Oʻzbekiston Respublikasi “Qoʻriqlash faoliyati toʻgʻrisida”gi Qonunining 7¹-moddasiga muvofiq buyuraman:

1. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi huzuridagi Qoʻriqlash departamentiga qoʻriqlash uchun topshirilgan obyektlarni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash talablari, tartibi hamda shartlari toʻgʻrisidagi yoʻriqnoma ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirligi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.

3. Ushbu buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Mazkur Yoʻriqnoma Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi huzuridagi Qoʻriqlash departamentiga (bundan buyon matnda Qoʻriqlash departamenti deb yuritiladi) qoʻriqlash uchun topshirilgan obyektlarni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash talablari, tartibi hamda shartlarini belgilaydi.

Ushbu Yoʻriqnoma talablari oʻta muhim, toifalangan hamda davlat ahamiyatiga molik boshqa obyektlar, banklar va ularning filiallari obyektlari, taʼlim tashkilotlari obyektlari, shuningdek Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi tomonidan qoʻriqlanadigan obyektlarni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlashga nisbatan tatbiq etilmaydi.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 21-noyabrdagi 930-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi huzuridagi Qoʻriqlash departamenti boʻlinmalari tomonidan qoʻriqlanadigan obyektlar roʻyxatida nazarda tutilmagan tadbirkorlik subyektlari hamda jismoniy shaxslarga tegishli obyektlarni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlashda mazkur Yoʻriqnoma talablari tavsiyaviy xususiyatga ega boʻlib, ularni qoʻllash shartlari taraflarning oʻzaro kelishuviga koʻra tuziladigan shartnomada belgilanadi.

1. Mazkur Yoʻriqnomada quyidagi asosiy tushunchalar qoʻllaniladi:

qoʻriqlanadigan obyekt (bundan buyon matnda obyekt deb yuritiladi) — belgilangan tartibda qoʻriqlashga olingan jismoniy va yuridik shaxslarning binolari, imoratlari, inshootlari, ularning hududlari, joyning uchastkalari, transport vositalari, transportda tashiladigan yuklari, pul mablagʻlari, moddiy boyliklari va boshqa mol-mulki, shuningdek jismoniy shaxs;

qoʻriqlashning muhandislik vositalari — obyektlarni tajovuzlardan mexanik jihatdan himoya qilish uchun qoʻllaniladigan qurilmalar va inshootlar;

qoʻriqlashning texnik vositalari — obyektlarni tajovuzlardan himoya qilish uchun foydalaniladigan, mustaqil vazifalarni bajaradigan, konstruktiv jihatdan yakunlangan qurilmalar;

toʻsiq — obyektga kirishga yoki kirishga urinishga toʻsqinlik qiluvchi qoʻriqlashning muhandislik vositasi (metall panjara yoki metall konstruksiya yoxud devor);

qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimi — obyektga qonunga xilof ravishda kirishni yoki kirishga urinishni magnit kontaktli, oyna sinishini qayd etuvchi va harakatni aniqlaydigan xabargohlar (bundan buyon matnda xabargohlar deb yuritiladi) orqali aniqlovchi qoʻriqlashning texnik vositasi;

texnik qoʻriqlash markazi (bundan buyon matnda Markaz deb yuritiladi) — tashvish xabari asosida obyektga tezkor harakatlanuvchi guruhning zudlik bilan joʻnatilishini taʼminlaydigan Qoʻriqlash departamentining tarkibiy boʻlinmasi;

signalizatsiya himoya toʻsiqlari (bundan buyon matnda himoya toʻsigʻi deb yuritiladi) — obyektga qonunga xilof ravishda kirilganda tashvish xabarining qoʻriqlash posti qabul qilish va boshqarish qurilmasiga yoki Markazga uzatilishini taʼminlovchi signalizatsiya shleyfi yoki shleyflarning majmuasi;

tashvish signalizatsiya tizimi — obyektga qonunga xilof ravishda qilingan tajovuzlar boʻyicha tashvish xabarining tugma yoki pedallar orqali Markazga uzatilishini taʼminlaydigan qoʻriqlashning texnik vositasi.

2. Mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talablar obyektlarga ularning funksional vazifasi, konstruktiv xususiyatlari, joylashuvi va qoʻriqlash turidan kelib chiqib qoʻllaniladi.

3. Obyektlarni qoʻriqlashning muhandislik vositalari bilan jihozlashda quyidagilar nazarda tutiladi:

toʻsiq;

darvoza;

nazorat-oʻtkazish joyi;

suv va havo quvurlari, yer osti kollektorlari;

eshik va derazalar;

shamollatish (ventilyatsiya) shaxtalari, moʻri va boshqa texnologik kanallar;

qulflash moslamalari.

4. Obyektning toʻsiqlarini jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi lozim:

shaxslar va transport vositalarining obyekt hududiga tasodifiy yoki ruxsatsiz kirishiga, shuningdek nazorat-oʻtkazish joyini chetlab oʻtgan holda obyektga qonunga xilof ravishda kirishiga toʻsqinlik qilishi;

obyekt hududini kuzatishga hamda qoʻriqlashning texnik vositalari ishlashiga toʻsqinlik qilmasligi;

obyekt hududidan tashqarida joylashgan bino va inshootlar bilan tutashmasligi;

tirqishlar, teshiklar va boshqa shikastlanishlarga, shuningdek qulflanmaydigan darvoza hamda eshiklarga ega boʻlmasligi;

balandligi kamida 2 metr boʻlishi.

5. Obyektning darvozalarini jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya etilishi zarur:

obyektning darvozalari transport vositalari va temir yoʻl kirish joylariga oʻrnatilishi;

avtomatik boshqariladigan darvozalar texnik nosoz boʻlganda ularni qoʻlda ochish va toʻxtatish imkonini beruvchi moslamalar bilan jihozlangan boʻlishi;

balandligi kamida 2 metr va qalinligi kamida 2 mm boʻlgan metall qoplamadan yoki diametri kamida 16 mm boʻlgan hamda 150x150 mm dan katta boʻlmagan oʻlchamdagi katakchalarni tashkil etuvchi, shuningdek katakchalarning kesishmalarida payvandlangan, gardishi 50x50x5 mm dan kam boʻlmagan oʻlchamdagi metall burchak bilan mustahkamlangan metall panjaradan iborat boʻlishi.

6. Obyektning nazorat-oʻtkazish joyini jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya etilishi lozim:

obyektga tashrif buyuruvchi shaxslar va uning xodimlarini koʻzdan kechirish, shuningdek qoʻriqlash naryadlarining xizmat oʻtashi uchun alohida xona mavjud boʻlishi;

darvozalarni avtomatik boshqarish, tashqi perimetr yoritkichlarini hamda transport vositalarini doimiy (statsionar) koʻzdan kechirish vositalarini boshqarish qurilmalari nazorat-oʻtkazish joyiga yoki obyekt hududining ichki tomoniga oʻrnatilishi;

transport vositalari va temir yoʻl transportini koʻzdan kechirish uchun maxsus maydonchalar bilan jihozlanishi;

nazorat-oʻtkazish joyining derazalari metall panjaralar bilan jihozlanishi;

nazorat-oʻtkazish joyining eshiklari qalinligi 2 mm dan kam boʻlmagan metall qoplamadan iborat boʻlishi, shuningdek transport vositalari va fuqarolarni kuzatish uchun tuynuk bilan jihozlangan boʻlishi;

turniketlar bilan jihozlanishi.

7. Obyektning suv va havo quvurlari, yer osti kollektorlari uning obyektdan chiqish joylarida diametri kamida 16 mm boʻlgan va 150x150 mm dan katta boʻlmagan oʻlchamdagi katakchalarni tashkil etuvchi, shuningdek katakchalarning kesishmalarida payvandlangan metall panjaralar bilan jihozlangan boʻlishi zarur.

8. Obyektning eshiklarini jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi kerak:

asosiy va zaxira kirish eshiklarining ichki tomonida diametri kamida 16 mm boʻlgan va 150x150 mm dan katta boʻlmagan oʻlchamdagi katakchalarni tashkil etuvchi, shuningdek katakchalarning kesishmalarida payvandlangan, gardishi 35x35x4 mm dan kam boʻlmagan oʻlchamdagi metall burchak bilan mustahkamlangan metall panjarali qoʻshimcha eshik oʻrnatilishi;

asosiy kirish eshigi domofon bilan, zaxira kirish eshigi esa koʻrish tuynugi bilan jihozlanishi;

maxsus qism, server, arxiv va kassa xonalari, shuningdek yertoʻla hamda chordoq eshiklari qalinligi 2 mm dan kam boʻlmagan metall qoplama bilan qoplangan boʻlishi.

9. Obyektning derazalarini jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi kerak:

obyektning birinchi qavatida joylashgan maxsus qism, server, arxiv va kassa xonalarining, shuningdek yertoʻla hamda chordoqning derazalari metall panjaralar bilan jihozlanishi;

ikkinchi va undan yuqori qavatlardagi derazalar evakuatsiya zinalari yonida joylashgan taqdirda metall panjaralar bilan jihozlanishi.

10. Obyektning shamollatish (ventilyatsiya) shaxtalari, moʻri va boshqa texnologik kanallari uning obyektga kirish joylarida diametri kamida 16 mm boʻlgan va 150x150 mm dan katta boʻlmagan oʻlchamdagi katakchalarni tashkil etuvchi, shuningdek katakchalarning kesishmalarida payvandlangan metall panjaralar bilan jihozlangan boʻlishi kerak.

11. Obyekt darvoza va eshiklarining qulflash moslamalarini jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi zarur:

osma qulf oʻrnatish uchun moʻljallangan quloqchalar kesimi kamida 6×40 mm boʻlgan poʻlat tasmadan tayyorlanishi;

yopishtirma qulflar darvoza va eshiklarning ichki tomoniga boltlar, shaybalar va gaykalar yordamida mahkamlanishi.

12. Obyektni qoʻriqlashning texnik vositalari tarkibiga quyidagilar kiradi:

qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimi;

tashvish signalizatsiya tizimi.

13. Obyektni qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimi bilan jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi kerak:

ruxsatsiz kirish ehtimoli mavjud boʻlgan joylar (darvoza, eshik, deraza, yoʻlak va xonalar) qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimi bilan jihozlanishi;

qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimining qabul qilish va boshqarish qurilmasi qoʻriqlash postiga oʻrnatilishi;

yertoʻla va chordoq xonalariga, shuningdek ularning eshik va derazalariga oʻrnatilgan xabargohlarning shleyflari tashqi perimetrni qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimiga ulanishi;

obyektning har bir qavatida oʻrnatilgan xabargohlardan keluvchi shleyflar ichki perimetri qoʻriqlash signalizatsiyasi tizimiga ulanishi;

obyektning asosiy kirish eshigi ishdan tashqari vaqtda ochilishini nazorat qilish uchun unga oʻrnatilgan xabargoh qabul qilish-nazorat va boshqarish qurilmasi orqali Markazga ulanishi;

obyekt har bir xonasiga magnit kontaktli, oyna sinishini qayd etuvchi va harakatni aniqlaydigan xabargohlar birgalikda oʻrnatilishi;

harakatni aniqlaydigan xabargohlar obyekt xonasining har 30 m² qismi uchun kamida bittadan oʻrnatilishi.

14. Maxsus qism, server, arxiv va kassa xonalarini qoʻriqlash signalizatsiya tizimining ikkita himoya toʻsigʻi bilan jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi kerak:

birinchi himoya toʻsigʻiga xona derazasiga oyna sinishini va uning ochilishini hamda xona eshigiga uning ochilishini qayd etuvchi magnit kontaktli xabargohlarni qoʻllash;

ikkinchi himoya toʻsigʻiga xonaga harakatni aniqlaydigan xabargohlarni qoʻllash.

Bunda ushbu himoya toʻsiqlari shleyflar orqali qabul qilish va boshqarish qurilmasiga va Markazga ulanishi zarur.

15. Obyektni tashvish signalizatsiya tizimi bilan jihozlashda quyidagi talab va shartlarga rioya qilinishi kerak:

tashvish xabarining tugma yoki pedallari begona shaxslar koʻrmaydigan joylarga oʻrnatilishi;

tashvish xabarining tugma yoki pedallari obyekt rahbari va buxgalter xonalariga, shuningdek tovar-moddiy boyliklarni saqlash, tashish va ortish-tushirish joylariga va qoʻriqlash postlariga oʻrnatilishi;

tashvish signalizatsiya tizimining barcha shleyflari toʻgʻridan toʻgʻri Markazga ulanishi.

16. Obyektni qoʻriqlash hamda uning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlanishini oʻrganib berish uchun jismoniy yoki yuridik shaxs ushbu obyekt joylashgan joydagi Qoʻriqlash departamentining Qoraqalpogʻiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, viloyatlar ichki ishlar boshqarmalari, Toshkent shahar va Toshkent viloyati ichki ishlar bosh boshqarmalari huzuridagi Qoʻriqlash xizmatlariga (bundan buyon matnda hududiy qoʻriqlash xizmatlari) ariza bilan yozma yoki elektron shaklda murojaat qiladi.

17. Jismoniy yoki yuridik shaxsning arizasi kelib tushgan kundan eʼtiboran oʻn besh kun ichida hududiy qoʻriqlash xizmatlari tomonidan mazkur Yoʻriqnomaning 18-bandida koʻrsatilgan obyektning oʻziga xos xususiyatlari oʻrganib chiqiladi.

18. Jismoniy yoki yuridik shaxsning arizasi kelib tushgan kundan eʼtiboran oʻn besh kun ichida hududiy qoʻriqlash xizmatlari tomonidan obyektni qoʻriqlash hamda uni muhandislik va texnik vositalar bilan jihozlashda quyidagilar oʻrganib chiqiladi:

obyektlarni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talab va shartlarga muvofiqligi;

obyektning tuzilishi (obyekt joylashuvi, qavat va xonalarining soni, tovar-moddiy boyliklarni saqlash, tashish va ortish-tushirish joylari);

obyektga ruxsatsiz kirish mumkin boʻlgan barcha zaif joylar (toʻsiq, darvoza, eshik, deraza, yoʻlak va xonalar) mavjudligi.

Bunda oʻrganish natijalariga koʻra jismoniy yoki yuridik shaxs va hududiy qoʻriqlash xizmati masʼul xodimi tomonidan ikki nusxada obyektni qoʻriqlash hamda uni muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash boʻyicha dalolatnoma (bundan buyon matnda dalolatnoma deb yuritiladi) rasmiylashtiriladi. Dalolatnomaning birinchi nusxasi jismoniy yoki yuridik shaxsda, ikkinchi nusxasi esa hududiy qoʻriqlash xizmati masʼul xodimida saqlanadi.

19. Obyektni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash jismoniy yoki yuridik shaxs tomonidan dalolatnomaga muvofiq amalga oshiriladi.

20. Obyektni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash ishlari yakunlangandan soʻng shu kunning oʻzida jismoniy yoki yuridik shaxs bu haqda hududiy qoʻriqlash xizmatini xabardor etadi.

21. Hududiy qoʻriqlash xizmati bu haqda xabardor qilingan kundan eʼtiboran besh kun ichida obyektning mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talab va shartlarga muvofiq jihozlanganligini oʻrganadi.

Bunda oʻrganish natijasiga koʻra hududiy qoʻriqlash xizmati boshligʻi tomonidan quyidagi qarorlardan biri qabul qilinadi:

obyektni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talab va shartlarga muvofiqligi aniqlangan taqdirda, obyektni qoʻriqqa olish toʻgʻrisida;

obyektni qoʻriqlashning muhandislik va texnik vositalari bilan jihozlash mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talab va shartlarga nomuvofiqligi aniqlangan taqdirda, obyektni qoʻriqqa olishni rad etish toʻgʻrisida.

22. Hududiy qoʻriqlash xizmati obyektni qoʻriqqa olish yoki uni qoʻriqqa olishni rad etish toʻgʻrisida qabul qilingan qaror haqida jismoniy yoki yuridik shaxsni ushbu qaror qabul qilingan kunning oʻzida yozma yoki elektron shaklda xabardor qiladi.

Bunda obyektni qoʻriqqa olishni rad etish toʻgʻrisidagi xabarnomada mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talab va shartlarga nomuvofiqliklar, aniqlangan kamchiliklar hamda ularni bartaraf etish boʻyicha tegishli tavsiyalar koʻrsatilishi lozim.

23. Obyektni qoʻriqqa olishni rad etish toʻgʻrisidagi qaror qabul qilinganda jismoniy yoki yuridik shaxs mazkur Yoʻriqnomaning 2 va 3-boblarida nazarda tutilgan talab va shartlarga muvofiq boʻlmagan aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etib, qayta murojaat qilish huquqiga ega.

24. Ushbu Yoʻriqnomaning talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladilar.