22.10.2026 йилдаги 586-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарори, 22.10.2026 йилдаги 586-сон
Дата вступления в силу
23.10.2026
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қарори
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тошкент шаҳри ва унга туташ ҳудудларда иссиқхона хўжаликларининг экологик хавфсиз фаолият юритишини таъминлашга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тошкент шаҳри агломерациясида атмосфера ҳавоси сифатини яхшилаш, иссиқхона хўжаликларининг атроф-муҳит ва аҳоли саломатлигига салбий таъсирини камайтириш, уларни замонавий, энергия тежамкор ва паст ташламали (эмиссияли) иситиш технологияларига ўтказиш, экологик назоратнинг рақамли механизмларини жорий этиш ҳамда экологик модернизацияни давлат томонидан қўллаб-қувватлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Тошкент шаҳри, Тошкент вилоятининг Юқори Чирчиқ, Қибрай, Янгийўл, Зангиота ва Тошкент туманлари иссиқхона хўжаликлари фаолияти учун махсус экологик тартиб жорий этиладиган ҳудуд (кейинги ўринларда — Махсус ҳудуд) этиб белгилансин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Белгилансинки, Махсус ҳудудда давлат экологик экспертизасининг ижобий хулосалари асосида:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) иситиш тизимига эга бўлган иссиқхона хўжаликлари фаолияти фақатгина табиий газ, шу жумладан, суюлтирилган газ, электр энергияси, геотермал энергия, қуёш энергияси ҳамда иссиқлик электр станцияларида ҳосил бўладиган иккиламчи иссиқлик энергиясидан фойдаланган ҳолда амалга оширилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) қаттиқ ёқилғида (кўмир, брикет ва биомасса пеллетлари) фаолият юритаётган иссиқхона хўжаликлари 2026 йил 1 декабрга қадар иссиқхонани иситиш турини мазкур банднинг «а» кичик бандида белгиланган иситиш турларига ўзгартириб, фаолияти давом эттирилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) иссиқхона хўжаликларига қаттиқ ёқилғидан фақатгина қуйидаги талабларнинг барчасини бир вақтнинг ўзида бажарган ҳолда фойдаланишга рухсат этилади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қозон қурилмаларини ёқилғи узатиш ва ёниш жараёнини автоматик бошқариш тизими ҳамда белгиланган самарадорлик кўрсаткичига эга чанг-газ тозалаш ускуналари билан жиҳозлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
миллий стандартга мувофиқ қозон қурилмаларининг атмосферага ташламалари миқдорини ўлчайдиган узлуксиз автоматик мониторинг тизимини (CEMS) ўрнатиш, уни Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитасининг (кейинги ўринларда — Экология қўмитаси) ахборот тизимларига интеграция қилиш ҳамда маълумотларни реал вақт режимида узлуксиз узатиб бориш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қозон қурилмалари, чанг-газ тозалаш ускуналари ва автоматик мониторинг тизимларининг мувофиқлик сертификатига эга бўлиши;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
қозон қурилмалари ва тутун чиқариш мўрисидаги жараёнларни узлуксиз кузатиш имконини берувчи онлайн камералар ўрнатиш ва Экология қўмитасининг ахборот тизимларига интеграция қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
узлуксиз автоматик мониторинг тизими, чанг-газ тозалаш ускунаси ва камералар фаолиятини узлуксиз электр энергия билан таъминлашда қувват манбаи ва захира генератори билан жиҳозлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ҳосил бўлган чиқиндиларни (кул, оғир металл, қуйқа, шлам ва бошқа заҳарли моддалар) белгиланган тартибда тўплаш, ташиш ва утилизация қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ускуналарнинг техник ҳужжатларида назарда тутилмаган ва уларнинг ишлаш тизимига таъсир қиладиган ўзгартиришлар киритишни тақиқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Махсус ҳудудда фаолият юритувчи иссиқхона хўжаликларида шиналар, битум, мазут, пластмасса ва полимер плёнкалар, синтетик картон, резина, жун толаси, ишлатилган мойлар, маиший ва ишлаб чиқариш чиқиндилари ҳамда шунга ўхшаш таркибли материалларни ёқилғи сифатида ёқиш қатъиян тақиқлансин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Махсус ҳудудда жойлашган қаттиқ ёқилғида ишловчи иссиқхоналарга белгиланадиган экологик талаблар тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5. Махсус ҳудуддаги иссиқхона хўжаликларининг экологик модернизацияси молиявий қўллаб-қувватлашнинг қуйидаги чоралари жорий қилинсин:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) 2028 йил 1 январга қадар чанг-газ тозалаш ускуналари, қозон қурилмалари, энергия тежамкор экранлар, энергия самарадор технологиялар, шунингдек, электр, геотермал, қуёш ва когенерация асосидаги иситиш ускуналарини харид қилиш харажатларининг 50 фоизи, бироқ иссиқхона хўжалигининг ҳар бир гектари учун 50 миллион сўмдан ошмаган қисмига Аграр соҳада тўловлар агентлиги томонидан давлат бюджети ҳисобидан субсидия ажратилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) автоматик мониторинг станцияларини (CEMS) харид қилишда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Экология қўмитаси ҳузуридаги Давлат экологик сертификатлаштириш ва стандартлаштириш маркази томонидан тасдиқланган техник шартларга мувофиқ Умуммиллий экологик муаммоларни бартараф этиш давлат мақсадли жамғармаси ҳисобидан истак билдирган иссиқхоналарга уч томонлама шартнома тузиш орқали 7 йил муддатга фоизсиз бўлиб-бўлиб тўлаш шарти билан, шунингдек, автоматик мониторинг станцияларини (CEMS) ўрнатиш, қўмита ахборот тизимига интеграция қилиш ва узлуксизлигини таъминлаш мажбурияти билан ҳар бир станция учун 350 млн сўмдан ортиқ бўлмаган маблағлар молиялаштирилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда станцияларни ўрнатиш, Экология қўмитасининг ахборот тизимига интеграция қилиш, мониторинг маълумотларининг узлуксиз узатилишини таъминлаш ҳамда тўловларни ўз вақтида амалга ошириш бўйича шартномавий мажбуриятлар бажарилмаган тақдирда, ёзма огоҳлантиришдан сўнг шартномада белгиланган тартибда станцияларни демонтаж қилиш ва қайтариб олиш чоралари кўрилади ҳамда тўлов муддати келган қарздорлик акцептсиз тартибда ундирилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) 2026-2027 йилларда электр энергияси, геотермал, қуёш энергияси, когенерация иситиш тизимларига ўтиш лойиҳаларини молиялаштириш учун тижорат банклари орқали 7 йил муддатга 3 йиллик имтиёзли давр билан йиллик 14 фоиз ставкада (шундан, банк маржаси 4 фоиз) миллий валютада лойиҳа қийматининг 50 фоизигача қисмига ва ҳар бир гектарга 3 миллиард сўмгача миқдорда кредитлар ажратилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6. Жаҳон савдо ташкилоти билан ишлаш бўйича идоралараро комиссия икки ҳафта муддатда 2030 йил 1 январга қадар импорт қилишда иссиқхона хўжаликларини ташкил қилиш ва модернизация қилиш лойиҳалари учун олиб кириладиган ҳамда Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилмайдиган чанг-газ тозалаш ускуналари, энергия тежамкор қозонлар, когенерация қурилмалари, геотермал ва қуёш энергетикаси ускуналари, автоматлаштирилган эмиссия мониторинги тизимлари ва уларнинг бутловчи қисмларини божхона божидан озод этишга доир қарор қабул қилсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7. Экология қўмитаси манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда икки ой муддатда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
бошқа соҳаларда атмосфера ҳавосига салбий таъсир кўрсатадиган ёқилғидан (кўмир, пеллет, газ ва б.) фойдаланиш орқали иссиқлик ишлаб чиқариш қозон қурилмаларига экологик меъёрларни қонунчилик ҳужжатлари билан белгилашга оид;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
атроф-муҳитга таъсир кўрсатувчи корхоналарни экологик фаолият даражасидан келиб чиқиб, «қизил», «сариқ» ва «яшил» тоифаларга ажратиш ҳамда уларга қўйилган талабларни қонунчиликда белгилаш бўйича тизимни жорий қилиш юзасидан;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
атмосфера ҳавосини ифлослантирганлик учун жазони белгилашда ҳуқуқбузарликларни содир этиш ашёларини мусодара қилиш билан боғлиқ жавобгарлик чораларини назарда тутувчи қонун лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8. Белгилансинки, атмосфера ҳавосини экологик мониторинг қилиш учун Умуммиллий экологик муаммоларни бартараф этиш давлат мақсадли жамғармаси ҳисобидан юқори сифатдаги камералар, учувчисиз учиш аппаратлари (дронлар), шунингдек сунъий интеллект технологияларига асосланган дастурий-техник ечимлар белгиланган тартибда харид қилинади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9. Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ушбу қарорнинг 5-банди:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
«а» кичик бандида назарда тутилган субсидияни тегишли қисмини молиялаштириш учун Аграр соҳада тўловлар агентлигининг талабномасига асосан зарур маблағларни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
«б» кичик бандидаги назарда тутилган кредитларни молиялаштириш учун тижорат банкларининг буюртмасига асосан 7 йил муддатда 3 йиллик имтиёзли давр билан 10 фоиз ставкада жорий йилда республика бюджетининг 2026 йил III чораги якуни бўйича даромадларнинг режадан ошириб бажарилган қисми ҳисобидан 150 миллиард сўмгача маблағ ажратсин, шунингдек, 2027 йилда зарур маблағларни Давлат бюджети параметрларида кўзда тутилишини таъминласин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10. Қишлоқ хўжалиги вазирлиги, Экология қўмитаси ва Тошкент шаҳри ва Тошкент вилояти ҳокимликлари иссиқхона хўжаликлари эгалари билан биргаликда бир ҳафта муддатда махсус ҳудуддаги ҳар бир иссиқхона хўжалиги учун экологик талабларга мувофиқлаштиришнинг қуйидагиларни назарда тутувчи индивидуал «йўл харитаси»ни тасдиқласин:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ёқилғи турини алмаштириш (зарур бўлганда);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
энергия самарадорлигини ошириш чора-тадбирлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мазкур қарорнинг 2-банди «в» кичик бандида назарда тутилган тизимлар ва ускуналарни ўрнатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
«Сурхон-Агро» эркин иқтисодий зонаси ҳудудига ёки қишлоқ хўжалиги учун мақбул бошқа ҳудудларга кўчириш ёхуд иссиқхона хўжалиги фаолиятини тўхтатиш чора-тадбирлари, шунингдек, ушбу қарорда белгиланган талабларни бузганлик учун қонунчилик ҳужжатларида белгиланган тартибда жавобгарлик чораларини қўллаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
молиялаштириш манбалари, масъуллар ва аниқ муддатлар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11. Қуйидаги рўйхатлар бир ой муддатда тасдиқланиб, иссиқхона хўжаликларига доимий етказиб берилиши ва расмий веб-сайтларда эълон қилинишини таъминлансин:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Экология қўмитаси томонидан — экологик талабларга жавоб берадиган чанг-газ тозалаш ускуналари ҳамда узлуксиз автоматик мониторинг станцияларини ишлаб чиқарувчилар/етказиб берувчилар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Қишлоқ хўжалиги вазирлиги томонидан Экология қўмитаси билан биргаликда — иссиқхона хўжаликларида қўлланилиши тавсия этиладиган экологик тоза ва энергия самарадор қозон қурилмалари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда давлат бюджети маблағлари ҳисобидан ажратиладиган субсидия, компенсация ва бошқа қўллаб-қувватлаш чоралари мазкур рўйхатларга киритилган ускуналарни харид қилиш учун йўналтирилиши назарда тутилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12. Белгилансинки, иссиқхоналарни иситиш қозонларига ўрнатилган фильтрлардан ҳосил бўладиган хавфли суюқ чиқиндилар ҳамда гидропоника оқавалари (кейинги ўринларда — фильтратлар) тозаланиб, техник сув сифатида қайта ишлатишга йўналтирилади. Бунда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) Чиқиндиларни бошқариш ва циркуляр иқтисодиётни ривожлантириш агентлиги:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2027 йил 1 январга қадар Умуммиллий экологик муаммоларни бартараф этиш давлат мақсадли жамғармаси маблағлари ҳисобидан Оҳангарон туманида жойлашган экосаноатзона ҳудудида фильтратларни вақтинча сақлаш омборини қуриб, ишга туширади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2027 йил 1 апрелга қадар фильтратларни қайта ишлаш бўйича тарифларни ишлаб чиқиб, Иқтисодиёт ва молия вазирлиги билан келишади ҳамда тасдиқлайди ҳамда фильтратларни қайта ишлаш тизимини тартибга солиш бўйича тегишли норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини киритади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2027 йил 1 июнга қадар фильтратларни қайта ишлаш билан шуғулланувчи корхонани (операторни) белгиланган тартибда танлайди;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) Тошкент вилояти ҳокимлиги 2026 йил 1 ноябрга қадар Тошкент вилояти ҳокимлиги Тошкент вилояти Оҳангарон туманида жойлашган экосаноатзона ҳудудидан белгиланган тартибда ер майдонини ажратиб беради;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) фильтратларни вақтинча сақлаш омборини қуришда шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига риоя қилган ҳолда, босқичма-босқич тайёрланадиган лойиҳа асосида қурилиш-монтаж ишларини амалга оширишга рухсат этилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалик вазирлиги ҳамда Саноат кооперацияси ва давлат харидлари агентлиги фильтратларни сақлаш омбори қурилиши бўйича ишлаб чиқилган лойиҳа ҳужжатларини 2026 йил 1 ноябрга қадар белгиланган тартибда экспертизадан ўтказади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
д) мулкчилик шаклидан қатъий назар иссиқхона эгалари ўзларида ҳосил бўлган фильтратларни ушбу операторга белгиланган тарифлар асосида топширади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
13. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 14 ноябрдаги ПФ-184-сон Фармонига мувофиқ Экология қўмитаси томонидан атмосфера ҳавоси, тупроқ, ер усти ва ер ости сувларини ифлослантирувчи манбалар мониторинги, атмосферага чиқариладиган зарарли моддаларни тозалаш учун иншоотлар ўрнатиш, ускуналар, жиҳозлардан, шунингдек, атмосферага чиқариб ташланадиган зарарли моддалар миқдори ва тартибини назорат қилувчи воситалардан фойдаланиш қоидаларига риоя этилиши бўйича мониторинг ваколатли органни текширув бошлангандан сўнг 24 соат ичида хабардор этиш тартибида ўтказилиши белгилангани маълумот учун қабул қилинсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
14. 2026 йил 1 декабрдан бошлаб мазкур қарорнинг 2-бандида белгиланган талабларга жавоб бермайдиган иссиқхона хўжаликларига давлат экологик экспертизаси бўйича ижобий хулоса берилмайди, шунингдек, илгари берилган хулосанинг амал қилиши белгиланган тартибда вақтинча тўхтатилади. Бунда иссиқхона хўжаликларига нисбатан:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Экология қўмитаси томонидан атроф табиий муҳитни ифлослантирганлиги ва чиқиндиларни жойлаштирганлиги учун қонунчилик ҳужжатларида белгиланган жавобгарлик қўллаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
«Ҳудудий электр тармоқлари» АЖ, «Ҳудудгазтаъминот» АЖ, «Ўзсувтаъминот» АЖ томонидан тегишлилиги бўйича иссиқхонани электр, газ ва сув таъминотидан узиш чоралари кўрилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
15. Ер кодексининг 36-моддасига мувофиқ, ер участкасини ижарага олиш ҳуқуқи ер участкасидан экологик вазиятнинг ёмонлашувига олиб келадиган усуллар билан фойдаланилган тақдирда белгиланган тартибда бекор қилиниши маълумот учун қабул қилинсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
16. Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 10 апрелдаги «Сурхондарё вилоятида иссиқхона хўжаликларини янада ривожлантириш бўйича навбатдаги чора-тадбирлар тўғрисида» 162-сон қарорининг 5-банди «б» кичик банди ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
17. Экология қўмитаси Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳамда манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда уч ой муддатда иқтисодиёт ва ижтимоий соҳа объектларида фойдаланилаётган қозонхоналарнинг атроф-муҳитга таъсиридан келиб чиқиб экологик талабларни белгилаш, шунингдек, уларни энергия самарадор технологиялар билан жиҳозлашни рағбатлантириш механизмларини жорий этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасига таклиф киритсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
18. Қишлоқ хўжалиги вазирлиги Экология қўмитаси ва манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда бир ой муддатда қонунчилик ҳужжатларига ушбу қарордан келиб чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
19. Ушбу қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Бош вазир ўринбосари А.Ж. Раматов зиммасига юклансин.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. АРИПОВ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Тошкент ш.,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2026 йил 22 октябрь,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
586-сон
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 22 октябрдаги 586-сон қарорига
ИЛОВА
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Махсус ҳудудда жойлашган қаттиқ ёқилғида ишловчи иссиқхоналарга белгиланадиган экологик талаблар тўғрисида
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
НИЗОМ
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-боб. Умумий қоидалар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Ушбу Низом Тошкент шаҳри, Тошкент вилоятининг Юқори Чирчиқ, Қибрай, Янгийўл, Зангиота ва Тошкент туманларида (кейинги ўринларда — Махсус ҳудуд) жойлашган қаттиқ ёқилғида (кўмир, брикет ва биомасса пеллетлари) ишловчи иссиқхона хўжаликларига қуйидаги талабларни белгилайди:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) ёқилғи ёқувчи қурилмаларини лойиҳалаш, жойлаштириш, қуриш, реконструкция қилиш ва улардан фойдаланишга доир мажбурийликни;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) ташламалардаги ифлослантирувчи моддаларнинг чегаравий концентрацияларини, чанг-газ тозалаш ускуналарининг минимал самарадорлик кўрсаткичларини, ёқилғи хўжалигига, кул ва шлак билан ишлашга, чиқиндиларни назорат қилишни ҳамда белгиланган тартиб бузилганда амал қилинадиган чора-тадбирларни.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Ушбу Низом фақат Махсус ҳудудда қаттиқ ёқилғида (кўмир, брикет ва биомасса пеллетлари) фаолият юритаётган иссиқхона хўжаликлари учун татбиқ этилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Мазкур Низом атмосфера ҳавосини муҳофаза қилиш, давлат экологик экспертизаси ва атроф-муҳитга таъсирни баҳолаш, экологик назорат, чиқиндилар, техник жиҳатдан тартибга солиш, стандартлаштириш ва метрология тўғрисидаги қонунчилик, шунингдек, мажбурий санитария қоидалари ва меъёрлари билан ўзаро боғлиқликда қўлланилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Мазкур Низом талаблари иссиқхона хўжаликларида фаолият юритаётган ёки юритишни режалаштираётган юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорлар, қозонхона ҳамда чанг-газ тозалаш ускуналарини лойиҳалаштирувчи, монтаж қилувчи ва уларга хизмат кўрсатувчи ташкилотлар, шунингдек, мувофиқликни баҳоловчи аккредитацияланган органлар ва синов лабораториялари учун мажбурийдир.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-боб. Асосий тушунчалар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалар қўлланилади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) иссиқхона хўжалиги — бир ёки бир нечта иссиқхонадан ҳамда ўзига тегишли ёки умумий иссиқлик таъминоти манбаларидан қаттиқ ёқилғида фойдаланувчи хўжалик юритувчи субъект;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) ёқилғи ёқувчи қурилма — иссиқлик энергияси ишлаб чиқариш учун қаттиқ ёқилғи ёқиладиган қозон, иссиқлик генератори, печь ёки бошқа қурилма;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) суммар ўрнатилган иссиқлик қуввати — бир ишлаб чиқариш майдончасидаги, шу жумладан бир вақтда ишлашга техник жиҳатдан қодир бўлган захира қурилмалар ҳам киритилган барча қаттиқ ёқилғи ёқувчи қурилмаларнинг номинал иссиқлик қувватлари йиғиндиси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) чанг-газ тозалаш ускуналари — қаттиқ заррачаларни ушлаб қолиш ва газсимон ифлослантирувчи моддаларни ажратиб олиш/тозалаш учун мўлжалланган қурилма, коммуникациялар, автоматика ва ёрдамчи ускуналар мажмуи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
д) ёпиқ ёқилғи омбори — сақланаётган ёқилғига шамол таъсирида чанг тарқалиши, тупроқнинг ифлосланиши ва атмосфера ёғинларининг тушишини истисно этувчи, том, тўсиқ конструкциялари ва ўтказмайдиган асосга эга бўлган капитал ёки модуль иншооти;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
е) механизациялашган ёқилғи узатиш — ёқилғини омбордан ёқилғи ёқувчи қурилмага очиқ қўлда қайта юклаш йўлисиз, ёпиқ узаткичлар, транспортёрлар, қувурлар ёки бошқа ускуналар орқали меъёрланган ҳолда узатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ж) кул ва шлакни ёпиқ йиғиш — кул-шлак чиқиндиларини чанг чиқиши ва тўкилишининг олдини олган ҳолда герметик бункерлар, силослар ёки ёпиқ контейнерларда олиб чиқиш, ташиш ва тўплаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
з) сезгир ҳудуд — турар-жой бинолари, таълим, тиббиёт, ижтимоий ёки рекреация ташкилоти, муҳофаза этиладиган табиий ҳудуд ёхуд қонун ҳужжатида атмосфера ҳавосини муҳофаза қилишнинг юқори даражаси белгиланган бошқа объект;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
и) узлуксиз қувват манбаи — ташқи электр таъминоти тўхтаганда автоматика, назорат асбоблари, фильтрни регенерация қилиш, реагентни дозалаш, ижрочи механизмлар ишлаши ва ускунани хавфсиз тўхтатишни таъминловчи узлуксиз электр таъминоти манбаи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
к) авария режими — тортиш-пуфлаш, чанг-газ тозалаш, назорат-ўлчов ускуналари, узлуксиз қувват манбаи, захира электр таъминоти ишдан чиққанда ёки ташламаларнинг йўл қўйиладиган кўрсаткичлари ошиб кетганда амал қиладиган иш режими.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-боб. Қувват, ёқилғи тури ва жойлаштириш шартлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6. Мазкур Низом мақсадларида ёқилғи ёқувчи қурилмалар бир ишлаб чиқариш майдончаси доирасида бирлаштирилади ҳамда суммар ўрнатилган иссиқлик қувватига қараб қуйидаги қувват гуруҳларига ажратилади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Гуруҳ

Суммар ўрнатилган қувват

МВт (мегаВатт)

Тавсиф

I

0,7 МВт дан кам

кичик қурилмалар

II

0,7 МВт дан 2,8 МВт гача (2,8 дан кам)

кичик ва ўрта қозонхоналар

III

2,8 МВт дан 7 МВт гача (7 дан кам)

ўрта қозонхоналар

IV

7 МВт дан 14 МВт гача (14 дан кам)

йирик қозонхоналар

V

14 МВт ва ундан юқори

йирик ва устувор манбалар

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-жадвал. Суммар ўрнатилган иссиқлик қуввати бўйича гуруҳлар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7. Технологик жиҳатдан ўзаро боғлиқ қозонхонани бир нечта манбага бўлиш ёки алоҳида қозонларни турли шахслар номига расмийлаштириш, агар улар бир ишлаб чиқариш майдончасида жойлашган, умумий иссиқлик таъминоти, ёқилғи ёки тутун чиқариш тизимига эга бўлса ёхуд биргаликда фойдаланиш имконияти мавжуд бўлса, суммар ўрнатилган иссиқлик қуввати қўшиб ҳисобланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8. Жойлаштириш хусусиятларига кўра иккита тоифа белгиланади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) А тоифа — сезгир ҳудуд чегарасидан 200 метргача бўлган масофада жойлашган иссиқхона қозонхоналарининг ташлама манбалари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) Б тоифа — сезгир ҳудуд чегарасидан 200 метрдан ортиқ масофада жойлашган иссиқхона қозонхоналарининг ташлама манбалари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-боб. Йўл қўйиладиган ташламалар меъёрлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9. Ташламалардаги ифлослантирувчи моддаларнинг чегаравий концентрациялари нормал шароитларда — 273,15 Келвин (К) ҳарорат ва 101,325 килоПаскал (кПа) босимда бўлганда белгиланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Ифлослантирувчи модда

А тоифа, мг/Нм³

Б тоифа, мг/Нм³

Қаттиқ заррачалар

25

115

Олтингугурт ангидриди, SO2

411

822

Азот диоксиди, NO2

300

400

Углерод оксиди, CO

1 000

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-жадвал. Ифлослантирувчи моддаларнинг чегаравий концентрациялари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Изоҳ. Барча ҳолларда якка тартибдаги экологик нормативлар ва атмосфера ҳавоси сифатига оид гигиена меъёрларига риоя этилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10. Ўлчов натижасини кислороднинг базавий миқдорига келтириш тасдиқланган услубиётга мувофиқ амалга оширилади. Белгиланган концентрацияга расман риоя қилиш мақсадида газ йўлига ҳаво қўшиш ёки чиқинди газларни бошқа усулда суюлтириш йўл қўйилмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11. Қозонхона мўрисининг минимал баландлиги суммар ўрнатилган иссиқлик қувватига нисбатан белгиланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Суммар ўрнатилган иссиқлик қуввати,

МВт (мегаВатт)

Трубанинг минимал баландлиги,

метр

0,7 гача

20

0,7 дан — 1,4 гача

25

1,4 дан — 2,8 гача

30

2,8 дан — 7 гача

35

7 дан — 14 гача

40

14 ва ундан юқори

45

Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-жадвал. Қаттиқ ёқилғи учун тутун мўрисининг минимал баландлиги
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
* А тоифага кирувчи иссиқхона қозонхоналарининг мўри оғзи шамол таъсири зонасидаги мавжуд бино ва иншоотларнинг энг юқори нуқтасидан камида 3 метр баланд бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12. Тозалаш самарадорлиги бир хил юкламада бир вақтда ўлчанган ва бир хил шароитларга келтирилган, тозалашдан олдинги ва кейинги ифлослантирувчи модда концентрациялари фарқи бўйича қуйидаги формула орқали аниқланади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
η = (Скирим − Счиқим) / Скирим × 100 фоиз.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бунда,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
η — концентрациялари фарқи;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Скирим — ташламанинг кириш концентрацияси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Счиқим — ташламанинг чиқиш концентрацияси.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5-боб. Мажбурий экологик ва техник талаблар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
13. Иссиқхона хўжалигида қаттиқ ёқилғидан фойдаланишга фақат қуйидаги талаблар бир вақтнинг ўзида бажарилганда йўл қўйилади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) чангнинг шамол таъсирида тарқалишини истисно этувчи ёпиқ ёқилғи омбори;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) қозон қурилмаларини ёқилғи узатиш ва ёниш жараёнини автоматик бошқариш тизими ҳамда ушбу низомнинг 9-бандида белгиланган минимал самарадорлик кўрсаткичларига эга чанг-газ тозалаш ускуналари билан жиҳозлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) миллий стандартга мувофиқ қозон қурилмаларининг атмосферага чиқаришлари ташламалари миқдорини ўлчайдиган узлуксиз автоматик мониторинг тизимини (кейинги ўринларда — CEMS) ўрнатиш, уни Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси (кейинги ўринларда — Экология қўмитаси)нинг ахборот тизимларига интеграция қилиш ҳамда маълумотларни реал вақт режимида узлуксиз узатиб бориш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) қозон қурилмалари ва тутун чиқариш мўрисидаги жараёнларни узлуксиз кузатиш имконини берувчи онлайн камералар ўрнатиш ва Экология қўмитасининг ахборот тизимларига боғлашни ташкил қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
д) узлуксиз автоматик мониторинг тизими, чанг-газ тозалаш ускуна ва онлайн кузатув камералар фаолиятини узлуксиз электр энергия билан таъминлашда қувват манбаи ва захира генератори билан жиҳозлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ж) ҳосил бўлган чиқиндиларни (кул, оғир металл, қуйқа, шлам ва бошқа заҳарли моддалар) ер ва сув ресурсларининг ифлосланишини истисно этувчи тартибда тўплаш, ташиш ва утилизация қилиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
з) атмосфера ҳавосига ифлослантирувчи моддалар ташланадиган қозонхона қурилмалари, тутун мўрилари ва бошқа объектлар видеокузатув тизимлари билан жиҳозланган бўлиши шарт;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
14. Қаттиқ ёқилғини қабул қилиш, майдалаш, саралаш ва қайта юклаш ишлари ёпиқ ҳолда амалга оширилади. Чанг ҳосил бўладиган участкалар тўсиқлар ҳамда тутилган чангни технологик жараёнга қайтариш ёки ёпиқ чиқиндилар йиғиш тизимига йўналтириш имконини берувчи аспирация тизимлари билан жиҳозланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
15. Иссиқхона хўжалиги кул ва шлак чиқиндиларининг ҳосил бўлиши ва ҳаракатини ҳисобга олишни, шунингдек улардан фойдаланиш, зарарсизлантириш, жойлаштириш ва олиб кетишни чиқиндилар тўғрисидаги қонунчиликка мувофиқ таъминлайди. Кул ва шлак чиқиндилари усти ёпиқ транспорт воситаларида ташилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
16. Кул ва шлак чангланишнинг олдини олувчи герметик бункерлар, силослар ёки ёпиқ контейнерларда йиғилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
17. Фойдаланиладиган қаттиқ ёқилғи ёниш иссиқлиги, кулдорлиги, намлиги ва олтингугурт миқдори кўрсатилган сифат ҳужжатига эга бўлиши лозим.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
18. Қуйидагилар тақиқланади:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) тозаланмаган ташламаларни тўғридан-тўғри атмосферага чиқариб юборишга имкон берувчи газ қувури, айланма қувур (байпас) ёки шунга ўхшаш қурилма ўрнатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) ташламаларни сунъий суюлтиришга, ифлослантирувчи моддаларнинг ўлчанадиган концентрациясини камайтиришга ҳамда автоматик мониторинг қилиш натижаларини бузишга олиб келадиган ҳолда, қозонхона ускунаси, чанг-газ тозалаш ускунаси, газ йўллари ва тутун мўриси конструкциясини ўзгартириш, шунингдек, қўшимча ҳаво узатиш каналларини ўрнатиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) қаттиқ ёқилғини ёпиқ ёқилғи омбори ҳудудидан ташқарида сақлаш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) кул ва шлакни очиқ ҳолда сақлаш, уларни сиқилган ҳаво билан тозалаш, тупроқ билан аралаштириш ёки ёқиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
д) ёқилғи кўрсаткичлари лойиҳавий параметрларга мос келмаган ҳолларда, чанг-газ тозалаш ускунасининг самарадорлиги тасдиқлангунига қадар мазкур ёқилғи партиясидан фойдаланиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
е) шиналар, битум, мазут, пластмасса ва полимер плёнкалар, синтетик картон, резина, ҳайвон жун толаси, ишлатилган техник мой ва ёғлар, маиший ва ишлаб чиқариш чиқиндилари ҳамда шунга ўхшаш таркибли материалларни ёқилғи сифатида ёқиш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6-боб. Тизим ва ускуналарни узлуксиз энергия таъминоти билан таъминлаш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
19. Чанг-газ тозалаш ускунаси ва автоматик мониторинг тизими узлуксиз қувват манбаига алоҳида ҳимояланган электр таъминоти линиясига уланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
20. Узлуксиз қувват манбаи қуйидаги ускуналарнинг автоном ишлашини таъминлаши шарт:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) чанг-газ тозалаш ускунаси;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) автоматик мониторинг тизими;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) видеокузатув тизимлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) алоқа ва мониторинг маълумотларини узатиш воситалари.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Узлуксиз қувват манбаи юқорида кўрсатилган ускуналарнинг камида 12 соат давомида автоном ишлашини ҳамда захира генераторига автоматик ва узилишсиз ўтишини таъминлаши шарт.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Узлуксиз қувват манбаи, захира генератори ва авария сигнализациясининг ишга яроқлилиги ҳар ойда камида бир марта ҳамда ҳар бир иситиш мавсуми бошланишидан олдин иссиқхона хўжаликлари томонидан текширилиб, натижалари улар томонидан юритиладиган электрон фойдаланиш журналига киритилиб борилиши керак.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
21. Электр кучланиши йўқолганда, тутун сўрувчи тўхтаганда, фильтрда босим фарқи рухсат этилган қийматдан ошганда ёки ташламалардаги ифлослантирувчи моддалар концентрацияси белгиланган меъёрдан ошганда дарҳол ёқилғи узатиш тўхтатилиши шарт.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7-боб. Чиқиндилар билан ишлаш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
22. Иссиқхона хўжалиги ёқилғи ёқувчи ва чанг-газ тозалаш ускуналаридан фойдаланишда ҳосил бўладиган чиқиндиларни атмосфера ҳавоси, тупроқ, ер усти ва ер ости сувларининг ифлосланишини истисно этган ҳолда алоҳида йиғиш, ҳисобга олиш, вақтинча сақлаш, ташиш, қайта ишлаш, утилизация қилиш, зарарсизлантириш ва жойлаштиришни чиқиндилар тўғрисидаги қонунчиликка мувофиқ ташкил этади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Бундай чиқиндиларга қуйидагилар киради:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) ёқилғи ёниши натижасида ҳосил бўлган кул, шлак ва бошқа қаттиқ чиқиндилар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) циклонлар, енгсимон фильтрлар, электрофильтрлар ва бошқа чанг-газ тозалаш ускуналари томонидан тутилган кул ва чанг;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) газ йўллари, бункерлар, тутун сўрувчилар ва бошқа ускуналардан чиқарилган чанг ва чўкиндилар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) оҳак, оҳактош материаллари, фаоллаштирилган кўмир ва бошқа газ тозалаш реагентларининг ишлатилган ёки ифлосланган қолдиқлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
д) тутун газларини олтингугурт моддасини олдини олиш (десульфуризация қилиш)нинг қуруқ ва ярим қуруқ маҳсулотлари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
е) ҳўл газ тозалаш ва ишлаб чиқариш оқова сувларини тозалаш жараёнида ҳосил бўлган чўкмалар ҳамда сувсизлантирилган шламлар;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ё) тутилган моддалар билан ифлосланган ишлатилган фильтр енглари, фильтрловчи материаллар ва чанг-газ тозалаш ускуналарининг бошқа чиқиндилари;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ж) ёқилғи ёқувчи ва чанг-газ тозалаш ускуналаридан фойдаланиш билан боғлиқ бошқа чиқиндилар.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
23. Чиқиндиларни қайта ишлаш, утилизация қилиш, зарарсизлантириш ёки жойлаштириш учун топширишга фақат қонунчиликда белгиланган ҳужжатларга ҳамда тегишли турдаги чиқиндилар билан ишлаш ҳуқуқи ва техник имкониятига эга шахслар ҳамда объектларга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Топширилаётган чиқиндиларнинг ҳар бир партияси чиқинди тури, миқдори, ҳосил бўлиш манбаи, қабул қилувчи ва кейинги ишлов бериш усули тўғрисидаги маълумотларни ўз ичига олган ҳужжат билан расмийлаштирилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ҳўл скрубберлар (чанг-газни суюқлик ёрдамида тозалаш ускунаси) ва тутун газларини ҳўл усулда тозалашнинг бошқа қурилмаларидан фойдаланилганда, технологик сув имкон қадар айланма сув таъминоти тизимига қайтарилиб, ифлосланган оқова сувлар ҳосил бўлиши минималлаштирилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ифлосланган суюқликни сув объектларига, ер рельефига, дренаж ёки ёмғир суви канализациясига бевосита оқизиш қатъиян тақиқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Скруббер суюқлигини йиғиш ва айлантириш герметик, коррозияга чидамли сиғимлар (резервуарлар) орқали амалга оширилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Сиғимлар сатҳни назорат қилиш, тошиб кетишдан ҳимоя қилиш ва авария захира сиғими воситалари билан таъминланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8-боб. Экологик назорат ва мониторинг
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
24. Экологик назорат инспекцияси мазкур Низом талабларига риоя этилиши устидан давлат экологик назоратини амалга оширади, шу жумладан чанг-газ тозалаш ускуналарининг ишлаш самарадорлигини назорат қилади, стационар манбалардан чиқиндиларни асбоб-ускуналар ёрдамида ўлчайди, атмосфера ҳавоси ҳолатини кузатади, ускуналарнинг фавқулодда ва авария режимларини ҳисобга олади ҳамда экологик ҳуқуқбузарликларни аниқлайди ва бартараф этади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
25. Экология қўмитаси ва унинг ҳудудий органлари томонидан кичик тадбиркорлик субъектларига нисбатан белгиланган мораторий талабларига риоя этган ҳолда, тадбиркорлик ва молиявий-хўжалик фаолиятига аралашмаган ҳолда, ҳар йили 15 октябрдан 15 мартга қадар инсон соғлиғига таъсирини ўрганиш учун Махсус ҳудуддаги иссиқхона хўжаликларида қуйидаги назорат ва мониторинг ишлари амалга оширилади. Бунда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) Экология қўмитаси, Бош прокуратура, Ички ишлар вазирлиги ва Миллий гвардия томонидан:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тадбиркорлик субъектлари фаолиятини текширишга ўрнатилган мораторий талабларига риоя этган ҳолда, тадбиркорлик фаолиятига бевосита аралашмаган ва молиявий-хўжалик фаолиятини текширмаган ҳолда иссиқхона хўжаликларида доимий экологик мониторинг амалга оширилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мониторинг жараёнига жамоатчилик назорати вакиллари ва учувчисиз учадиган аппаратлар (дронлар) кенг жалб этилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
мониторинг давомида қаттиқ ёқилғида фаолият юритаётган иссиқхоналарда CEMS тизими, чанг-газ тозалаш ускуналари ва қозон қурилмаларининг миллий стандарт талабларига жавоб бериши ҳамда мувофиқлик сертификати мавжудлиги, улардан фойдаланиш қоидаларига риоя этилиши назорат қилинади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) чанг-газ тозалаш ускуналари, фойдаланилаётган ёқилғи тури ҳамда атмосферага чиқарилаётган ифлослантирувчи моддалар ўрганилиб, ҳолатлар фото ва видео орқали қайд этилади, фойдаланилаётган ёқилғи туридан намуналар олинади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) тақиқланган ёқилғидан фойдаланиш, чанг-газ тозалаш иншоотларининг мавжуд эмаслиги ёки ифлослантирувчи моддаларнинг меъёрдан ортиқ чиқарилиши инсон ҳаёти ва соғлиғига юқори хавф солувчи омил сифатида баҳоланади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) инсон ҳаёти ва соғлиғига юқори хавф солувчи омиллар аниқланган тақдирда:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
иссиқхона фаолияти ёки ифлослантирувчи манба 10 кунгача вақтинча тўхтатиб турилади;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
тегишли тартибда маъмурий жавобгарликка тортиш ёки молиявий санкция қўллаш бўйича белгиланган чораларни кўради, шу жумладан такрор содир этилганда қозон қурилмаларини демонтаж қилишга ҳақли бўлади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Мазкур Низомга мувофиқ ўтказиладиган мониторинг ишлари Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Тадбиркорлик субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича вакилни текширув бошлангандан сўнг 24 соат ичида хабардор этиш тартибида ўтказилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
26. Намуна олиш нуқталари ва ўлчаш воситалари газ йўлининг ўлчаш натижаларининг ишончлилигини таъминлайдиган тўғри чизиқли қисмида жойлаштирилади ҳамда хавфсиз майдонча, чиқиш йўлаги ёки зина, ёритиш воситалари ва электр таъминоти билан таъминланади. Чанг-газ тозалаш ускунаси конструкцияси тозалашдан олдин ва кейин алоҳида ўлчаш орқали унинг самарадорлигини аниқлаш имконини бериши шарт.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Санитария-муҳофаза зонаси чегарасида ва энг яқин турар-жой қурилишида ҳаводаги газ ва қаттиқ майда заррачалари (PM2,5, PM10, SO2, NO2, NO ва CO) кўрсаткичлари бўйича қўшимча назорат ўрнатилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Автоматлаштирилган ўлчов воситалари ўзини ўзи диагностика қилиш, носозликлар ва фавқулодда ҳолатларни қайд этиш, вақтни синхронлаштириш ҳамда дастлабки маълумотларни рухсатсиз ўзгартиришдан ҳимоя қилиш функцияларига эга бўлиши шарт.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9-боб. Фойдаланишга топшириш ва мувофиқликни тасдиқлаш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
27. Иссиқхона хўжалиги қаттиқ ёқилғида ишловчи иссиқхоналарга янги ёки реконструкция қилинган қозонхоналарни фойдаланишга топширишдан олдин қуйидагиларни таъминлайди:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) давлат экологик экспертизасининг ижобий хулосасини олиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) қозон, горелка, чанг-газ тозалаш ускунаси ва ўлчов воситаларининг мувофиқлик ҳужжатлари мавжудлиги;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) минимал, ўрта ва максимал юкламада ўрнатиш-ишга тушириш ишлари ҳамда комплекс синовларни ўтказиш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) аккредитацияланган лаборатория томонидан тозалашдан олдин ва кейин инструментал ўлчовларни амалга ошириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
д) узлуксиз электр таъминоти, захира генератори, блокировкалар ва маълумот узатиш тизимининг ишлашини текшириш;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ж) қозонхонани бошқарув операторларни ўқитиш ва ускуналардан фойдаланиш бўйича йўриқномаларини тасдиқлаш.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
28. Комплекс синов якунлари бўйича иссиқхона хўжалиги, монтаж ва созлаш ташкилотлари, аккредитацияланган лаборатория ҳамда ваколатли давлат органлари вакиллари томонидан техник тайёргарлик далолатномаси расмийлаштирилади. Ушбу далолатномага ўлчов баённомалари, ускуналар рўйхати, мўрилар ва автоматика схемалари, тўхтатиш алгоритмлари ҳамда экологик назорат дастури илова қилинади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
29. Техник тайёргарлик далолатномаси атмосфера ҳавосига ташламалар учун рухсатнома ҳисобланмайди ва қонунчиликда назарда тутилган ҳужжатларни алмаштирмайди. Далолатнома нусхаси беш иш куни ичида Экология қўмитасининг ҳудудий бўлинмасига юборилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10-боб. Фавқулодда шароитларда қозонхоналардан фойдаланиш
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
30. Чанг-газ тозалаш ускунаси ўчирилган, демонтаж қилинган, носоз ёки белгиланган самарадорлик кўрсаткичларига жавоб бермаган ҳолларда ёқилғи ёқувчи қурилмалардан фойдаланиш тақиқланади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
31. Иссиқхона хўжалиги томонидан авария режими ҳолатида ёқилғи узатилиши автоматик равишда тўхтатилади. Бунда экологик тоза захира иссиқлик манбаига ўтишга рухсат этилади ёки технологик жараённи назорат остида тўхтатишга йўл қўйилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ишни қайта бошлашга фақат авария режими сабаблари бартараф этилгандан, чанг-газ тозалаш ускунаси ва блокировкаларнинг ишга яроқлилиги ҳужжатлаштирилган тарзда тасдиқлангандан сўнг, авария режими самарадорликка таъсир кўрсатган ҳолларда эса қўшимча назорат ўлчовлари ўтказилгандан кейингина рухсат этилади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
32. Экология қўмитаси ҳузуридаги Гидрометеорология хизмати агентлиги томонидан эълон қилинадиган ноқулай метеорологик шароитларда иссиқхона хўжалиги томонидан тасдиқланган ташламаларни камайтириш режасига мувофиқ иссиқлик юкламасини камайтиради, экологик тозароқ ёқилғи ёки захира иссиқлик манбаига ўтади, ёқилғи сарфини чеклайди ва заруратга кўра ускуналарнинг бир қисмини тўхтатади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
33. Чанг-газ тозалаш ускунасини ўчиришни талаб қилувчи режали таъмирлаш ишлари қозон тўхтатилган ҳолда амалга оширилади. Маҳсулотни сақлаш ёки ҳароратни ушлаб туриш зарурати чанг-газ тозалаш ускунасисиз фойдаланиш учун асос бўла олмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11-боб. Иштирокчиларнинг ваколат ва мажбуриятлари
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
34. Иссиқхона хўжалиги:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
а) мазкур Низом талабларига риоя этилишини таъминлайди ҳамда тақдим этиладиган маълумотларнинг ҳаққонийлиги учун жавоб беради;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
б) чанг-газ тозалаш ускунаси ва ишлаб чиқариш экологик назорати учун масъул шахсни тайинлайди;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
в) давлат инспекторлари ва мониторинг ташкилоти вакилларининг ташлама манбалари ва назорат воситаларига белгиланган тартибда киришини таъминлайди;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
г) чанг-газ тозалаш ускуналарига техник хизмат кўрсатиш, уларни эксплуатация қилиш, реагентлар, сарф материаллари ва ўлчов воситаларини алмаштириш харажатларини ўз ҳисобидан амалга оширади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
35. Экология қўмитаси ва унинг ҳудудий бўлинмалари давлат экологик назоратини амалга оширади, мазкур Низом талаблари ва экологик нормативларга риоя этилишини, чанг-газ тозалаш ускуналарининг самарадорлиги ҳамда мониторинг маълумотларининг ишончлилигини назорат қилади, қонунчиликда назарда тутилган реестрларни юритади ва ўз ваколатлари доирасида таъсир чораларини қўллайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
36. Экология қўмитаси ўз ваколатлари доирасида услубий назоратни амалга оширади, автоматик мониторинг маълумотларини верификация қилади ҳамда таъсир зонасида атмосфера ҳавоси сифатини кузатишни таъминлайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
37. Маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ҳудудларни режалаштиришда санитария-муҳофаза зоналарига риоя этилишини таъминлайди, ушбу зоналарда янги турар жой ва ижтимоий объектлар қурилишига йўл қўймайди ҳамда марказлаштирилган энергетика ва чиқиндиларни бошқариш инфратузилмасини ривожлантиришга кўмаклашади.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12-боб. Якунловчи қоидалар
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
38. Иссиқхона хўжалиги томонидан атроф-муҳитни ифлослантирганлик учун компенсация тўловларининг тўланиши мазкур Низом талабларига риоя қилиш, қоидабузарликларни бартараф этиш ва етказилган зарарни қоплаш мажбуриятидан озод этмайди.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
39. Ушбу Низом талабларини бузилишида айбдор бўлган шахслар қонунчилик ҳужжатларига мувофиқ жавоб берадилар.
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 23.10.2026 й., 09/26/586/1069-сон)