Hujjat kuchini yo‘qotgan 10.10.2023 09.07.1999 yilda ro‘yxatdan o‘tgan, ro‘yxat raqami 769
ONLINE TRANSLATE
Oʻzbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining qoidalari, 09.07.1999 yilda ro‘yxatdan o‘tgan, ro‘yxat raqami 769
Kuchga kirish sanasi
09.07.1999
Hujjat kuchini yo‘qotgan 10.10.2023
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

“TASDIQLANGAN”
O‘zbekiston Respublikasi avtomobil va

daryo transport agentligining boshlig‘i
A. TAGIROV
09.07.1999-y.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI IChKI KEMA YO‘LLARIDA SUZISh
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qoidalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
[O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 1999-yil 9-iyulda ro‘yxatdan o‘tkazildi, ro‘yxat raqami 769]
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
 LexUZ sharhi
Mazkur qoidalar O‘zbekiston Respublikasi transport vazirining 2023-yil 27-sentabrdagi 25-sonli “O‘zbekiston Respublikasi ichki kema yo‘llarida suzish qoidalarini o‘z kuchini yo‘qotgan deb topish haqida”gi buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 769-1, 09.10.2023-y.) asosan o‘z kuchini yo‘qotgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
I BO‘LIM
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-Qism. Umumiy qoidalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-Qoida. Qo‘llanish sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.1. O‘zbekiston Respublikasining Ichki suv transporti Ustavi asosida ishlab chiqilayotgan mazkur Qoidalar mulkchilik shakli va bo‘ysunuvidan qat’iy nazar O‘rta Osiyo havzasi ichki suv yo‘llarida joylashgan barcha kemalar, tarkiblar, sollar, suzish vositalari, qirg‘oq va gidrotexnik inshootlar, ponton ko‘priklar, daryo portlari va pristanlariga tatbiq etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.2. O‘rta Osiyo havzasi yo‘llaridan foydalanayotgan, mulkchilik shaklidan qat’iy nazar barcha yuridik shaxslar, hamda flot va boshqa suzish vositalari yoki gidrotexnik inshootlarga ega bo‘lgan jismoniy shaxslar mazkur Qoidalarning barcha talablarini aniq bajarishga majburdirlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1.3. Alohida havzalarning yoki yo‘l uchastkalarining yoki inshootlarning xususiyatlari aks ettirilgan Mahalliy suzish qoidalari, shuningdek vazirliklar, idoralar va tashkilotlarning xavfsizlikni ta’minlash bo‘yicha ishlab chiqarilayotgan hujjatlari mazkur Qoidalarga zid kelmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-Qoida. Javobgarlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2.1. Kemalarning egalari, kapitanlari, shkiperlari va boshqa ekipaj a’zolari, flot, sollar, boshqa suzish vositalari yoki gidrotexnik inshootlaridan foydalanayotgan tashkilot, korxona va muassasalarning mansabdor shaxslari hamda alohida fuqarolar ulardan to‘g‘ri foydalanish, suzish xavfsizligi va langarda, shvartovka va reydlarda xavfsiz to‘xtab turish davrida barcha talablarning bajarilishi uchun javobgar hisoblanadilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuqorida ko‘rsatilgan shaxslarni mazkur Qoidalarning bajarilmaganligi yoki kemani odatdagi boshqarish amaliyoti yoki mazkur holatning alohida vaziyatlariga rioya etish talablariga befarqlik, biror-bir ehtiyotsizlik tufayli yuz beradigan oqibatlar uchun javobgarlikdan hech narsa ozod etmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2.2. Kemalarning va tarkiblarning gabaritlari yo‘l gabaritlariga mos bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu talablarni bajarmaganlik uchun quyidagilar javobgar hisoblanadilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2.2.1. Dispetcherlar — gabariti mos bo‘lmagan kema va tarkibni jo‘natish uchun berilgan buyruq uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2.2.2. Reyd kapitanlari — tarkibga kemalarni noto‘g‘ri joylashtirgani va gabariti mos bo‘lmagan tarkibni shakllantirgani uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2.2.3. Kema kapitani — gabariti mos bo‘lmagan tarkibni shatakka qabul qilgani va qatnovga chiqqani uchun.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-Qoida. Kemalarni ro‘yxatga olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.1. O‘zbekiston Respublikasi yoki MDH respublikalarining ichki suv yo‘llarida suzadigan, Registrning texnik nazorati ostidagi yuk ko‘tarish quvvati 5 tonnadan ortiq bo‘lgan barcha kemalar, zemsnaryadlar o‘z davlatlarining kemachilik inspeksiyalarida kema reyestriga kiritilishi shart. Harbiy-dengiz floti va boshqa harbiy tashkilotlar, chegara qo‘riqchilari kemalari va yuk ko‘tarish quvvati 5 tonnadan kam bo‘lgan kemalar kema reyestriga kirtilmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.2. Mulkchilik shaklidan qat’iy nazar Registrning texnik nazorati ostida bo‘lgan barcha kemalar, o‘zlarining jihozlari, ta’minoti, texnik holati va ekipaj bilan butlanganligi Registr Qoidalari, Texnik ishlatish qoidalari va mazkur Qoidalar talablariga javob berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.3. Kema kema reyestriga kiritilgandan so‘ng, uning egasiga, o‘z davlati bayrog‘i ostida suzish huquqini tasdiqlovchi, hamda kemaga mulk yoki undan foydalanish huquqini beruvchi Kema guvohnomasi beriladi (3-ilova).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.4. Registr inspeksiyasi ostida bo‘lgan kemalar Registr tomonidan beriladigan Suzishga yaroqli ekanligi to‘g‘risidagi guvohnoma (4-ilova), Klassifikatsiya guvohnomasi (5-ilova) yoki kema hujjatlari kitobi yoki boshqa hujjatlarga ega bo‘lishlari shart. Kemada shtatlar jadvali, kema ekipajining ro‘yxati (kema ro‘yxati), kemani ko‘rikdan o‘tkazish kitobi, vaxta jurnali, tekshiruvchi shaxslarning fikrlari jurnali, yong‘in-nazorat formulyari yoki formulyarni almashtiruvchi boshqa hujjat, radiojurnal — agar kemada radiostansiya o‘rnatilgan bo‘lsa, mazkur Qoidalar, xavfsiz kema boshqarish bo‘yicha qo‘llanma hujjatlar yig‘masi, trevogalar jadvali (yong‘in, suv, bortdan tashqarida odam) va boshqa zarur hujjatlarga ega bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.5. Ro‘yxatga olingan kemaga liter, nom va kema reyestri bo‘yicha raqam beriladi. Kema guvohnomasi raqami liter va kema reyestri bo‘yicha raqamlarga muvofiq bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.5.1. Literlar quyidagi tartibda beriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) daryo flotining (paroxodchiligi) ishlab chiqarish birlashmalari “Qoraqalpoqdaryoflot”, “Xorazmdaryoflot”, Termizdaryoflot”ga qarashli kemalar “UZ” literi ostida ro‘yxatga olinadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) davlat tashkilotlari — “S”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
v) kolxozlar — “K”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
g) xususiy, sport va jamoat korxonalari — “SO”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
d) qutqaruv stansiyalari — “SPS”.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.5.2. Registr inspeksiyasi nazorati ostida bo‘lmagan, quvvati 50 ot kuchigacha bo‘lgan motorli qayiqlar, osma motorli eshkakli qayiqlar, yelkanli-motorli qayiqlar suzish vositalarini nazorat qilish uchun tuman va shahar hokimiyatlari, kolxozlar, korxonalar, qutqarish stansiyalari tomonidan tuzilgan komissiyalar tomonidan ro‘yxatga olinadi. Komissiya kemalarni suzishga yaroqli ekanligini belgilaydi, tasdiqlovchi hujjat beradi, kema boshqaruvchilarining kemachilikni tartibga keltiruvchi Qoidalar bo‘yicha bilimlarini tekshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3.5.3. Mulkchilik shaklidan qat’iy nazar kemalarning boshqaruv tarkibi va katerlarni, motorli qayiqlarni boshqarishga ruxsat etiladigan alohida fuqarolar o‘rnatilgan tartibda beriladigan diplomlar, guvohnomalar va o‘ziyurar va o‘ziyurmas kemalarni va katerlarni, motorli qayiqlarni va ularning mexanizmlarini boshqarish huquqini beruvchi guvohnomalarga ega bo‘lishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-Qism. Tushunchalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur Qoidalarda matn bo‘yicha boshqa talqin talab etilmasa quyidagi tushunchalar qo‘llaniladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.1. “Kema” — odamlarni, yuklarni tashishga yoki suvda boshqa ishlarni bajarishga mo‘ljallangan maxsus suzish vositasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.2. “O‘ziyurar kema” (mexanik dvigatelli kema) — mexanik qurilma yordamida harakatga keltiriluvchi har qanday kema.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.3. “O‘ziyurmas kema” — mustaqil harakatlanish uchun mexanik qurilmaga ega bo‘lmagan kema.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.4. “Tez yurar kema” — soatiga 30 km va undan ortiq tezlikka erisha oladigan, suvga botishga ega bo‘lgan kemalardan tashqari, har qanday kema.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.5. “Kichik hajmli kema” — uzunligi 7 metrdan kam bo‘lgan kema, eshkakli kema esa — o‘lchamlaridan qat’iy nazar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.6. “Elkanli kema” — yelkan ostida bo‘lgan, shuningdek mexanik dvigatelga ega bo‘lgan, agar oxirgisi ishlatilmagan taqdirda, har qanday kema.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.7. “Sol” — yog‘ochlardan, trubalardan yoki ularni suv bo‘yicha tashish uchun mo‘ljallangan boshqa bir-biri bilan o‘zaro bog‘langan buyumlardan tashkil etilgan suzish vositasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.8. “Shataklanuvchi tarkib” — arqon yordamida shatakka olinuvchi, shatakka olish uchun band bo‘lgan shataklovchi kema (kemalar) qo‘shilgan holda bir yoki bir nechta bir-biri bilan o‘zaro bog‘langan kemalar, sollar va boshqa suzish vositalari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.9. “Itaruvchi tarkib” — itarish uchun band bo‘lgan itaruvchi kema (kemalar) qo‘shilgan holda bir yoki bir nechta bir-biri bilan o‘zaro bog‘langan kemalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.10. “Kema uzunligi”, “Kema eni”, “Kemaning suvga botishi” va “Kema balandligi” — uning tegishli eng katta uzunligi, eni, suvga botishi va balandligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.11. “Harakatdagi kema” — har qanday, agar u shvartovka qilinmagan, langarda turmagan, qirg‘oqqa, prichalga shvartovka qilinmagan va sayozlikka o‘tirib qolmagan kema.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.12. “Xavfsiz tezlik” — xavfsiz harakatlanish, kemani manyovr qilish va kelib chiqqan vaziyat talablaridan kelib chiqib belgilangan masofa chegarasida to‘xtatish imkonini berish uchun tanlangan tezlik.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.13. “Eng kichik tezlik” — kemaning ushbu sharoitlarda va vaziyatlarda boshqarishni saqlaydigan eng kichik tezligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.14. “Ayrilish” — qarama-qarshi harakatlanish davrida kemaning boshqa kemaga nisbatan manyovr qilib o‘tishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.15. “O‘tkazib yuborish” — qachon kemalardan birortasi ayrilish uchun, ko‘p uchraydigan holat, to‘xtashi yoki tezlikni eng kichik tezlikkacha kamaytirishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.16. “Aylanish” — kemaning teskari kursga burilishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.17. “Kema yuradigan yo‘l” — kemalarning harakatlanishi uchun mo‘ljallangan va joylarda hamda (yoki) kartada belgilab qo‘yilgan ichki suv yo‘llaridagi suvli joy.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.18. “Kema yuradigan yo‘l cheti” — kema yuradigan yo‘lni eni bo‘yicha chegaralovchi shartli chiziq.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.19. “Kema yuradigan yo‘l o‘qi” — kema yuradigan yo‘lning o‘rta qismidan o‘tadigan yoki navigatsiya belgilari bilan belgilab qo‘yilgan shartli chiziq.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.20. “Harakatlanish chizig‘i” — kema yuradigan yo‘lning o‘qi va o‘ng yoki chap tomon chekkasi orasidagi qismi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.21. “Kema yuradigan asosiy yo‘l” — ushbu hududning kema yuradigan yo‘llariga nisbatan asosiy hisoblangan kema yuradigan yo‘l.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.22. “Kema yuradigan qo‘shimcha yo‘l” — qirg‘oq, reyd, prichal, zatonlarga va h.k. borish uchun mo‘ljallangan kema yuradigan asosiy yo‘ldan uzoqlashtirilgan kema yuradigan yo‘l. Irmoqning kema yuradigan asosiy yo‘li quyilayotgan daryoning asosiy yo‘liga nisbatan qo‘shimcha hisoblanadi; asosiy yo‘ldan uzoqlashib va keyin yana unga qo‘shilgan yo‘l ham qo‘shimcha yo‘l hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.23. “Yuqoriga harakatlanayotgan kema” — harakatni amalga oshirayotgan kema:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.23.1. Daryolarda — etagidan boshiga qarab;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.23.2. Suv omborlarida kema yuradigan asosiy yo‘lda va qo‘shimcha yo‘lda — to‘g‘ondan tirkovuchning nurash zonasini asosiy yo‘l bilan bog‘lash joyi, boshqa qo‘shimcha yo‘llarda — kema yuradigan asosiy yo‘ldan qirg‘oqqa qarab;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.23.3. Kanal va ko‘llarda — mahalliy suzish qoidalari bo‘yicha qabul qilingan shartli oqimga qarshi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4.24. “Quyiga yurayotgan kema” — yuqoriga yurayotgan kemaga qarama-qarshi harakatni amalga oshirayotgan kema.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-Qism. Kemalarning, tarkiblarning gabaritlariga, yo‘llarning holatiga umumiy talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5- Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.1. Kanallar bo‘yicha o‘tuvchi kemalar va tarkiblar eni bo‘yicha umumiy zaxiraga rioya etishi shart (kemalarning yoki tarkiblarning bortlari orasidagi masofa, hamda kemalar va kanallarning qiyasi orasidagi masofa).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.1.1. Ikki yo‘l bo‘ylab harakatlanish davrida — barcha ayrilayotgan kemalar va tarkiblarning 0.3 eni;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.1.2. Bir yo‘l bo‘ylab harakatlanish davrida — kema yoki tarkibning 0.5 eni (tub bo‘yicha).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.2. Ikki tomon yo‘nalishi bo‘ylab harakatlanayotgan yakka kemalarning uzunligi ularning belgilangan qayrilish radiusidan 3 barobar kichik bo‘lishi shart. Quyi tomon harakatlanayotgan, qattiq bog‘langan tarkibning uzunligi belgilangan qayrilish radiusidan 3.5 barobar, yuqori tomon harakatlanayotganda — 2 barobar kichik bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.3. Suv yo‘llari va kemachilik jihozlarini saqlab turish, “Daryo transportini texnik ishlatish qoidalari” va “Ichki suv yo‘llarida kemachilik jihozlarini saqlab turish bo‘yicha texnik yo‘riqnoma”ga muvofiq flotning xavfsiz va uzluksiz harakati uchun sharoitlar yaratish maqsadida zarur yo‘l ishlarini bajarib turuvchi suv yo‘llari texnika uchastkalariga yuklatiladi, hamda ular suv yo‘llarining haqiqiy va kutilayotgan holati to‘g‘risida axborot beradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.4. Suv yo‘llari texnika uchastkalari, kanallar va hududlar suv inshootlari boshqarmalari quyidagi ishlarni bajarishga majbur:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.4.1. Masofadan turib daryo jihozlari suzuvchan belgilar chiroqlarining uzoqdan ko‘rinishini ta’minlash: oq chiroqlar — kamida 2.5.km, rangli chiroqlar — kamida 1.5 km.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Suv omborlarida qirg‘oq jihozlari belgilari chiroqlarining ko‘rinish uzunligi ularning belgilangan ishlash chegarasi doirasida ta’minlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.4.2. Kema egalari va kema kapitanlarini belgilangan tartibda xabardor qilgan holda havo o‘tish joylari, ko‘priklarning kema yuradigan ustunlari orasi, qiyin uchastkalardan o‘tish sharoitlarini, ularni talablarga va kemachilik xavfsizligi qoidalariga muvofiqligini ta’minlagan holda har kuni nazorat qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5.4.3. Ichki suv yo‘llarida joylashgan inshootlar (ko‘priklar, kechuvlar, havo va suv osti o‘tish yo‘llari, gavanlar, prichallar, reydlar, suv qabul qiluvchi va h.k.) egalaridan mazkur Qoidalarning talablariga muvofiq ularning soz holatda saqlab turilishi va kemachilik jihozlari belgilari bilan to‘silishini talab qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6.1. Havzaning kema yuradigan yo‘llarida inshootlar (ko‘priklar, dambalar, havo va suv osti o‘tish joylari, reydlar, prichallar, suv qabul qiluvchilar) barpo etishga faqat tegishli Daryo floti ishlab chiqarish birlashmasining ruxsati bilan Suv yo‘llari texnika uchastkasi bilan kelishgan holda yo‘l qo‘yiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6.2. Bu inshootlarning egalari quyidagilarni bajarishga majburdir:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6.2.1. Ularning doimiy nazoratini amalga oshirish, flot ishining va bu inshootlarning xavfsizligini ta’minlagan holda ularni soz holatda saqlab turish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6.2.2. Kemachilik jihozlarining barcha belgilarini o‘rnatish va ishlash holatida saqlab turish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6.2.3. Vaqti-vaqti bilan va navigatsiya davrida, hamda ish tugagandan so‘ng akvatoriyani, reydlarni, zatonlarni, prichallarni chiqindilardan, takelaj va boshqa to‘siqlardan tozalash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
6.2.4. Texnika uchastkasi tomonidan belgilangan ilgak balandligi gabariti va o‘tish joylarining chuqurligi, hamda ko‘tarma va suzuvchan ko‘priklarning kema yuradigan ustunlari oraliq belgilangan gabaritlarini saqlab turish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuklash-tushirish ishlarini bajarish uchun vaqtincha prichallarni tashkil etishga yo‘l qo‘yiladi, qaysikim ish tugagandan so‘ng prichal egasi akvatoriyani kemachilikka xalaqit beradigan buyumlardan tozalaydi va tegishli suv yo‘llari texnika uchastkasiga dalolatnoma asosida topshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.1. Mulkchilik shakli va idoraviy bo‘ysunuvidan qat’iy nazar barcha kemalar quyosh chiqqandan botgunga qadar O‘zbekiston Respublikasining davlat bayrog‘ini olib yurishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.2. Prichalda, reydda va pana joyda saqlanayotgan barcha kemalarda suv sathining holati bo‘yicha doimiy nazorat olib borilishi shart. Kemalar sayozlikka o‘tirib qolishning oldini olish uchun tirgak qoziqoyoqqa va langarda turishga shay bo‘lishlari shart. Kemalarni otboyka bruslari, qoziqoyoq, kran tagi yo‘llari, yoritish ustunlari va bu maqsad uchun mo‘ljallanmagan boshqa buyumlarga shvartovka qilish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.3. Kemalarning va boshqa suzish vositalarining reydlarda va portlarning (pristanlar) prichal oldilarida xavfsiz harakatlanishini nazorat qilish port (pristan) boshliqlari va bunga vakolat berilgan boshqa shaxslarga yuklatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.4. Portga (pristanga) kelgan kemalar port dispetcheri yoki reyd kapitani ko‘rsatgan joyga joylashtiriladi. Kema kapitanlari xavfsiz harakatlanish sharoitlari, to‘xtab turish, suv chuqurligi va boshqa zarur ma’lumotlarni olishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.5. Harakatlanish va to‘xtab turish davrida quyidagilar taqiqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.5.1. Kran qulochi, shlyup-balka, trap va h.k. bortdan tashqari ag‘darilgan bo‘lishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
7.5.2. Shlak, chiqindi, neft mahsulotlarining qoldig‘i, moylangan lattalarni va h.k. bortdan tashqariga tashlash.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8-Qoida. Kemachilik inspektorlarining huquqlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8.1. Daryo flotining ishlab chiqarish birlashmalari kemachilik inspektorlariga avariya, mazkur Qoidalarning, Ustavlarning va kemani boshqarish xavfsizligiga tegishli boshqa qo‘llanma hujjatlarning buzilish holatlarini taqriz qilish huquqi beriladi. Inspektor me’yoriy hujjatlar talablarini buzgan holda yuklangan yoki belgilangan suvga botishi ortiq bo‘lgan kemalarni qatnovga chiqarmasligi shart. Aniqlangan barcha holatlar bo‘yicha u qoida buzish holatlarini bartaraf etishga yo‘naltirilgan talablar o‘rnatilgan dalolatnoma tuzishi va bajarilish muddatini belgilashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Inspektor qoida buzardan nazorat taloni bilan birga diplomni (guvohnomani) olib qo‘yishga, navbatdan tashqari bilimini tekshirgunga qadar kema boshqaruvchisi lavozimini egallashdan ozod qilish huquqiga ega.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
8.2. O‘rta Osiyo daryo havzasi bo‘yicha xavfsiz suzishni nazorat qilishni O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining kemachilik inspeksiyasi va joylardagi kemachilik inspektorlari amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
II-BO‘LIM. Kemalarning harakati, manyovr qilishi va to‘xtab turishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-Qism. Qo‘llash sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9.1. Mazkur bobning qoidalari barcha kemalarga tatbiq etiladi (kichik hajmli va yelkanli kemalardan tashqari).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
9.2. Mazkur bobda “kema” tushunchasi ostida yakka kemalar kabi tarkiblarni va sollarni (agar boshqa talqin qilinmagan bo‘lsa) shatakka oluvchi va itaruvchi kemalar tushuniladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10.1. UKV-radiostansiyalari bilan jihozlangan barcha kemalar o‘zaro harakatlarni oldindan kelishib olish uchun ishlatishlari shart: buning uchun UKV-radiostansiyalari harakatlanish, manyovr qilish yoki langarda to‘xtab turish davrida tegishli kanalga doimo ishlab turgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
10.2. Xavfli yuklar yuklangan kemalar boshqa kemalar bilan UKV-radiostansiyasi orqali o‘zaro harakatlarni kelishish davrida bunday yuklar mavjud ekanligi to‘g‘risida xabardor qilishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
11-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kemalar bilan mazkur Qoidalarga muvofiq tovush yoki chiroq signallari bilan almashish talab etilsa bu signallarni berishdan oldin harakatlarni UKV-radiostansiyasi orqali o‘zaro kelishgandan so‘ng amalga oshirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
12-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kema tartibga keltirilmaydigan yaxshi ko‘rinmaydigan va qiyin uchastkalarga yaqin kelganda va ular bo‘yicha harakatlanayotgan davrda, ko‘rish chekalangan sharoitlarda ko‘rinishning va suzishning og‘irlashishi UKV-radio aloqa bo‘yicha boshqa kemalarni o‘zining joylashgan joyi va o‘zining harakati to‘g‘risida vaqti-vaqti bilan xabardor qilib turishi shart: bunda u ham bunday holatlar uchun belgilangan tovush va chiroq signallarini berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
13-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
UKV-radio aloqa bo‘yicha amalga oshirilgan chaqiriqqa javob olmagan kema, boshqa kemaga UKV-radio aloqa yo‘q deb hisoblashi va shu vaziyatdan kelib chiqib harakat qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-Qism. Nazorat va xavfsiz tezlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
14-Qoida. Nazorat
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Har bir kema doimiy ravishda yetarli darajada ko‘rib va eshitib borish nazoratini, hamda vaziyat va sharoitlarga qarab o‘zi bo‘lib turgan vaziyatni to‘liq baholash uchun o‘zida mavjud bo‘lgan vositalar yordamida nazoratni olib borishi shart (to‘qnashish xavfi, urilib ketish, ustiga chiqib ketish, sayozlikka o‘tirib qolish va h k .).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15-Qoida. Xavfsiz tezlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15.1. Har bir kema mavjud holat va sharoitlarda xavfsiz suzishni ta’minlash uchun yetarli va samarali harakatni qabul qilish imkonini beradigan xavfsiz tezlik bilan harkatlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
15.2. Barcha kemalar xavfsiz tezlikni tanlash davrida boshqa omillar ichida quyidagilarga e’tibor berishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) suv yo‘li va kema gabaritining nisbiyligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) ushbu hududda kemalar harakatining mavjudligi va intensivligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
v) o‘z kemasining manyovrlash qobiliyati, asosan kemaning to‘liq to‘xtashi uchun yetarli bo‘lgan masofa va bu sharoitlarda burilish qobiliyati;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
g) oqim, shamol yo‘nalishi va tezligi va to‘lqinlanishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
d) qirg‘oqdagi hamda o‘zida mavjud chiroqlarining ko‘rinish holati va yoritish yorqinligi, navigatsiya belgilarining mavjudligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-Qism. Kemalarning ayrilishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
16-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kemalar kema yuradigan yo‘l chegarasida harakatlanishi va kemaning harakatlanishi bo‘yicha farvaterning o‘ng tomonidan borishi shart. Kemani boshqarishda uning xavfsiz suzishi ta’minlanishi shart. Barcha kemalar xavfsiz ayrilish uchun barcha choralarni ko‘rishga majburdir. Belgilangan kema yuradigan yo‘l chegarasidan tashqarida kemalar faqat kemachilikni tartibga keltiruvchi organlar bilan kelishib yoki maxsus kemalar suzishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.1. Kemalar va tarkiblar qarama-qarshi harakatlanish davrida chap bortlari bilan ayrilishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.2. Quyidan harakatlanayotgan kema barcha holatlarda ko‘rish masofasida yuqoridan kelayotgan kemadan (kechasi — uning farqlovchi chiroqlari bilan) chap bortlari bilan xavfsiz ayrilish choralarini ko‘rishi shart. Agar yo‘lning sharoiti bo‘yicha kemalarning ayrilishi qiyinchilik tug‘dirsa, kemalarning uchrashishi va ayrilishi eng qulay joyda amalga oshirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.3. Quyidan harakatlanayotgan kema birinchi bo‘lib, qarama-qarshi kelayotgan kemaga 1.5 km qolganda davomli tovushli signal beradi va chap bortdan bayroqchani siltaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yuqoridan kelayotgan kema ayrilish uchun zudlik bilan ko‘rsatilgan tomonga o‘tishi, bitta davomli tovushli signal berishi va chap tomondan bayroqchani siltashi shart. Bu holatda har bir kema zarur hollarda tezlikni kamaytirishi va qarama-qarshi kema orqaga qolgunga qadar ehtiyotkorlik bilan harakatlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.4. Suv yo‘llarining mahalliy sharoiti tufayli qarama-qarshi kelayotgan kemani chap bortlar bilan o‘tkazib yuborishning imkoni bo‘lmasa, quyidan harakatlanayotgan kema istisno tariqasida oldindan harakat bo‘ylab chap tomondan yurishi va yurishni eng past tezlikka kamaytirishi, harakatni to‘xtatishi va yuqoridan harakatlanayotgan kemani to‘siqlarsiz o‘zining o‘ng bortidan o‘tkazish uchun kamida 1.5 km masofada ikkita qisqa tovushli signal berishi va o‘ng tomondan bayroqchani siltashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.5. Yuqoridan harakatlanayotgan kema zudlik bilan ikkita qisqa tovushli signal berishi va o‘ng tomondan bayroqchani siltash bilan signalni qabul qilganligini tasdiqlashi, o‘tkazib yuborayotgan kemaga yaqinlashganda oldindan tezlikni pasaytirishi (eng kichik tezlikkacha), tegishli tomonga burilishi va qancha bu zarur va xavfsiz hisoblansa o‘tkazib yuborayotgan kema ortga qolgunga qadar shunday harakatlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.6. Orqaga yurayotgan kema bort tomonidan uning o‘qiga yo‘naltirilgan, kema yuradigan yo‘ldan harakatlanayotgan kemani o‘tkazib yuborishi, buning uchun u birinchi bo‘lib uch marotaba qisqa tovushli signal va tegishli bort tomonidan bayroqchani siltashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.7. Agar suv omborining boshqa-boshqa trassalaridan harakatlanayotgan ikkita kema yoki tarkib to‘qnashish xavfisiz bir-biridan yetarli masofada erkin o‘tishi mumkin bo‘lsa, ular qirg‘oq bo‘yicha o‘zlarini tutishi va kurs bo‘yicha yo‘nalishlarini signallar almashtirmasdan davom ettirishlari mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.8. Agar quyi tomondan harakatlanayotgan kemaga birining orqasidan boshqa kemalar yoki tarkiblar qarama-qarshi harkatlanayotgan bo‘lsa, ayrilish uchun signallar ularning har biriga beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
17.9. Ayrilish davrida, kemalar va tarkiblarning qarama-qarshi harakatlanishi yoki o‘zib ketishi davrida bortlari oralaridagi interval imkon qadar katta bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-Qism. O‘zib ketish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
18-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘zib ketish qoidalarga muvofiq o‘zib ketilayotgan kemaning(tarkibning) chap borti bo‘yicha amalga oshirilishi shart. O‘ng bort bo‘yicha o‘zib ketish istisno tariqasida, qachonki yo‘l, meteorologik va boshqa sharoitlar tufayli chap bort bo‘y icha o‘zib ketish murakkab bo‘lgan hollarda yo‘l qo‘yiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19.1. Boshqa kemani (tarkibni) o‘zib ketishni ko‘zlagan kema, o‘zilib ketiladigan kemaning yoki oxirgi bog‘langan tarkibning ort qismiga kamida 500 metr qolganda o‘zib ketilayotgan kemadan (tarkibdan) ikkita qisqa tovushli va bitta davomli tovushli signal berish yo‘li bilan ruxsat so‘rashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19.2. O‘zib ketilayotgan kema, so‘rovni olgandan so‘ng zudlik bilan ikkita qisqa tovushli va bitta davomli tovushli signal berishi va qaysi bort tomondan o‘tishga ruxsat berayotganligini bayroqchani siltashi, tezlikni pasaytirishi, qarama-qarshi tomonga o‘tishi va bu qancha zarur va xavfsiz bo‘lsa, o‘zib ketish tugagunga qadar shunday harakatlanishi shart. O‘zib ketishning imkoni bo‘lmaganda, o‘zib ketilayotgan kema “Ogohlantirish” (kamida besh marta qisqa tovushli) signali berishi shart. Bunday holatda o‘zib ketish, so‘rov takrorlanmasdan berilishi shart bo‘lgan ruxsatni olgunga qadar taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
19.3. O‘zib ketishga ruxsat olgan o‘zib ketayotgan kema bayroqchani tegishli bort tomonidan siltashi va to‘liq o‘tib ketgunga va kema orqaga qolgunga qadar o‘zib ketilayotgan kemadan o‘zini xavfsiz masofada tutishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20-Qoida. Tezyurar kemalarning ayrilishi va o‘zib ketishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20.1. Tezyurar kemalar qarama-qarshi harakatlanayotganda faqat chap bortlari tomonidan ayrilishlari shart, bu holda bayroqchani birinchi bo‘lib yuqoridan kelayotgan kema siltaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20.2. Bitta tezyurar kemani boshqasi tomonidan o‘zib ketishi faqat chap bort tomonidan amalga oshirilishi shart. Bu holda o‘zib ketilayotgan kema so‘rovni olgandan va o‘zib ketishga ruxsat bergandan so‘ng zudlik bilan tezlikni pasaytirishi va o‘zib ketish tugagunga qadar suvga botgan holda harakatlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20.3. Boshqa kemalar bilan qaysi tomondan o‘zib ketish va ayrilishni tezyurar kema ko‘rsatadi. Qarama-qarshi harakatlanayotgan va o‘zib ketilayotgan kemalar ko‘rsatilgan tomondan ayrilish yoki o‘zib ketishni tasdiqlashi va ayrilish yoki o‘zib ketish tugagunga qadar o‘z yo‘lidan burilmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20.4. Quyidagilar qat’iyan taqiqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20.4.1. Bir vaqtning o‘zida uch yoki undan ortiq kema yon tomondan perpendikulyar joylashganda o‘zib ketish va ayrilish. Kemalarning ayrilishi davrida bir vaqtning o‘zida o‘zib ketish uchun ruxsat uchun o‘zib ketilayotgan kemaning vaxta boshlig‘i javobgar hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
20.4.2. Avariya-ta’mirlash to‘siqlari, kechuv paromlari, ko‘prik oraliq ustunlarida va bir tomonlama harakat uchastkalarida ayrilish va kemalarni o‘zib ketish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-Qism. Ko‘priklarni, yaxshi ko‘rinmaydigan va murakkab uchastkalar, arqonli kechuvlar, suv tubini chuqurlashtiruvchi snaryadlar va suv osti ishlari bilan band bo‘lgan kemalardan o‘tib ketish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.1. Kemalarning ko‘prik ostidan o‘tishlariga faqat bu maqsad uchun mo‘ljallangan, tegishli navigatsiya belgilari va chiroqlari (2-ilova) bilan jihozlangan ustunlar orasidan o‘tishiga ruxsat beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.2. Bitta kema yuradigan ustunli ko‘prikka bir vaqtning o‘zida yuqoridan va quyidan kemalar yaqinlashganda, undan birinchi bo‘lib yuqoridan kelayotgan kema yoki harakat yo‘nalishidan qat’iy nazar tezyurar kema o‘tadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kemalar to‘planib qolganda va yo‘l uchastkasi vaqtincha yopilganda quyidagicha o‘tkazish navbati belgilanadi: yo‘lovchi, tankerlar va 1-klass yuk mavjud neft quyuluvchi tarkiblar, jadval bo‘yicha va konteyner tashishlarda ishlatiladigan kemalar, o‘ziyurar quruq yuk kemalari, 2,3,4 klass yuk mavjud tankerlar va neft quyuluvchi kemalar, quruq yuk tashiydigan tarkiblar, idoraviy tashkilotlarning floti. Avariyalarni bartaraf etish uchun borayotgan va yong‘inga qarshi kemalar navbatsiz o‘tkaziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.3. Suzuvchan ko‘priklar kema egalari va ko‘prik egalari bilan kelishilgan holda faqat jadval bo‘yicha o‘rnatilgan kunlar va soatlarda kunning yorug‘ vaqtlarida ajratiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.4. Temir yo‘l ko‘priklarining ustunlari bitta yashil chiroq bilan yoritiladi, biroq egri oqim bo‘lganda ustundagi birinchi qirg‘oqdan bir metr pastda egri oqim yo‘nalishi bo‘yicha ikkinchi yashil chiroq o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.5. Kema yuradigan yo‘lning holati, ko‘priklardagi, ko‘prik oldi uchastkalaridagi turg‘un yoki suzuvchan belgilarga qarab turish, hamda chuqurliklar, balandik gabaritlari va oqim xarakteri to‘g‘risidagi axborotlarni berib turish, har kuni ertalab va kechqurun ko‘prik tagi farvaterini tekshirib turishga, zarur hollarda keyingi o‘zgarishlarga qarab belgilarni o‘zgartirib turishi va barchasi haqida suv yo‘llari texnika uchastkasini xabardor qilib turishi shart bo‘lgan suv yo‘llari texnika uchastkasining brigadiriga yuklatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ko‘prik oldi uchastkalarida chuqurlik yetarli bo‘lmasa, tor joy va ustun oralarida egri va ustunlarga uriladigan oqim yoki uriladigan shamol bo‘lsa, ko‘rinish yomon bo‘lsa (tuman, chang havo) brigadir ko‘prik tagidan harakatni to‘xtatadi va zudlik bilan bu to‘g‘risida pristan va suv yo‘llari texnika uchastkasi dispetcherlarini xabardor qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.6. Kema yoki shatakka olingan tarkib o‘zining gabaritlari bilan kema yuradigan ustunlar oralig‘i gabaritlariga va shatakka oluvchining quvvatiga mos bo‘lishi shart. Ko‘prik fermasining eng past qismi va kemaning eng baland nuqtasi orasidagi erkin zaxira 0.5 metrdan kam bo‘lmasligi shart. Oqim bo‘yicha ko‘prik tagidan tarkiblarni shatakka olish yuk ko‘tarish qobiliyati 500 tonnagacha bo‘lgan ikkita barja bilan old qismi quyi tomon qilinib kilvaterdan uzoqlashtirib, orqa tomondan suvga botgan bo‘lsa bog‘lanadigan zanjirlar bilan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.7. Chorjov temir yo‘l ko‘prigi tagidan kemalarning harkatlanishi ko‘prik qo‘riqlovchilari va Turkmaniston paroxodchiligining kemachilik xizmati bilan kelishuvi bo‘yicha ruxsat beriladi. Harakat shartlari va tartibi kema aloqalari bo‘yicha oldindan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.8. Beruniy, Qipchoq va To‘rtko‘l ponton ko‘priklarining ajratilgan seksiyalari orqali tarkiblarni o‘tkazish faqat “Qoraqalpoqdaryoflot” IChB va ko‘prik egasi bilan kelishilgan, jadval bo‘yicha belgilangan kunlar va soatlarda, kunduzi amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.9. Qipchoq ponton ko‘prigining ajratilgan qismidan kemalarni va tarkiblarni o‘tkazish, unga yaqin joylarda va kema yuradigan ustunlar oralig‘ida kema tubidagi suv zaxirasi 10 sm.dan kam bo‘lsa taqiqlanadi. Sayoz bo‘lib qolgan kema yuradigan yo‘lni kemani harakatlanuvchilari bilan yuvish va portlatish ishlari aloqa kabelining yaqin joydan o‘tishi sababli taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.10. Ponton ko‘prigining ajratiladigan qismining eni 76 metrdan kam bo‘lmasligi shart. Ponton ko‘prikning ajratilgan seksiyasi shunday o‘rnatilishi zarurki, kema yuradigan oraliq enini ko‘rinishi qisqarmasligi, langarli pontonlar esa kema yo‘lining chetiga olib qo‘yilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.11. Barcha turdagi ko‘priklarni, kechuvlarni o‘tish davrida kemani shaxsan kapitan boshqarishi shart. Lotsmanning xizmatidan foydalangan davrda kapitandan javobgarlik olib qo‘yilmaydi. Ponton ko‘prikning kema yuradigan qismidan kemalarning o‘tishi va tarkiblarning o‘tkazilishi uchun kapitanlar daryo floti ishlab chiqarish birlashmalarining flot harakati bo‘yicha dispetcherlarining yoki kema egalarining yozma buyruqlariga ega bo‘lishlari shart. Ko‘prikning teploxodlar to‘xtash punktlari (5-band) va ko‘prik stvori orqali o‘tkazish uchun tarkiblarni shakllantirish uchun aloqalari ko‘prik ma’muriyati tomonidan o‘rnatilgan telefon orqali ta’minlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12. Quyidagi hollarda kemalarning o‘tishi va tarkiblarni o‘tkazishga ruxsat etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.1. O‘ziyurar kemalarning dvigateli, harakatlantiruvchilari, rullari, langar qurilmalari va MAB soz holda bo‘lsa. Kema texnik soz va boshqaruvchan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.2. O‘ziyurmas kemalar soz langar va shatakka olish qurilmalariga ega bo‘lishlari shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.3. Izma-iz yoki yonma-yon bog‘langan va qisqa 15 metrdan kam bo‘lmagan shatakka olingan 500 va 300 tonna bo‘lgan ikki barja yoki 500 tonnadan bo‘lgan ikki barjadan iborat bo‘lgan tarkibni quyi bo‘ylab shatakka olganda xalqasining diametri 17 mm.dan kam bo‘lmagan har bir 300-500 tonna barjalardan 75 metr zanjir tashlanish sharti bilan harakat qilish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.4. Orqa tomoni bilan quyi bo‘ylab bitta barjadan zanjir bog‘lamasdan tushirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.5. Yuqori tomon, teploxodning quvvatiga yoki tarkibning vazniga qarab 15 — 20 metrgacha qisqa shatak arqoni bilan uchtagacha barjani, lekin me’yorga muvofiq oxirgi barjadan uzunligi 50 — 75 metr bog‘langan zanjir tashlanadi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.6. Bog‘lash, shatakka olish, langar va rul qurilmalari nosoz kemalarni ponton ko‘priklarning ajratilgan qismidan o‘tkazish, agar bu kemalar ta’mirlash uchun borayotgan, biroq yo‘l-yo‘lakay yuklangan bo‘lsa, faqat kapitan murabbiy yoki reyd kapitani rahbarligi ostida ruxsat beriladi, qaysikim uning o‘zi muayyan vaziyat va sharoitlarga qarab avariya holatlarining oldini olish choralarini ko‘radi va xavfsiz o‘tkazib yuborish uchun to‘liq javobgar hisoblanadi. Uning ixtiyoriga quvvati mas’ul shaxsning o‘zi belgilab oladigan teploxod ajratilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.12.7. Quyi tomon harkatlanayotgan tarkiblarning oraliq masofasi 1 km.dan kam bo‘lmasligi, yuqori harakatlanayotganlarning — 600 metrdan kam bo‘lmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.13. Ko‘prikka yaqin joylarda kema yuradigan yo‘l egri va ponton ko‘prigiga suv oqimi yon tomondan bo‘lsa kapitan barjani shatakka oluvchining iziga yo‘naltirish uchun yordamchi teploxod talab qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.14. Agar ko‘prikka yaqin joylarda va ko‘prikning kema yuradigan ustunlari orasidagi suv zaxirasi kema tubida 10 sm.dan kam bo‘lsa kemalarning o‘tishi va tarkiblarni o‘tkazish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.15. Mazkur Qoidalar bilan ko‘zda tutilmagan barcha holatlarda, kema kapitanlari mazkur Qoidalar bu choralarni ko‘rmaganligi sababli ro‘y bergan oqibatlar bo‘yicha javobgarlikdan ozod etmasligini hisobga olib ko‘prik stvorlaridan xavfsiz o‘tishni ta’minlaydigan, kema boshqarish amaliyotida yoki alohida vaziyatlarda qo‘llaniladigan barcha choralarni ko‘rishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.16. Arqonli kechuv paromlari kelayotgan kemalarga o‘z vaqtida kema yuradigan yo‘lni bo‘shatishi va ular yaqinlashganda qirg‘oqdan harakatni boshlamasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
21.17. Semaforlar yuqori tomondan ko‘prik stvorigacha kamida 2.5 km. masofada, quyidan — ko‘prikdan kamida 500 m. oldin o‘rnatiladi. “Signal” belgilari ayrilish va o‘zish murakkab bo‘lgan yo‘l uchastkalariga yaqin joylarga o‘rnatiladi. Qipchoq ko‘prigiga va Qipchoq buruniga kirish joyida kema yuradigan yo‘lning gabaritlarini ko‘rsatish uchun signal machtalari o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ko‘prikdagi signallarga qarab turish, semafor va “Signal” belgilariga xizmat ko‘rsatish suv yo‘llari texnika uchastkasi tomonidan amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22-Qoida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22.1. Kemalar qayerda qarama-qarshi kelayotgan kemalarni oldindan ko‘rib bo‘lmaydigan, tartibga keltirilmaydigan yaqqol ko‘rinmaydigan, yoyilib oqadigan, egri va tor joyga kirish davrida tezlikni pasaytirishi va bitta davomli tovushli signal berishi shart. Kechki vaqt bu signal yuqoriga yo‘naltirilgan projektor chiroqlari nuri bilan takrorlanishi shart. Bu uchastkaga kirgandan so‘ng — ikkita davomli tovushli signal beriladi. Agar bu uchastka katta masofada bo‘lsa ikkita davomli tovushli signal har 2-3 minutda takrorlanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22.2. Qarama-qarshi kelayotgan kema uchastkaning bandligiga ishonch hosil qilgandan so‘ng xavfsiz ayrilish (o‘tkazib yuborish) choralarini ta’minlash uchun choralar ko‘rishi, agar uchastka bir tomonlama bo‘lsa qarama-qarshi kemani o‘tkazib yuborish uchun to‘xtashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
22.3. Bir vaqtning o‘zida bir tomonlama harakat uchastkasiga kirishga yuqoriga harakatlanayotgan kema xavfsiz joyga to‘xtashi va quyiga harakatlanayotgan kemani o‘tkazib yuborishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23-Qoida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.1. Kema kema yuradigan yo‘lga ishlayotgan zemsnaryadga yaqinlashganda kamida 1 km. masofadan bitta davomli tovushli signal berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.2. Zemsnaryad kemani o‘tkazib yuborish uchun yetarli bo‘lgan kema yo‘li qismini bo‘shatishi, bitta davomli tovushli signal berishi va o‘tish tomonini bayroqcha siltab ko‘rsatishi shart: kech vaqtlari tent chiroqlarini yoqib-o‘chirib; agar zemsnaryad chap qirg‘oqqa o‘tgan bo‘lsa — oq bilan, agar zemsnaryad o‘ng qirg‘oqqa o‘tgan bo‘lsa — qizil chiroqlar bilan. Kunduz kunlari bu signal bayroqchani siltab yoki impulsli chiroqni siltab beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.3. Suv tubini chuqurlashtiruvchi snaryad kechasi bitta aylanma chiroqni yoqib-o‘chirib signal berishi shart: kema yuradigan yo‘lning chap tomoni chekkasida ishlaganda oq, o‘ng tomon chekkasida — qizil.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.4. Zemsnaryad yonidan o‘tib ketishga ruxsat beradigan signalni olgan kema tovushli signal bermasdan bayroqchani siltab javob qaytaradi va barcha ehtiyot choralarini ko‘rib o‘tadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.5. Bir vaqtning o‘zida zemsnaryadning oldiga yuqoridan va quyidan kemalar yaqinlashganda, quyiga harakatlanayotgan yoki yo‘nalishidan qat’iy nazar tezyurar kema birinchi navbatda o‘tib ketadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.6. O‘tkazib yuborishning imkoni bo‘lmaganda suv tubini chuqurlashtiruvchi yoki suv tubini tozalovchi snaryadlar yaqinlashib kelayotgan kemaga kamida 1 km. qolganda “Ogohlantirish” signalini berishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
zemsnaryad kamida 5 marotaba qisqa tovushli signal, suv tubini chuqurlashtiruvchi snaryad — tez-tez qo‘ng‘iroq urib.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday signalni olgan kema zudlik bilan takroran so‘rov bermasdan ruxsat olganga qadar harakatni to‘xtatishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
23.7. Kema yuradigan yo‘llarda suv osti va g‘avvoslik ishlari bilan band bo‘lgan kemalar yonidan suv tubini chuqurlashtiruvchi snaryadlardan o‘tish kabi signal almashish va o‘tish tartibida amalga oshiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
III-BO‘LIM. Amudaryo bo‘yicha suzish xususiyatlari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24.1. Amudaryo daryosida suv yo‘llarining gabaritlarini tez o‘zgarib turishiga olib keladigan kema yuradigan suv yo‘llarining tez-tez qaytadan shakllanishini hisobga olib: chuqurligi, eni, kema yuradigan yo‘lning qayrilish radiusi, kemalarning tubiga o‘rnatilgan eng kam suv zaxirasiga va suv yo‘llari gabaritlari va shatakka olingan tarkiblar orasidagi muvofiqlikka rioya etmasdan quyidagi shart-sharoitlarga ruxsat beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24.2. Barcha kemalar suvga botish bo‘yicha kema yoki tarkibni ko‘p suvli uchastkaga o‘tish imkonini bermaydigan chuqurlikni ko‘rsatuvchi signal machtasiga yoki qirg‘oq belgisiga yaqinlashganda to‘xtashlari shart va vaxta boshliqlari suv yo‘llari texnika uchastkasi xodimlarini chaqirishi va undan suv yo‘lining holati to‘g‘risida bilib olishlari shart. Agar suv yo‘llari xizmatining vakillari bo‘lmasa, yo‘lning sayoz uchastkasini tekshirishni kema boshqaruvchisi amalga oshiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24.3. Kema boshqaruvchisi agar yoyiq joy boshqa kema bilan band bo‘lmasa, agar yer yumshoq, yuvilishi oson bo‘lsa va kema qobig‘ining texnik holati cheklanishlarga ega bo‘lmasa, agar suv yo‘llari xodimlari tomonidan o‘tishga qarshilik bo‘lmasa kema va tarkibni Qoidalarda belgilangan tub tagi zaxira suv bo‘lmasa ham sayoz uchastkaga kirishi mumkin. Bunday e’tirozlar bo‘lmaganda kapitan sayoz uchastka orqali harakat qilish tartibi to‘g‘risidagi qarorni mustaqil qabul qiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24.4. Tub tagida zaxira suvi bo‘lmagan sayoz uchastkaga kirishdan oldin shatakka olingan kemalarning komandasini oldindan sayozlik orqali harakatlanish to‘g‘risida ogohlantiriladi. Bunday holatda kema boshqaruvchining ixtiyori bo‘yicha tarkib yechiladi, bog‘langan zanjirlar yig‘ib olinadi, langarlar olinadi hamda xavfsiz suzishni ta’minlovchi boshqa choralar ko‘riladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24.5. Yoyiq joyda bir necha tarkib yig‘ilib qolganda, ularni yoyiq joydan o‘tkazish tartibini, farmoyishi barcha kapitanlar uchun majbur bo‘lgan suv yo‘llari xizmati xodimi boshqaradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
24.6. Tub tagida zaxira suvi bo‘lmagan “tosh” belgisi bilan belgilangan va suv yo‘llari texnika uchastkasining radio byulletenlarida e’lon qilingan qattiq erli uchastkada (tosh, shag‘al, gil) harakatlanish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu holatlarda tub tagidagi suv zaxirasi jadvalda ko‘rsatilganidan kam bo‘lmasligi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

Chuqurligi

metrda

O‘ziyurar kemalar va itariladigan tarkiblar

Erkin yo‘llarda santimetrda

Kanallarda barchasi

Neft mahsulotlari va portlovchi vositalarni tashuvchi kemalar

Shatakka olingan o‘ziyurmas kemalar

qumli va shag‘alli erda

toshli erda

qumli va shag‘alli erda

toshli erda

1.5 gacha

10

10

15

5

10

15

1.5 — 3.0

15

15

20

10

15

20

3 dan ortiq

20

20

25

15

20

30

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25-Qoida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25.1. Amudaryoda tarkiblar va suv yo‘llarining gabaritlari orasidagi eng kam yetarli nomuvofiqlikka tegishli ishlab chiqarish birlashmalarining ekspluatatsiya bo‘limi tomonidan daryoning to‘lqinlanishi, navigatsiyaning davri, shatakka oluvchilarning tortish xarakteristikasi va harakat yo‘nalishiga qarab belgilanish yo‘li bilan erishiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Suv yo‘llarining sharoitlari va daryoning harakat yo‘nalishiga qarab navigatsiyaning turli davrlari tarkiblarning kattaligi va barjaning suvga botishi qisqarishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tarkiblarning cheklangan kattaliklariga rioya etilmaganda, ularning oqibatlari uchun quyidagi shaxslar javobgar hisoblanadilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
dispetcherlar — gabariti mos bo‘lmagan kema, tarkibni qatnovga jo‘natishga buyruq berganligi uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
reyd kapitanlari — tarkiblarga kemalarni noto‘g‘ri joylashtirgani va gabaritlari mos bo‘lmagan tarkibni shakllantirgani uchun;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kema kapitani gabariti mos bo‘lmagan tarkibni shatakka olgani va qatnovga chiqqani uchun.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25.2. Suv yo‘llari xizmatining xodimlari Amudaryoda postda chuqurlikni 100 sm.dan ortiq pasayganligini bilib qolsalar bu uchastkani murakkab joyining yuqori yoki quyi qismida haqiqiy chuqurlik ko‘rsatilgan signal machtasi yoki qirg‘oq belgisi o‘rnatib erkin harakatlanish uchun yopib qo‘yishlari shart. Erkin harakatlanish uchun ogohlantiruvchi choralarni ko‘rmasdan kemalarning xavfsiz harakatlanishiga tahdid soluvchi, yetarli chuqurlikka ega bo‘lgan, biroq tor yoki aylanma yo‘lli, suv usti yoki suv osti to‘siqlari bo‘lgan uchastkalar ham yopiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25.3. Agar kemalarning erkin harakatlanishi cheklangan bo‘lsa suv yullarining katta ishchisi, usta kapitani cheklangan harakat uchastkasida o‘zan shaklining o‘zgarishi va flot harakati uchun doimiy nazorat o‘rnatadilar, buning uchun ular chuqurlikni tez-tez o‘lchab turish ishlarini o‘tkazadilar, eng chuqur joylarni ishorat qozig‘i va bakenlar bilan o‘rab qo‘yadilar, o‘tib ketayotgan kemalarni kutib oladilar va kema boshqaruvchilarini suv yo‘llari holati to‘g‘risida xabardor qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25.4. U yoki bu uchastkada kemalarning harakatlanishi uchun cheklanish joriy etilganligi to‘g‘risida suv yo‘llari texnika uchastkasining boshlig‘i xabardor qilinadi, oxirgisi esa tegishli daryo floti birlashmasiga xabar beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25.5. Kemachilik jihozlarining o‘rnatilishi Amudaryo daryosi bo‘yicha kemachilik jihozlarini joylashtirish va kemalarni boshqarish bo‘yicha yo‘riqnoma bilan belgilanadi, kapitanlar bu Yo‘riqnomaga muvofiq belgilarning to‘g‘ri o‘rnatilganligini kuzatib borishi va amaliyot va maxsus lotsiya bo‘yicha bilimini qo‘llagan holda kema harakatini vaziyat bo‘yicha to‘g‘irlab borishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
25.6. Farvaterni belgilashda nomutanosiblik yoki kemachilik jihozlari belgilarini standart va turidan chetga og‘ishganligi aniqlanganda kapitan radio aloqa bo‘yicha to‘g‘ridan-to‘g‘ri suv yo‘llari texnika uchastkasi ishchilariga fikrini bildirishi va bu to‘lqinlarda suzadigan barcha kemalar uchun efirga (navbatdagi seansda) shoshilinch va muhim ogohlantirish yuborish yo‘li bilan zudlik bilan ularni bartaraf etishni ta’minlaydigan choralar ko‘rishi shart. Bundan tashqari kemachilik xizmati inspektori va flot ishlab chiqarish birlashmasi boshlig‘i xabardor qilinadi. Suv yo‘llarida kuzatilgan nosozliklar va ko‘rilgan choralar bo‘yicha kapitan vaxta jurnaliga yozishlar kiritishi shart. Kema yuradigan suv yo‘lining sayoz, yoyiq va ayniqsa yoyiq to‘lqin uchastkasiga kirishda kema boshqaruvchilari katta tezlik bilan harakatlanganda botiqroq (suvga botishi ortishini) hisobga olishlari shart. Kema tubini erga urib olishning oldini olish uchun tezlik pasaytirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vaxtani olib borish vaqtidan qat’iy nazar kemani boshqarishni kapitan o‘ziga olishi kerak bo‘lgan Amudaryoning murakkab joylari ro‘yxati.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ayvadj quyidagi buralar, Kachiguzar, Oltin oroli, Xatmirobod irmog‘i, Xayraton temir yo‘l ko‘prigi, Ayritom, Gaz quvuri (Kelifdan yuqori), Oq tog‘, G‘ishtepa, Eski Termiz, Kelif, Taxta, Kuvat, Chorjov temir yo‘l ko‘prigi, Dul-Dul, Tuyamo‘yin, Taxiatosh, Muqri, To‘rtko‘l ko‘prigi, Beruniy ko‘prigi, Qipchoq ko‘prigi, Qipchoq buruni, 152-post (suv osti toshlari yo‘lagi), Taxiatosh shlyuzining yuqori byef yo‘li, Xo‘jayli — Nukus avtomobil yo‘li, Begab, Qizil jar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IV-BO‘LIM. Tarkiblarni shakllantirish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26.1. Tarkiblarni shakllantirish suv yo‘llarining gabaritlari, kemalarning texnik holati, ularning yuk ko‘tarish qobiliyati va suvga botishi, har bir kemaning alohida ishlatish sifatlari va tashilayotgan yukning turini inobatga olib amalga oshiriladi. Birinchi bo‘lib bog‘lanadigan (boshida) eng yaxshi mustahkamlash, eng uzun, enli va suvga botishga ega bo‘lgan kema qo‘yiladi. Bo‘sh kemalar yuklanganlar bilan tarkibning oxiriga qo‘yiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
26.2. Kemalarni tarkibga sirtmoq yoki boshqa uzun bog‘lamlar bilan bog‘lash, hamda sahnadan ochilgan teshik, komings, karlings, shpil, klyuz va kemalarning bu maqsadga mo‘ljallanmagan boshqa qismlariga bog‘lash qat’iyan taqiqlanadi. Har bir bog‘laydigan arqon xohlagan vaqtda alohida zo‘riqmaslik bilan yechilish yoki bo‘shatish imkonini berishi shart. Bog‘lash uchun barja shkiperi javobgar bo‘ladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27.1. Shatakka oluvchi teploxodlarning kapitanlari shatakka oluvchining quvvatidan yuqori darajada foydalanish, shatakka olishning eng foydali uslublarini, tarkibga kemalarni qulay joylashtirish, shatak, bog‘lash zanjirlarining uzunligini tanlash bilan reja-qatnov buyrug‘ida belgilangan harakat tezligiga rioya etishlari, oqimga qarshi harakatlanganda tinch suvdan foydalanishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27.2. Tarkiblarni boshqarilishini yaxshilash va oqim bo‘yicha quyiga harakatlanish davrida shatakka oluvchining to‘satdan sayozlikka o‘tirib qolgan vaqtda shatakka olingan kemalarning inersiyasini kamaytirish maqsadida (qaysikim farvaterning birdaniga o‘zgarishi holatlarida bu hollar tez-tez uchrab turadi) tarkibning barcha kemalaridan bog‘lash zanjirlari yoki maxsus tayyorlangan lot tashlanadi. Bu maqsadda quvvati 300 — 400 ot kuchi bo‘lgan har bir shatakka oluvchi teploxodlarda 200 metrdan kam bo‘lmagan, quvvati 100 — 180 ot kuchi bo‘lgan teploxodlarda 75 metrdan kam bo‘lmagan bog‘lash zanjirlari bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
27.3. Kemalarni lotsiz boshqarishga qisqa uchastkalarga, qachonki shatakka oluvchi shatakka olinuvchi kemalarga nisbatan kamroq suvga botishga ega bo‘lsa suzishga ruxsat etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
V-BO‘LIM.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28-Qoida. Chegara zonasida suzish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.1. Chegara zonalarida chegara tumanlari hududidan o‘tuvchi Pyandj va Amudaryo daryolari uchastkalari kiradi. Bu yerlarda suzish Xalqaro bitimlar va Chegara zonalari rejimi to‘g‘risidagi qarorlar, hamda mazkur Qoidalar bilan tartibga keltiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.2. Yoritish kemachilik jihozlari mavjud bo‘lmagan uchastkalarida kemalarning suzishiga kecha-kunduz ruxsat etiladi. Qayerda yoritish jihozlari mavjud bo‘lmasa va kunduz kuni havoning o‘zgarishi tufayli boshqa harakatni murakkablashtirsa kema langarda yoki bu uchun belgilangan qirg‘oqqa turadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
To‘xtab turish joyi chegara qo‘shinlari tomonidan daryo floti ishlab chiqarish birlashmasi vakillari bilan kelishilgan holda belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Farvaterda to‘xtab turgan vaqtda ov, cho‘milish, hamda odamlarni olish va tushirish, yuklarni yuklash va tushirish, bular uchun belgilanmagan joylarda taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kemalarni chegaradosh davlat qirg‘og‘iga yaqin bog‘lash va langarga qo‘yish qat’iyan taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Izoh:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1. Chet elga suzish kemalariga, chegarani kesib o‘tish huquqini beruvchi hujjatlar mavjud bo‘lganda afg‘on portlariga turishga ruxsat beriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
General Mo‘min nomli, Kelif, Sherxon va alohida e’lon qilingan boshqa joylar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2. Kemada avariya yoki tabiiy ofat sababli to‘xtash joyida to‘xtashning imkoni bo‘lmasa o‘ng qirg‘oqning xohlagan punktida langarga turish va bog‘lashga yo‘l qo‘yiladi, bunda kemalar chegara qo‘shinlari vakillariga chaqiruv signali beradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.3. O‘ng qirg‘oqqa bog‘lash davrida kema komandasiga bog‘lash arqoni uzunligidan ortiq uzoqlikka borish taqiqlanadi. Qirg‘oqda olov yoqish, o‘tin, xashak, qamish tayyorlash, har xil buyumlarni qoldirish, hamda zarurat bo‘lmasdan qirg‘oqqa, sayozlikka chiqish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
To‘xtab turish joyidan jo‘nab ketganda vaxta boshlig‘i va barja shkiperlari kemada komandaning mavjudligi va qirg‘oqning holatini tekshirishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.4. Kema qayiqlarini suvga tushirishga “Bort ortida odam” trevogasi bo‘yicha, yoyiq joylarni o‘lchash, belgilarga xizmat ko‘rsatish va ko‘chirish va avariya holatlarida ruxsat beriladi. Qayiqda kamida ikki kishi bo‘lishi shart. Kema qayiqlari tanish belgilariga ega bo‘lishlari shart: kema nomi, kema egasining nomi. Yozilgan harflarning balandligi 10 sm.dan kam bo‘lmasligi shart. Tunda qayiqlar oq chiroqqa ega bo‘lishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.5. Kemalarning chegara qo‘shinlari bilan aloqalari quyidagi signallar bilan o‘rnatiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) “to‘xtashni talab etaman” — tunda bitta qizil raketa, kunduzi — oq bayroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) “chegara qo‘shinlari vakillarini chaqirish” — ikkita davomli tovushli signal, bitta qisqa va bitta davomli gudok;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ko‘rinish signali — kunduzi — machtada qizil bayroqni tushirish va ko‘tarish, tunda — machta chiroqlarining yonib-o‘chishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.6. Kemachilik jihozlari belgilarini o‘rnatish va ularga xizmat ko‘rsatish tartibi Amudaryo daryosining chegara zonasida kemachilik jihozlari belgilarini o‘rnatish va kemalarni boshqarish bo‘yicha yo‘riqnoma bilan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.7. Kemalarni va ularning komanda a’zolarini chegara zonalarida suzishga ruxsat berish daryo floti ishlab chiqarish birlashmasi tomonidan kapitanlar, shkiperlar va ekipajning boshqa a’zolarida va kemalarda chegara zonalarida bo‘lish huquqini beruvchi hujjatlar mavjud bo‘lganda yo‘l qo‘yiladi, qaysikim kema kapitanlari chegara katerlari va chegara naryadlarining birinchi talablari bo‘yicha taqdim etishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.8. O‘zbekiston Respublikasi davlat chegarasini himoya qilish maqsadida kema mavjud korxonalarning dispetcherlari va chegara zonasida suzayotgan barcha kema kapitanlari kema egasi manziliga yoki bevosita chegara qo‘shinlariga quyidagi ma’lumotlarni yetkazishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
chegaradosh davlat hududi tomonidan kemalarni yoki obyektlarni egallab olishga urinishlar to‘g‘risida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bizning qirg‘oqqa chegarani buzuvchilarni tushirish yoki tushirish alomatlari aniqlansa yoki chegara buzuvchilarning bizning qirg‘oqdan ketishi to‘g‘risida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
suzish vositalari yoki ularsiz daryoda suzuvchilarni aniqlaganligi to‘g‘risida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kema bortidan odamlarni yoki suzish vositalari yo‘qolishining barcha holatlari to‘g‘risida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qirg‘oqdan kemani olib qochish yoki o‘g‘irlash, shuningdek belgilangan vaqtda prichalga qaytmaganligi yoki hujjatlarni rasmiylashtirmasdan jo‘nab ketganligi to‘g‘risida;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
daryoda suzish vositasida yoki ularsiz suzayotgan odamlarni bortga olishning barcha holatlari to‘g‘risida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ko‘rsatilgan ma’lumotlar amaldagi aloqa kanallari bo‘yicha “Chegara” paroli bo‘yicha uzatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.9. Kema mavjud korxonalarning ma’muriyati va dispetcherlik xizmatlari “Chegara” bo‘yicha xabarnomani olishlari bilan zudlik bilan harbiy qismlarning tezkor xizmatlariga, hamda “Termiz” O‘PNBni xabardor qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.10. Kema kapitanlari daryoda qo‘lbola vositalarida yoki ularsiz, kichik suzish vositalarida suzuvchilarni aniqlasa — suzuvchilarni bortga oladilar, suzish vositalarini esa ushlab qoladilar va zudlik bilan o‘z korxonalari (chegara qo‘shinlari) ma’muriyatiga “Chegara” paroli bilan xabar beradilar va keyin ularning ko‘rsatmalari bo‘yicha harakat qiladilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.11. Kema egalarining dispetcherlik xizmatlari kema chiqqandan bir soat ichida harbiy qism va “Termiz” O‘PBN tezkor xizmatini xabardor qiladilar, hamda har kuni soat 08:00 va 20:00 da AID portlarida turgan kemalarni qo‘shgan holda o‘tish joylarida turgan kemalarning joylashganligi to‘g‘risida tezkor xizmatga ma’lumot beradilar. Barcha ma’lumotlar lotsman kartasi (kilometr bilan) yoki manzil (aholi punkti, tog‘lar va h.k.) bo‘yicha beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
28.12. Kema kapitanlari “General Mo‘min” va Ayvadj portlari ko‘priklaridan o‘tish davrida chegara qo‘shinlari talablariga qat’iy amal qilishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VI-BO‘LIM. Xavfli yuklar va zararli gaz ajratib chiqaradigan yuklar yuklangan kemalar to‘g‘risida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29-Qoida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29.1. Tushunchalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Xavfli yuklarga neft mahsulotlari, portlovchi va tez alanga oladigan vositalar (paxta, qamish, xashak va h.k.), hamda suv bilan qo‘shilganda yuqori temperatura ajratib chiqaradigan yoki alanga oladigan reaksiya beradigan ximiyaviy yuklar kiradi. Zararli gaz ajratib chiqaradigan ximiyaviy yuklarga suv yoki havo bilan qo‘shilganda zararli gaz yoki ximiyaviy yukning o‘zi changlanib ketadigan yuklar kiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu yuklarning ro‘yxati Xavfli yuklarni tashish qoidalarida keltirilgan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29.2. 29.1-bandda ko‘rsatilgan yuklar bilan yuklangan yoki tushirgandan so‘ng ularning qoldig‘i bo‘lgan kemalar portda yoki reydlarda boshqa kemalardan alohida qo‘yilishi shart. Bunday kemalarni reydda ikki yoki undan ortig‘ini yonma-yon bog‘lash yoki qo‘yish qat’iyan taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
29.3. Bu kemalar to‘xtab turganda machtasida: kunduzi — qizil to‘rtburchak bayroq, tunda — akkumulyator batareyasi manbasidan yoritiladigan, butun gorizont bo‘yicha ko‘rinadigan bitta qizil chiroq. Shatakka olingan, 29.1-bandda ko‘rsatilgan yuklar bilan yuklangan kemalar yurish davrida butun gorizont bo‘yicha ko‘rinadigan bitta oq chiroq bilan yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VII-BO‘LIM. Cheklangan ko‘rinish sharoitlarida kemalarning suzishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30-Qoida. Qo‘llanish sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30.1. Qoidalarning mazkur qismi ko‘rinish 1.0 kmdan kam bo‘lgan ko‘rinadigan vaqtda kichik hajmli va yelkanli kemalardan tashqari barcha kemalar va tarkiblarga tatbiq etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30.2. Cheklangan ko‘rinish 1.0 kmdan kam bo‘lganda umumiy hollarda harakatlanish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30.3. Cheklangan ko‘rinish bo‘lganda kema yoki tarkib faqat langarda to‘xtab turish uchun joyni tanlash uchun o‘zining harakatini davom ettirishi mumkin. Bu holatda kema muntazam ko‘rib turish va eshitib turish bilan nazoratni olib borishi, tegishli tovushli signallarni berishi, hamda UKV-radio aloqa bo‘yicha efirga ko‘rinish holati va o‘zining aniq turgan joyi to‘g‘risida xabar qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30.4. Keyingi harakat to‘g‘risida qaror qabul qilishda, haqiqiy ko‘rish uzoqligi, harakat intensivligiga, kemalar (tarkiblar) gabaritlarining suv yo‘llari gabaritlariga nisbiyligiga alohida e’tibor qaratilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
30.5. UKV-radio aloqasi bo‘yicha muloqot olib borish davrida, o‘zaro harakatlarni aynan shu kema bilan kelishib olayotganligini aniq belgilab olishi zarur.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31-Qoida. Cheklangan ko‘rinish sharoitlarida beriladigan signallar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31.1. Harakatdagi va to‘xtab turgan kemalar cheklangan ko‘rinish davrida quyidagi signallarni berishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31.1.1. Harakatdagi kemalar har 2 minutdan ko‘p bo‘lmagan oraliqda — bitta davomli tovushli signal.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31.1.2. Kemalarni yoki sollarni itarayotgan va shatakka olgan kema cheklangan ko‘rinish davrida har 2 minutdan ko‘p bo‘lmagan oraliqda — bitta davomli va ikkita qisqa tovushli signal.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
31.2. Cheklangan ko‘rinish davrida kema yuradigan yo‘l chegarasida langarda yoki sayozlikda turgan o‘ziyurar kema yaqinlashayotgan kemalarni ogohlantirish uchun bitta qisqa, bitta davomli va bitta qisqa tovushli signal berishi shart. Ekipaj mavjud bo‘lgan o‘ziyurmas kema bunday holda qo‘ng‘iroqqa yoki metall predmetga tez-tez urish bilan signal berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32-Qoida. Kemalardan ayrilish (o‘tkazib yuborish) va o‘zib ketish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32.1. Cheklangan ko‘rinish 1.0 kmdan kam bo‘lganda kemalarning ayrilishi zarurati paydo bo‘lganda oldindan UKV-radio aloqasi bo‘yicha qulayroq joyni kelishib olishlari va faqat chap bortlari bilan amalga oshirishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32.2. Yuqoriga harakat qilayotgan kema kelishilgan joyga yetib kelganda qancha zarur va xavfsiz bo‘lsa o‘ng tomonga o‘tishi, to‘xtashi yoki tezlikni eng kam tezlikkacha pasaytirishi va qarama-qarshi kelayotgan kemani (tarkibni) chap borti tomonidan o‘tkazib yuborishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32.3. Quyiga harakat qilayotgan kema kelishilgan joyga yetib kelganda oldindan tezlikni eng kam tezlikkacha pasaytirishi, qancha zarur va xavfsiz bo‘lsa o‘ng tomonga o‘tishi va qarama-qarshi kema orqaga qolgunga qadar shunday tezlikda yurishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
32.4. Cheklangan ko‘rinish davrida kemalardan o‘zib ketish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
VIII-BO‘LIM. Kemalarning turar-joyi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-Qism
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33-Qoida. Langarda to‘xtab turgan kemalarga qo‘yiladigan umumiy talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.1. Kemalar, tarkiblar va sollar maxsus ajratilgan reydlarda, joylashish va to‘xtab turish tartibiga rioya etgan holda, langarda turishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.2. Reydlar uchun joylar, ularga kemalarni, tarkiblarni va sollarni joylashtirilishi va to‘xtab turishi o‘rnatilgan tartibda belgilanadi va mahalliy qoidalar va navigatsiya kartalarida ko‘rsatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.3. Kemalar, tarkiblar va sollar harakatlanish yo‘lida, hamda maxsus reydlar bo‘lmagan punktlarda langarda turish zarurati bo‘lganda kema yuradigan yo‘lga yaqinroqda, boshqa kemalarning harakatlanishiga va manyovr qilishiga to‘sqinlik bermaydigan chekkasida — qayerda bu mumkin va xavfsiz bo‘lsa, langarda to‘xtab turish joyini tanlashi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.4. Kemalar, sollar, debarkader, zemsnaryad, suzuvchan ko‘prik va boshqa suzuvchi vositalardan tashlangan langarlar o‘tayotgan kemalarga xavf tug‘dirmasliklari shart. Kemalardan tashlangan to‘rt shoxli va admiralteets langarlari oq va qizil hoshiya bilan bo‘yalgan buylar bilan ta’minlangan bo‘lishi shart. Buyning (qalqovich) uzunligi shunday bo‘lishi lozimki, langarni tashlagandan so‘ng buy ortiqcha zaxirasiz suvning yuzida bo‘lishi shart. Langar va bog‘lanish zanjirlarni buysiz tashlash taqiqlanadi. Har bir langarda, uning vazni va mansubligi ko‘rsatilgan chekma bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.5. Barcha kemalar zarur bo‘lganda farvaterdan tashqarida, stvor va kema yo‘li o‘zgarishini ko‘rsatib turadigan belgilardan 100 mdan kam bo‘lmagan masofaga va boshqa kemalarning harakatlanishiga to‘sqinlik qilmaydigan joyga to‘xtashlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Ko‘prik, suv inshootlari oldidagi sayoz, burilish va tor joylari, debarkader hududi, yo‘lovchi va yuk prichallariga kirish joylari, kechuv joylari, navigatsiya belgilari, suv osti kabellari yotqizilgan joylar, suv osti o‘tish joylari, suv olinadigan joylar, suv qisilib oqadigan qirg‘oqlar va boshqa suv yo‘llari boshqarmasi tomonidan alohida e’lon qilingan boshqa joylarga to‘xtab turish taqiqlanadi. Kemachilikni siqib qo‘yayotgan kemalar va boshqa suzuvchi inshootlar kemachilik inspeksiyasi inspektorining farmoyishi bo‘yicha kema egasining hisobidan boshqa joyga o‘tkazilishi shart. Xuddi shunday prichal yonida turgan, yuklash operatsiyalari bilan band bo‘lmagan yoki yuklash operatsiyalarini bajarishga yoki boshqa kemalarning harakatlanishiga xalaqit berayotgan kemalar ham boshqa joyga o‘tkazilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kemalar yo‘lovchi debarkaderlari va doklardan 200 metrdan kam bo‘lmagan masofada langarda to‘xtab turishi yoki qirg‘oqqa bog‘lanishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.6. Neft yuklari (yoki ularning qoldig‘i bo‘lgan), portlovchi, zaharlaydigan vositalar va tez alanga oladigan yuklar bilan yuklangan kemalar portlar va reydlarda, kemalarga ishlov berish bo‘yicha mahalliy qoidalar bilan belgilangan maxsus joylarda alohida turadi. Boshqa kemalar bu kemalardan 300 metrdan kam bo‘lmagan masofada turishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.7. Kemalar farvaterda yoki unga yaqin joyda to‘xtab turganda, qirg‘oqqa bog‘langan yoki langarda to‘xtab turganda doimo nazorat ostida va qo‘riqchilari bo‘lishi va Qoidalar bilan belgilangan signallarni berib borishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
33.8. Shatakka oluvchi kema shatakka olingan kemani bog‘lash yoki uni langarga qo‘yish davrida, u kema yuradigan yo‘lni ozod etmagunga qadar qoldirishi mumkin emas va shatakka oluvchining vaxta boshlig‘i shatakka olingan kemaning ishonchli va xavfsiz to‘xtab turishiga ishonch hosil qilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-Qism. Amudaryo daryosida komandasi bo‘lmagan barjalar va boshqa kemalarning to‘xtab turishi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34.1. Komandasi bo‘lmagan barjalar va boshqa kemalar, ularda signal chiroqlari bo‘lmaganda to‘xtab turishiga, kema yuradigan suv yo‘llaridan tashqarida, ro‘yxat bo‘yicha ishonchli bog‘lash qurilmalari bilan jihozlangan to‘xtab turish uchun maxsus ajratilgan joylarda ruxsat etiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34.2. Komandasi bo‘lmagan barjalar va boshqa kemalar, ularda signal chiroqlari bo‘lmaganda, kema yuradigan suv yo‘llari chegarasida to‘xtab turishiga faqat shatakka oluvchi bilan quyidagilar mavjud bo‘lganda ruxsat etiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34.2.1. uzunligi 50 metrdan kam bo‘lgan kemalar bilan to‘xtab turganda — signal chiroqlari Ichki suv yo‘llarida suzish qoidalariga muvofiq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
34.2.2. uzunligi 50 metrdan ortiq bo‘lgan kemalar bilan to‘xtab turganda — signal chiroqlari Ichki suv yo‘llarida suzish qoidalariga muvofiq va unga qo‘shimcha shatakka olgan kema yaqinlashayotgan va o‘tib ketayotgan kemalarga to‘xtab turgan kemalar yoki tarkibning joylashganligini ko‘rsatuvchi kema projektori yoki boshqa nur taratuvchi qurilmalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Komandasi bo‘lmagan barjalar va boshqa kemalarni nazoratsiz qoldirish qat’iyan taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
IX-BO‘LIM. Kema va sollarning chiroqlari va belgilari, tovush va ko‘rish signallari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-Qism
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35-Qoida. Qo‘llanish sohasi
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35.1. Chiroqlarga tegishli Qoidalarga quyosh botishidan chiqqunga qadar (tunda), hamda cheklangan ko‘rinish vaqtida rioya etilishi shart. Bunda adashib Qoidalarda belgilangan chiroqlardek qabul qilish yoki ularning ko‘rinishini qiyinlashtirishga yoki nazorat qilishga xalaqit beradigan boshqa signallar qo‘yilmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35.2. Belgilarga tegishli Qoidalarga quyosh chiqqandan botgunga qadar (kunduz kuni) rioya etilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35.3. Ta’mirlash korxonalarining suvlarida yoki to‘xtab turish joylarida kema yuradigan suv yo‘llari chegarasidan tashqarida, ta’mirga yoki uzoq muddatga to‘xtab turgan kemalar, agar ular boshqa kemalarning harakatlanishiga to‘sqinlik qilmasalar, belgilangan chiroqlar va belgilarni olib yurmasligi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
35.4. Kichik hajmli va yelkanli kemalar ular uchun tegishli bo‘lgan qoidalarga muvofiq chiroqlar va belgilarni olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36-Qoida. Tushunchalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.1. “Top chirog‘i” — kemaning diametral tekisligi bo‘yicha joylashgan, to‘g‘ri old tomonidan har qaysi bortdagi traverzini 22.5 gradusgacha orqasiga kamida 8 km masofani uzluksiz nur bilan gorizontni 225 gradus yoritadigan oq chiroq.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Top signali quyidagicha o‘rnatiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.1.1. Uzunligi 30 metrdan ortiq bo‘lgan kemalarga — yuqori sahnadan kamida 6 metr balandlikda yoki sahna yuklaridan 4 metr balandlikda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.1.2. Uzunligi 30 metrdan kam bo‘lgan kemalarga — ustki qurilmadan kamida 2 metr balandlikda;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.1.3. Agar machtada bir nechta chiroqli signal ko‘tarilsa, unda vertikal bo‘yicha ularning orasi 1 metrdan kam bo‘lmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.2. “Bort chiroqlari” — o‘ng bortdagi yashil va chap bortdagi qizil chiroqlar; to‘g‘ri old tomonidan har qaysi orqa bortdagi traverzini 22.5 gradusgacha orqasiga kamida 4 km masofani uzluksiz nur bilan gorizontni 112.5 gradus uzluksiz yoritadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.3. “Orqa chiroq” (gak chirog‘i) — kemaning orqa qismiga joylashtrilgan, uzluksiz aylanma nur bilan 135 gradusga yoritadigan, to‘g‘ri yo‘naltirilgan va orqani har qaysi bort bo‘ylab kamida 4 km masofani uzluksiz nur bilan gorizontni yoritadigan oq chiroq.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.4. “Gakabort chiroqlari” (ko‘ndalang qismi), shunday o‘natilishi lozimki, kamida 4 km masofada gorizontni 180 gradus uzluksiz aylanma nur bilan yoritishi shart. Bu chiroqlar traverzning oldidan ko‘rinmasligi va gak chiroqlaridan kamida 0.5 metr pastda, imkon darajada bortlarga yaqin o‘rnatilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.5. “Top chirog‘i” (agar ular bir nechta bo‘lsa ulardan pastdagisi), har qanday holatda ham bort chiroqlaridan kamida 1 m balandlikda va qoidalarga muvofiq ulardan oldin o‘rnatilgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.6. Agar kema ko‘priklar, havo o‘tkazgichlari va h.k. tagidan o‘tish uchun top chiroqlari bo‘lgan machtani yotqizishga majbur bo‘lsa, u kema old qismiga zaxira top chirog‘ini olib yurishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.7. “Aylanma (klotik) chirog‘i” — gorizontni 360 gradusga kamida 4 km masofada aylanma nur bilan yoritadigan chiroq.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.8. “Siltanadigan yog‘duli (impulsli yog‘du)” — kema traverzidan uning oldiga tomon kechasi 4 kmdan kam bo‘lmagan, kunduzi 2 kmdan kam bo‘lmagan masofani 112.5 gradusga (diametral tekislikni 22.5 gradus yopib) aylanma nur bilan yoritadigan oq chaqnaydigan chiroq. Siltanadigan impulsli yog‘du kechasi ham kunduzi ham qo‘llaniladi. Siltanadigan yog‘du kunduzi kattaligi 0.6 m x 0.6 m bo‘lgan to‘rtburchak oq bayroq bilan almashtiriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.9. O‘ziyurmas kemalar va yer qaziydigan snaryadlar, debarkaderlardagi machtali signal chiroqlari aylanma nur bilan kamida 4 km masofani 360 gradus yoritib turishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
36.10. Signal chiroqlari va tovushli signallar qurilmalarining konstruksiyasi, ularning texnik xarakteristikasi va ularni kemalarga o‘rnatish talablari O‘zbekiston daryo kemachiligi Registri Qoidalariga muvofiq bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-Qism. Chiroqlar va belgilar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37-Qoida. Harakatdagi va to‘xtab turgan yakka o‘ziyurar kemalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.1. Yakka o‘ziyurar kema (mexanik dvigatelga ega bo‘lgan kema) harakatda bo‘lganda quyidagi chiroqlarni olib yurishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.1.1. Oldingi machtaga ko‘tariladigan oq top chirog‘i;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.1.2. Bort chiroqlari –maxsus qalqonlar bilan oldinga 1 metr chiqarib va kemaning boshqa bortidan bu chiroqlarning birortasini ko‘rish mumkin bo‘lmaydigan qilib o‘rnatilgan o‘ng bortida yashil, chap bortida qizil chiroqlar. Uzunligi 30 metrdan kam bo‘lgan kemalar uchun qalqonlar 0.5 metrga qisqartirilishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.1.3. Kemaning diametral tekisligida trubaning orqasiga yoki ustki qurilmasiga orqa tomondan o‘rnatiladigan gak oq chirog‘i. Bundan tashqari gabarit eni 5 metrdan ortiq bo‘lgan kemalarda orqa ustki qurilmalarning ko‘ndalang devorlariga ikkita oq gakabort chirog‘i o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.2. 1-klass neft yuklari, portlashga xavfli yoki zaharlovchi vositalar, yong‘inga xavfli yuklar bilan yuklangan o‘zi yurar kema (quruq yuk tashiydigan yoki tanker) harakat davrida bort, gak, gakabort va undan tashqari machtada vertikal bo‘yicha bir-birining tagida joylashgan uchta top chirog‘i olib yuradi. Bulardan yuqoridagi oq, ikkita pastdagisi esa qizil bo‘lishi shart. Kunduzi bunday kema vertikal joylashgan, har birining kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan ikkita to‘rtburchak qizil bayroq ko‘taradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.3. 2,3,4-klass neft yuklari yuklangan (yoki ularning qoldig‘i bo‘lgan) yuk kemasi harakatda bort, gak va gakabort chiroqlarini olib yuradi. Bundan tashqari machtada bir-biriga vertikal o‘rnatilgan ikkita top chiroqlarini olib yuradi. Bu chiroqlarning balanddagisi oq — pastdagisi qizil bo‘lishi shart. Kunduzi bunday kema machtasida kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan to‘rtburchak bayroq ko‘tarib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.4. Yong‘in-qutqaruvchi kema, yong‘inni o‘chirish yoki halokatga uchragan kemaga yordam berish uchun borayotgan vaqtda bort, gak va gakabort chiroqlarini, undan tashqari machtada 1 qizil top chirog‘i olib yuradi. Kunduzi bunday kema oldingi machtada kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan 1 ta to‘rtburchak qizil bayroq ko‘taradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Barcha kemalar yong‘in-qutqaruvchi kemaga zudlik bilan erkin va to‘siqsiz o‘tib ketish uchun imkoniyat berishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.5. Kechuvlarda:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.5.1. Bir qirg‘oqdan boshqa qirg‘oqqa kechuv ishlarini amalga oshirayotgan o‘ziyurar kemalar harakat va to‘xtab turish davrida o‘ziyurar kemalarga belgilangan barcha chiroqlarni olib yurishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.5.2. Arqonli kechuv paromining machtasida yoki flagshtokida 4 metr masofadan gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinib turadigan oq rangli chiroq ko‘tariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Qirg‘oqning ikki tomonida arqonning uchiga yaqin joyda arqonning holatini yoritib turuvchi oq yorqin chiroq bo‘lishi shart. Bu chiroqning nurlari o‘tib ketayotgan boshqa kemalarni boshqarishga xalaqit bermasligi shart, shuning uchun chiroqlar tepasidan himoya qalpoqlari bilan berkitib qo‘yiladi. Paromga xizmat ko‘rsatuvchi personal doimo kemalarning harakatiga qarab turishi va ular uchun o‘z vaqtida yo‘lni bo‘shatishlari shart. Parom qirg‘oqqa to‘xtab turgan vaqtda arqon suvning tubiga tushirilgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.6. O‘ziyurar kemalar to‘xtab turgan vaqtda quyidagilarni olib yuradilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.6.1. Uzunligi 30 metrdan va eni 5 metrdan ortiq bo‘lgan yuk kemalar — oldingi machtada gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan bitta oq klotik chirog‘i, yurish ko‘prikchasining chetida yurish tomonidan bitta 180 gradus sektorida ko‘rinadigan oq chiroq va gakabort chiroqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.6.2. Uzunligi 30 metrdan va eni 5 metrdan kam bo‘lgan yuk kemalar to‘xtab turganda machtada bitta gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan aylanma oq chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.6.3. Kunduzi langarda to‘xtab turganda — old qismida yaxshi ko‘rinadigan joyda qora shar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.7. 1-klass neft yuklari bilan, hamda yong‘inga xavfli, portlovchi yoki zaharlovchi vositalar bilan yuklangan o‘ziyurar kemalar oldingi machtada ikkita qizil chiroq, 2, 3 va 4-klass neft yuklari bilan yuklangan kemalar — gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan bitta qizil chiroq. Bu kemalarning barchasi ko‘rsatilgan chiroqlarga qo‘shimcha old flagshtokda falshbortdan 2 metr balandlikda oq chiroq, yurish ko‘prikchasining yurish tomonidan bitta oq chiroq va gakabort chiroqlarini olib yuradilar. Kunduzi bunday kemalar to‘rtburchak qizil bayroq olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.8. Sayozlikda bo‘lgan o‘ziyurar kema o‘zi uchun belgilangan to‘xtab turish chiroqlarini, bundan tashqari uning yonidan boshqa kemalarning o‘tish imkoni bo‘lsa suzuvchan navigatsiya belgisi balandligidagi kema qismida, kema yuradigan yo‘lga chiqib turgan — aylanma oq chiroq. Agar o‘tishning imkoni bo‘lmasa — uchta aylanma qizil chiroq, kunduzi — ko‘rinadigan joyga vertikal joylashgan 3 qora shar yoki shunga o‘xshash buyum.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
37.9. 1-klass neft yuklari bilan yuklangan kemalarning oldiga navbatchi turgan teploxodlar harakatdagi kabi top chiroqlarini olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38-Qoida. Arqonda va bort yonida shatakka olish bilan band bo‘lgan kemalar.
Itarish bilan band bo‘lgan va itariladigan kemalar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.1. Boshqa kemani arqonda shataka olib borayotgan kema bort, gak va gakabort chiroqlarini va undan tashqari quyidagilarni olib yuradilar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.1.1. Quruq yuk tashuvchi kemalarni shatakka olish davrida — oldingi machtada birining tagida boshqasi vertikal joylashgan ikkita oq top chiroqlari;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.1.2. 1-klass neft yuklari bilan, hamda yong‘inga xavfli, portlovchi yoki zaharlovchi vositalar bilan yuklangan o‘ziyurar kemalar — uchta vertikal joylashgan top chiroqlari: bitta oq va undan yuqorida ikkita qizil. Kunduzi shatakka olgan va shataklanuvchi oldingi machtada ikkitadan vertikal joylashgan, kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan to‘rtburchak qizil bayroq olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.1.3. 2,3,4-klass neft yuklari yuklangan (yoki ularning qoldig‘i bo‘lgan) kemalarni shatakka olganda — machtada ikkita vertikal joylashgan top chiroqlari: bitta oq va undan yuqorida qizil. Kunduzi shataklovchi va shatakka olinuvchi kemalar oldingi machtalarida kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan bittadan to‘rtburchak qizil bayroq olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.2. Tarkiblarni ikkita tortish bilan shatakka olgan kemalar quyidagi signallarga ega bo‘lishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.2.1. Agar shatakka olganlar izma-iz borayotgan bo‘lsa, ulardan oldingisi mazkur Qoidalarda ko‘zda tutilgan bort, gak va gakabort chiroqlarini va undan tashqari machtada shatakka olingan tarkibdagi yukning turiga qarab top chiroqlari. Shataklovchi arqon berilgan orqadan borayotgan kema bort chiroqlaridan tashqari oldinga yurayotgan kema kabi chiroqlar va signallarni olib boradi va ayrilish va o‘zib ketish vaqtida hech qanday tovushli signallarni bermaydi va bayroqchani siltamaydi. Tarkib harakatini boshqarish, ko‘rish va tovushli signallarni berish va bu uchun javobgar oldin borayotgan shataklovchining vaxta boshlig‘i hisoblanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Izoh. Yordam ko‘rsatish davrida (sayozlikdan chiqarib olish) har bir shataklovchi mumkin bo‘lgan signal chiroqlarini mustaqil olib boradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunda tarkibni boshqarish uchun javobgarlik yordam ko‘rsatish bo‘yicha ishlarga rahbarlik qilayotgan shaxsga yuklatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.2.2. Bortlari bilan bog‘langan kemalar, ichki bort chiroqlaridan tashqari, ularning har biri uchun mumkin bo‘lgan signal chiroqlarini mustaqil olib boradi. Tarkib harakatini xavfsiz boshqarish, tovushli va yorug‘li signallarni berish uchun javobgarlik shataklovchi arqon uzatilgan kemaga yuklatiladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.2.3. Shatakka olgan kemalardan birining bortiga bog‘lanib olgan o‘ziyurar kema machtada bitta oq top chirog‘i, yurish ko‘prikchasining yuradigan tomonining chet qismidan bitta oq chiroq, gak va gakabort chiroqlarini olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.3. Boshqa kemani borti yonida shatakka olib borayotgan kema mazkur Qoidalarga muvofiq gak va gakabort chiroqlarini va bundan tashqari machtasida vertikal joylashgan uchta top — ikkita oq va ularning orasida bitta yashil chiroqlarini olib yuradi. Shatakka olingan kema machtada gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan bitta oq va bort tashqarisida bitta oq chiroq olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2, 3 va 4-klass neft yuklari bo‘lgan boshqa kemani borti yonida shatakka olgan kemada yashil top chirog‘i qizil chiroqqa almashtiriladi. Shatakka olingan kema machtada oq chiroqning o‘rniga qizil chiroqni olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.4. Kichik shatakka oluvchi shatakka olish usulidan qat’iy nazar va o‘ziyurar kichik kema harakat davrida mazkur Qoidalarda ko‘zda tutilgan bort, gak va gakabort chiroqlarini va undan tashqari machtada ikkita vertikal joylashgan — bitta oq va undan yuqorida yashil top chiroqlarini olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.5. Itarish bilan band bo‘lgan mexanik dvigatelga ega bo‘lgan kema quyidagilarni olib yurishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.5.1. Asosi pastga qaratilgan uchburchak joylashgan uchta top chirog‘i, ulardan yuqoridagisi diametral tekislikda joylashgan bo‘lishi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.5.2. Bort chiroqlari:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.5.3. Asosi pastga qaratilgan uchburchak joylashgan uchta orqa chiroqlar, kemaning eni 5 metr va undan kam bo‘lsa — faqat bitta gak chirog‘i;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.5.4. Neft yuklari yuklangan, ularning qoldig‘i bo‘lgan, portlovchi yoki zaharlovchi vositalar bo‘lgan kemalarni itarish bilan band bo‘lgan mexanik dvigatelli kema ayrilish va o‘zib ketish davrida 38.5.1, 38.5.2, 38.5.3-bandlarida ko‘rsatilgan chiroqlarga qo‘shimcha doirasimon qizil chirog‘ini ko‘rsatishi mumkin.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.6. Itaruvchi kemalar quyidagilarni olib yurishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.6.1. Yakka kemalar — old qismida bitta top chirog‘i;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
38.6.2. Tarkib ichida — oldinga joylashgan har bir kemaning old qismida bittadan top chirog‘i.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3- Qism.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39-Qoida. O‘ziyurmas kemalar shatakka olish va to‘xtab turish davrida
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.1. O‘ziyurmas kemalar ularni arqonga, bort yonida shatakka olganda, hamda to‘xtab turish davrida (shatakka oluvchi bilan yoki ularsiz) quyidagilarni olib yurishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.1.1. Uzunligi 50 metrgacha bo‘lgan kemalar — sahnadagi yukdan kamida 2 metr balandlikda, gorizont bo‘ylab 360 gradus ko‘rinib turadigan bitta oq chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.1.2. Uzunligi 50 metrdan ortiq bo‘lgan kemalar — sahnadagi yukdan kamida 2 metr balandlikda, old va orqa qismida gorizont bo‘ylab 360 gradus ko‘rinib turadigan bittadan oq chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.1.3. Umumiy uzunligi 50 metrdan ortiq, bir nechta kemadan iborat bo‘lgan tarkibni shatakka olish davrida har bir kemaning old qismida bittadan oq chiroq, bundan tashqari orqadagi har bir kemaning orqa qismida gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.1.4. 1-klass neft yuklari bilan, hamda portlovchi yoki zaharlovchi vositalar bilan yuklangan kemalar, ularning uzunligi va tarkibdagi kemalar sonidan qat’iy nazar –machtada vertikal joylashgan ikkita qizil chiroq va old va orqa flagshtoklarda bittadan oq chiroq. Barcha chiroqlar gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan bo‘lishi shart. Kunduzi machtada — ikkita, kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan to‘rtburchak qizil bayroq olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.1.5. 2,3,4-klass yong‘inga xavfli yuklar yuklangan kemalar ularning uzunligi va tarkibdagi kemalar sonidan qat’iy nazar machtada bitta qizil chiroq va old va orqa flagshtoklarda bittadan oq chiroq. Barcha chiroqlar gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan bo‘lishi shart. Kunduzi machtada — bitta, kattaligi 1 kv. metr bo‘lgan to‘rtburchak qizil bayroq olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.2.1. O‘ziyurmas kemalar to‘xtab turish davrida arqonda shatakka olib harakatlanish davridagi kabi chiroqlarni olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.2.2. Qirg‘oq yonida bir-biriga tirishtirib va bog‘lab qo‘yilgan kemalar guruhiga signal chiroqlarini yurish tomoniga turgan kemalar, bundan tashqari barcha oldindagi kemalar old qismiga, orqada turganlari orqa qismiga — bittadan oq chiroqni olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.3. Neftni bir joydan boshqa joyga o‘tkazuvchi, neft bunker kemalari va tozalash stansiyalari tegishli kattalikdagi neft yuklanadigan o‘ziyurmas kemalar kabi chiroq va belgilarni olib yurishlari shart (39.1.4, 39.1.5, 39.2.1, 39.2.2).
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.4. Debarkader machtada doira shaklidagi bitta oq chiroq va kema yuradigan yo‘l tomonidan ko‘rinadigan ustki qurilma devoriga bitta oq chiroq olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.5. Arqonli kechuv paromi to‘xtab turganda va qirg‘oqdan qirg‘oqqa harakat qilish davrida doirasimon bitta oq chiroq olib yurishi shart, paromli kechuvning arqoni har ikki qirg‘oq tomonidan chiroqlar bilan yoritilgan, tepasidan himoya koziryogi bilan yopilgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.6. Sayozlikda bo‘lgan kemalar o‘zlari uchun belgilangan to‘xtab turish chiroqlarini, bundan tashqari uning yonidan boshqa kemalarning o‘tish imkoni bo‘lsa suzuvchan navigatsiya belgisi balandligidagi kema qismida, kema yuradigan yo‘lga chiqib turgan — aylanma oq chiroq. Agar o‘tishning imkoni bo‘lmasa: tunda — uchta aylanma qizil chiroq, kunduzi — ko‘rinadigan joyga vertikal joylashgan uch qora shar yoki shunga o‘xshash buyum olib yuradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.7. Suzuvchan prichallar — pontonlar, nasos stansiyalari, cho‘milish uchun mo‘ljallangan va h.k., uzunligi 50 metrdan kam bo‘lganda kema yuradigan yo‘l tomonga bitta aylanma oq chiroq, uzunligi 50 metr va undan ortiq bo‘lganda — har 50 metrga aylanma oq chiroqlar olib yurishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.8. Sollar harakatlanish davrida quyidagilarni olib yurishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.8.1. Solning uzunligi 60 metrdan kam bo‘lganda — solning yurish qismiga aylanma bitta oq chiroq: agar solning uzunligi 60 metrdan ortiq bo‘lganda — solning uzunligi bo‘ylab har 60 metrga aylanma chiroqlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.8.2. Sollar tarkibining harakatlanishi davrida, yaqinlashayotgan boshqa sollar kemalari va shatak arqonlari sollarni shatakka olgan kema projektori bilan yoritilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
39.8.3. Yurish yo‘lida to‘xtab turgan sollar harakat davridagi kabi chiroqlarni olib yurishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40-Qoida. Texnik floti kemalari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.1. Suv tubini chuqurlashtiruvchi va tozalovchi har qanday konstruksiyali snaryadlar quyidagi chiroqlarni olib yuradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.1.1. suv tubini chuqurlashtiruvchi har qanday konstruksiyali snaryadlar ish vaqtida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
a) machtada gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinib turadigan bitta yashil chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
b) tuproqni o‘ng sohilga olib qo‘yadigan refulerli snaryadlarda kema yo‘li tomonidan kemaning old va orqa qismlarida joylashgan tent balandligida ikkita doirasimon qizil chiroq; chap qirg‘oqda ishlash davrida xuddi shu joylarda ikkita oq chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
v) o‘ng qirg‘oqqa ishlagan davrda bittadan qizil yoki chap qirg‘oqqa ishlagan davrda quvurlar (pontonlar) uzunligida har 50 metr masofada bittadan oq chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
g) agar ularni ushlab turish uchun stan zanjirlari yoki motozavoznya trali qo‘llanilsa unga zanjir qaysi qirg‘oqqa uzatilganligiga qarab bitta qizil yoki oq chiroq o‘rnatiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.2. Lotokli zemsnaryadlar, quvurlardagi (pontonlardagi) chiroqlardan tashqari, xuddi refulerdagi kabi chiroqlarni olib yuradi, bundan tashqari lotok agar u uzoqlashtirilgan va bortdan kema yo‘li tomonga chiqib tursa tuproq tashlanadigan tomonga tegishli chiroq: o‘ng qirg‘oqqa ishlasa — qizil, chap qirg‘oqqa ishlasa — oq. Kema yo‘li chegarasidan tashqarida to‘xtab turgan va shatakka olingan vaqtda — chiroqlar o‘ziyurar kemalarning chiroqlari kabi, quvurlarda (pontonlarda) har 60 metr orasida — oq chiroqlar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.3. G‘avvos botlarda, kovlab ko‘targichlarda, ko‘targich kranlarda va boshqa suv tubini tozalovchi snaryadlarda suv osti ishlarini bajarish davrida:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.3.1. Tunda — machtada gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan vertikal joylashgan ikkita yashil chiroq;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.3.2. Kunduzi — machtada har biri 1 kv. metr bo‘lgan ikkita to‘rtburchak yashil bayroqlarga, ularning vertikal bo‘yicha masofa oralig‘i 0,5 metr.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
40.4. Ko‘rsatilgan kemalarda suv osti ishlari bajarilmayotgan va ular to‘xtab turgan, shuningdek, ular shataklangan vaqtda, o‘ziyurmas kemalardagi kabi signal chiroqlari ko‘tariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41-Qoida. Baliq ovi bilan band bo‘lgan kemalar va qayiqlar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.1. Daryolarda baliqchilik anjomlari bilan turgan, nevod to‘rlarni o‘rnatayotgan yohud tushirilgan to‘rlar bilan oqim bo‘yicha chiqib kelayotgan kemalar va qayiqlar tunda o‘ng qirg‘oqda ishlash vaqtida gorizont bo‘ylab 360 gradusga ko‘rinadigan vertikal joylashgan ikkita qizil, chap qirg‘oqda — ikkita oq chiroq, kunduzi tegishli ikkita qizil va ikkita oq bayroqni olib yurishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Tashlangan to‘rlarning bo‘ylamasiga har 100 metrga qayiqlar yoki boshqa moslamalarning ustiga tunda doirasimon chiroqlar, kunduzi esa — navigatsiya belgilariga mos keladigan chiroqlar kabi, shunday rangdagi bayroqlar qo‘yilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.2. 41.1-bandda ko‘rsatilgan kemalar yonidan o‘tayotgan kemalarni quyidagi belgilar bilan oldindan ogohlantirishi lozim:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tunda — o‘ng qirg‘oqda ishlash davrida yonib o‘chuvchi qizil chiroq, chap qirg‘oqda — yonib o‘chuvchi oq chiroq bilan;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kunduzi — tegishli qizil yoki oq bayroqni siltash bilan.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yonidan o‘tib ketayotgan kema o‘tib ketish tomonini tegishli bortdan siltash orqali tasdiqlashi lozim.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.3. To‘rlar va halqalarni o‘rnatish joylari yo‘l boshqarmalari organlari (texnika uchastkalari, gidroqurilmalar hududlari) bilan kelishilgan holda belgilanadi va ular kemachilikka xalaqit bermasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.4. Quyidagilar ta’qiqlanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.4.1. Baliqchilik anjomlarini kema yo‘lining yarimidan ortig‘iga tashlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.4.2. Baliqchilik anjomlarini kema yo‘liga tashlash va halqalarni har qanday turdagi ko‘priklarda yuqoridan yoki quyidan 1000 metr masofadan kamga o‘rnatish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.4.3. Cheklangan ko‘rinish 1 kmdan kam bo‘lganda kema yo‘liga chiqish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.4.4. Baliqchilik anjomlarini yaqinlashib kelayotgan kemalar oldidan tashlashni boshlash;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.4.5. Kemachilik jihozlari bilan uyg‘un bo‘lgan po‘kakli baliqchilik anjomlarini o‘rnatish.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.5. Ko‘llarda va suv omborlarida baliqlarni to‘rlarda va yoyma to‘rlarda (tralda) ovlash vaqtida quyidagi signallar ko‘tariladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tunda — machtada 225 gradusga yoyma nur bilan yoritadigan uch rangli tral fonari, qaysikim gorizont bo‘ylab yoy bo‘yicha 45 gradusga (oldi bo‘yicha 22.5 gradusdan o‘ngga va chapga) oq chiroq bilan yoritishi lozim, o‘ngdan gorizont bo‘ylab 90 gradusga (22.5 gradusdan o‘ng tomon oldi bo‘yicha 22.5 gradusgacha traverz orqasigacha) nur bilan yoritadigan yashil rangli chiroq, chapdan yashil chiroqqa o‘xshash tuzilgan qizil rangli chiroq, undan pastda 135 gradus nur bilan yoritadigan oq chiroq. Agar kema suvga nisbatan harakatda bo‘lsa mazkur bandda ko‘rsatilgan chiroqlarga qo‘shimcha yana bort va orqa chiroqlarni olib yuradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kunduzi — machtada diametri 0,5 metr, balandligi 0,75 metr bo‘lgan qora silindr ko‘tariladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
41.6. Baliq ovi bilan shug‘ullanmayotgan baliq ovlovchi kemalar tegishli hajmdagi o‘ziyurar yoki o‘ziyurmas kemalar kabi chiroqlarni olib yurishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-Qism. Tovush signallari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42-Qoida. Umumiy talablar va tushunchalar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42.1. Uzunligi 7 metr va undan ortiq bo‘lgan mexanik dvigatelli kemalar hamda suv tubini chuqurlashtiruvchi snaryadlar davomli va qisqa tovushli signallar berish qobiliyati bo‘lgan tovushli signallar qurilmasiga ega bo‘lishlari shart. Bu qurilmalar bilan beriladigan tovushli signallar — uzunligi 20 metr va undan ortiq bo‘lgan kemalardan berilganda 2 kmdan kam bo‘lmagan masofada, uzunligi 20 metrdan kam bo‘lgan kemalardan berilganda — 1.0 km masofada eshitilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42.2. Ekipajga ega o‘ziyurmas kema tovushli signal berishi uchun qo‘ng‘iroqqa yoki metall buyumga ega bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42.3. “Qisqa tovush” atamasi davomiyligi 1 sekundgacha bo‘lgan tovushni, “Davomli tovush” — davomiyligi 4 dan 6 sekundgacha bo‘lgan tovushni bildiradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42.4. Mazkur Qoidalar bilan ko‘zda tutilmagan tovushli signallarni berish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
42.5. Tovushli signallarni viloyat markazlari va katta shaharlarda (halokat signali va avariya holatlarini oldini olish signallaridan tashqari) berish mahalliy suzish qoidalari bilan belgilanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43-Qoida. Tovush signallari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.1. “Ogohlantirish” signali. Kema, qachonki boshqa kemani xavf to‘g‘risida ogohlantirmoqchi bo‘lsa, qaysikim undan shu sababli bunday holatdan kelib chiqib (harakatni to‘xtatishga qadar) chora ko‘rish talab etilsa kamida beshta qisqa tovushli signal berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘ziyurmas kemada tegishli tovushli signallar berish qurilmasi mavjud bo‘lmasa, bu signallarni qo‘ng‘iroqqa yoki metall buyumga tez-tez urib berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2. Manyovr ko‘rsatish va ogohlantirish signallari. Bu signallar kemalar bir-biriga ko‘rinib turganda beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.1. Bitta qisqa tovush — “Men o‘z kursimni o‘ngga o‘zgartiraman”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.2. Ikkita qisqa tovush — “Men o‘z kursimni chapga o‘zgartiraman”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.3. Uchta qisqa tovush — “Mening harakatlantiruvchilarim orqa yurishga ishlamoqda”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.4. To‘rtta qisqa tovush — “Men aylanib olmoqchiman” yoki “Men to‘xtamoqchiman”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.5. Bitta qisqa va bitta davomli tovush — “Tezlikni oshirishni so‘rayman”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.6. Bitta davomli va bitta qisqa tovush — “Tezlikni pasaytirishni so‘rayman”.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
O‘ziyurmas kema bu signallarni qo‘ng‘iroqqa tez-tez urib beradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.7. Bayroqni gorizont bo‘ylab siltash — kunduzi, oq chiroq tunda — “To‘xtatishni so‘rayman”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.8. Bitta davomli, uchta qisqa va bitta davomli — “E’tibor beraman”. O‘ziga e’tiborni qaratish uchun beriladi. Bu signal arqonli kechuvga yaqinlashganda, agar shatakka oluvchi kemalardan langar, bog‘langan zanjir va sudralma zanjir tashlangan bo‘lsa beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu signalni bergandan so‘ng paromli kechuvning ishchilari zudlik bilan kechuv arqonining bir uchini (mahkamlangan joyidan yechishi) yechib tashlashi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.9. Bitta davomli, bitta qisqa, bitta davomli, bitta qisqa — “Men Sizni tushundim”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.10. Bitta qisqa, bitta davomli, bitta qisqa — “Radio aloqaga chiqishingizni so‘rayman”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.11. Bitta davomli, bitta qisqa, bitta davomli — “Qayiqni tushirishingizni va mening kemam bortiga kelishingizni so‘rayman”.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bunday signal qirg‘oqdan, boshqa kemadan, jihozlantiruvchi postdan qayiqni chaqirish, hamda boshqa kemadan bortga kelishini so‘rash uchun beriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.12. Uchta davomli signal — “Bortdan tashqarida odam”.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bortdan odam yiqilib tushganda yoki cho‘kayotgan odamni qutqarish uchun beriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.13. Bitta davomli — kema pristanga, shlyuzga, kechuvlarga, suzuvchan pontonlarga yaqinlashganda beradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
43.2.14. Bitta davomli, uchta qisqa — kema pristandan jo‘nab ketayotganda beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44-Qoida. Cheklangan ko‘rinish davridagi signallar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1 kmdan kamga ko‘rishni cheklaydigan tuman, chang-to‘zon, qor yog‘ishi, kuchli yomg‘ir, qumli bo‘ron va boshqa noqulay sharoitlarda kema quyidagi signallarni berishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.1. Yurayotgan o‘ziyurar kema — har 2 minutdan ko‘p bo‘lmagan oraliqda bitta davomli tovush.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.2. Boshqa kemalarni yoki sollarni itarayotgan yoki shatakka olgan kema — har 2 minutdan ko‘p bo‘lmagan oraliqda bitta davomli va ikkita qisqa tovush.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.3. Kema yuradigan yo‘lda langarda yoki sayozlikda qolgan o‘ziyurar yakka kema ko‘rinish cheklangan davrda yaqinlashayotgan kemalarni ogohlantirish uchun bitta qisqa, bitta davomli, bitta qisqa signal berishi shart. O‘ziyurmas kema bunday holatda qo‘ng‘iroqqa yoki metall buyumga tez-tez urish bilan berishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.4. Paromli kechuvlar va suzuvchan pontonlarda 2-3 minutlik tannafus bilan qo‘ng‘iroqqa urib signal beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.5. Shatakka olingan kemalar bilan aloqa signallari:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.5.1. Shatakka oluvchining signallari asosiy tovushli signal qurilmalari bilan beriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Shatakni bo‘shat” — bitta davomli va bitta qisqa tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Shatakni yig‘ishtir” — bitta davomli va ikkita qisqa tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Shatakni tashla” — bitta davomli va uchta qisqa tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Shatakni bog‘la” — bitta davomli va ikkita qisqa va bitta davomli tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Langarni tushir” — bitta davomli, ikkita qisqa va bitta davomli tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Langarni ko‘tar” — ikkita davomli va bitta qisqa tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Rulda tur va izimga tush” — to‘rtta qisqa.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu signallarning jadvali yurish ko‘prikchasiga osib qo‘yilgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
44.5.2. O‘ziyurmas kemalardan signallar kunduzi — bayroqni siltash, tunda — oq chiroq bilan beriladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Signal tushunarli, bajarilmoqda” — kunduzi — bayroqchani gorizont bo‘ylab kemaning bakidan harakatlantirish: tunda rul rubkasiga oq chiroqni yoqib beriladi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“To‘xtang” — kunduzi — siltovchi bayroqni tik harakatlantirib: tunda — kema bakidan oq chiroqni tik harakatlantirib beriladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bu signallarning jadvali rul rubkasiga osib qo‘yilgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45-Qoida. Halokat signallari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.1. Qachon kema halokatga uchrasa va boshqa kemadan yoki qirg‘oqdan yordam berilishini talab qilsa, quyidagi signallardan foydalanishi yoki o‘rnatishi mumkin:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.1.1. O‘ziyurar kema — qator davomli tovush signali yoki tifon bilan uzluksiz sirena. Bu signal qo‘ng‘iroqqa yoki metall buyumga tez-tez urish bilan takrorlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.1.2. O‘ziyurmas kema — qo‘ng‘iroqqa yoki metall buyumga tez-tez uradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2. Barcha kemalar:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.1. Aylanma chiroq yoki projektor bilan tez-tez yoqib-o‘chirish yoki machtada bayroqni tik harakatlantirish — kunduzi, chiroq — tunda.;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.2. Bittadan qisqa vaqt oralig‘ida chiqariladigan raketalar, granatalar, tashlanadigan qizib yulduzlar;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.3. Parashyut raketasining qizil chirog‘i yoki qizil chiroqning falshfeyeri;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.4. Kemada olov (yonadigan smola yoki mazut bochkasidan);
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.5. To‘rtburchak bayroq va uning usti yoki ostida turgan shardan iborat signal;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.6. qo‘llarni ikki tomon qilib asta ko‘tarish va tushirish;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.2.7. Halokatning radio-telefon signallari.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
45.3. Yuqorida ko‘rsatilgan signallarni halokat yoki yordam zarurligi to‘g‘risida berishdan tashqari boshqa maqsadlarga qo‘llash yoki o‘rnatish taqiqlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
X-BO‘LIM. Xavfsizlik va yordam ko‘rsatish choralari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46-Qoida. Yordam ko‘rsatish bo‘yicha choralar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.1. Kema boshqaruvchilari va shkiperlari kemachilik jihozlari belgilarning shikastlanganligi hamda kema yuradigan yo‘lda langar, bog‘laydigan zanjir, sudralma zanjir va boshqa buyumlarning yo‘qotilganligi sababli boshqa kemalarning xavfsiz suzishiga tahdid paydo bo‘lganligi to‘g‘risida barcha holatlarni jihozlovchi brigadaga, post va qarama-qarshi kelayotgan kemalarga yo‘qolgan joyni aniq ko‘rsatib xabar berishi va zudlik bilan cho‘kkan buyumni ko‘tarish yoki ogohlantiruvchi belgilar bilan to‘sib qo‘yishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.2.1. Agar kemada cho‘kish xavfi tug‘ilsa bu kemaning kapitani yoki shkiperi, hamda uni shatakka olgan kema farvaterni bo‘shatish va avariyaga uchragan kemani biror qirg‘oqqa yoki sayoz joyga olib borish uchun barcha choralarni ko‘rishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Yordam talab qilayotgan kemaga yaqin joylashgan barcha kemalar zudlik bilan o‘zlarida mavjud vositalar bilan yordam berishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.2.2. Agar kemaning halokati muqarrar bo‘lsa kapitan yo‘lovchilarni qutqarish bo‘yicha barcha choralarni ko‘rgandan so‘ng, ekipajga kemani tark etishga ruxsat beradi. Kapitanning o‘zi kemani oxirida tark etadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.2.3. Suvda baxtsiz hodisa yuz berib, odamlar hayoti xavf ostida bo‘lganda, yaqinda joylashgan barcha kemalar zudlik bilan yordam berishga qatnashishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.3. Kemada yong‘inga qarshi tadbirlar “Daryo transportida yong‘in xavfsizligi qoidalari” va HQ (harbiylashtirilgan qo‘riqchilar) xodimlarining talablariga muvofiq o‘tkaziladi. Ekipaj a’zolarining har biri quyidagi trevogalar bo‘yicha o‘zlarining vazifalarini bilishlari va aniq bajarishlari shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
yong‘in trevogasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
suv trevogasi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Bortdan tashqarida odam” trevogasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Trevogalar bo‘yicha kema umumiy jadvali quyidagi joylarda osilgan bo‘lishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
ko‘prikchada;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
oshxona yoki koridorda, barcha ekipaj ko‘rishi mumkin bo‘lgan joyda.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Alohida jadvallar varaqasi kayutalar bo‘yicha osib qo‘yilgan bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Vaxtaga turadigan trapning yonida telefonlar yoki port ma’muriyati va yong‘in komandasini boshqa usul bilan xabardor qilish uchun ko‘rsatib qo‘yilgan trevogalar bo‘yicha jadval osib qo‘yilgan bo‘lishi shart. Bunday ko‘rsatmalar jadvalga bo‘r bilan yoziladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.4. Avariya holati bo‘yicha kema kapitani yoki boshqa suzish vositasidagi boshqa mas’ul shaxs sxematik chizmalar, aybdorlar va jabrlanganlarning, hamda guvohlarning (agar shundaylar bo‘lsa) tushuntirish xatlari bilan uch nusxada dalolatnoma tuzadi va vaxta jurnalidan hodisa to‘g‘risidagi yozuvdan ko‘chirma oladi. Dalolatnomaning bir nusxasi hujjatlarni qayd etib yaqin joylashgan kemachilik inspeksiyasiga, ikkinchi nusxasi qayd etilgan hujjatlarni ilova etib kema yoki suzish vositasi egasiga, uchinchi nusxasi esa o‘zida qoldiriladi. Hujjatni tuzayotgan vaqtda, kapitan bu ishga kema boshqarish xizmati rahbari yoki kapitan-murabbiyning ishtirok etishini ta’minlaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.5. Registr Qoidalari talablarini buzilishiga olib kelgan avariya hodisalari to‘g‘risida, kapitan yaqin joylashgan Daryo Kemachiligi Registrini xabardor qilishi va zudlik bilan uning talablarini bajarilish choralarini ko‘rishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
46.6. Mazkur Qoidalarda ko‘zda tutilmagan barcha holatlarda kema boshqaruvchisi kemani boshqarish amaliyotidan kelib chiqib yoki bu holatning alohida vaziyatlarini hisobga olib chora ko‘rishi, suzish xavfsizligini ta’minlashi shart; mazkur Qoidalar uni, bu choralarni ko‘rmaganligi natijasida olib kelgan oqibatlar uchun javobgarlikdan ozod etmaydi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47-Qoida. Komandasi bo‘lmagan barjani shatakka qabul qilish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47.1. Kema boshqaruvchisi, barjani shatakka qabul qilishdan oldin, o‘ziyurmas flot bo‘yicha qirg‘oq inspektori vazifasini bajaruvchi shaxs bilan birgalikda har bir barjaning texnik holatini aniqlash uchun sinchiklab tekshiradi, xususan quyidagilarni tekshiradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
suv oqmasligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
bog‘lash, shatakka olish va langar qurilmalarining sozligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
to‘xtab turish uchun va o‘rta qism bruslarining, krinolin va h.k. butunligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
biriktirilgan inventarning mavjudligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kemani saqlab qolish uchun kurash uchun qo‘l ostida doim bo‘lishi kerak bo‘ladigan materiallar va avariya inventarining mavjudligi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
suvga botishi, kren, different va yukning to‘g‘ri joylashtirilganligi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47.2. Barjani qabul qilib olgandan va “Kemani saqlanish jurnali”ga texnik holati va nuqsonlar belgilanganligi kiritilgandan so‘ng kapitan (vaxta boshlig‘i) tarkibni shakllantiradi va barjalarni yechadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47.3. Qatnov davrida Komandasi bo‘lmagan kemalarning texnik holati, saqlanishi va xizmat ko‘rsatilishi uchun javobgar, kemalarni qabul qilib olganligi to‘g‘risidagi dalolatnoma rasmiylashtirilgan vaqtdan boshlab shatakka oluvchilarning ekipajlari hisoblanadi. Barjani mas’ul shaxsga tegishli rasmiylashtirib bermasdan nazoratsiz qoldirish taqiqlanadi. Teploxod, komandasiz barjani shatakka olganning kapitani (vaxta boshlig‘i) ularni doim nazorat ostida olib turishlari shart va shuni doim bilishi shartki barjalar qanday avariya holatida bo‘lmasin, ulardan halokat signali kelmaydi. Shuning uchun shatakka oluvchining ekipaji doimo yuqori safarbarlikka tayyor turishi va kemani saqlab qolish uchun kurashish inventari, aslaha va qo‘l ostidagi vositalar o‘z shtat joylarida tabelda ko‘rsatilgandek to‘liq bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47.4. Yo‘lning murakkab va toshloq uchastkasini o‘tish davrida, suv osti to‘siqlariga chiqib ketganda yoki chiqib ketish shubhasi bo‘lganda, hamda tarkiblar sayozlikka o‘tirib qolgan hollarda vaxta boshlig‘i zudlik bilan o‘zining harakatini to‘xtatishi va barjalarning holatini tekshirishi shart. Barcha holatlarda bunday tekshirish bir sutkada kamida bir marotaba amalga oshirilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
47.5. Belgilangan punktga kelishi bilan kapitan (vaxta boshlig‘i) kemalarning shikastlanganligi to‘g‘risida hodisa vaqtida tuzilgan dalolatnomalarni ilova etgan holda, agar yo‘l davomida ular bo‘lgan bo‘lsa, bajarilgan qatnov bo‘yicha bildirgi beradi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48-Qoida. Qayiqlarni teploxod borti yoniga qabul qilishda xavfsizlik choralari
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48.1. Qayiqni harakatlanayotgan teploxod borti yoniga kelishi yo‘l holati va boshqa sabablar bo‘yicha xabardor qilish zarur bo‘lganda mumkin. G‘ildirakli teploxodning yoniga kelish xavfli, shuning uchun, agar imkon bo‘lsa qirg‘oqqa turishi, yaxshisi to‘xtab turish joyida qayiqni olishi kerak. Agar bunday imkoniyat bo‘lmasa qayiq barcha ehtiyot choralari ko‘rilib qabul qilinadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48.2.1. Qayiqdagi yuqori lavozimdagi shaxs teploxod borti yoniga kelishdan oldin kema oldidan kamida 1 km masofada “Qayiqni qabul qilishingizni so‘rayman” signalini beradi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
kunduzi — oq chiroq yoki oq bayroqni boshi tepasiga ko‘tarib;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
tunda — oq chiroqni doira qilib aylantirib.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48.2.2. Vaxta boshlig‘i qayiqni qabul qilishga o‘zining roziligini quyidagi tovushli signallar bilan beradi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayiqni o‘ng bort tomondan qabul qilishda — bitta qisqa tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayiqni chap bort tomondan qabul qilishda — ikkita qisqa tovush;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
qayiqni qabul qilishga rad etish — kamida beshta tez-tez qisqa tovush.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48.3. Qabul qilishga teploxodning roziligini olgan qayiq teploxodning bortiga uzatish uchun langar-mushuk yoki arqonni tayyorlab teploxodning yurishi bo‘ylab burilishi shart. Qayiqni qabul qilib olishga quyidagi joylar qulay hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
g‘ildirakli teploxodda — old bort knextlari joylashgan old qismi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
g‘ildirakli past bortli teploxodlarda — vaxta boshlig‘ining qarori bo‘yicha old qismi yoki g‘ildirakning orqasi. Bunda qayiq qabul qilinayotgan shu bortning g‘ildiragi to‘xtatib qo‘yilgan bo‘lishi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
vintli teploxodlarda — bortning o‘rtasi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
48.4. Bort yoniga qayiqni qabul qilish davrida vaxta boshlig‘i xavfsiz qabul qilishni ta’minlash bo‘yicha unga bog‘liq bo‘lgan barcha choralarni ko‘rishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
langar-mushukni yoki arqonni qabul qilib olish uchun changak bilan odam yuborishi, oqimga qarshi burilishi yoki tinch oqar suvga o‘tishi;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
mashina bo‘limining vaxta bo‘yicha rahbarini mashinalar ish rejimini o‘zgartirishga tayyor turishi haqida ogohlantirishi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49-Qoida. Kechuvlarga qo‘yilgan talablar
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.1. Kechuvlar deb odamlarni, yuklarni, avtomashinalarni, hayvonlarni daryoning yoki kanalning bir qirg‘og‘idan boshqa qirg‘og‘iga o‘tkazish uchun mo‘ljallangan suzish vositalari (eshkakli, motorli qayiqlar, paromlar, barjalar, pontonlar, katerlar)ga aytiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Kechuvlarga qarab turish kemalarga Texnik ishlatish qoidalari, Registr Qoidalari, Texnika xavfsizligi qoidalari, vakolatli organlar, kema boshqarish xizmati va kemachilik inspeksiyalari tomonidan chiqarilgan Mahalliy qoidalar bilan o‘rnatilgan barcha talablarga muvofiq bo‘lishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.2. Daryo va kanal orqali kechuvlarni (qayiqnikidan tashqari) qurish O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining kemachilik inspeksiyasi roziligi va ruxsati bilan amalga oshiriladi. Kechuvni ochgan uning egasi O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining kemachilik inspeksiyasi va daryo floti ishlab chiqarish birlashmasiga suzuvchi vositalari odamlarni va yuklarni tashishga yaroqli ekanligi to‘g‘risidagi dalolatnomani, agar talab etilsa — yo‘lovchi sig‘imi va yuk ko‘tarish qobiliyati ko‘rsatilgan Daryo Registri hujjatlari, zarur bo‘lganda suzish vositasini belgilangan xavfli yuklarni tashish uchun yaroqli ekanligi to‘g‘risidagi hujjatni taqdim etishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.3. Kechuvlarga qo‘yilgan asosiy talablar quyidagilar hisoblanadi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.3.1. Kechuvlar amaldagi me’yorlarga asosan qutqaruv vositalari, avtomashina va hayvonlarni mahkamlash vositalari bilan jihozlanadi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Bort leyer to‘siqlari Texnika xavfsizligi qoidalariga muvofiq bo‘lishi va odamlarni bortdan tashqariga tushib ketishini mustasno etishi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.3.2. Eshkakli va motorli qayiqlar — kechuvlari yuk vaterliniyasidan 10 sm baland bo‘lgan qutqarish leyeri bilan jihozlangan bo‘lishi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.3.3. Kechuvlarning ko‘prikchalari va traplari ishonchli konstuksiyaga ega bo‘lishi, Texnika xavfsizligi qoidalariga muvofiq sinovdan o‘tgan, mashina va hayvonlarni yuklaganda bardosh berishi, yo‘lovchilarni xavfsiz chiqarish va tushirishini ta’minlashi, bundan tashqari ular tutqich va leyer to‘siqlari bilan jihozlangan bo‘lishi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.3.4. Yuklash va tushirish joylari bog‘lash qurilmalari bilan jihozlangan va kirish yo‘llariga ega bo‘lishi shart;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.3.5. Qirg‘oq va kechuvning ko‘rinadigan joyida mumkin bo‘lgan yo‘lovchi sig‘imi va yuk ko‘tarish qobiliyati to‘g‘risidagi yozuv osib qo‘yilgan, hamda quyidagi yozuvlar bo‘lishi shart:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Haydovchilar! O‘z mashinalaringizni tormozga va birinchi uzatmaga qo‘yinglar, bog‘ichlarni tekshiring”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Bortga yaqinlashmang, leyerlarga suyanmang!”;
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
“Silkinishdan ehtiyot bo‘ling!”.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.4. Xavfsizlikning asosiy talablariga javob bermagan kechuvlarning ishlatilishi kemachilik inspektorlari tomonidan hech qanday ogohlantirishsiz taqiqlanadi, kapitan, starshina va shkiperlardan ularning diplomlari nazorat talonlari bilan birgalikda olib qo‘yiladi. Kechuvlar ishini tiklash faqat kamchiliklarni bartaraf etgandan, kapitan, shkiper yoki starshina mazkur Qoidalar, Texnika xavfsizligi qoidalari va kechuv ishlarini tartibga keltiruvchi boshqa me’yoriy hujjatlar talablarini bilishi bo‘yicha kemachilik inspeksiyasida bilimini tekshirishdan o‘tkazganligi to‘g‘risida bayonnoma tuzilgandan so‘ng mumkin bo‘ladi. Zarurat bo‘lganda komissiya ishiga Daryo Registri inspektori kiritiladi. Bilimlarni tekshirishdan o‘tkazish natijalari bo‘yicha bayonnoma tuzilishi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.5. Yo‘lovchi va yuklarni xavfsiz tashilishi uchun kema — kechuv kapitani, shkiperi, kater starshinasi javobgar hisoblanadi. Bu lavozimlarni egallash uchun, ko‘rsatilgan shaxslar daryo floti ishlab chiqarish birlashmalari tomonidan beriladigan diplom va guvohnomalarga ega bo‘lishlari shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
49.6. Amudaryo daryosida joylashgan kechuvlarning harakati mazkur Qoidalarga muvofiq amalga oshiriladi. Kemalar bilan ayrilish faqat chap bortlar bilan amalga oshirilishi shart. Kemalarning oraliq masofasi quyiga yurish davrida 250 metrdan va yuqoriga yurish davrida 150 metrdan kam bo‘lmasligi shart.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
XI-BO‘LIM. Qoidalarni buzganlik uchun javobgarlik
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50-Qoida.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Mazkur qoidalarni buzgan shaxslar quyidagilarga tortiladi:
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50.1. Og‘ir oqibatlarga olib kelmagan qoidabuzarlik uchun, xususan — kemalarni to‘xtatib qolganligi, kema va yukni shikastlaganligi, yo‘lovchi va ekipajga ziyon yetkazganligi uchun — daryo floti ishlab chiqarish birlashmalari kemachilik inspeksiyasi tomonidan solinadigan jarimaga.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50.2. Og‘ir oqibatlarga olib keladigan qoidabuzarlikning har bir holati kemachilik inspeksiyasi tomonidan alohida ko‘rib chiqilishi shart. Jazo turi to‘g‘risidagi, O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining kemachilik inspeksiyasi tomonidan tasdiqlanadigan, xulosa daryo floti ishlab chiqarish birlashmalari kemachilik inspeksiyasi tomonidan kiritiladi.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
50.3. Mazkur Qoidalarning bajarilishi ustidan nazoratni daryo floti ishlab chiqarish birlashmalari kemachilik xizmati inspektorlari amalga oshiradilar.
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
1-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

DALOLATNOMA

19____ yil _____________ oyi __________ kuni

‎‎Bizlar, quyida imzo qo‘yuvchilar ____________________________________________________________

‎‎(mansabi, familiyasi, ismi, otasining ismi)

‎‎______________________________________________________________________

‎‎(boshqa guvohlar uchun — har birining yashash joyi)

‎‎Quyidagilar to‘g‘risida dalolatnomani tuzdik:
‎‎Paroteploxod__________________________________________________________________________
‎‎quvvati _________________________ ot kuchi, suvga botishi _________________________________ sm,
‎‎tegishliligi ___________________________________________________________________________
‎‎harakatlanishi__________________________ bo‘sh yoki _________________ kemadan iborat tarkib bilan.

‎‎(daryo bo‘yicha yuqori, quyi)

‎‎tarkib uzunligi ________________________________ metr, eni ____________________________ metr,

‎‎(har bir kemaning suvga botishi ko‘rsatilsin).

‎‎tarkib kemalarining suvga botishi ___ metr
‎‎Tarkibni bog‘lash usuli quyidagicha _________________________________________________________

‎‎(bayon etilsin)

‎‎Agar sollar tarkibi shatakka olingan bo‘lsa, uning raqami va egasi, hamda gabarit o‘lchamlari (uzunligi, eni, suvga botishi, biriktirish tizimi ko‘rsatilsin ________________________________________________
‎‎Olib borayotgan kemaning vaxtadagilari
paluba bo‘yicha komandasi__________________________________________________________________‎‎

‎‎(mansabi, familiyasi, ismi, otasining ismi diplom bo‘yicha unvoni)

‎‎mashina bo‘yicha komandasi_________________________________________________________________

‎‎(mansabi, familiyasi, ismi, otasining ismi diplom bo‘yicha unvoni)

‎‎Ob-havo holati: shamol yo‘nalishi va kuchi, ko‘rinishi, farvaterdagi kemachilik jihozlarining cho‘kish holati: lozim bo‘lgan qirg‘oq va suzuvchan belgilarning mavjudligi, ularning joylashishi va yoritilishi, viveskada ko‘rsatilgan chuqurlikning haqiqiy chuqurlik bilan mosligi.

‎‎Avariya quyidagi sharoitlarda sodir etildi (avariya sodir etilgan joyning aniq manzili, sutka vaqti, barcha bajarilgan manyovrlar, avariyagacha va avariya vaqtida yurish tezligi, olib borayotgan kemaning vaxta boshlig‘i tomonidan avariya sodir etilishidan oldin va avariya vaqtida kema shkiperi yoki sol brigadiriga berilgan barcha farmoyishlarni batafsil ko‘rsatib bayon berilsin).

‎‎Avariyani tezlik bilan yo‘qotish bo‘yicha ko‘rilgan choralar ko‘rsatilsin. Agar kemalarning va sollarning to‘qnashuvi sodir etilgan bo‘lsa, unda qarama-qarshi yoki o‘zib ketayotgan kemalar (sollar) tegishli tovush va ko‘rish signallari bilan jihozlanganligi, ularning to‘g‘ri qo‘llanilganligi, shuning uchun signallar bilan o‘zaro almashish vaqtlari bayon etilsin.

‎‎Agar avariya kema yoki sol to‘xtab turgan joyda sodir etilgan bo‘lsa (suvning qurib qolishi, suv kirganligidan cho‘kib qolishi, yong‘in va h.k.) u sodir etilgan barcha sharoit va vaziyatlar bayon etilsin.

‎‎Mexanizm yoki ularning detallari, h�rakatlantiruvchi va kemaning boshqa qurilmalari singanda yoki shikastlanganda, shikastlanish nimadan iborat, avariyagacha mexanizmlar va ularning detallari to‘g‘ri ishlaganligi, oxirgi qish davrida va qaysi kema ta’mirlash ustaxonasi yoki zavodda shikastlangan detal ta’mirga jalb etilganligi bayon etilsin.

Sol shikastlanganda uning biriktirilishi Biriktirish, shakllantirish va jihozlash qoidalari talablariga muvofiqligi ko‘rsatilsin (shatakka olingan sol bilan avariyada avariya to‘g‘risidagi dalolatnoma sol brigadiri ishtirokida tuziladi). ‎‎

‎‎Dalolatnomaning xulosa qismida quyidagilar ko‘rsatilsin:

a) odamlar bilan baxtsiz holatlar bo‘lganmi. Agar bo‘lgan bo‘lsa, baxtsiz hodisalarni oldini olish va odamlarni qutqarish uchun qanday choralar ko‘rilganligi qayd etilsin;‎‎

‎‎Halok bo‘lganlarning yoki jarohatlanganlarning familiyasi, ismi, otasining ismi va yashash joyi;
‎‎b) yuklarni yo‘qotish yoki ishdan chiqishi, xususan qaysilari va qancha miqdorda;
‎‎v) avariyada ishtirok etgan kemalarning to‘xtab qolganligi vaqti (soatlarda);
‎‎g) avariyani yo‘qotish bo‘yicha yordam ko‘rsatish uchun boshqa kemalarning sarflagan vaqti (soatlarda).
Dalolatnomani tuzgan shaxslar va uni tuzishda ishtirok etgan shaxslarning (avariya holati shohidlarining) imzolari.
‎‎Dalolatnomaga avariya joyining quyidagilar ko‘rsatilgan sxematik chizma ilova etiladi:
‎‎Oqim yo‘nalishi, kemalarning avariyagacha, avariya vaqtida va avariyadan keyingi joylashuvi, farvater jihozlari belgilarining joylashuvi.

‎‎Izoh. Plot tarkiblari bilan avariya sodir etilganda avariya to‘g‘risidagi dalolatnomaga yog‘ochlarni yig‘ish natijalari va uni yig‘ishga qarshilik qilgan sabablar to‘g‘risida, agar shunday joylari mavjud bo‘lsa, qo‘shimcha dalolatnoma tuziladi (cho‘kkanlik, shtor bilan tarqalib ketishi va h.k.). Bu dalolatnoma avariya to‘g‘risidagi asosiy dalolatnomaga qo‘shib qo‘yiladi.

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
2-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
3-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

‎‎O‘zbekiston Respublikasining gerbi

‎‎

‎‎KEMA GUVONNOMASI №

‎‎O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining Kemachilik registri va Kemachilik inspeksiyasi kema reyestriga quyida ko‘rsatilgan kema _______________________________________________tegishli

(o‘ziyurar, o‘ziyurmas)‎‎

‎‎1. Kema nomi yoki raqami __________________________________________________________________
‎‎2. Turi va vazifasi ______________________________________________________________________
3. Ro‘yxat № ____________________________________________________________________________‎‎
4. Yili va qurilgan joyi _________________________________________________________________‎‎
‎‎5. Qobiq materiali______________________________________________________________________
‎‎6. Kema gabariti o‘lchamlari:
‎‎
‎‎uzunligi __ m eni ___ m ‎‎‎yuk bilan botishi __ m ‎‎bo‘sh botishi ___ m
‎‎Ustki qurilmasi bilan eng balandligi (bo‘sh botishdan) ______ m.
7. Belgilangan yuk ko‘tarishi _______ tonna, yo‘lovchi sig‘imi __________ kishi.
‎‎8. Suzish hududi _______________________________________________________________

‎‎Mazkur guvohnoma kemani O‘zbekiston Respublikasi bayrog‘i ostida suzish huquqini belgilaydi va kemaga mulk huquqini isbotlovchi hisoblanadi.

‎‎Kema guvohnomasi asli kemada yoki kema egasida saqlanishi shart, biroq oxirgi holatda kemada bu guvohnomaning tasdiqlangan nusxalari bo‘lishi shart.

‎‎Mazkur guvohnoma O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining Kemachilik registri va Kemachilik inspeksiyasi tomognidan berilgan.

‎‎Bosh Kemachilik registri va kemachilik inspektori
‎M.P.

‎‎_________________________________
‎“____” _____________ 199 __ y.
‎‎
‎‎‎‎
‎‎
‎‎
‎‎
‎‎‎
‎‎
‎‎
‎‎
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
4-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

‎‎O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI

‎‎

SUZIShGA YaROQLI EKANLIGI TO‘G‘RISIDA‎‎

GUVOHNOMA‎‎

Kema nomi‎‎ ____________________________________________________________________________
‎‎Chaqiruv signali _________________________________________________________________________
Registr raqami _________________________________________________________________________
‎‎Turi _________________________________________________________________________________
‎‎Kema egasi ____________________________________________________________________________
Qayd etilgan port _______________________________________________________________________
‎‎
Mazkur guvohnoma kemani boshqarish uchun mas’ul shaxsda saqlanadi.‎‎
‎‎Guvohnoma quyidagi hollarda o‘z kuchini yo‘qotadi:
‎‎amal qilish muddati tugaganda;

‎‎agar kema belgilangan muddatlarda navbatdagi, yillik, dok yoki navbatdan tashqari ko‘riklarga taqdim etilmasa;

‎‎avariya holatidan so‘ng, agar u sodir etilgan portda (pristan)da yoki avariya sodir etilgandan so‘ng kema birinchi kirgan portda (pristan) u ko‘rikka taqdim etilmasa;

O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligi registri inspeksiyasi bilan kelishmasdan kema konstruksiyasiga o‘zgartirish kiritganda;

‎‎agar konstruksiya, uskuna, qurilma, jihoz va ta’minotining holati kema xavfsizligini ta’minlaydigan holatda bo‘lmasa;

‎‎kemaga berilgan hujjatlarda ko‘rsatilgan suzish shartlari buzilganda;

‎‎O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligi registri inspeksiyasi tomonidan taqdim etilgan shartlari va ko‘rsatmalari bajarilmaganda.

‎‎

QOBIQ‎‎

Material _____________________________________________________________________________
‎‎Yil va qurilgan joyi ____________________________________________________________________

Registr bo‘yicha uzunligi _____ m. eng uzunligi ____ m. Bort balandligi ____ m.

‎‎Umumiy sig‘imi _____________ foydali sig‘imi _______________

‎‎

‎‎ASOSIY MEXANIZMLAR

‎‎Soni, turi, quvvati ______________________________________________________________________
Aylanish chastotasi ______________________________________________________________________
‎‎Yil va qurilgan joyi ____________________________________________________________________
‎‎

‎‎QOZONLAR

‎‎Soni va turi ___________________________________________________________________________
‎‎

HARAKATLANTIRUVChILAR‎‎

‎‎Soni, turi, quvvati ______________________________________________________________________
‎‎Aylanish chastotasi ______________________________________________________________________
‎‎

‎‎ELEKTR JIHOZLARI

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Kemaga O‘zbekiston Respublikasi Registrining klassi berildi (tiklandi)
______________________________________________________________________
‎‎

KEMA JIHOZLARI, TA’MINOTI VA QURILMASI

Langar qurilmasi

Langarlar ‎‎_____________________________________________________________________________

‎‎(turi, vazni, soni)

‎‎Langar zanjirlari, arqonlari _____________________________________________________________

‎‎(kalibr, uzunligi)

‎‎

Avariya ta’minoti‎‎

‎‎______________________________________________________________________

(nomi, soni)‎‎

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎

‎‎Yong‘inga qarshi ta’minoti

‎‎______________________________________________________________________

(nomi, soni)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎

‎‎Qutqaruv vositalari

‎‎______________________________________________________________________
‎‎Qutqaruv qayiqlari _____________________________________________________________________

(soni, sig‘imi, turi)

‎‎______________________________________________________________________
Qutqaruv sollari _______________________________________________________________________

‎‎(soni, sig‘imi, turi)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎Suzuvchan pribolar ______________________________________________________________________

‎‎(soni, sig‘imi)

‎‎Qutqaruv doirasi _______________________________________________________________________
‎‎Qutqaruv nimchalari _____________________________________________________________________
‎‎Otadigan qurilma _______________________________________________________________________

‎‎Signal vositalari

Signal-farqlash chiroqlari _______________________________________________________________

‎‎(soni va turi)

‎‎Signal-yonib o‘chadigan chiroqlari ___________________________________________________________

‎‎(soni va turi)

‎‎Tovushli signal vositalari _______________________________________________________________

‎‎(nomi va turi)

‎‎Shaklli signallar ______________________________________________________________________

‎‎(nomi va turi)

‎‎Pirotexnika vositalari _________________________________________________________________

(nomi va turi)‎‎

‎‎Radio jihozlari ________________________________________________________________________

‎‎(turi)

‎‎Navigatsiya jihozlari ____________________________________________________________________

‎‎(turi)

‎‎Tashish ruxsat etilgan yo‘lovchilar soni ____________________ kishi.

Ekipaj _________ kishi.‎‎
‎‎Suv usti borti balandligi (qurilish bo‘yicha) ______ m.
‎‎Kemalardan ifloslantirishning oldini olish bo‘yicha jihoz va qurilma:
‎‎neft bilan* __________________________________________________________________________
‎‎oqova suvlar bilan* _____________________________________________________________________
‎‎chiqindi bilan* _________________________________________________________________________
‎‎Suzish hududi _________________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

ALOHIDA BELGILARI‎‎

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
Mazkur Guvohnoma quyida qayd etilgan hujjatlar asosida berildi:
‎‎Klassifikatsiya guvohnomasi № _________,
‎‎Yuk markasi to‘g‘risidagi guvohnoma № _________,
‎‎Yo‘lovchi guvohnomasi № ________,
‎‎Neft bilan ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi Xalqaro guvohnoma № ______*,
Oqova suv bilan ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi Xalqaro guvohnoma № ______*, ‎‎
Chiqindi bilan ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi guvohnoma № ______*,‎‎

Kema va jihozlarni ifloslantirishning oldini olish bo‘yicha ko‘rikdan o‘tkazilganligi dalolatnomasi № ______*, mazkur Guvohnomada ko‘rsatilgan kema va jihozlari o‘zining holati bo‘yicha suzishga yaroqli ekanligini tasdiqlaydi.‎‎

‎‎Guvohnoma Qoidalarga muvofiq uni har yili tasdiqlash sharti bilan o‘z kuchini “_____”___________19____y. gacha saqlaydi.

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Kema ko‘rikdan ________________________ ga o‘tkazildi.

‎‎M.O‘.

“_____”___________19____y.‎‎

‎‎O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligining Kemachilik registri va kemachilik inspeksiyasi bosh inspektori _______________________ ‎‎

‎‎№ _________________________________
‎‎* keraksizi chizilsin.

‎‎** Agar MARPOL — 73/78 Konvensiyasi bilan kemaga ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi xalqaro guvohnomasi berilishi ko‘zda tutilmagan bo‘lsa dalolatnomaga havola etiladi.

‎‎

‎‎GUVOHNOMA BERILGANDAN SO‘NG KIRITILGAN O‘ZGARTIRIShLAR*

___________________________‎‎ ___________________________‎‎
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎MO‘. Registr Bosh inspektori _________ ‎‎MO‘. Registr Bosh inspektori _________

(imzo)

(imzo)

‎___________________________ 19 __ y.

‎‎___________________________ 19 __ y.
‎‎ ‎‎
‎‎___________________________ ___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎MO‘. Registr Bosh inspektori _________ ‎‎MO‘. Registr Bosh inspektori _________

‎‎(imzo)

‎‎(imzo)

‎‎___________________________ 19 __ y. ‎‎___________________________ 19 __ y.
‎‎ ‎‎
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎MO‘. Registr Bosh inspektori _________ ‎‎MO‘. Registr Bosh inspektori _________

‎‎(imzo)

(imzo)‎‎

‎‎___________________________ 19 __ y. ___________________________ 19 __ y.‎‎
‎‎ ‎‎
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
‎‎___________________________ ‎‎___________________________
MO‘. Registr Bosh inspektori _________ MO‘. Registr Bosh inspektori _________ ‎‎

(imzo)

(imzo)‎‎

‎‎___________________________ 19 __ y. ‎‎___________________________ 19 __ y.
‎‎
‎‎* O‘zgartirish kiritilganda jihozning pasport ko‘rsatkichlari, zavod raqami, tayyorlangan yili ko‘rsatilsin.
‎‎

GUVOHNOMANI TASDIQLASh TO‘G‘RISIDA QAYDLAR‎‎

‎‎__________ “___”_____________, ______________________da o‘tkazilgan ko‘rikka muvofiq va guvohnoma yuqorisida ko‘rsatilganlarni kuchga qoldirish uchun Guvohnomaning amal qilish muddati tasdiqlanadi.

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎M. O‘. Registr Bosh inspektori ____________________________________________

‎‎(imzo)

‎‎__________ “___”_____________, ______________________da o‘tkazilgan ko‘rikka muvofiq va guvohnoma yuqorisida ko‘rsatilganlarni kuchga qoldirish uchun Guvohnomaning amal qilish muddati tasdiqlanadi.

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎M. O‘. Registr Bosh inspektori ____________________________________________

(imzo)‎‎

‎‎__________ “___”_____________, ______________________da o‘tkazilgan ko‘rikka muvofiq va guvohnoma yuqorisida ko‘rsatilganlarni kuchga qoldirish uchun Guvohnomaning amal qilish muddati tasdiqlanadi.

______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎M. O‘. Registr Bosh inspektori ____________________________________________

(imzo)‎‎

‎‎__________ “___”_____________, ______________________da o‘tkazilgan ko‘rikka muvofiq va guvohnoma yuqorisida ko‘rsatilganlarni kuchga qoldirish uchun Guvohnomaning amal qilish muddati tasdiqlanadi.

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎M. O‘. Registr Bosh inspektori ____________________________________________

(imzo)‎‎

Mazkur Guvohnoma quyida qayd etilgan hujjatlarga muvofiq tasdiqlandi. ‎‎
‎‎Klassifikatsiya guvohnomas� № ______________,
‎‎Yuk markasi to‘g‘risidagi guvohnoma № _________,
‎‎Yo‘lovchi guvohnomasi № ________,
‎‎Neft bilan ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi Xalqaro guvohnoma № ______*,
‎‎Oqova suv bilan ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi Xalqaro guvohnoma № ______*,
‎‎Chiqindi bilan ifloslantirishning oldini olish to‘g‘risidagi guvohnoma № ______*,

Kema va jihozlarni ifloslantirishning oldini olish bo‘yicha ko‘rikdan o‘tkazilganligi dalolatnomasi № ______*, mazkur Guvohnomada ko‘rsatilgan kema va jihozlari o‘zining holati bo‘yicha suzishga yaroqli ekanligini tasdiqlaydi.‎‎

‎‎Guvohnoma Qoidalarga muvofiq uni har yili tasdiqlash sharti bilan o‘z kuchini “_____”___________19____y. gacha saqlaydi.

‎‎_____________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎Kema ko‘rikdan ________________________ ga o‘tkazildi.

‎‎M.O‘.

‎‎“_____”___________19____y.

‎‎Registr bosh inspektori ________________________

‎‎(imzo)

‎‎Men, O‘zbekiston Respublikasi Registri ______________________________________,

‎‎(F.I.Sh.)

‎‎tomonidan _____________________________ “______”_________________y. suzish holatida/qirg‘oqda quyida qayd etilgan obyektlarda o‘tkazilgan ko‘rik va yurish sinovlariga asosan texnik holati

Ko‘rik obyekti‎‎

Oldingi ko‘rik bo‘yicha‎‎

Hozirgi ko‘rik bo‘yicha‎‎

Qobiq‎‎ ‎‎ ‎‎
Mexanizmlar‎‎ ‎‎ ‎‎
Qurilmalar‎‎ ‎‎ ‎‎
Elektr jihozlari‎‎ ‎‎ ‎‎
Radio jihozlari‎‎ ‎‎ ‎‎
PZM bo‘yicha jihozlar va qurilmalari‎‎ ‎‎ ‎‎
‎‎

‎‎KAMChILIKLAR VA TALABLAR

‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎
‎‎Davriy ko‘rik muddatlari:
navbatdagi “______”________________ y.‎‎
‎‎har yillik “______”________________ y. “_______”________________ y.
‎‎dok “______”__________________ y. “_______”________________ y.
‎‎___________________________________________________

‎‎Guvohnomaning amal qilish muddati “______”__________________y. gacha tasdiqlanadi, ma’qullanadi, uzaytiriladi, belgilanadi*

‎‎“______”__________________________y.

M. O‘.‎

Registr Bosh inspektori ______________________

‎‎(imzo)

Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
5-ILOVA
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish
Hujjatga taklif yuborishAudioni tinglashHujjat elementidan havola olish

O‘zbekiston avtomobil va daryo transporti agentligi‎‎

‎‎

Daryo kemachiligi registri‎‎

‎‎

‎‎KLASSIFIKATSIYA GUVOHNOMASI

‎‎
‎‎O‘zbekiston daryo kemachiligi Registri tomonidan Daryo kemalarini klassifikatsiya qilish va qurish qoidalariga muvofiq berildi.
‎‎
Kema nomi‎‎ Bayrog‘i‎‎
‎‎ ‎‎ Chaqiruv signali‎‎
Qayd etilgan port‎‎ Qurilgan yili va joyi‎‎
‎‎Kema egasi turi‎‎
Uzunligi
‎ m‎‎

Eni
‎m‎‎

Bort balandligi
‎m
Suv usti borti balandligi
‎mm‎‎
Umumiy sig‘imi ‎‎ Dedveyt‎‎ Qobiq materiali‎‎

‎‎ASOSIY MEXANIZMLAR

‎‎turi soni‎‎
‎‎Jamlangan quvvati kVt ‎‎Qurilgan yili va joyi

ASOSIY QOZONLAR

‎‎Turi ‎‎soni
‎‎Qurilgan yili va joyi

Mazkur bilan kemani ko‘rikdan o‘tkazish natijalari bo‘yicha, uning qurilmalari va jihozlari Qoidalar talablariga javob beradi, shunga asosan kemaga klass ramzi berilganligi/tiklanganligi tasdiqlanadi:‎‎

‎‎IZOH. Guvohnoma quyidagi hollarda o‘z kuchini yo‘qotadi: uning amal qilish muddati tugaganda; agar kema belgilangan muddatlarda ko‘rikka taqdim etilmaganda; avariya holatidan so‘ng, agar u sodir etilgan portda (pristan)da yoki avariya sodir etilgandan so‘ng kema birinchi kirgan portda (pristan) u ko‘rikka taqdim etilmasa; O‘zbekiston daryo kemachiligi registri bilan kelishmasdan konstruksiyaga o‘zgartirish kiritganda, belgilangan suzish hududi buzilganda yoki kemani yuk markasida o‘rnatilganidan ortiq yuklasa; O‘zbekiston daryo kemachiligi registri tomonidan taqdim etilgan shartlari va ko‘rsatmalari bajarilmaganda.

‎‎
Boshqa xarakteristikalari ________________________________________________________________‎‎
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________

Guvohnoma Qoidalarga muvofiq uni har yillik tasdiqlash sharti bilan ________________ gacha amal qiladi.‎‎

‎‎Kema ___________________ portda ko‘rikdan o‘tkazildi.
‎‎Sana ______________________
‎‎Registr Bosh inspektori _________________________________________________

‎‎(Guvohnomani berishga vakolati bo‘lgan shaxsning imzosi)

‎‎M.O‘. ‎‎№ _________
‎‎

‎‎KLASSNI UZAYTIRISh

‎‎O‘tkazilgan ko‘rikka asosan klass _________________________________________ gacha uzatirildi.
‎‎Joyi ________________________________ Sanasi _________________
Registr Bosh inspektori __________________________________‎‎

‎‎M.O‘.

‎‎(vakolatli shaxs imzosi)

‎‎

‎‎HAR YILLIK VA ORALIQ KO‘RIKLARNI TASDIQLASh

‎‎Birinchi har yillik ko‘rik
‎‎O‘tkazilgan ko‘rikka asosan klass tasdiqlanadi.
‎‎Joyi ________________________________ Sanasi _________________
‎‎Registr Bosh inspektori __________________________________

‎‎M.O‘.

‎‎(vakolatli shaxs imzosi)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎Ikkinchi har yillik ko‘rik / oraliq* ko‘rik
‎‎O‘tkazilgan ko‘rikka asosan klass tasdiqlanadi.
‎‎Joyi ________________________________ Sanasi _________________
‎‎Registr Bosh inspektori __________________________________

M.O‘.

‎‎(vakolatli shaxs imzosi)

______________________________________________________________________
Uchinchi har yillik ko‘rik / oraliq* ko‘rik
O‘tkazilgan ko‘rikka asosan klass tasdiqlanadi.
‎‎Joyi ________________________________ Sanasi _________________
‎‎Registr Bosh inspektori __________________________________

M.O‘.

‎‎(vakolatli shaxs imzosi)

‎‎______________________________________________________________________
‎‎To‘rtinchi har yillik ko‘rik
O‘tkazilgan ko‘rikka asosan klass tasdiqlanadi.
‎‎Joyi ________________________________ Sanasi _________________
Registr Bosh inspektori __________________________________

M.O‘.

(vakolatli shaxs imzosi)

‎‎______________________________________________________________________
* keraksizi chizilsin
‎‎
‎‎Vaqtincha cheklashlar va izohlar: ____________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________
‎‎______________________________________________________________________