ayollarning, shuningdek vrach xulosasiga ko‘ra davolanish va kuchli taomga muhtoj deb e’tirof etilgan bemorlarning, birinchi yoki ikkinchi guruh nogironligi bo‘lgan shaxslarining tibbiy xulosada belgilanadigan miqdorda va xillarda qo‘shimcha posilkalar, yo‘qlovlar va banderollar olishiga ruxsat etiladi.

223. Bemor mahkumlarning roziligiga ko‘ra ularning qarindoshlari va boshqa shaxslar olib kelgan yoki yuborilgan zarur dori vositalari JIEM tibbiy xodimining xulosasi asosida qabul qilib olinishi mumkin.

Qabul qilib olingan dori vositalarining hisobi mazkur Qoidalarning 23-ilovasiga muvofiq shakldagi daftarda qayd etib boriladi hamda mahkumning tibbiy kartasiga va kasallik tarixiga yozib qo‘yiladi.

JIEM tibbiy xodimining xulosasi asosida qabul qilib olingan dori vositalari mahkumning olishga haqli bo‘lgan posilka, yo‘qlov va banderollari hisobiga kiritilmaydi.

224. Mahkumlarga yuborilgan posilka va banderollar mazkur Qoidalarning 24-ilovasiga muvofiq shakldagi daftarda, har bir mahkumning posilka, yo‘qlov va banderollar olishining hisobi esa tegishli varaqda qayd etib boriladi.

225. Mahkumlar posilka va banderollar yuborish uchun JIEM boshlig‘iga ariza bilan murojaat qiladi. Arizada posilka yoki banderollarni yuborish sabablari, undagi narsa va buyumlarning ro‘yxati hamda posilka yoki banderollar yuborilayotgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi va manzili ko‘rsatiladi. Posilka va banderollarni yuborish mahkumning shaxsiy hisobvarag‘idagi mablag‘lar hisobidan amalga oshiriladi. Posilka va banderollarni yuborilganligi to‘g‘risidagi kvitansiya mahkumga tanishtirilib, uning shaxsiy hujjatlar yig‘majildiga qo‘shib qo‘yiladi.

226. Mahkumlar cheklanmagan miqdorda pul jo‘natmalari olishlari va yuborishlari mumkin. Pul jo‘natmalari mahkumning shaxsiy hisobvarag‘iga kelib tushadi va mahkum bu haqda xabardor qilinishi shart. Mahkumlar o‘zlariga yaqin qarindosh bo‘lmagan shaxslarga, shuningdek korxona, muassasa va tashkilotlarga faqat JIEM ma’muriyatining ruxsati bilan pul jo‘natmalari yuborishlari mumkin.

227. Mahkumlar mazkur Qoidalarning 25-ilovasiga muvofiq shakldagi ariza orqali pul jo‘natmalarini yuborishi mumkin. Bunda mahkum pul jo‘natmalari yuborilganligi haqida xabardor qilinishi shart.

228. Mahkumlar cheklanmagan miqdorda xat va telegrammalar olishlari hamda jo‘natishlari mumkin. JIEMlar pochta qutilari bilan ta’minlanadi va ular JIEM ma’muriyati tomonidan har kuni tekshirib turiladi.

229. Xatlar konvertlarda yopishtirilmagan holda pochta qutilariga tashlanadi yoki bevosita JIEM ma’muriyati vakillariga topshiriladi.

230. Mahkumlarning xatlari va boshqa jo‘natmalari senzuradan o‘tkaziladi, jazoni manzil-koloniyalarda o‘tayotgan shaxslarning xatlari va boshqa jo‘natmalari bundan mustasno.

231. Mahkumlarga xatlarni topshirish va ularning xatlarini ko‘rsatilgan manzilga jo‘natish JIEM ma’muriyati tomonidan xat kelib tushgan yoki jo‘natish uchun topshirilgan kundan boshlab uch kunlik muddat ichida amalga oshiriladi. Telegrammalar egalariga darhol topshiriladi va jo‘natiladi.

232. Maxfiy yozuv va belgilar bilan yozilgan, davlat sirini yoki qonun bilan qo‘riqlanadigan boshqa sirni o‘z ichiga olgan, shuningdek uyatli so‘zlardan iborat xatlar tegishli manzilga yuborilmaydi hamda mahkumga berilmaydi. Mahkum bu haqda yozma ravishda xabardor qilinadi.

233. Boshqa JIEMga ko‘chirilgan yoki ozod bo‘lgan mahkumlar uchun yuborilgan xatlar uch kun ichida ular saqlanayotgan muassasaga yoki yashash manziliga yuboriladi.

234. JIEMlarda saqlanayotgan mahkumlar o‘rtasida xat yozishmalari faqat o‘zaro qarindoshlar o‘rtasida va JIEM ma’muriyatining ruxsati bilan amalga oshirilishi mumkin.

235. Mahkumlar JIEM ma’muriyatiga, boshqa davlat organlari va jamoat birlashmalariga o‘z ona tilida yoki boshqa tilda ariza, taklif va shikoyatlar bilan murojaat etish, shuningdek o‘z ariza, taklif va shikoyatlariga murojaat etilgan tilda javob olish huquqiga ega.

Murojaat etilgan tilda javob berishning iloji bo‘lmagan taqdirda javob O‘zbekiston Respublikasining davlat tilida beriladi. Javobni mahkum murojaat etgan tilga tarjima qilib berish JIEM tomonidan ta’minlanadi.

236. Mahkumlarning ariza, taklif va shikoyatlari ro‘yxatga olinadi hamda topshirilgan kundan e’tiboran uch kun ichida ko‘rsatilgan manzilga yuboriladi va mahkum bu haqda xabardor qilinadi. Mahkumlarning og‘zaki ariza, taklif va shikoyatlari tegishli daftarda qayd etib boriladi.

237. Ariza, taklif va shikoyatlarni yuborish bilan bog‘liq xarajatlar mahkumning shaxsiy hisobvarag‘idagi mablag‘lar hisobidan amalga oshiriladi.

238. Ariza, taklif va shikoyatlarning javoblari JIEMga kelgan kundan e’tiboran uch kun ichida mahkumga tilxat olib ma’lum qilinadi va mahkumning shaxsiy hujjatlar yig‘majildiga tilxat bilan birga qo‘shib qo‘yiladi.

239. Uyatli so‘zlardan iborat ariza, taklif va shikoyatlar ko‘rsatilgan manzilga yuborilmaydi hamda mahkumga berilmaydi. Mahkum bu haqda yozma ravishda xabardor qilinadi.

240. Yuqori turuvchi organlar yoki mansabdor shaxslarga yuborilgan ariza, taklif va shikoyatlarda nazarda tutilgan masalalarni JIEM ma’muriyati tomonidan joyida hal etish mumkin bo‘lgan hollarda, JIEM ma’muriyati ushbu masalalarni ko‘rib chiqish natijalarini kutmasdan bartaraf etishi shart.

241. Mahkumlarning O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Inson huquqlari bo‘yicha vakilining (ombudsmanning) hamda O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish bo‘yicha vakilning nomiga yuborilgan murojaatlari muassasa ma’muriyati tomonidan ko‘zdan kechirilishi mumkin emas hamda yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay tegishli vakilga yuboriladi.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakili (ombudsman) va O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish bo‘yicha vakilning javobi ko‘zdan kechirilishi mumkin emas hamda arizachiga darhol yetkazib beriladi.

Prokuror yoki sud nomiga yo‘llangan taklif, ariza va shikoyatlar ko‘zdan kechirilmaydi hamda bir sutkalik muddat ichida tegishliligi bo‘yicha jo‘natiladi. Xavfsizlik choralarini qo‘llash haqidagi yoki ularni qo‘llashni rad etish to‘g‘risidagi qarorlar ustidan shikoyatlar tegishliligi bo‘yicha darhol jo‘natiladi.

241¹. JIEMning har bir turar joy sektorida, sanoat zonalarida, qisqa va uzoq muddatli uchrashuvlarni o‘tkazish uchun mo‘ljallangan binolarda, mahkumlar murojaatlarni qoldirishi uchun qulay bo‘lgan joyda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakiliga (ombudsmanga) murojaatlar qutisi, tarbiya koloniyalarida esa qo‘shimcha ravishda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari bo‘yicha vakiliga (Bolalar ombudsmaniga) murojaatlar qutisi o‘rnatiladi (bundan buyon matnda Ombudsman qutisi deb yuritiladi).

Ombudsman qutisiga murojaatlarni mahkumlar to‘g‘ridan-to‘g‘ri o‘zlari tashlaydi va mazkur murojaatlar JIEM ma’muriyati tomonidan ko‘zdan kechirilmaydi.

241². Ombudsman qutisi tegishincha faqat O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakili (ombudsman) yoki uning Devoni xodimlari tomonidan, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari bo‘yicha vakili (Bolalar ombudsmani) yoki uning kotibiyati xodimlari tomonidan ochiladi.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakili (ombudsman) yoki uning Devoni xodimlari tomonidan, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Bola huquqlari bo‘yicha vakili (Bolalar ombudsmani) yoki uning kotibiyati xodimlari tomonidan qutidan murojaatlarni olgandan so‘ng ushbu qutining muhrlanishini ta’minlaydi.

242. Mahkumlarga qisqa muddatli va uzoq muddatli uchrashuv huquqi beriladi.

243. Uchrashuvlar ijtimoiy xodim tomonidan har oyda tuziladigan va JIEM boshlig‘ining tartibot va tarbiyaviy ishlar bo‘yicha o‘rinbosari tomonidan tasdiqlanadigan jadvalga muvofiq beriladi.

244. Rag‘batlantirish tariqasida berilgan qo‘shimcha uchrashuvlar mahkumning roziligi bilan navbatdagi oyda beriladigan uchrashuvlar jadvaliga qo‘shib qo‘yiladi.

245. Uchrashuvga kelgan shaxslar tomonidan mazkur Qoidalarning 26-ilovasiga muvofiq shakldagi ariza va ularning shaxsini tasdiqlovchi hujjatlari (mahkumning uzoq muddatli uchrashuvga kelgan yaqin qarindoshlari uchun ularning yaqin qarindoshligini tasdiqlovchi hujjat) taqdim etiladi. Ariza namunasi uchrashuvga kelgan shaxslarni qabul qilish xonasiga osib qo‘yiladi.

246. Uchrashuvga kelgan shaxslar JIEM boshlig‘i yoki uning tartibot va tarbiyaviy ishlar bo‘yicha o‘rinbosari tomonidan qabul qilinib, uchrashuv o‘tkazishning tartib qoidalari bilan tanishtiriladi va mazkur Qoidalarni buzganlik uchun uchrashuv to‘xtatib qo‘yilishi haqida ogohlantiriladi.

247. Mahkumga bir vaqtning o‘zida ikkitadan ortiq bo‘lgan voyaga yetgan shaxslar bilan uchrashuvga ruxsat etilmaydi.

248. Uchrashuvga kelgan shaxslarning pul hamda JIEMga olib kirish taqiqlangan narsa va buyumlari saqlash uchun tilxat asosida nazoratchiga topshiriladi. Nazoratchi mazkur Qoidalarning 27-ilovasiga muvofiq shakldagi daftarda ularning hisobini qayd etib boradi.

249. Uchrashuvga kelgan shaxslar tomonidan mahkumlarga berish taqiqlangan narsalarni ko‘zdan kechirishdan yashirib yoki boshqa har qanday usul bilan ularga berishga urinilgan hollarda, bu haqda dalolatnoma tuzilib, JIEM boshlig‘iga ma’lum qilinadi.

250. Uchrashuvga kelgan shaxs ko‘zdan kechirishni o‘tkazishdan bosh tortgan taqdirda, mahkum bilan uchrashuvga ruxsat etilmaydi va mahkum bu haqda xabardor etiladi.

251. Uzoq muddatli uchrashuvga kelgan shaxslar o‘zlari bilan taqiqlanmagan narsa va buyumlarni, uchrashuv muddatida foydalanish uchun mahkumga fuqarolik kiyimi va poyabzali hamda iste’mol qilish uchun oziq-ovqat mahsulotlarini JIEMga olib kirishlari mumkin. Oziq-ovqat mahsulotlari uchrashuv muddatiga muvofiq iste’mol qilish uchun zarur miqdorda olib kirilishi lozim.

252. Mahkumlar qarindoshlari bilan yoki JIEM boshlig‘ining ruxsatiga asosan boshqa shaxslar bilan muddati to‘rt soatgacha bo‘lgan qisqa muddatli uchrashuv olishi mumkin.

253. Mahkumlarga yaqin qarindoshlari (er, xotin, ota-onalar, bolalar, o‘g‘il (qiz) qilib olgan shaxslar, o‘g‘il (qiz) qilib olingan shaxslar, aka-ukalar, opa-singillar, buvalar, buvilar, nevaralar) bilan uzoq muddatli uchrashuv JIEM hududida yoki JIKning 114 va 130-moddalarida nazarda tutilgan hollarda, JIEM hududidan tashqarida ular bilan birga yashash huquqi bilan beriladi.

254. Uzoq muddatli uchrashuv muddati quyidagicha belgilanadi:

JIEM hududida — bir sutkadan uch sutkagacha,

JIEM hududidan tashqarida — uch sutkadan besh sutkagacha.

255. Qisqa muddatli va uzoq muddatli uchrashuv miqdori JIEMning tartib turiga hamda mahkum saqlanayotgan sharoitga qarab belgilanadi.

256. Qisqa muddatli uchrashuvlarning muddati barcha hollarda ikki soatdan kam, uzoq muddatli uchrashuvlarning muddati esa bir sutkadan kam qilib belgilanishi mumkin emas, uchrashuv berilayotgan shaxsning o‘zi qisqaroq muddat talab qilgan hollar bundan mustasno.

257. Yuqumli kasalliklarga chalingan va statsionar davolanishda bo‘lgan mahkumlarga uchrashuvlar shifokor ruxsati bilan beriladi.

258. JIEM ma’muriyati tomonidan uchrashuvga olib chiqilayotgan mahkumning tashqi ko‘rinishi ozoda bo‘lishi ta’minlanishi kerak.

259. Mahkumlar uchrashuvdan oldin va keyin to‘liq shaxsiy tintuvdan o‘tkaziladi. Mahkumlarga uzoq muddatli uchrashuvlar o‘tkazish uchun ajratilgan xonaga o‘zlari bilan yuvinish-taranish uchun zarur narsa va buyumlar olib kirishga ruxsat etiladi.

260. Mahkumlar uzoq muddatli uchrashuvdan so‘ng ortib qolgan oziq-ovqat mahsulotlarini ruxsat berilgan turda va miqdorda o‘zlari bilan olib chiqishlari mumkin.

Uchrashuvga kelgan shaxslar foydalanishga ruxsat berilgan narsa va buyumlarni hamda mahkumlar uchun olib kelingan fuqarolik kiyimi va poyabzalini o‘zlari bilan qaytarib olib ketishlari lozim.

261. Har bir mahkumning uchrashuvlari hisobi tegishli varaqda qayd etib boriladi.

262. Uchrashuvlar karantin vaqtida, shuningdek epidemiya tarqalganda, tabiiy ofat ro‘y berganda vaqtincha to‘xtatib turilishi mumkin. Bunda JIED va tegishli Mintaqa hamda prokurorga darhol xabar beriladi va uchrashuvga kelgan shaxslarni qabul qilish xonasiga e’lon osib qo‘yiladi.

Mazkur bandda nazarda tutilgan holatlar yuz berishi tufayli foydalanilmay qolgan uchrashuvlar mazkur holatlar bartaraf etilgandan so‘ng beriladi.

263. Uchrashuv uchun berilgan vaqt mobaynida mahkumlar ishdan ozod etib qo‘yiladi, ana shu kunlar uchun ularga ish haqi yozilmaydi.

264. Mahkumning iltimosiga ko‘ra uzoq muddatli uchrashuv qisqa muddatli uchrashuvga yoki masofali video-uchrashuvga yoxud telefon orqali so‘zlashuvga, qisqa muddatli uchrashuv esa masofali video-uchrashuvga yoki telefon orqali so‘zlashuvga almashtiriladi.

Mahkumlar uchun masofali video-uchrashuvlar JIEM tomonidan tashkil etiladi. Masofali video-uchrashuv himoyalangan aloqa kanallari orqali videokonferensiya tizimi vositasida amalga oshiriladi.

265. Uchrashuv o‘tkazishning belgilangan tartibi buzilgan taqdirda, uchrashuv to‘xtatiladi va bu haqda nazoratchi tomonidan uchrashuvni davom ettirish yoki to‘xtatish bo‘yicha ko‘rsatma berish uchun uchrashuvga ruxsat bergan shaxs, u bo‘lmagan taqdirda esa, tezkor navbatchi xabardor qilinadi.

266. Mahkumlar advokatlardan malakali yuridik yordam olish huquqiga ega.

266¹. JIEMlarning vakolatli mansabdor shaxsi sudning hukmlari, ajrimlari va qarorlarini qayta ko‘rib chiqishda, shuningdek ularni ijro etish bilan bog‘liq masalalarni hal qilishda davlat hisobidan yuridik yordam ko‘rsatadigan advokatning “Davlat hisobidan yuridik yordam ko‘rsatish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq ishtirok etishini davlat hisobidan yuridik yordam olish huquqiga ega bo‘lgan mahkumning iltimosiga ko‘ra ta’minlash choralarini ko‘rishi shart. Boshqa hollarda mahkum davlat hisobidan yuridik yordam olish uchun “Davlat hisobidan yuridik yordam ko‘rsatish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunida ko‘rsatilgan maxsus vakolatli davlat organiga murojaat qilishi mumkin.

267. Yuridik yordam olish uchun advokatlar bilan holi uchrashuvlar mahkumlarga ularning arizasiga yoki advokatning iltimosnomasiga ko‘ra beriladi.

Advokatlarga mahkumlar bilan audio va video kuzatuv qurilmalari bo‘lmagan maxsus xonalarda hamda begona shaxslarning ishtirokisiz o‘z vaqtida va hech qanday to‘siqlarsiz uchrashishi ta’minlanadi, bunda advokat va himoya ostidagi shaxsning suhbatini uchinchi shaxslar eshitishini istisno etgan holda ularni vizual ko‘rib turish imkoniyati saqlab qolinadi.

268. Advokatga mahkum bilan uchrashuvga order va advokat guvohnomasi asosida ruxsat beriladi.

Advokatning mahkum bilan uchrashish jarayonida elektron vositalardan (mobil telefon, fotoapparat va diktofon) foydalanish imkoniyati yaratiladi. Bunda advokat tomonidan elektron vositalardan ma’lumotlarni qayd etish bilan bog‘liq bo‘lmagan boshqa maqsadlarda foydalanish taqiqlanadi.

268¹. Advokat tomonidan elektron vositalardan ma’lumotlarni qayd etish bilan bog‘liq bo‘lmagan boshqa maqsadlarda foydalanilgan taqdirda uchrashuv muddatidan ilgari to‘xtatilib, JIEM ma’muriyati tomonidan advokatlik siri va daxlsizligini ta’minlashga doir qonunchilik hujjatlari talablariga rioya qilgan holda dalolatnoma rasmiylashtiriladi. Dalolatnoma nusxasi JIEDga, O‘zbekiston Respublikasi Advokatlar palatasining tegishli hududiy boshqarmasiga va guvohnoma bergan hududiy adliya organiga zudlik bilan yuboriladi.

Advokatlar palatasining tegishli hududiy boshqarmasi dalolatnomada ko‘rsatilgan holatlar yuzasidan ko‘rilgan choralar to‘g‘risida JIEMga axborot beradi.

269. Advokat bilan uchrashuvni mahkumning o‘zi rad etganligi sababli advokatning mahkum yuridik yordam olishi uchun u bilan uchrashuv berilishi to‘g‘risidagi iltimosnomasini qanoatlantirish rad etilganligi advokat mahkum bilan holi suhbatlashganidan keyin tasdiqlanishi kerak, bu haqda bayonnoma tuzilib, u mahkum, advokat va JIEM ma’muriyatining vakili tomonidan imzolanadi.

270. Mahkumlarning advokatlar bilan uchrashuvlari JIKda belgilangan uchrashuvlar soni hisobiga kirmaydi, bunday uchrashuvlar soni va muddati cheklanmaydi.

271. Yuridik yordam ko‘rsatilayotganda advokat quyidagi huquqlarga ega:

JIEM ma’muriyatining, prokurorning, sudning harakatlari va qarorlari ustidan shikoyat berish;

JIEM ma’muriyatidan ma’lumotnomalar, tavsifnomalar va boshqa hujjatlarni so‘rab olish.

272. Mahkumlarga masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuvlar huquqi beriladi.

Umumiy, qattiq, maxsus tartibli koloniyalarda, tarbiya koloniyalarida, turmalarda va mahkumlar uchun ixtisoslashgan kasalxonalarda jazoni o‘tayotgan mahkumlarning masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuvlari JIEM ma’muriyati nazorati ostida o‘tkaziladi hamda ularning haqi mahkumning shaxsiy hisobvarag‘idan to‘lanadi.

273. Masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuvlar, odatda, mahkumlarning ish vaqtidan bo‘sh vaqtlarida amalga oshiriladi.

274. Masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuvlar ijtimoiy xodim tomonidan har oyda tuziladigan va JIEM boshlig‘ining tartibot va tarbiyaviy ishlar bo‘yicha o‘rinbosari tomonidan tasdiqlanadigan jadvalga muvofiq beriladi.

275. Rag‘batlantirish tariqasida berilgan masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali qo‘shimcha so‘zlashuvlar mahkumning roziligi bilan navbatdagi oyda beriladigan masofali video-uchrashuv yoki telefon orqali so‘zlashuvlar jadvaliga qo‘shib qo‘yiladi.