Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati bilan Ozarbayjon Respublikasi Hukumati oʻrtasida
Bitim
Bojxona ishlarida hamkorlik va oʻzaro yordam toʻgʻrisida
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumati va Ozarbayjon Respublikasi Hukumati, keyingi oʻrinlarda “Ahdlashuvchi Tomonlar” deb ataladilar,
yaxshi qoʻshnichilik munosabatlarini, shu jumladan bojxona ishlari sohasidagi hamkorlik vositasida rivojlantirishni istab,
bojxona xizmatlari hamkorligi yoʻli bilan ikkala mamlakatlar oʻrtasida yoʻlovchilar va yuk tashishni rivojlantirish va jadallashtirishga yordam berishga intilib,
boj qonunlarining buzilishi ikkala Ahdlashuvchi Tomonlar iqtisodiy manfaatlariga zarar yetkazishini nazarda tutib,
boj qonunchiligiga rioya qilish va boj qonunlarining buzilishiga qarshi kurash Ahdlashayotgan Tomonlar bojxona xizmatlari hamkorligida yanada muvaffaqiyatli amalga oshirilishi mumkinligiga ishonch hosil qilib,
quyidagilar toʻgʻrisida kelishib oldilar:
1-modda
Taʼriflar
Taʼriflar
Mazkur Bitim maqsadlari uchun quyidagi atamalar:
1) “boj qonunchiligi” atamasi tovarlarni, yoʻlovchilarning qoʻl yuklari va bagajlarini, xalqaro pochta joʻnatmalarini, valyuta va boshqa boyliklarni olib kelish, olib chiqib ketish va tranzit tarzida tashishni, boj poshlinalari va boshqa soliq hamda yigʻimlarni undirishni yoki imtiyozlar, taqiqlar, cheklashlar, ruxsatlarni belgilash, tovarlarni boj chegarasidan olib oʻtish ustidan nazorat oʻrnatishni tartibga soluvchi huquqiy normalar majmuini anglatadi;
2) “bojxona xizmati” atamasi Oʻzbekiston Tomoni uchun Oʻzbekiston Respublikasida Davlat soliq qoʻmitasi Bojxona bosh boshqarmasini, Ozarbayjon Tomoni uchun Ozarbayjon Respublikasi Davlat bojxona qoʻmitasini anglatadi;
3) “boj qonunlarining buzilishi” atamasi boj qonunchiligining buzilishini yoki buzishga urinishlarni anglatadi;
4) “shaxs” atamasi har qanday jismoniy yoki yuridik shaxsni anglatadi;
5) “giyohvand moddalar” atamasi 1961-yil 30-martda BMTning giyohvand moddalar toʻgʻrisidagi Yagona Konvensiyasi roʻyxatiga kiritilgan moddalarni, keyingi oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar bilan, anglatadi;
6) “psixotrop moddalar” atamasi 1971-yil 21-fevralda BMTning psixotrop moddalar toʻgʻrisidagi Konvensiyasi roʻyxatiga kiritilgan moddalarni keyingi oʻzgartirishlari va qoʻshimchalari bilan anglatadi;
7) “tovarlar” atamasi moddiy dunyoning har qanday koʻchma buyumlarini, shu jumladan elektr issiqlik va boshqa energiyalarni anglatadi, xalqaro tashishlar va yuklar uchun foydalaniladigan transport vositalari bundan mustasno.
2-modda
Bitimni qoʻllash sohasi
Bitimni qoʻllash sohasi
1. Bojxona xizmatlari oʻz vakolatlari doirasida va ichki qonunchilikka rioya qilib, quyidagi maqsadlarda bir-birlari bilan hamkorlik qiladilar:
a) ikkala davlatlar oʻrtasida yoʻlovchi va yuk tashishni osonlashtirish va jadallashtirish;
b) boj poshlinalari va boshqa yigʻimlarning toʻgʻri olinishi, uningdek, import za eksport imtiyozlarining toʻgʻri qoʻllanilishini taʼminlash;
v) boj qonunchiligini buzish hollarini oldini olish, ularga yoʻl qoʻymaslik va tekshirish.
2. Mazkur Bitim Ahdlashuvchi Tomonlarning boshqa xalqaro bitimlardan kelib chiquvchi majburiyatlariga daxl qilmaydi.
3-modda
Boj rasmiyatchiliklarini soddalashtirish
Boj rasmiyatchiliklarini soddalashtirish
1. Bojxona xizmatlari:
ikkala davlatlar oʻrtasida yoʻlovchilar va yuk tashishni osonlashtirish za jadallashtirish maqsadida oʻzaro kelishuvga koʻra boj rasmiylashtirishlarini soddalashtirish boʻyicha zarur chora-tadbirlar koʻradilar;
bir-birlarining qoʻllanilayotgan bojxona hujjatlari blanklarini (bojxona plombalari, muhr va shtamplari tasvirini) tan oladilar, zarur hollarda esa tashilayotgan tovarlar va boshqa buyumlar hujjatlariga oʻz muhr shtamplarini qoʻyadilar.
2. Tranzit tovarlar va transport vositalari bojxona tekshiruvidan ozod etiladi, Ahdlashuvchi Tomonlar qonunchiligiga muvofiq olib kirish va tranzit tarzida tashish taqiqlangan tovarlar bor deb taxmin qilish uchun asos boʻlgan hollar bundan mustasnodir.
4-modda
Guvohnomalarni taqdim qilish
Guvohnomalarni taqdim qilish
1. Bojxona xizmatlari bir-birlariga soʻrov boʻyicha bir Ahdlashuvchi Tomon hududidan olib chiqilgan tovarlar boshqa Ahdlashuvchi Tomon hududiga qonuniy tartibda olib kirilayotganligini tasdiqlovchi guvohnomalarni beradilar, Guvohnomalarda tovarlarni rasmiylashtirishda qoʻllanilgan bojxona tartiblari turi hamda natijalari koʻrsatiladi. Bu shuningdek, tovarlar boshqa Ahdlashuvchi Tomon hududidan qayta eksport qilinadigan hollarga ham daxldordir.
2. Bojxona xizmatlari bir-birlariga soʻrov boʻyicha oʻzlariga boʻysunuvchi bojxona tashkilotlari tomonidan berilgan guvohnomalar yoki boshqa hujjatlarning qonuniyligi va barcha zarur maʼlumotlarga egaligi toʻgʻrisida maʼlumotnomani taqdim qiladilar.
5-modda
Giyohvand moddalarning noqonuniy oborotiga qarshi kurash
Giyohvand moddalarning noqonuniy oborotiga qarshi kurash
1. Bojxona xizmatlari giyohvand moddalar va psixotrop moddalar kontrabandasi va noqonuniy oborotining oldini olish, unga yoʻl qoʻymaslik, tekshirish boʻyicha harakatlarni faollashtirish maqsadida quyidagi maʼlumotlarni bir-birlariga soʻrovlarsiz va mumkin qadar qisqa muddatlarda yetkazadilar:
a) giyohvand moddalar va psixotrol moddalar kontrabandasi eki noqonuniy oboroti 6ilan shugʻullanayotganligi maʼlum boʻlgan va yoki bunday gumon qilinayotgan shaxslar toʻgʻrisida;
b) giyohvand moddalar va psixotrop moddalarni kontrabanda yoʻli bilan olib kelishda foydalaniladigan yuki ana shunday foydalanishda gumon qilinayotgan yer usti, suv va havo transporti vositalari konteynerlari va posilkalari toʻgʻrisida.
2. Bojxona xizmatlari giyohvand moddalar va psixotrop moddalar bilan noqonuniy oborot qilishda qoʻllanilayotgan kontrabanda usullari va metodlari, shuningdek ularni nazorat qilish yangi metodlarining samaraliligi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni bir-birlariga oldindan soʻrovlarsiz maʼlum qiladilar.
3. Mazkur moddaning 1 va 2-bandlariga muvofiq Ahdlashuvchi Tomonlarning birortasi tomonidan olingan maʼlumotlar, xabarlar va hujjatlar uning huquqni himoya qilish organlariga va davlatning giyohvandlikka va giyohvand moddalar hamda psixotrop moddalar bilan noqonuniy savdo qilishga qarshi kurashuvchi boshqa organlariga berilishi mumkin..
4. Ahdlashuvchi Tomonlarning ichki qonunchiliklari asosida hamda oʻzaro kelishilganda bojxona xizmatlari giyohvandlik va psixotrop moddalar bilan noqonuniy oborot qilayotgan shaxslarni aniqlash maqsadida zarur hollarda ularni nazorat qilinadigan yetkazib berish metodlaridan foydalanishlari mumkin.
Nazorat qilinadigan yetkazib berishlar metodini qoʻllash toʻgʻrisidagi qarorni Ahdlashuvchi Tomonlar har bir aniq holatda qabul qiladilar va zarur hollarda Tomonlarning moliyaviy kelishuvlarini hisobga olishlari mumkin.
5. Ahdlashuvchi Tomonlar mazkur Bitimning taʼsir doirasini giyohvand moddalar va psixotrop moddalarni ishlab chiqarishda qoʻllaniladigan moddalarga nisbatan ham joriy qilishlari mumkin.
6-modda
Maʼlumotlar berish
Maʼlumotlar berish
1. Bojxona xizmatlari bir-birlariga soʻrov boʻyicha, quyidagilar toʻgʻrisida ixtiyorlaridagi barcha maʼlumotlarni, shu jumladan xabarlar, protokollar yoki rasmiy xat yoki boshqa hujjatlarning tasdiqlangan nusxalarini yuborish yoʻli bilan beradilar:
a) boj poshlinalari va boshqa yigʻimlarni aniq undirish, shuningdek, tovarlar eksporti va importiga daxldor imtiyozlarning toʻgʻri berilganligini aniqlash imkonini beradigan holatlar toʻgʻrisida;
b) soʻrayotgan Ahdlashuvchi Tomon boj qonunchiligiga zid yoki zid boʻlishi mumkin boʻlgan aniqlangan harakatlar toʻgʻrisida.
2. Bojxona xizmatlari mumkin qadar qisqa muddatlarda va shu jumladan oldindan soʻrovlarsiz boj qonunchiligi buzilishi mumkin boʻlgan holatlarga qarshi kurashda quyidagilarni tashishda alohida qiziqish uygʻotadigan maʼlumotlarni maʼlum qiladilar:
a) atrof muhit va aholi salomatligiga xavf tugʻdirishi mumkin boʻlgan tovarlar va yuklarni;
b) qurol-yarogʻ, oʻq-dori, portlovchi va zaharlovchi moddalar, portlatish qurilmalari;
v) muhim tarixiy, badiiy, madaniy yoki arxeologik qiymatga ega boʻlgan buyumlarni;
g) Ahdlashuvchi Tomon qonunchiligiga muvofiq yuqori boj poshlinalari yoki soliqlari solinadigan tovarlarni;
d) bojxona xizmatlari tomonidan kelishilgan roʻyxatlarga muvofiq alohida muhim ahamiyatga ega boʻlgan notarif cheklashlar qoʻllaniladigan tovarlarni;
e) yadro materiallarini (shu jumladan issiqlik ajratuvchi yigʻmalarni), texnologiyalarni, asbob-uskunalarni, qurilmalarni;
j) zaharlarni;
z) davlat manfaatlariga zarar yetkazishi mumkin boʻlgan buyumlarni;
i) strategik materiallarni.
7-modda
Hujjatlar berish
Hujjatlar berish
1. Bojxona xizmatlari mazkur Bitim kuchga kirgandan soʻng uch oy mobaynida bir-birlariga boj masalalariga oid amalda boʻlgan qonunchilik hujjatlari, qoida va yoʻriqnomalari nusxalarini beradilar, keyinchalik boj qonunchiligidagi barcha oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar toʻgʻrisida bir-birlarini darhol xabardor qilib turadilar.
2. Bir Ahdlashuvchi Tomonning bojxona xizmati boshqa Ahdlashuvchi Tomon bojxona xizmati soʻroviga binoan maʼmuriy organlarning boj qonunchiligini qoʻllash masalalariga oid qarorlari nusxalarini beradi.
3. Hujjatlarni berish toʻgʻrisidagi soʻrovlarda mazkur Bitimning 12-moddasida nazarda tutilgan talabnomalardan farq qilib, soʻralayotgan masala mohiyati bayon etilmasligi mumkin.
4. Hujjatlarni berish soʻragan bojxona xizmati tomonidan olinganligiga guvohlik beruvchi, hujjat berilgan sana koʻrsatilgan tasdiqqa ega boʻlishi kerak.
8-modda
Tajriba almashish va texnik yordam
Tajriba almashish va texnik yordam
1. Bojxona xizmatlari:
a) oʻz faoliyatlari toʻgʻrisidagi tajriba va boj qonunchiligi buzilishining yangi vosita hamda usullari toʻgʻrisidagi axborotni almashadilar;
b) bir-birlariga yangi texnik yordam vositalari qoʻllanilayotganligi toʻgʻrisida xabar beradilar;
v) oʻzaro qiziqish uygʻotadigan boj masalalariga doir boshqa axborotlarni ayirboshlaydilar.
2. Bojxona xizmatlari boj ishi sohasida bir-birlariga texnik yordam beradilar shu jumladan:
a) boshqa Ahdlashuvchi Tomon bojxona xizmatlari tomonidan foydalanilayotgan oʻzaro qiziqish uygʻotadigan texnik vositalar bilan tanishish maqsadida bojxona xizmatchilari bilan almashish;
b) bojxona xodimlarini oʻqitish va ularning maxsus malakalarini takomillashtirishda yordam berish;
v) nazorat qilish texnik vositalaridan foydalanishda axborot va tajriba almashish;
g) boj masalalari ekspertlari bilan almashish;
d) boj masalalariga daxldor kasb, ilmiy za texnik axborotlarni almashish.
9-modda
Tekshirish
Tekshirish
1. Bir Ahdlashuvchi Tomon bojxona xizmati soʻroviga koʻra boshqa Ahdlashuvchi Tomon bojxona xizmati mazkur Bitim 2-moddasi 1-bandining “b” va “v” kichik bandlariga muvofiq tekshiruv yoki aniqlash ishlarini amalga oshiradi. Tekshirish yoki aniqlash ishlari natijalari soʻrayotgan bojxona xizmatiga mazkur Bitim 6-moddasining 1-bandida nazarda tutilgan tartibga muvofiq maʼlum qilinadi.
2. Tekshirish ishlari soʻrayotgan bojxona xizmati hududida amalda boʻlgan qonunchilikka muvofiq amalga oshiriladi. Soʻralayotgan bojxona xizmati soʻrayotgan bojxona xizmati rasmiy shaxslariga bunday tekshiruvda qatnashishga ruxsat etishi mumkin.
10-modda
Ekspertlar va guvohlar
Ekspertlar va guvohlar
Bir Ahdlashuvchi Tomonning sud yoki maʼmuriy organlari koʻrib chiqayotgan boj qonunchiligi buzilishlari munosabati bilan tegishli soʻrov bilan murojaat qilsalar, boshqa Ahdlashuvchi Tomon bojxona xizmati oʻz xizmatchilarini bunday sud yoki maʼmuriy tekshiruvlarda guvoh yoki ekspert sifatida qatnashish uchun vakil qilishi mumkin. Bu xizmatchilar xizmat burchlarini bajarish vaqtida oʻzlari aniqlagan dalillar toʻgʻrisida maʼlumot beradilar. Sud yoki maʼmuriy tekshirishda qatnashish toʻgʻrisidagi soʻrovda xodimning qaysi ishda va kim sifatida qatnashishi kerakligi aniq koʻrsatilishi lozim.
11-modda
Soʻrov shakli va mazmuni
Soʻrov shakli va mazmuni
1. Mazkur Bitimning 8-moddasida nazarda tutilgan soʻrov yozma shaklda yoʻllanadi. Soʻrovni bajarishda zarur boʻladigan hujjatlar asl nusxada, rasmiy tasdiqlangan nusxalarda yoki fotonusxalarda ilova qilinishi kerak.
2. Soʻrov quyidagi maʼlumotlarga ega boʻlishi kerak:
a) soʻrov asosida manfaatlari yetuvchi bojxona organi;
b) protsedura turi;
v) protsedura qatnashchilarining familiyasi, manzili va boshqa maʼlumotlar;
g) soʻrov mavzusi va sababi;
d) ish mohiyatining qisqacha bayoni va uning yuridik tavsifi.
12-modda
Soʻrovni bajarish
Soʻrovni bajarish
Bojxona xizmatlari soʻrovni bajarishda oʻz davlatlari qonunchiligiga muvofiq va oʻz vakolatlari doirasida bir-birlariga yordam beradilar.
13-modda
Hujjatlar
Hujjatlar
1. Hujjatlarni asl nusxada joʻnatish bu hujjatlar nusxasi yoki fotonusxasi kifoya qilmaydigan hollardagina soʻralishi mumkin.
2. Asl nusxadagi hujjatlar mumkin qadar qisqa muddatlarda qaytarilishi lozim.
3. Mazkur modda qoidalarini bajarishda soʻrayotgan tomon yoki uchinchi tomon huquqi kamsitilmasligi kerak.
14-modda
Olingan maʼlumotlardan foydalanish
Olingan maʼlumotlardan foydalanish
Bojxona xizmatlari Bitimga muvofiq olingan maʼlumotlar va hujjatlardan oʻz protokollarida, xabarlarida va boshqa materiallarda boj qonunchiligi buzilishi munosabati bilan tekshirishlar yoki tergovlarni oʻtkazishda, ishni sudda yoki maʼmuriy tartibda koʻrishda isbot tariqasida foydalanishlari mumkin. Bu maʼlumotlar va hujjatlarning daliliy kuchi, shuningdek ulardan sudda foydalanish soʻrayotgan Ahdlashuvchi Tomon ichki qonunchiligi bilan belgilanadi.
15-modda
Yordam berishni rad etish
Yordam berishni rad etish
1. Iltimosni bajarish suverenitet yoki xavfsizlikka zarar yetkazishi mumkin boʻlsa yoki soʻralayotgan Ahdlashuvchi Tomon qonunchiligi asosiy prinsiplariga yoki uning xalqaro majburiyatlariga zid boʻlsa, uni bajarish rad etiladi.
2. Yordam berishni rad etish, shuningdek rad etish sabablari toʻgʻrisida soʻrayotgan bojxona xizmati darhol yozma ravishda xabardor qilinadi.
16-modda
Xarajatlarni qoplash
Xarajatlarni qoplash
Yordam berayotgan bojxona xizmatiga mazkur Bitimga muvofiq soʻrovni bajarishda bojxona xizmatida ishlamaydigan ekspertlar va tarjimonlar ishiga haq toʻlash boʻyicha qilingan xarajatlar qoplanadi.
Mazkur Bitimning 7-moddasi qoidalarini bajarishga aloqador xarajatlarni qoplash bojxona xizmatlari oʻrtasidagi alohida kelishuv mavzusi boʻlishi mumkin.
17-modda
Bitimni bajarish
Bitimni bajarish
1. Mazkur Bitimda nazarda tutilgan hamkorlik bevosita Ahdlashuvchi Tomonlar bojxona xizmatlari oʻrtasida amalga oshiriladi.
2. Bojxona xizmatlari mazkur Bitimni bajarish uchun zarur boʻlgan hujjatlarni oʻz vakolatlari doirasida chiqaradilar.
3. Mazkur Bitimni bajarish maqsadida bojxona xizmatlari oʻzlariga boʻysunuvchi bojxona organlari oʻrtasida zarur aloqalarni oʻrnatadilar.
4. Bojxona xizmatlarining vakillari mazkur Bitimni bajarishga aloqador masalalarni muhokama qilish uchun zarur boʻlgan hollarda bir-birlari bilan ushbu yoki boshqa Ahdlashuvchi Tomon hududida navbatma-navbat uchrashib turadilar.
18-modda
Yakunlovchi qoidalar
Yakunlovchi qoidalar
Mazkur Bitim ikkala Ahdlashuvchi Tomon ichki davlat tartiblari bajarilganligi toʻgʻrisida diplomatik aloqa orqali bir-birlarini xabardor qilgan kundan boshlab kuchga kiradi. Bitim besh yil muddatga tuziladi, Tomonlardan biri mazkur Bitimning amalda boʻlishini toʻxtatish toʻgʻrisidagi maqsadini boshqa Tomonga diplomatik aloqa orqali yozma shaklda maʼlum qilmagunga kadar oʻz-oʻzidan keyingi besh yilga uzaytirilaveradi. Bunda mazkur Bitimning amalda boʻlishini toʻxtatish yozma xabar berilgan kundan olti oy oʻtgach kuchga kiradi.
1996-yil 27-mayda Baku shahrida, har biri oʻzbek, ozarbayjon va rus tillarida boʻlgan ikki nusxada tuzildi. Bunda barcha matnlar bir xil kuchga ega.
Mazkur Bitim qoidalarini talqin qilishda rus tilidagi matndan foydalaniladi.
(imzolar)