22.04.2024 йилдаги 01/2-12-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг буйруғи, 22.04.2024 йилдаги 01/2-12-сон
Date of entry into force
06.06.2024
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚУРИЛИШ ВА УЙ-ЖОЙ КОММУНАЛ ХЎЖАЛИГИ ВАЗИРИНИНГ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
БУЙРУҒИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2024 йил 6 июнда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 258]
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг Шаҳарсозлик кодексига мувофиқ буюраман:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Ўзбекистон Республикаси давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси раисининг 2013 йил 9 апрелдаги 42-сон буйруғи билан тасдиқланган ШНҚ 2.03.05-13 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш меъёрлари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ўз кучини йўқотган деб топилсин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Энергетика вазирлиги, Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирлиги ҳамда Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси билан келишилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Ушбу буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Вазир Б. ЗАКИРОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тошкент ш.,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024 йил 22 апрель,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
01/2-12-сон
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Келишилди:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши вазирининг биринчи ўринбосари О. ҚУДРАТОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024 йил 1 апрель
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги қўмитаси раиси Б. ЮСУПАЛИЕВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024 йил 18 март
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фавқулодда вазиятлар вазири А. КУЛДАШEВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024 йил 12 март
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Энергетика вазири Ж. МИРЗАМАҲМУДОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2024 йил 14 март
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг 2024 йил 22 апрелдаги 01/2-12-сон буйруғига
ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари (бундан буён матнда ШНҚ деб юритилади) 100 °C дан юқори бўлмаган, минус 40 °C дан паст бўлмаган ҳароратларга мўлжалланган бино ва иншоотларнинг пўлат конструкцияларини ҳисоблаш ва лойиҳалашга оид бўлган талабларни белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ушбу ШНҚ кўприклар, транспорт туннеллари, магистрал ва технологик қувурлар, грунтли тепаликлар остидаги қувурлар, гидротехник (гидротехник иншоотларнинг қувур ўтказгичларининг элементлари бундан мустасно) ва мелиоратив иншоотларнинг пўлат конструкцияларини лойиҳалашга, шунингдек совуқ ҳолда шакллантирилган юмалоқ ёки тўртбурчак ёпиқ кесимли профилли конструкцияларга нисбатан татбиқ этилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-боб. Шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари, техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ҳамда қурилиш регламентларига ҳаволалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Мазкур ШНҚда қуйидаги шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари, техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ҳамда қурилиш регламентларига ҳаволалар қўлланилган:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.01.02-04 «Бинолар ва иншоотларнинг ёнғин хавфсизлиги»;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҚМҚ 2.01.07-96 «Юклар ва таъсирлар»;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҚМҚ 2.02.01-98 «Бино ва иншоотлар асослари»;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.09.02-19 «Ишлаб чиқариш бинолари»
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҚМҚ 2.01.03-19 «Сейсмик ҳудудларда қурилиш»;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҚР 03.02-23 «Металл конструкциялар»;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 166-89 «Штангельциркуллар. Техник шартлар» (расмий манба: Штангельциркули. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 380-2005 «Оддий сифатли углеродли пўлат. Маркалар» (расмий манба: Сталь углеродистая обыкновенного качества. Марки);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 535-2005 «Оддий сифатли углеродли пўлатдан сортли ва шаклдор прокат. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Прокат сортовой и фасонный из стали углеродистой обыкновенного качества. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 977-88 «Пўлат қуймалар. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Отливки стальные. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 1050-2013 «Конструкцион сифатли легирланмаган ва махсус пўлатлардан металл маҳсулотлари. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Металлопродукция из нелегированных конструкционных качественных и специальных сталей. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 1412-85 «Қуйма учун пластинка графитли қуйма темир. Маркалари» (расмий манба: Чугун с пластинчатым графитом для отливок. Марки);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 1497-84 «Металлар. Чўзилишга синаш усуллари» (расмий манба: Металлы. Методы испытаний на растяжение);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 2246-70 «Пайвандлаш учун пўлат сим. Техник шартлар» (расмий манба: Проволока стальная сварочная. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3062-80 «ЛК-0 турли, 1х7 (1х6) конструкцияли бир қават ўралган пўлат канат. Сортамент» (расмий манба: Канат одинарной свивки тип ЛК-0 конструкции 1х7 (1х6). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3063-80 «ТК турли, 1х19 (1х6х12) конструкцияли бир қават ўралган пўлат канат. Сортамент» (расмий манба: Канат одинарной свивки типа ТК конструкции 1х19 (1х6х12). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3064-80 «ТК турли, 1х37 (1х6х12х18) конструкцияли бир қават ўралган пўлат канат. Сортамент» (расмий манба: Канат одинарной свивки типа ТК конструкции 1х37 (1х6х12х18). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3066-80 «ЛК-0 турли, 6х7(1+6) + 1х7(1+6) конструкцияли икки қават ўралган пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канат двойной свивки типа ЛК-0 конструкции 6х7(1+6) + 1х7 (1+6). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3067-88 «ТК турли, 6х19 (1+6+12) + 1 х19х(1+6+12) конструкцияли икки қават ўралган пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канат стальной двойной свивки типа ТК конструкции 6х19 (1+6+12) + 1 х19х(1+6+12). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3068-88 «ТК турли, 6х37(1+6+12+18)+1х37х(1+6+12+18) конструкцияли икки қават ўралган пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канат стальной двойной свивки типа ТК конструкции 6х37(1+6+12+18) + 1х37 х (1+6+12+18) . Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3081-80 «Икки бурама канат тури ЛК-О 619 (1+9+9 )+77 (1+6) конструкцияли. Сортамент» (расмий манба: Канат двойной свивки типа ЛК-О конструкции 6 19 (1+9+9)+7 7 (1+6). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 5915-70 «В аниқлик синфсидаги олти қиррали гайкалар. Конструкция ва ўлчамлар» (расмий манба: Гайки шестигранные синфса точности В. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 5927-70 «А аниқлик синфсидаги олти қиррали гайкалар. Конструкция ва ўлчамлар» (расмий манба: Гайки шестигранные синфса точности А. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 6402-70 «Пружинасимон шайбалар. Техник шартлар» (расмий манба: Шайбы пружинные. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7268-82 «Пўлат. Зарбадан эгилишга синаш орқали механик эскиришга мойилликни аниқлаш усули» (расмий манба: Сталь. Метод определения склонности к механическому старению по испытанию на ударный изгиб);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7372-79 «Пўлат арқон учун сим. Техник шартлар» (расмий манба: Проволока стальная канатная. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7669-80 «ЛК-РО турли, 6х36 (1+7+7/7+14) +7х7(1+6) конструкцияли икки қават ўралган пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канат двойной свивки типа ЛК-РО конструкции 6х36 (1+7+7/7+14) +7х7(1+6). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7675-73 «Пўлат арқонлар. ТК турдаги ўзак, бир қават понасимон ва зета шаклли бир қават симдан юк кўтарувчи ёпиқ пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канаты стальные. Канат закрытый несущий с одним слоем клиновидной и одним слоем зетобразной проволоки, и сердечником типа ТК. Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7676-73 «Пўлат арқонлар. ТК турдаги ўзак, икки қават понасимон ва зета шаклли бир қават симдан юк кўтарувчи ёпиқ пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канаты стальные. Канат закрытый несущий с двумя слоями клиновидной и одним слоем зетобразной проволоки, и сердечником типа ТК. Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7796-70 «В аниқлик синфидаги олти қиррали кичрайтирилган бошчали болтлар. Конструкция ва ўлчамлар» (расмий манба: Болты с шестигранной уменьшенной головкой синфса точности В. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7798-70 «В аниқлик синфсидаги олти қиррали кичрайтирилган бошчали болтлар. Конструкция ва ўлчамлар» (расмий манба: Болты с шестигранной головкой синфса точности В. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7805-70 «А аниқлик синфидаги олти қиррали бошчали болтлар. Конструкция ва ўлчамлар (расмий манба: Болты с шестигранной головкой синфса точности А. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 8050-85 «Карбонат ангидрид газсимон ва суюқ. Техник шартлар» (расмий манба: Двуокись углерода газообразная и жидкая. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 8724-2002 «Ўзаро алмашинишнинг асосий нормалари. Метрик резьба. Диаметрлар ва қадамлар» (расмий манба: Основные нормы взаимозаменяемости. Резьба метрическая. Диаметры и шаги);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 9150-2002 «Ўзаро алмашинишнинг асосий нормалари. Метрик резьба. Кесим» (расмий манба: Основные нормы взаимозаменяемости. Резьба метрическая. Профиль);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 9.401-91 «Коррозия ва эскиришдан ҳимоя қилишнинг ягона тизими. Бўёқ ва лак қопламалари. Иқлим факторларига қаршилик кўрсатиш учун тезлаштирилган синовларнинг умумий талаблари ва усуллари» (расмий манба:Единая система защиты от коррозии и старения. Покрытия лакокрасочные. Общие требования и методы ускоренных испытаний на стойкость к воздействию климатических факторов);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 9454-78 «Металлар. Паст, хона ва юқори ҳароратларда зарбдан эгилишни синаш усули» (расмий манба: Металлы. Метод испытания на ударный изгиб при пониженных, комнатной и повышенных температурах);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 9467-75 «Конструкцион ва иссиқликка чидамли пўлатларни қўлда пайвандлаш учун қопламали металл электродлар. Турлари» (расмий манба: Электроды, покрытые металлические для ручной дуговой сварки конструкционных и теплоустойчивых сталей. Типы);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10157-2016 Газсимон ва суюқ аргон. Техник шартлар (расмий манба: Аргон газообразный и жидкий. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10299-80 «Б ва С аниқлик синфларининг ярим думалоқ бошли перчинлари» (расмий манба: Заклепки с полукруглой головкой синфсов точности В и С. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10301-80 «Б ва С аниқлик синфларининг ярим муҳрланган боши бўлган перчинлар» (расмий манба: Заклепки с полупотайной головкой синфсов точности В и С . Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10618-80 «Металл ва пластмасса учун ўз-ўзидан тежамкор винтлар. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Винты самонарезающие для металла и пластмассы. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10619-80 «Металл ва пластмасса учун дастгоҳли бошли ўз-ўзидан тежамкор винтлардек. Қурилиш ва ўлчамлар» (расмий манба: Винты самонарезающие с потайной головкой для металла и пластмассы. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10705-80 «Электр пайвандланадиган пўлат қувурлар. Техник шартлар» (расмий манба: Трубы стальные электросварные. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10706-76 «Электр пайвандланадиган тўғри чокли пўлат қувурлар. Техник талаблар» (расмий манба: Трубы стальные электросварные прямошовные. Технические требования);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10906-78 «Қия шайбалар. Техник шартлар» (расмий манба: Шайбы косые. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 11371-78 «Шайбалар. Техник шартлар» (расмий манба: Шайбы. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 11474-76 «Букилган пўлат профиллар. Техник шартлар» (расмий манба: Профили стальные гнутые. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 14637-89 «Оддий сифатли углеродли пўлатдан қалин листли прокат. Техник шартлар» (расмий манба: Прокат толстолистовой из углеродистой стали обыкновенного качества. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 14918-2020 «Иссиқ холда рухланган листли прокат. Техник шартлар» (расмий манба: Прокат листовой горячеоцинкованный. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 14954-80 «ЛК-Р турли, 6х19 (1+6+6/6)+7х7(1+6) конструкцияли икки маротаба ўралган канат. Сортамент» (расмий манба: Канат двойной свивки типа ЛК-Р конструкции 6х19 (1+6+6/6) + 7х7 (1+6). Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 15589-70 «Олти қиррали бошчали, С синфс аниқликдаги болтлар. Конструкция ва ўлчамлар» (расмий манба: Болты с шестигранной головкой синфса точности С. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 16523-97 «Сифатли ва оддий сифатли, умумий мақсадлар учун углеродли пўлатдан юпқа листланган прокат. Техник шартлар» (расмий манба: Прокат тонколистовой из углеродистой стали качественной и обыкновенного качества общего назначения. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 17066-94 «Юқори мустаҳкам пўлатдан юпқа листланган прокат. Техник шартлар» (расмий манба: Прокат тонколистовой из стали повышенной прочности. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 18123-82* «Шайбалар. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Шайбы. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 18901-73* «Пўлат арқонлар. ТК турдаги ўзак ва зета шаклли икки қават симдан юк кўтарувчи ёпиқ пўлат арқон. Сортамент» (расмий манба: Канаты стальные. Канат закрытый несущий с двумя слоями зетобразной проволоки и сердечником типа ТК. Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 19281-2014 «Ўта юқори мустаҳкам прокат Умумий техник шартлар» (расмий манба: Прокат повышенной прочности. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 19425-74 «Пўлатдан махсус қўштавр балкалар ва швеллерлар. Сортамент» (расмий манба: Балки двутавровые и швеллеры стальные специальные. Сортамент);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 21.502-2016 «Қурилиш учун лойиҳа ҳужжатлари тизими. Металл конструкциялардан ишчи ҳужжатларни бажариш қоидалари» (расмий манба: Система проектной документации для строительства. Правила выполнения рабочей документации металлических конструкций);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 21779-82 «Қурилишда геометрик параметрларнинг аниқлигини таъминлаш тизими. Технологик допусклар» (расмий манба: Система обеспечения точности геометрических параметров в строительстве. Технологические допуски;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 24379.0-2012 «Пойдевор болтлари. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Болты фундаментные. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 24379.1-2012 «Пойдевор болтлари. Конструкция ва ўлчамлар» (расмий манба: Болты фундаментные. Конструкция и размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 24705-2004 «Ўзаро алмашинишнинг асосий нормалари. Метрик резьба. Диаметрлар ва қадамлар» (расмий манба: Основные нормы взаимозаменяемости. Резьба метрическая. Основные размеры);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 34017-2016 «Кранлар юк кўтарадиган. Иш режимларининг таснифи» (расмий манба: Краны грузоподъемные. Синфсификация режимов работы);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 27751-2014 «Қурилиш конструкциялари ва асосларнинг ишончлилиги. Асосий қоидалар» (расмий манба: Надежность строительных конструкций и оснований. Основные положения);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 27772-2015 «Қурилиш пўлат конструкциялари учун прокат. Умумий техник шартлар» (расмий манба: Прокат для строительных стальных конструкций. Общие технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 30245-2012 «Қурилиш конструкциялари учун букилган ёпиқ пайванд квадрат ва тўғрибурчак пўлат профиллар. Техник шартлар» (расмий манба: Профили стальные гнутые замкнутые сварные квадратные и прямоугольные для строительных конструкций. Технические условия).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-боб. Атамалар ва таърифлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Ушбу ШНҚда қуйидаги атамалар ва уларнинг таърифлари қўлланилган:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бикрлик — жисмлар ёки конструкцияларнинг ташқи юклар ва таъсирларда юзага келадиган деформациялар ва силжишларнинг шаклланишига қаршилик кўрсатиш қобилияти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
дастлабки камчиликлар — ишлаб чиқариш, ташиш ва ўрнатиш жараёнида юзага келиши мумкин бўлган ва юк кўтариш қобилиятини пасайтирадиган (шакл ёки кесимнинг ўлчамлари номиналдан оғиш, ҳисобий схемадан четга чиқиш, ўзининг дастлабки кучланишлари ва бошқалар) салбий омиллар тўплами;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
деформацияланган (деформацияланмаган) схема — дастлабки юкланмаган ҳолатдан силжишлар ва тизим деформациялари туфайли юкларнинг жойлашишидаги ўзгаришлар ҳисобга олинадиган (ҳисобга олинмайдиган) лойиҳалаш схемаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
зарбий қайишқоқлик — юкланишнинг зарбий таъсирида стандарт намуналарни бузиш учун сарфланадиган иш билан аниқланадиган турли ҳароратларда пўлатнинг мўрт бузилишга қаршилик кўрсатиш қобилияти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ишончлилик — қурилиш конструкцияларининг белгиланган фойдаланиш даврида белгиланган функцияларни керакли сифат билан бажариш қобилияти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кассетали профиль — профилларни бир-бирига улаш учун мўлжалланган, пролёт бўйлаб кўтариб турувчи қовурғаларни ҳосил қилувчи ва пролёт бўйлаб перпендикуляр йўналишда жойлашган кўтариб турувчи оралиқ қовурғалар учун мўлжалланган катта чекка бурмалари бўлган профилланган лист;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мураккаб кучланиш ҳолати — жисм нуқталарида камида иккита кучланиш компоненти таъсир қиладиган кучланган ҳолати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлат ишининг диаграммаси — пўлатдан ясалган стандарт намуналарнинг чўзилишга синови натижасида олинган кучланишлар ва нисбий чўзилишлар ўртасидаги боғлиқлик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
самарали кенглик — элементнинг нормал ёки уринма кучланишлар таъсиридан ёки уларнинг биргаликдаги таъсиридан барқарорликни йўқотиш туфайли камаядиган кесим юзаси, кенглиги ёки кесим қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ўзгарувчан тизимга ўтиш — тизим ташқи юк таъсирида механизмга айланадиган ва унинг қисмларининг деформациясиз чекли силжишларига эга бўлган ҳолат;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
физик ночизиқлик — материалнинг деформациялар ва кучланишлар ўртасидаги чизиқли бўлмаган ёки бўлак-чизиқли муносабат билан аниқланадиган хусусияти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳисобий қалинлик — ҳисоблашда ишлатиладиган пўлат листнинг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
шартли кўндаланг куч — стерженнинг эгилган ўқига перпендикуляр йўналишдаги сиқувчи кучнинг проекциясига тенг кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эластик-пластик материал — юк остида ночизиқли ёки кесикли-чизиқли ва юкдан бўшатилган пайтида деформациялар ва кучланишлар ўртасидаги чизиқли боғлиқлик билан характерланадиган шартли материал;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эркин буралиш — юпқа деворли стерженнинг барча кесималарида бир хил депланацияга эга бўлган ва кесимда фақат уринма кучланишлар пайдо бўладиган буралиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юпқа листли прокат — қалинлиги 4 mm дан кам, кенглиги 500 mm ва ундан ортиқ бўлган прокат маҳсулотлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Ушбу ШНҚда қуйидаги қисқартмалар қўлланилган:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
АИ — антенна иншоотлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
КДҲ — кучланиш-деформация ҳолати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҲЛ — ҳаводаги электр узатиш линиялари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ОТҚ — очиқ тақсимлаш қурилмалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
КТ — транспорт контакт тармоқлари линиялари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-боб. Умумий қоидалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Металл конструкциялар ва уларни ҳисоблаш ГОСТ 27751-2014 талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. Ҳисоб схемаларида таянч маҳкамлагичлар, замин ва пойдеворларнинг деформацион хусусиятларини ҳисобга олиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6. Пўлат конструкцияларни лойиҳалашда қуйидагилар амалга оширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бутун бино ва иншоотлар ҳамда уларнинг алоҳида элементларини ташиш, ўрнатиш ва фойдаланиш жараёнида мустаҳкамлиги, барқарорлиги ва фазовий ўзгармаслигини таъминловчи конструктив схемаларни қабул қилишни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.01.02-04 талабларига мувофиқ ёнғин хавфсизлигига риоя қилишни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҚМҚ 2.03.11-96 талабларига мувофиқ қурилиш конструкцияларини коррозиядан ҳимоя қилишни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иншоотларнинг ёнғинга чидамлилигини ошириш ва уларни коррозиядан ҳимоя қилиш учун прокат маҳсулотлари ва қувурлар деворларининг қалинлигини оширишга фақат техник-иқтисодий асослаш билан йўл қўйилган ҳолда, конструкцияларнинг ишончлилиги коррозиядан эскиришини ҳисобга олган ҳолда текширишни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
об-ҳавога (коррозияга чидамли) ва ёнғинга чидамли пўлатлардан, прокат профилларидан оқилона (рационал), самарали пўлатлардан ва прогрессив турдаги уланишлардан қўлланилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструктив элементлар прокат маҳсулотлари ва қувурлар учун сортаментни ҳисобга олган ҳолда ушбу ШНҚ талабларига жавоб берадиган минимал кесимларга эга бўлишни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструкциялар ва уларнинг элементлари ўлчамларининг аниқлигини ҳисоблашда техник асослашни.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7. Лойиҳа ва ишчи ҳужжатларда қайта тикланган пўлат қувурлардан ва бошқа ишлатилган металл конструкциялардан фойдаланиш, масъуллик, даражаси юқори бўлган бинолар ва иншоотларни қуриш, реконструкция қилиш ва капитал таъмирлашда фойдаланилиши, шунингдек алоҳида хавфли, техник жиҳатдан мураккаб ва ноёб объектларни қурилишида фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8. Ташқи ҳавонинг ҳисобий минимал ҳарорати ШНҚ 2.01.01-22га мувофиқ 0,98 бўладиган энг совуқ беш кунлик ҳарорат олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳисобий технологик ҳарорат лойиҳага техник топшириқ билан белгиланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9. Очиқ иншоотларнинг (очиқ ҳавода ишлайдиган, яъни атмосфера таъсиридан ҳимояланмаган) пўлат конструкцияларини (кран эстакадалари, электр узатиш линияси таянчлари, қувур ўтказгичларнинг таянчлари ва сиғим (резервуар) таянчлари, этажеркалар) техник ҳолатини баҳолаш учун кузатиш, таъмирлаш ишларини бажаришда намликни ушлаб турмаслиги ҳамда шамоллатишга тўсқинлик қилмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ушбу талаблар бетон ёки ғишт билан қопланган ёки бошқа усуллар билан листли материаллар билан қопланган ва иситиладиган бино ичида ишлайдиган конструкцияларга нисбатан татбиқ этилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10. Ёпиқ профилдан ясалган конструкцияларнинг учлари иссиқ рухлаш керак бўлган элементлардан ташқари тиқинларга эга бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11. Конструкциялар вазифаси, фойдаланиш (эксплуатация) шароитлари, тайёрлаш технологияси ва кучланиш-деформация ҳолатига кўра қуйидаги тўрт гуруҳга бўлинади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 12-бандига мувофиқ ўта оғир шароитларда ишлайдиган пайвандланган конструкциялар ёки уларнинг элементлари, шунингдек пластик деформацияларнинг ривожланишини максимал даражада чеклайдиган ёки мазкур ШНҚнинг 13-банди ҳамда қуйидагиларга мувофиқ тўғридан-тўғри динамик, тебраниш ёки ҳаракатланувчи юклар таъсир қиладиганлар биринчи гуруҳ ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кран ости балкалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ишчи майдончаларининг балкалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳаракатланадиган транспорт йўллари учун балкалар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бункер ва юк тушириш эстакадалари конструкцияларининг ҳаракатланувчи таркибдан юкланишларни тўғридан-тўғри қабул қилувчи элементлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
рамаларнинг динамик юкланиш вақтидаги асосий балкалари ва ригеллари; транспорт галареяларининг оралиқ (пролёт) қурилмалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фермаларнинг фасонкалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тўғридан-тўғри ҳаракатланувчи таркибдан юкларни кўтарадиган бункер ва тушириш платформаларининг конструктив элементлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сиғимлар (резервуар) ва газгольдерларнинг деворлари, тубларининг қирралари, бикрлик ҳалқалари, сузувчи томлари, бункер ва газ танкларининг қопқоқлари, қопламалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бункер балкалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
парабола шаклидаги бункерларнинг қобиқлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эркин турган тутун трубаларнинг пўлат қобиқлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
электр узатиш линиялари катта ўтишларининг баландлиги 60 m дан ортиқ бўлган пайвандланган махсус таянчлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мачталарнинг тортқилари ва тортқи узелларининг элементлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Чўзувчи кучланишлар мавжудлигида статик юк остида ишлайдиган пайвандланган конструкциялар ёки уларнинг қуйидаги элементлари ҳамда пайванд бирикмалари мавжуд бўлмаганида мазкур банднинг биринчи гуруҳдаги конструкциялар ва уларнинг элементлари, шунингдек пайванд монтаж бирикмалари мавжуд бўлганида ГОСТ 19425-74 га мувофиқ қўштаврлардан пайванд бирикмалар ва осма йўлларни балкалари иккинчи гуруҳ ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фермалар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
рамаларнинг ригеллари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қоплама ва ораёпмаларнинг балкалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
зиналарнинг косоурлари, силос қобиқлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
катта ўтишларнинг махсус пайванд таянчларидан бошқа юқори кучланиш линияларининг таянчлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
подстанцияларнинг очиқ тақсимлаш қурилмалари (ОТҚ) ошиновкасининг таянчлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
транспортёр галереялари таянчлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
прожектор мачталари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
антенна иншоотларининг (АИ) комбинацияланган таянчларининг элементлари ва бошқа чўзилган, чўзилиб-эгиладиган ва эгиладиган элементлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Статик юкланишда асосан сиқишга ишловчи пайванд конструкциялар ёки уларнинг қуйидаги элементлари, ҳамда пайванд бирикмалар мавжуд бўлмаганида мазкур банднинг иккинчи гуруҳдаги конструкциялар ва уларнинг элементлари учинчи гуруҳ ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
колонналар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
устунлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
таянч плиталар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қаватлараро тўсиқ тўшамаларини элементлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
технологик жиҳозларни ушлаб турувчи конструкциялар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
колонналар бўйича боғланишларнинг ҳисоб кесимларидаги юкланиш 0,4Ry дан ортиқ бўлган тик боғланишлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
транспорт контактли тармоғининг анкерли, кўтариб турувчи ва маҳкамловчи конструкциялари (таянчлар, қаттиқ кўндаланг тўсин ригеллари, фиксаторлар);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
виключатель таянчларидан ташқари ОТҚ жиҳозлари ости таянчлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
АИ стволи ва миноралари элементлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бетон ташиш эстакадаларнинг колонналари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қопламаларнинг прогонлари ва бошқа сиқилган ва сиқилиб-эгиладиган элементлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бино ва иншоотларнинг ёрдамчи конструкциялари мазкур банднинг учинчи гуруҳида келтирилганлардан ташқари қуйидагилар, шунингдек пайвандланган уланишлар бўлмаганда мазкур банднинг учинчи гуруҳидаги конструкциялари ва уларнинг элементлари тўртинчи гуруҳ ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
уланишлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фахверк элементлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
зинапоялар, траплар, майдончалар, тўсиқлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кабел каналларининг металл конструкциялари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иншоотларнинг ёрдамчи элементлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12. Катта ҳисобий чўзувчи кучланишлар (s > 0,3Ry, s > 0,3Rwf, ёки s > 0,3Rwz) жойларида пайвандли бирикмалар жойлашган бўлса ёки пайвандли бирикма (масалан, сезиларли қолдиқ кучланишлар оқибатида бузилиши ва натижада бутун конструкцияни фойдаланишга яроқсиз ҳолатга келтириши мумкин бўлган жойда жойлашган бўлса) конструкция ёки унинг элементига пайванд уланиши мавжуд бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13. Динамик юкланиш натижасида вужудга келадиган нормал кучланишнинг абсолют қийматини шу кесимдаги барча юкланишлардан ҳосил бўлган чўзувчи зўриқишлар йиғиндисига нисбати а > 0,2 бўлса, конструкция динамик юкланишлар таъсиридагиларга тааллуқли ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14. Масъуллик даражаси I синф бўлган бино ва иншоотларнинг конструкциялари пўлатини белгилашда ҚМҚ 2.01.07-96га мувофиқ 2 — 4 гуруҳ конструкцияларининг гуруҳ рақамини биттага камайтирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15. Бино ва иншоотларда қўлланиладиган прокат қалинлиги t ≥ 40 mm бўлган конструкцияларнинг гуруҳи рақамини ҚМҚ 2.01.07-96га мувофиқ 2 — 4-гуруҳларида гуруҳ рақамини биттага камайтирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бино ва иншоотларнинг қўлланиладиган прокат қалинлиги t ≤ 6 mm бўлганда, ҚМҚ 2.01.07-96га мувофиқ 1 — 3-гуруҳларида гуруҳ рақамини биттага ошириш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16. Фазовий конструкцияларни (мембраналар, пластиналар, қобиқлар), шунингдек деформация диаграммаси ночизиқли бўлган элементларга эга конструкцияларни ҳисоблашда геометрик ва физик ночизиқлик таъсирни ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17. Саноат бинолари синчларининг (каркас) юк кўтариш қобилияти ва бикрлиги бинонинг энига колонналар (рама устунлари) ва ферма кўринишидаги ригеллар ёки яхлит деворли кесимлардан (балкалар) ташкил топган кўндаланг рамалар, бинонинг узунасига эса каркас элементлари (кран ости конструкциялари, стропил ости фермалари, колонналар ва фермалар ўртасидаги боғланишлар, том прогонлари ёки том панелларининг пўлат қовурғалари) билан таъминланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Рама-боғланишли ёки боғланишли тизимда, боғланиш блокининг тугунлари раманинг тугунлари билан мос келмаса, ҳисоблаш деформацияланган схема бўйича (тизимнинг геометрик ночизиқлигини ҳисобга олган ҳолда) амалга оширилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18. Конструкция элементлари ҳисобий кесими КДҲга кўра учта синфга бўлиб ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-синф — КДҲ бутун кесим юзаси бўйича кучланишлар пўлатнинг ҳисобий қаршилигидан ошмайди |σ|≤Ry (кесимнинг эластик ҳолати);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-синф — КДҲ кесимнинг бир қисмида |σ|
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-синф — КДҲ бутун кесим юзаси бўйича |σ|=Ry (кесимнинг пластик ҳолати, шартли пластик шарнир).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19. Пўлат конструкцияларнинг ишчи чизмалари лойиҳа ва ишчи ҳужжатларни ГОСТ 21.502-2016 га асосан амалга оширилиши, конструкцияларни тайёрлаш ҚР 03.02-23 га ва конструкцияларни монтаж қилиш ҚР 03.01-23 га мувофиқ бўлишига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Конструкцияларнинг ишчи чизмаларида қуйидагилар кўрсатилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚда келтирилган пўлатлар ва уларга қўйиладиган талаблар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайванд чокларини бажариш усули, пайвандлаш тури (усули);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
электродларнинг турлари, маркалари, диаметрлари, чокнинг пайвандлаш пайтидаги ҳолати, пайванд чоклари учун таглик тури;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
болтларнинг мустаҳкамлик ва аниқлик синфлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
назорат қилинадиган кучланишли болтлардан фойдаланганда, олдиндан таранглаш кучи ва болтни таранглигини назорат қилиш усули;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фрикцион бирикмалари учун контакт юзаларини тайёрлаш усули;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тайёрлаш ва монтаж жараёнида сифат назорати усуллари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструкцияларни коррозиядан ҳимоя қилиш талаблари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёнғиндан ҳимоя қилиш талаблари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20. Асосий ҳарфли белгилар мазкур ШНҚнинг 1-иловасида келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-боб. Конструкциялар ва бирикмалар учун материаллар, ҳисобий тавсифлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Конструкциялар ва бирикмалар учун материаллар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21. Мазкур ШНҚнинг 15-бандига белгиланган гуруҳга боғлиқ ҳолда конструкцияларнинг барча пўлатларини ушбу ШНҚнинг 2-иловасидаги 1, 2-жадвалларига мувофиқ куйидаги талаблар таъминлаганда қабул қилиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ушбу ШНҚнинг 3-иловасининг 3-жадвалига мувофиқ кимёвий таркиби ва углерод эквиваленти бўйича пайвандланган конструкциялар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 2-иловасининг 4-жадвалга мувофиқ зарбий қайишқоқлик бўйича мустаҳкамлик даражасига нисбатан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22. Мазкур ШНҚнинг 2-иловасининг механик хоссалари ва кимёвий таркиби бўйича талабларига мувофиқ ишлатилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23. Прокатнинг юзасига нормал йўналган чўзувчи зўриқишлар таъсири остида бўлган конструкция элементлари учун пўлат прокати қалинлиги йўналиши бўйича етарли механик хоссаларга эга бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24. Пўлатнинг ишлаш диаграммалари чўзилиш ва сиқилиш, прокатка йўналишнинг бўйи ҳамда эни бўйича, шунингдек прокат юзасига нормал бир хил деб қабул қилишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25. Кесимнинг тўлалигича пластикланишига қадар пластик деформациялар ривожини ҳисобга олган ҳолда ҳисобланадиган конструкция элементлари учун пўлатнинг ишлаш диаграммасида оқувчанлик майдончасига эга бўлиши ва қуйидагилардан кам бўлмаслиги керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
вақтинчалик қаршилигини su (sb) оқувчанлик чегарасига нисбати sy (sт) 1,25 дан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
нисбий узайиш 15 фоиздан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатнинг ишлаш диаграммасидаги оқувчанлик майдончасининг бошланиши ва охирига мос келадиган тўлиқ деформациялар нисбати 10 дан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26. Шаклдор (бурчаклар, қўштаврлар, швеллерлар), листли, кенг тасмали универсал прокатдан конструкциялар учун қуйидагилардан фойдаланиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 27772-2015, ГОСТ 14637-89, ГОСТ 535-2005, ГОСТ 19281-2014ларга мувофиқ букилган профиллардан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 16523-97га мувофиқ углеродли пўлатдан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 17066-94га мувофиқ юқори мустаҳкам пўлатдан юпқа тунукали прокатдан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 11474-76га мувофиқ совуқ ҳолда букилган профиллардан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 30245-2012га мувофиқ букилган ёпиқ квадрат профиллардан ва тўғрибурчак профиллардан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 535-2005 ва ГОСТ 19281-2014 ларга мувофиқ сортли прокатдан (думалоқ, квадрат, тасма);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10705-80 ва ГОСТ 10706-76га мувофиқ электр билан пайвандланган ва ГОСТ 8731-74га мувофиқ иссиқ ҳолда деформацияланган қувурлардан
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Барча гуруҳларнинг ёнғинга чидамлилик чегарасини (45 min) таъминлаш учун мазкур ШНҚнинг 13-бандига мувофиқ очиқ конструкциялар 12-бандига асосан ҳисобий ҳароратдан қатъи назар, С 355П прокат ёки бошқа 45 min ёнғинга чидамлилик чегарасини таъминлайдиган пўлат прокат белгиланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
27. Қуйма (таянч қисмлар ва бошқалар) учун II гуруҳ (мустаҳкамлик учун ҳисобланадиган, статик ва динамик юк остида ишлайдиган деталлар учун масъуллик даражаси белгиланган қуймалар) ёки III (динамик юк остида ишлайдиган ҳисобланадиган деталлар учун ўта масъуллик даражали қуйма) ГОСТ 977-88 талабларига жавоб берадиган пўлатдан, шунингдек ГОСТ 1412-85 талабларига жавоб берадиган СЧ15, СЧ20, СЧ25 ва СЧ30 маркали кулранг қуйма чўяндан фойдаланиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
28. Пўлат конструкцияларни пайвандлаш учун қуйидагилар қўлланилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қўлда ёйли пайванд учун ГОСТ 9467-75* бўйича электродлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 2246-70 бўйича пайвандлаш сими;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 9087-81 бўйича флюслар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
автоматик ва механизациялаштирилган пайванд учун ГОСТ 26271-84 бўйича кукунли сим;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 8050-85 бўйича карбонат ангидрид гази;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 10157-2016 бўйича аргон.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қўлланиладиган пайванд материаллари ва пайвандлаш технологияси, чок металлининг вақтинчалик қаршилиги асосий металлнинг вақтинчалик қаршилиги Run қийматидан кам бўлмаган, шунингдек пайванд бирикмалари металлининг нисбий чўзилиши, қаттиқлик даражаси, зарбий қайишқоқлик кўрсаткичлар мазкур ШНҚнинг 2-иловасидаги 4-жадвалига мувофиқ таъминлаши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
29. Болтли бирикмалар учун ГОСТ 1759.0-87 талабларига жавоб берадиган пўлат болт ва гайкалар, ГОСТ 18123-82* талабларига жавоб берадиган шайбалар ва мазкур ШНҚнинг 40-бандида кўрсатилган мустаҳкам болтлар қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Болтларни қўллаш ГОСТ 15589-70*, ГОСТ 15591-70*, ГОСТ 7798-70, ГОСТ 7796-70 ва ГОСТ 7805-70*га мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Гайкаларни қўллаш ГОСТ 5915-70 ва ГОСТ 5927-70 га мувофиқ амалга оширилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30. Болтлар кесилишга ёки чўзилишга ишлаганда, гайкаларнинг мустаҳкамлик синфларини болтларнинг мустаҳкамлик синфи қуйидагиларга мувофиқ қабул қилиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5.6 ва 5.8 да — 5;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8.8 да — 8;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10.9 да — 10;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12.9 да — 12.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Шунингдек, болтлар фақат кесилишга ишлаганда, гайкаларнинг мустаҳкамлик синфлари болтларнинг мустаҳкамлик синфи қуйидагиларга мувофиқ қўлланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5.6 ва 5.8 да — 4;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8.8 да — 5;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10.9 да — 8;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12.9 да — 10.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
31. Юмалоқ шайбалар ГОСТ 11371-78, қийшиқ шайбалар ГОСТ 10906-78 ҳамда пружинали шайбалар ГОСТ 6402-70 бўйича қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32. Пойдевор болтлари учун ГОСТ 24379.0-2012 ва мазкур ШНҚнинг 2-иловасидаги 6-жадвалда келтирилган талабларига жавоб берадиган болтлар қўлланилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Пойдевор болтлари ва U шаклли болтлар учун гайкалар амалдаги стандартларнинг техник талабларига мувофиқ ишлатилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33. Диаметри 48 mm гача бўлган Ст3пс2, Ст3сп2, Ст3пс4, Ст3сп4 пўлатдан ясалган пойдевор болтлари учун 4-чи мустаҳкамлик синфидаги гайкалардан, диаметри 48 mm дан ортиқларида амалдаги стандарт бўйича камида 02 гуруҳидаги материалдан фойдаланиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
34. 09Г2С маркали ва бошқа пўлатдан диаметри 48 mm гача бўлган пойдевор болтлари учун камида 5 мустаҳкамлик синфидаги гайкалар, диаметри 48 mm дан ортиқларида тегишли стандарт бўйича камида 05 гуруҳидаги материалдан фойдаланилиши, гайкаларни болтлар учун қабул қилинган пўлат маркаларидан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
35. Фрикцион ва фланецли бирикмалар учун 8.8, 10.9, 12.9 мустаҳкамлик синфидаги болтлар, гайка ва шайбалар қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фланецли бирикмалар учун ХЛ иқлим шароити учун бажарилган вақтинчалик қаршилиги 1100 Н/mm2 дан кам бўлмаган юқори мустаҳкамликка эга болтлардан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
36. Осма қопламаларнинг кўтариб турувчи элементлари, ҳавода тортилган электр узатиш линияси таянчларининг тортқилари, тақсимловчи мосламалар, транспортнинг контактли тармоқлари, мачта ва миноралар ҳамда олдиндан кучлантирилган конструкцияларнинг тарангланадиган элементлари учун қуйидагилар қўлланилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3062-80, ГОСТ 3063-80, ГОСТ 3064-80 бўйича спиральсимон пўлат арқонлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3066-80, ГОСТ 3067-88, ГОСТ 3068-88, ГОСТ 3081-80, ГОСТ 7669-80, ГОСТ 14954-80 бўйича икки марта ўралган пўлат арқон;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 3090-73, ГОСТ 7675-73, ГОСТ 7676-73, ГОСТ 18901-73 бўйича кўтариб турувчи ёпиқ арқонлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 7372-79 талабларига жавоб берадиган канатбоп симлардан ясалган параллель симларнинг боғламлари ва арқонлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
37. Пўлат конструкциялар учун қўлланиладиган материалларнинг физикавий тавсифлари мазкур ШНҚнинг 2-иловасидаги 7-жадвалга мувофиқ қабул қилиниши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Ҳисобий хусусиятларни аниқлаш принциплари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
38. Пўлат прокати ва қувурларнинг ҳисобий қаршиликлари, конструкция ва элементларнинг чегаравий ҳолатлари оқувчанлик чегарасига тенг кучланишлардаги пластик деформациялар ривожланиши, вақтинчалик қаршиликка тенг кучланишлар натижасида бузилишга эришилиши мумкинлигини инобатга олган ҳолда аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39. Оқувчанлик чегараси ва вақтинчалик қаршилик кўрсаткичларнинг норматив кўрсаткичларидан ҳамда кесим ўлчамларининг номинал қийматлардан салбий тарафга эҳтимолли оғишлари, материал бўйича gm ишончлилик коэффициенти билан ҳисобга олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
40. Пўлат прокати ва қувурларнинг ҳисобий қаршиликлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 1-жадвалидаги формулаларга мувофиқ ҳисобланиши, бу ерда gm коэффициентининг қийматини прокатга стандартларда кўрсатилган назорат усуллари ва пўлатнинг механик хоссаларини баҳолаш учун қўлланиладиган усулларга боғлиқ ҳолда мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 2-жадвалига мувофиқ қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
41. Тахталанган тунука, кенг тасмали универсал ва шаклдор прокатнинг чўзилиш, сиқилиш ва эгилишдаги ҳисобий қаршиликларнинг қийматлари ГОСТ 27772-2015да келтирилган пўлатлар учун мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 3-жадвалида, қувурлар учун мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 4-жадвалига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Прокатнинг кўндаланг кесилган жойи, ён тарафи, цилиндрли шарнирларни ва катокларнинг диаметрал эзилишга ҳисобий қаршилигининг қийматлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 5-жадвалига мувофиқ аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
42. Букилган профилларнинг ҳисобий қаршилигини улар тайёрланган листланган прокатнинг ҳисобий қаршилигига тенг деб қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Термик ишлов (отжиг) берилмаган ва рух билан қопланмаган совуқ ҳолда шакл берилган профилларнинг ҳисобий қаршилигини букилган жойларидаги пўлат маҳкамланишини инобатга олган ҳолда аниқлаш зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
43. Пўлатнинг толиқишга ҳисобий қаршилигини аниқлашда, юкланиш тури, зўриқиш цикллари сони, зўриқишнинг энг юқори ва энг паст қийматларини ҳисобга олиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
44. Қуймалар, болғаланган қисмлар, пўлат канат, ўта мустаҳкам симдан тайёрланган боғлам ва арқонлар, пойдевор ва U-симон болтлар, шунингдек фрикцион бирикмалардаги мустаҳкам болтларнинг қаршилиги мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 6-жадвалидаги формулаларга мувофиқ аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Углеродли пўлатдан тайёрланган қуймаларнинг ҳисобий қаршиликлари қийматларини мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 7-жадвали, кулранг чўяндан қуймаларнинг қаршиликларини эса мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 8-жадвали бўйича қабул қилиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
45. Асосий металлнинг механик хоссаларидан паст бўлмаган хоссаларга эга эритиб улаш метали билан пайванд материаллари қўлланилганда ва пайванд технологиясидан фойдаланилганда пайванд бирикмаларининг ҳисобий қаршиликлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 9-жадвали бўйича қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бурчак чокли пайванд бирикмаларнинг чок металлининг меъёрий ва ҳисобий қаршиликларининг қийматлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 10-жадвалига мувофиқ қабул қилиниши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
46. Бир болтли бирикмаларнинг ҳисобий қаршиликлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 11-жадвалига мувофиқ аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
47. Бир болтли бирикмаларнинг кесишга ва чўзилишга қаршилигининг меъёрий ва ҳисобий қиймати мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 12-жадвали, болтлар билан бириктирилган элементларнинг эзилишга қаршилигининг ҳисобий қиймати ушбу ШНҚнинг 3-иловасининг 13-жадвалига мувофиқ қабул қилиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Пойдевор болтларининг чўзилишга қаршилигининг ҳисобий қийматлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 14-жадвалига мувофиқ қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
48. Х «селект» пўлатидан юқори мустаҳкам болтларнинг чўзилишга меъёрий ва ҳисобий қаршилигининг қийматлари мазкур ШНҚнинг 3-иловасининг 15-жадвалига мувофиқ қабул қилиниши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-боб. Асосий ҳисоблаш талаблари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
49. Пўлат конструкцияларни ҳисоблаш чегаравий ҳолатлар усулига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Баъзи ҳолларда (масалан, техник ҳолатни баҳолаш, қайта қуришни лойиҳалаштириш ва бошқалар) конструкция элементларининг ишончлилигини баҳолашнинг эҳтимоллик усулларидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
50. Конструкцияларни лойиҳалашда чегаравий ҳолатларнинг иккита гуруҳини ҳисобга олиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) биринчи гуруҳ (пластик қайишқоқ, мўрт ва толиқишдан бузилиш) — шакл ёки ҳолат барқарорлигини йўқотиш, ўзгарувчан тизимга ўтиш, конфигурациянинг сифат жиҳатидан ўзгариши, шунингдек пластик деформациялар натижасида геометрик шаклнинг бузилиши, фойдаланиш учун тўлиқ яроқсиз бўлиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) иккинчи гуруҳ — бирикмалардаги силжишлар, тебранишлар амплитудалари, шунингдек конструкциялардан нормал фойдаланишни қийинлаштирувчи ёки бинолар ва иншоотларнинг мустаҳкамлигини пасайтирувчи маҳаллий шикастланишлар ҳамда чекланган дарзларнинг пайдо бўлиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
51. Биринчи гуруҳнинг чегаравий ҳолатларини кўриб чиқишда мавжуд ва чегаравий куч омилларини (кучланиш, юкланиш, зўриқишлар) таққослаш шаклида текширишлар амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
52. Пластик деформациялар натижасида конфигурациянинг сифат жиҳатидан ўзгариши ёки геометрик шаклнинг бузилишини баҳолашда тегишли деформация омилларини (бўғинлардаги силжишлар, деформациялар, кесишлар) текшириш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
53. Иккинчи гуруҳнинг чегаравий ҳолатларини кўриб чиқишда ҳақиқий ва чегаравий деформация омилларини таққослаш шаклида текшириш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
54. Конструкция элементларнинг юк кўтариш қобилиятини ҳисоблашда юкланиш ва таъсирларнинг ҳисобий қийматларидан кучлар (зўриқишлар) кўриб чиқилаётган кесим ёки элементлар томонидан қабул қилиши мумкин бўлган чегаравий кучланиш (зўриқишлардан) ошмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Чегаравий кучланишлар (зўриқишлар) материалнинг ҳисобий қаршиликларидан фойдаланган ҳолда оддий юкланиш ва дастлабки камчиликларни ҳисобга олган ҳолда аниқланиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
55. Ишлаш учун тўлиқ яроқсизлик шарти бўйича конструкцияларни ҳисоблашда (чегаравий ҳолатларнинг биринчи гуруҳи) юк ва таъсирларнинг ҳисобий қийматларига мос келадиган тўлиқ ёки қолдиқ силжишлар ва кўчишлар, бўғинлардаги силжишлар шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари ҳамда техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларда белгиланган чегаравий қийматлардан ошмаслиги ушбу қийматлардан ошганда конструкция капитал таъмирдан ўтказилиши ёки алмаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
56. Биринчи гуруҳнинг чегаравий ҳолатларини текширишда тўлиқ ёки қолдиқ силжишлар материалнинг эластик деформациялар чегарасидан ташқаридаги ишини ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда, оддий ва бир марталик юкланиш эҳтимоллигидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
57. Конструкцияларнинг силжишлари ва тебранишларининг амплитудалари, шунингдек иккинчи гуруҳнинг чегара ҳолатларини текширишда бўғинлардаги силжишлар материал эластик деформациялар чегарасида ишлаётганда ҳамда кесимнинг болтлар учун тешиклар ҳисобига заифлашувини ҳисобга олмасдан аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
58. Янги конструкцияларни лойиҳалашда ва мавжуд конструкцияларнинг техник ҳолатини баҳолашда адекват ҳисоблаш моделларидан фойдаланилиши ҳамда улар ёрдамида қуйидагилар аниқланиши зарур:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тизимнинг алоҳида элементлари ўртасида кучланишларнинг (зўриқиш) тақсимланишини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тегишли чегаравий мувозанат шартларини таҳлил қилиш асосида чегаравий юкларни (кучланишларни);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мувозанат барқарорлигини баҳолаш ва ҳаракатларнинг критик қийматларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бутун тизим ва алоҳида элементларнинг деформативлиги кўрсаткичларини.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Шунингдек, мазкур талабларни амалга ошириш учун қуйидаги ҳисоблаш моделларидан фойдаланиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
текис ва фазовий стержень тизимлари (балкали, рамали, аркали, уйғунлашган);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кесим юзаси тўлиқ ва тешик алоҳида стерженли элементлар ҳамда қисмнинг эгилувчан, тешилган ёки гофрировка қилинган қисмлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пластиналар, стерженли элементига кирадиган (жавонлар, деворлар, бикрлик қовурғалари);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
айланма юпқа деворли қобиқлар (цилиндрсимон, конуссимон, шарсимон), шунингдек моментсиз кучланиш ҳолатида бўлганлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юпқа деворли мембрана тизимлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
стежень-вантли, текис ва фазовий вантли ва осма тизимлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструкциялар элементларнинг тугунлари ва бирикмаларининг махсус моделларидан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Турли ҳисобий хоссаларни (ички кучлар, чегаравий ва критик кучлар, силжишлар, тебранишларнинг частоталари ва турлари ва бошқалар) аниқлаш учун кўриб чиқилаётган конструкцияга тегишли бир нечта ҳисобий моделларидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
59. Элементларнинг бир-бири билан ва пойдевор билан ўзаро таъсирини ҳисобга олган ҳолда фазовий конструкцияларни текис тизимларга ва алоҳида элементларга бўлиш асосида тахминий ҳисоблаш усулларидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Элементлардаги кучланиш ва конструкцияларнинг силжишлари уларнинг брутто кесимлар билан ишлаш шартларидан келиб чиқиб аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
60. Статик ноаниқ тизимлар учун ҳисобий кучланишларни (эгувчи ва бурувчи моментлар, бўйлама ва кўндаланг кучлар) тизимнинг эластик ишлашини ҳисобга олган ҳолда деформацияланмаган схема бўйича аниқлаш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бундай тизимларнинг алоҳида элементлари, олинган ҳисобий кучланишлар таъсирига деформацияланган схема бўйича материалнинг ишлашини эластик деформациялар доирасида, балки эластик деформациялар чегарасидан ташқарида ҳам ишини инобатга олган ҳолда ҳисобланиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
61. Бир қатор кесимларда пластик шарнирларнинг пайдо бўлиши натижасида бузилишнинг кинематик механизмини пайдо бўлишини ҳисобга олган ҳолда чегаравий мувозанат усули билан ҳисоблаш статик жиҳатдан ноаниқ, узлуксиз, қирқилмайдиган ва қисилган балкалар ҳамда бурилишдан маҳкамланган рама конструкциялари учун ҳам амалга оширилишига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
62. Ҳисобий схемалар ва ҳисоблашнинг асосий шартлари пўлат конструкцияларнинг ҳақиқий иш шароитларини акс эттириши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
63. Юк кўтарувчи конструкцияларнинг қуйидагиларга ҳисоблаб чиқилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
алоҳида конструктив стерженли элементлар (чўзилган, сиқилган, номарказий сиқилган, сиқилиб-эгилган ва эгилган);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
текис ёки фазовий тизимлар, маҳкамланмаган (эркин бўлмаган — мазкур ШНҚнинг 1-расм, а-чизма);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҚМҚ 2.02.01-98 га мувофиқ бир-бири билан ва таянч билан ўзаро таъсирини ҳисобга олган ҳолда алоҳида элементларни ҳисоблаш йўли билан амалга оширилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
текис ёки фазовий тизимлар, маҳкамланмаган (эркин — мазкур ШНҚнинг 1-расм, б-чизма);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
алоҳида элементларни текшириш билан бир қаторда, бутун тизимнинг чегаравий ҳолатига эришиш имкониятини ҳисобга олиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
листли конструкциялар (айланиш қобиқлари).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
64. Пўлатнинг чизиқли бўлмаган ишлашини моделлаштиришда, чегара ҳолатларининг биринчи гуруҳи ҳамда ҳисоб-китоблар учун мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 1-расмида келтирилган умумлаштирилган кўрсаткич бўйича пўлатларнинг ишлашининг ҳисобий диаграммасидан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Диаграмма нуқталарининг мос келадиган координаталарининг қиймати мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 17-жадвалида келтирилган ўлчамлардан олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳисоблаш эгри чизиқнинг учта вариантидан бири бўйича конструкция элементлари синфига мазкур ШНҚнинг 24-бандига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1 — расм Тизимларнинг схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — маҳкамланган, б — маҳкамланмаган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
65. Ҳисобий узунлигини кўриб чиқилаётган стержендаги сиқувчи куч энг катта бўлган юкланишларнинг бирикмаларини аниқлашга йўл қўйилади, бунда олинган қийматни текширишда бошқа юкланиш бирикмаларидан фойдаланиш мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
66. Конструкция элементларини (балкалар, стерженлар, плиталар) ҳисоблаш геометрик чизиқли нисбатлар (эгрилик учун тақрибий ифодаси, элемент ва хорда узунлиги орасидаги тенглик) ёрдамида амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
67. Конструкция элементларининг силжишидан келиб чиқадиган геометрик ночизиқлик тизимларини ҳисоблашда кучланиш ва силжиш 5 фоиздан ошганда ўзгаришлар ҳисобга олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
68. Геометрик ночизиқликни ҳисобга олган ҳолда ҳисоб-китобларни амалга оширишда тизимларнинг умумий деформациялари билан боғлиқ куч таъсирларининг йўналишлари аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
69. Ноэластик деформацияларни (физик ночизиқлиликни) ҳисобга олган ҳолда ҳисоблашларда оддий юкланиш шароитидаги кичик эластик-пластик деформациялар назариясидан фойдаланишга йўл қуйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
70. Конструкция элементлари деформацияланмайдиган контурга эга бўлган юпқа деворли участканинг ҳисоблаш модели ва текис кесимлар, сектор юзалар ва тўғридан-тўғри геометрик фаразлардан фойдаланиш асосида ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кесимнинг деформацияланадиган контурли элементларини ҳисоблаганда, кесим контурининг бузилишининг бутун элементнинг юк кўтариш қобилиятига мос келадиган таъсирини ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
71. Йирик пластик деформациялар конструкциядан нормал фойдаланишни қийинлаштирмайдиган ёки маҳаллий хусусиятга эга бўлган холларда ва умуман конструкциянинг ишлаш қобилиятига таъсир қилмаганда ҳамда пўлат мазкур ШНҚнинг 35-бандига мувофиқ бўлганда, конструкцияларни ҳисоблаш пўлатнинг вақтинчалик қаршилиги бўйича аниқланадиган Ru ҳисобий қаршиликдан фойдаланиб амалга оширилишига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
72. Мураккаб кучланиш ҳолати шароитида ишлайдиган элементлар ва участкалар учун мустаҳкамликнинг энергетик назарияси асосида аниқланадиган кучланишлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
73. Конструкциялар ва элементларни ҳисоблашда, уларнинг қийматларининг мос келишини ҳисобга олган ҳолда, қуйидаги камчиликларни ҳисобга олиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тайёрлаш ва қуриш жараёнида лойиҳавий ўлчамлари, шакли ва ҳолатидаги ҳосил бўлган геометрик оғишлар (элементларнинг бутунлигича эгрилиги, девор ва белбоғларнинг эгрилиги, тугунлардаги ўқларнинг марказдан сурилиши, элементлар ўқларининг лойиҳавий ҳолатидан оғиши, маҳкамлаш нуқталари орасидаги элементларнинг эгрилиги);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юкланишларни лойиҳавий ҳолатидан силжиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
прокат қилиш, букиш, совуқ холда текислаш, пайвандлаш ва бошқалардан келиб чиқадиган хусусий қолдиқ кучланишлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар ҳисоб-китоблар мавжуд конструкцияларнинг техник ҳолатини баҳолаш учун амалга оширилганда, тайёрлаш ва ўрнатиш пайтида, фойдаланиш вақтидаги текшириш маълумотлари бўйича қабул қилинадиган ҳақиқий геометрик оғишлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
74. Конструкцияларнинг ишончлилигини баҳолашда қуйидагилар ҳисобга олиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
геометрик оғишларни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фойдаланиш хавфсизлиги талабларига мувофиқ биноларнинг габарит ўлчамларни (масалан, кран ва устун орасидаги бўлиши мумкин бўлган ҳақиқий бўшлиқни баҳолашда).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
75. Конструкцияларни ҳисоб китобларида бевосита қолдиқ кучланишларни sр (пайвандлаш, прокатлаш, совуқ холда текислаш ва бошқалардан) ташқи юк деформациялари билан εr = s / E шартли деформацияларнинг алгебраик йиғиндиси гипотезаси асосида ҳисобга олинишига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Конструкция ва тизимларларни статик ҳисоблашда, алоҳида элементларнинг кесимларини танлашда, дастлабки камчиликларни ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
76. Идеаллаштирилган ҳисобий схема (масалан, марказий сиқилган элементлар) асосида фақат бўйлама кучлари аниқланадиган элементларни ҳисоблашда, тугунлардаги ўқларнинг мумкин бўладиган дастлабки эгриликлари ва марказдан силжишини ҳисобга олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
77. Конструкциялар ва бирикмаларни ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 54, 60 ва 61 бандларда келтирилган талабларга қўшимча равишда қуйидагилар ҳисобга олиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
масъуллик бўйича γн ишончлилик коэффициентлари ГОСТ 27751-2014 талабларига мувофиқ қабул қилиниши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструктив элементлар учун материал бўйича қўшимча gм =1,25 хавфсизлик коэффициенти, ҳисобий қаршилик Ру ёрдамида мустаҳкамликка ҳисобланиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
78. Конструкцияларнинг бир қатор элементлари учун ишлаш шароити коэффициентлари мазкур ШНҚнинг 4-иловаси асосида ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-боб. Пўлат конструкция элементларини бўйлама кучлар ва эгилишга ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Марказий чўзилган ва сиқилган элементлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
79. N куч таъсирида марказий чўзилиш ёки сиқилиш рўй берадиган элементларни мустаҳкамликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 100-бандида келтирилганларга қўшимча равишда қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Якка бурчаклардан болтлар ёрдамида бир токча билан қотириладиган чўзилган элементларни маҳкамланган жойларидаги кесимларнинг мустаҳкамликка ҳисоби мазкур ШНҚнинг 1 ва 2-формулалари бўйича амалга оширилиши, бунда 2-формуладаги gc қиймати ушбу ШНҚнинг 4-иловасига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
80. Металл оқувчанлик чегарасига етгандан кейин ҳам фойдаланилиши мумкин бўлган нисбатли пўлат конструкцияларнинг чўзилган элементларини мустаҳкамликка ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(2)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
81. N куч таъсирида марказий сиқилган яхлит деворли элементларни барқарорликка ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(3)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
j қийматлари қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0 < 2,5 бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(4)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2,5 < 4,5 бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(5)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
> 4,5 бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(6)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
82. Якка бурчаклардан тайёрланган стерженлар мазкур ШНҚнинг 101-бандида кўрсатилган талабларга мувофиқ марказий сиқилишга ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Якка бурчаклардан фазовий конструкцияларнинг белбоғлари ва панжара элементларини ҳисоблашда ушбу ШНҚнинг 363-бандида белгиланган талаблар бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
83. х-х ва у-у ўқларига перпендикуляр бўлган текисликлардаги элементнинг мос равишда lх ва lй ҳисобий эластиклиги мазкур ШНҚнинг 2-расмига мувофиқ, lх < 3lй бўлган яхлит деворли очиқ П шаклидаги сиқилган элементларни планкалар ёки панжаралар билан маҳкамлашга йўл қўйилади, бунда мазкур ШНҚнинг 104 ва 105-бандларининг талаблари бажарилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-расм. Элементларнинг П-шаклли кесимлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — очиқ, б, в — планка ёки панжара билан маҳкамланган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Планкалар ёки панжаралар бўлмаса, бундай элементларни мазкур ШНҚнинг 3-формуласи ҳамда букилишли-буралиш шаклида барқарорликни йўқотишни қуйидаги формула бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(7)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
jy — мазкур ШНҚнинг 101-банди талабларига мувофиқ ҳисобланадиган бўйлама эгилиш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
с — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган коэффициент
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(8)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— оғирлик маркази ва эгилиш маркази орасидаги нисбий масофа.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jw — кесимнинг секториал инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bi; ti — кесимни ҳосил қилувчи тўғри бурчакли элементларнинг кенглиги ва қалинлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кесим учун ушбу ШНҚнинг 2-расми а-чизмада келтирилган қийматлар ва a қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (9)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
84. Тармоқлари планкалар ёки панжаралар билан бириктирилган сиқилган ясама стерженлар учун эркин ўққа нисбатан j коэффициенти (планкалар ёки панжараларнинг текислигига перпендикуляр) мазкур ШНҚнинг 4 ÷ 6-формулалари билан улардаги эф га алмаштириш орқали аниқланиши, эф қийматини эса мазкур ШНҚнинг 1-жадвалида келтирилган lэф қийматларга нисбатан аниқлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Планкалар орасидаги l1, l2 , l3 алоҳида тармоқларнинг эгилувчанлиги 40 дан кўп бўлишига йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Текисликлардан бирида планкалар ўрнида яхлит лист мавжуд бўлганда, мазкур ШНҚнинг 2-расми б, в-чизмага мувофиқ тармоқнинг эгилувчанлиги планкалар текислигига перпендикуляр бўлган, тармоқ ўқига нисбатан ярим кесим инерциясининг радиуси бўйича ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

1-жадвал

Кесим тури

Кесим схемаси

Икки томони очиқ кесимли ясама стерженларнинг келтирилган эгилувчанлиги,

планкали бўлганда

панжарали

Js l/(Jbb ) < 5

Js l/(Jbb ) ≥ 5

1

 

(10)

 (13)

 (16)

2

 

(11)

 (14)

 (17)

3

 

(12)

 (15)

 (18)

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1 — жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — тармоқларнинг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — планкаларнинг марказлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
 — бутун стерженнинг энг юқори эгилувчанлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
 — пайвандланган планкалар орасидаги (очиқ жойи) ёки чекка болтларнинг марказлари орасидаги жойларда мос равишда  — ўқларига перпендикуляр текисликларда эгилишдаги алоҳида тармоқларнинг эгилувчанлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
 — бутун стерженнинг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ad1, Ad2 — тегишли равишда 1-1 ва 2-2 ўқларга перпендикуляр текисликларда ётувчи панжаралар раскослари (крестсимон панжарада — иккита раскос) кесимларининг юзлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ad — бир қирра текислигида ётувчи панжара раскоси (крестсимон панжарада — икки раскос) кесимининг юзаси (уч қиррали тенг томонли стержень учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1, 2 — коэффициентлар бўлиб, қуйидаги формула бўйича аниқланади ,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда a, b, l — 3 — расм бўйича аниқланадиган ўлчамлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n, n1, n2, n3 — коэффициентлар, улар мос равишда қуйидаги формулалар бўйича аниқланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Jb1 и Jb3 — мос равишда 1-1 и 3-3 ўқларга нисбатан тармоқлар кесимининг инерция моментлари (1 ва 3 турдаги кесим учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jb1 и Jb2 — шунинг ўзи, мос равишда 1-1 и 2-2 ўқларга нисбатан иккита бурчак (2 — турдаги кесим учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Js — бир планканинг ўз ўқи х-х га нисбатан инерция моменти мазкур ШНҚнинг 4-расмига мувофиқ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Js1, Js2 — тегишли равишда 1-1 ва 2-2 ўқларга нисбатан перпендикуляр текисликларда ётувчи планкалардан бирининг инерция моментлари (2 турдаги кесим учун).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Панжарали ясама стерженларда тугунлар орасидаги алоҳида тармоқларнинг эгилувчанлиги 80 дан ошмаслиги ва умуман стерженнинг келтирилган эгилувчанлиги lэф дан ошмаслиги, агар бундай стерженларни ҳисоблаш деформацияланган схема бўйича амалга оширилса, тармоқларнинг эгилувчанлигининг юқори қийматларини олишга йўл қўйилиши, бунда 120 дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-расм. Кашакли панжара схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-расм. Планкали ясама стержень
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
85. Бир-бирига яқин ёки қистирмалар орқали бирлаштирилган бурчаклар, швеллерлар ва бошқалардан ясама элементларни ҳисоби яхлит деворли элементлар ҳисоби каби, пайвандланган планкалар орасидаги (очиқ жойда) ёки чекка болтларнинг марказлари орасидаги энг катта масофалар қуйидагича бўлиши шарти билан мустаҳкам девор сифатида бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сиқилган элементлар учун 40i
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чўзилган элементлар учун 80i
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда бурчак ёки швеллернинг инерция радиуси i таврли ёки қўштаврли кесимлар учун қистирмалар текислигига параллель бўлган ўққа нисбатан, крестсимон кесимлар учун эса минимал қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Сиқилган элементнинг узунлиги бўйлаб камида қистиргич ажратгич ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
86. Сиқилган ясама стерженларнинг бирлаштирувчи элементларини (планкалар, панжаралар) ҳисоблаш стерженнинг бутун узунлиги бўйлаб доимий қабул қилинган ва қуйидаги формула билан аниқланадиган шартли кўндаланг куч Qfic, учун бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(19)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — ясама стержендаги бўйлама куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
j — ясама стержень учун бирлаштирувчи элементлар текислиги учун қабул қилинадиган бўйлама эгилиш коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Шартли кўндаланг куч Qfic тақсимланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
барқарорликни текшириш амалга ошириладиган ўқга нисбатан перпендикуляр текисликларда ётган планкалар (панжалар) ўртасида тенг равишда фақат бирлаштирувчи планкалар (панжаралар) мавжуд бўлганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
листга параллель текисликларда ётган лист ва планкалар (панжалар) орасида тенг ярмида яхлит лист ва бирлаштирувчи планкалар (панжаралар) мавжуд бўлганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тенг томонли уч қиррали ясама стерженларни ҳисоблашда бир текисликда жойлашган бирлаштирувчи элементлар тизимига тўғри келадиган шартли кўндаланг куч 0,8 Qfic га тенг деб қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
87. Бирлаштирувчи планкалар ва уларни маҳкамлаш ҳисоби мазкур ШНҚнинг 4-расмига мувофиқ ҳовонсиз фермалар элементларининг ҳисоби каби бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
планкани кесиб ўтувчи куч F қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(20)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
планкани унинг текислигида букувчи момент M1 қуйидаги формула бўйича аниқланади
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(21)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qs — планканинг бир қиррасига тўғри келадиган шартли кўндаланг куч.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
88. Бирлаштирувчи панжараларни ҳисоблаш ферма панжараларини ҳисоблаш каби амалга оширилиши, кашакли крестли панжаранинг кесишувчи ҳовонларини мазкур ШНҚнинг 5-расмига мувофиқ ҳисоблашда ҳар бир ҳовонда белбоғлар сиқишидан юзага келадиган ва қуйидаги формула бўйича аниқланадиган қўшимча куч Над ҳисобга олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(22)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — стерженнинг бир тармоғидаги куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A — бир тармоқнинг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ad — бир ҳовоннинг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган коэффициент
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(23)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a, l и b — 5-расмида кўрсатилган ўлчамлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-расм. Кашакли крестли панжара схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
89. Сиқилган элементларнинг ҳисобий узунлигини қисқартириш учун мўлжалланган стерженларни ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 19-формуласи билан аниқланган асосий сиқилган элементдаги шартли кўндаланг кучга тенг куч учун бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Эгиладиган элементлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
90. Асосий текисликлардан бирида эгиладиган элементларнинг мустаҳкамлигини ҳисоблаш (эгилувчан, тешилган деворли ва кран ости балкалари бундан мустасно) қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (24)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Эгиладиган элементларнинг кесимларидаги уринма кучланишлар t нинг қийматлари қуйидаги шарт бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (25)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар девор болтлар учун тешиклар билан заифлашган бўлса, мазкур ШНҚнинг 25-формуласидаги t қийматлари қуйидаги формула бўйича аниқланадиган a коэффициентига кўпайтирилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(26)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — тешиклар қадами;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d — тешик диаметри.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
91. Бикрлик қовурғалари билан маҳкамланмаган балка деворини мустаҳкамликка ҳисоблаш, устки белбоққа юк туширилган жойларда маҳаллий кучланиш loc амал қилганда, шунингдек тўсиннинг таянч кесимларида қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(27)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
loc = F/leftw,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
F — юк (куч)нинг ҳисобий қиймати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lef — юк тақсимланишининг шартли узунлиги у таянч шартларига мувофиқ аниқланади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 6-расми бўйича таянч ҳолати учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(28)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — пастки балка пайвандланган бўлса мазкур ШНҚнинг 6-расми а-чизма балкани устки белбоғининг қалинлиги ва белбоғ чокининг катети йиғиндисига тенг миқдор, агар балка прокатдан ясалган бўлса мазкур ШНҚнинг 6, б-расми, токчанинг ташқи қиррасидан деворнинг ички қайрилма қисми бошланган жойгача бўлган масофа.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
в)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-расм. Тўпланган юкнинг балка деворига тақсимланиш схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) пайвандланган балка; б) прокат балка; в) кран ғилдирагидан юкланган пайвандланган ёки прокат балка
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
92. Балкаларнинг мазкур ШНҚнинг 24-формуласи бўйича ҳисобланадиган деворлари учун қуйидаги шартлар бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(29)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— балка ўқига параллель бўлган оралиқ девор текислигидаги нормал кучланишлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
sy — балка ўқига перпендикуляр бўлган, шунингдек мазкур ШНҚнинг 27-формуласи билан аниқланадиган sloc;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
txy — мазкур ШНҚнинг 26-формуласини ҳисобга олган ҳолда мазкур ШНҚнинг 25-формуласи бўйича аниқланадиган уринма кучланишлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 29-формуласида ўз белгилари қабул қилинадиган sx ва sy кучланишлар, шунингдек, txy балканинг айнан бир нуқтасида аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
93. Девор текислигида эгиладиган ва мазкур ШНҚнинг 110 ва 113-бандларнинг талабларига жавоб берадиган қўштавр кесимли балкаларнинг барқарорликка ҳисоблаш қуйидаги формулага мувофиқ амалга оширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(30)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Wcсиқилган белбоғ учун аниқланиши лозим;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
jbмазкур ШНҚнинг 5-иловаси бўйича аниқланадиган коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
jb қийматини аниқлашда балканинг ҳисобий узунлиги lef деб сиқилган белбоғнинг кўндаланг силжишлардан (бўйлама ёки кўндаланг боғланишлар, қаттиқ тўшамани маҳкамлаш нуқталари) маҳкамлаш нуқталари орасидаги масофа сифатида қабул қилиниши керак; lef = l (бу ерда l — балка пролёти) уланишлар бўлмаганда, консолнинг ҳисобий узунлиги lef = l (бу ерда l — консолнинг узунлиги) сифатида сиқилган белбоғни консолнинг учида горизонтал текисликда маҳкамланмаганда ёки камарни охирида ва консолнинг узунлиги бўйлаб маҳкамлашда горизонтал текисликдаги сиқилган белбоғнинг маҳкамлаш нуқталари орасидаги масофа қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
94. Қуйидаги ҳолларда балкаларнинг барқарорлигини текширмасликка йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) балканинг сиқилган белбоғига узлуксиз таянувчи ва у билан пайванд, болтлар, ўзи резьба очувчи винтлар ва бошқалар ёрдамида маҳкам боғланган яхлит бикр тўшама (оғир, енгил ва серғовак бетондан ясалган темир-бетон плиталар, текис ва профилланган металл тўшама, тўлқинсимон қилинган пўлат ва бошқалар) орқали куч узатилганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) балканинг ҳисобий узунлиги lef нинг сиқилган белбоғ кенглиги b га нисбати қўштаврли симметрик кесимли балкалар учун мазкур ШНҚнинг 2-жадвалидаги формулалари бўйича аниқланадиган қийматлардан ортиқ бўлмаганда ва нисбатан кучайтирилган сиқилган белбоғли балкалар учун чўзилган белбоғ кенглиги сиқилган белбоғ кенглигининг 0,75 дан кам бўлмаганда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Сиқилган белбоғни горизонтал текисликда маҳкамлаш ҳақиқий ёки шартли кўндаланг кучга ҳисобланиши лозим. Бунда, шартли кўндаланг кучни қуйидагича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
алоҳида нуқталарда мазкур ШНҚнинг 19-формуласи бўйича маҳкамланганда, = lef /i (бу ерда i — горизонтал текисликдаги сиқилган белбоғ кесимининг инерция радиуси) эгилувчанликдаги j ни аниқлаш керак, N эса қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (34)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Узлуксиз маҳкамланганида қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(35)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
qfic — балка белбоғининг узунлик бирлигига тушувчи шартли кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qfic — мазкур ШНҚнинг 19-формуласидан аниқланувчи шартли кўндаланг куч, бунда j = 1 деб олиниши, N эса мазкур ШНҚнинг 34-формуласи бўйича аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

2-жадвал

Юкланиш қўйиладиган жой

lef /b нинг пайвандланган ва прокат балкаларни барқарорликка ҳисоблашни талаб этмайдиган энг катта қийматлари

(1 £ h/b < 6 и 15 £ b/t £ 35 да)

Тепадаги белбоғга

 (31)

Пастки белбоғга

 (32)

Боғланишлар орасидаги ёки соф эгилишда балканинг кесимини ҳисоблашда юкни қўллаш даражасидан қатъи назар

 (33)

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 2 — жадвалида қабул қилинган белгилар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b ва t — мос равишда сиқилган белбоғнинг кенглиги ва қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — белбоғ листлари ўқлари орасидаги (баландлик) масофа.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Ўта мустаҳкам болтлардаги белбоғли боғланишларга эга балкалар учун мазкур ШНҚнинг 2-жадвалидаги формулалари бўйича олинувчи lef /b қийматлар 1,2 коэффициентга кўпайтирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. b/t < 15 нисбатли балкалар учун 2-жадвал формулаларида b/t 15 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
95. Икки асосий текисликдаги эгилувчи элементларни мустаҳкамликка ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(36)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
x ва y — кўриб чиқилаётган кесим нуқтасининг асосий ўқларга нисбатан координаталари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Балкалар деворидаги мазкур ШНҚнинг 36-формуласи бўйича ҳисобланадиган кучланишларнинг қийматлари икки асосий эгилиш текисликларида мазкур ШНҚнинг 25 ва 29-формулалар ёрдамида текширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Икки текислигида эгилувчан балканинг мазкур ШНҚнинг 114-бандидаги 1-хатбошиси талаблари бажарилганида унинг барқарорлигини текшириш талаб этилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
96. Оқувчанлик чегараси 530 Н/mm2 гача бўлган пўлатдан ясалган яхлит кесимли қирқма балкаларни мустаҳкамликка ҳисоблаш, мазкур ШНҚнинг 117 — 119, 144 ва 186-бандларига риоя этилганда, пластик деформацияларнинг ривожланишини ҳисобга олган ҳолда, қуйидаги формулалар бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rs уринма кучланишларда асосий текисликлардан бирида эгилишда (таянч кесимлардан ташқари)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(37)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rs (таянч кесимлардан ташқари) уринма кучланишларда икки асосий текисликларда букилганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(38)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M, Mx и My — эгувчи моментларнинг абсолют қийматлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
с1 — мазкур ШНҚнинг 40 ва 41-формулалари бўйича аниқланадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
cx ва cyмазкур ШНҚнинг 5-иловаси бўйича қабул қилинадиган коэффициентлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Балкаларнинг таянч кесимларида (M = 0; Mx = 0 и My = 0 бўлганида) қуйидаги формула бўйича аниқланади
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(39)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Соф эгилиш зонаси мавжуд бўлса, мазкур ШНҚнинг 37 ва 38-формулаларида с1, сx, ва сy коэффициентлари ўрнига мос равишда қуйидагилар қабул қилиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кесимда момент M ва кўндаланг куч Q бир вақтнинг ўзида таъсир қилганда c1 коэффициент қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
≤Rs бўлганида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c1 = c; (40)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,5Rs <≤Rs бўлганида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c1 = 1,c, (41)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(42)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c — мазкур ШНҚнинг 5-иловаси бўйича қабул қилинадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t ва h — мос равишда деворнинг қалинлиги ва баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — девор текислигида эгилувчи қўштаврли кесим учун a = 0,7 га тенг коэффициент; бошқа турдаги кесимлар учун = 0;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c1 — бирдан кам ва с коэффициентдан ортиқ олинмайдиган коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Балкаларни оптималлаштириш мақсадида уларни ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 119, 167 ва 249-бандларининг талабларига мувофиқ мазкур ШНҚнинг 37 ва 38-формулаларидаги с, сx ва cy коэффициентларнинг қийматларини мазкур ШНҚнинг 5-иловасида келтирилган қийматлардан кам қабул қилишга йўл қўйилади, бироқ улар 1,0 дан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Девор болтлар учун тешиклар билан заифлашган бўлса, уринма кучланишлар t нинг қийматлари мазкур ШНҚнинг 26-формуласи бўйича аниқланувчи коэффициентга кўпайтирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
97. Ўзгарувчан кесимли тўсинларни пластик деформацияларнинг ривожланишини ҳисобга олган ҳолда мустаҳкамликка ҳисоблаш фақат M ва Q кучланишларнинг энг ноқулай бирикмаси мавжуд бўлган битта кесим учун бажарилиши лозим. Бунда, қолган кесимларда пластик деформацияларнинг ривожланишини ҳисобга олишга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
98. Оқувчанлик чегараси 530 Н/ mm2 гача бўлган пўлатдан ясалган, динамик, вибрацион ёки ҳаракатланадиган юкланишларни қабул қиладиган эгилувчи элементларни мустаҳкамликка ҳисоблашни конструкциялар ва асбоб-ускуналардан фойдаланишнинг талаб этиладиган шароитларига қаршилик қилмайдиган пластик деформациялар ривожланишини ҳисобга олган ҳолда бажаришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
99. Пластик деформацияларнинг ривожланишини ҳисобга олган ҳолда ҳисобланган балкаларнинг умумий барқарорлигини таъминлаш учун ёки мазкур ШНҚнинг 115-банди талаблари бажарилган бўлиши ёки мазкур ШНҚнинг 2-жадвали формулалари бўйича аниқланувчи балканинг ҳисобий узунлигини сиқилган белбоғ кенглигига нисбатлари lef /b нинг энг катта қийматлари қуйидаги коэффициентга кўпайтириш йўли билан камайтирилиши керак: бу ерда 1 < c1c.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
100. Пластик деформацияларнинг ривожланишини ҳисобланадиган балкаларда деворларни мазкур ШНҚнинг 172, 175, 176-бандлари талабларига мувофиқ бир ерга тўпланган юкланиш қўлланиладиган жойларда кўндаланг бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
101. Энг катта бикрлик текислигида эгилган, фарқи 20 фоиздан кўп бўлмаган ўзаро боғланган оралиқли, статик юкни кўтарувчи, ўзгармас қўштаврли кесим юзага эга қирқилмайдиган ва қистирилган балкаларни мустаҳкамликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 119, 120, 167 ва 186-бандлари талабларига риоя қилинганда, таянч ва оралиқ моментларни қайта тақсимлашни ҳисобга олган ҳолда мазкур ШНҚнинг 37-формуласи бўйича бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Эгувчи момент М нинг ҳисобий миқдори қуйидаги формула билан аниқланади
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(43)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Мmax — оралиқ ёки таянчдаги энг катта эгувчи момент бўлиб, у материалнинг эгилувчан ишлашини тахмин қилган ҳолда, қирқилмайдиган балка ҳисобидан аниқланади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган моментларни қайта тақсимлаш коэффициенти
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(44)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда Мef — шартли эгувчи момент бўлиб, у қуйидаги қийматларга тенг:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эркин таянган учли қирқилмайдиган балкаларда қийматларнинг энг каттасига:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(45)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(46)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда max белгиси ундан кейин келувчи ифоданинг максимумини топиш кераклигини англатади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
М1 — эркин таянган балкадаги каби ҳисоблаб топилган четки пролётдаги эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M2 — бир оралиқли эркин таянган балкадаги каби ҳисоблаб топилган оралиқ пролётдаги максимал эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
aМ1 момент таъсир қилувчи кесимдан четки таянчгача бўлган масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — четки пролёт узунлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
учлари қистирилган бир оралиқли ва қирқилмайдиган балкаларда бу ерда M3 — таянчларида шарнирли балкалардаги каби ҳисоблаб топилган моментларнинг энг каттаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир учи қистирилган, иккинчи учи эркин таянган балкада Mef нинг қиймати мазкур ШНҚнинг 45-формула бўйича аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 42-формуласида кўндаланг куч Q нинг ҳисобий қийматини Mmax таъсир этувчи жойда олиниши керак. Агар Mmax — пролётдаги момент бўлса, балканинг таянч кесимини текшириш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
102. Икки асосий текисликларда эгилиш ҳолатида мазкур ШНҚнинг 121-банди шартларини қаноатлантирувчи қирқилмайдиган ва қистирилган балкаларни мустаҳкамликка ҳисоблаш ≤Rs бўлганда мазкур ШНҚнинг 38-формуласи бўйича, икки асосий текисликларда таянч ва пролёт моментларини мазкур ШНҚнинг 121-банди талабларига мувофиқ қайта тақсимланишини ҳисобга олган ҳолда бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Эгилиш билан ўқ бўйлаб йўналган куч таъсиридаги элементлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
103. Номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилган элементларни мустаҳкамликка ҳисоблаш қуйидаги ҳолларда мазкур ШНҚнинг 47-формуласи бўйича бажармаслигига йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
келтирилган эксцентриситет қиймати бўлганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кесимнинг заифлашуви бўлмаганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мустаҳкамлик ва барқарорликни ҳисоблашларда қабул қилинадиган эгувчи моментлар бир хил қийматга эга бўлганида.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
104. Оқувчанлик чегараси 530 Н/mm2 гача бўлган пўлатдан ясалган, динамик кучларнинг бевосита таъсирига бўлмаган номарказий сиқилган, сиқилиб эгилган, номарказий чўзилган ва чўзилиб эгилган элементларни мустаҳкамликка ҳисоблаш, t ≤0,5Rs ва бўлса, қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(47)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда N, Mx , My — мос равишда бўйлама куч ва букувчи моментларнинг энг ноқулай бирикмасидаги абсолют қийматлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n, cx, cy — 5-иловаси бўйича қабул қилинадиган коэффициентлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агарда бўлса, мазкур ШНҚнинг 47-формуласи мазкур ШНҚнинг 167 ва 186-бандларининг талаблари бажарилганда қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқа ҳолларда ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(48)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда x, y — кўриб чиқилаётган кесим нуқтасининг асосий ўқларига нисбатан координаталари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
105. Номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилган элементларни барқарорликка ҳисоблаш ҳам момент таъсири текислигида (барқарорликни йўқотишнинг ясси шакли) ва ҳам момент таъсири текислигидан (барқарорликни йўқотишнинг эгилиб буралиш шакли) амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
106. Симметрия текислигига тўғри келадиган моментнинг таъсир қилиш текислигида ўзгармас кесимнинг номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилган элементларининг барқарорлигини ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (49)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 49-формуласида je коэффициент аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
яхлит деворли стерженлар учун шартли эгилувчанлик учун мазкур ШНҚнинг 6-иловасининг 2-жадвали бўйича ва mef келтирилган нисбий эксцентриситет бўйича қуйидаги формула билан аниқланадиган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(50)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда h — мазкур ШНҚнинг 6-иловаси 1-жадвали бўйича аниқланадиган кесим юзаси шаклининг таъсир коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— нисбий эксцентриситет (бу ерда e — эксцентриситет; Wc — энг сиқилган тола учун кесимнинг қаршилик моменти);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 6-иловасининг 3-жадвалига кўра, эгилиш текислигига параллель равишда жойлашган панжарали ёки планкали икки томони очиқ стерженлар учун, шартли келтирилган эгилувчанлик (lef 1-жадвал бўйича) ва нисбий эксцентриситет m га нисбатан қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(51)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда а — эгилиш текислигига перпендикуляр бўлган кесимнинг асосий ўқидан энг кўп сиқилган тармоғининг ўқигача масофа, бироқ тармоқ деворининг ўқигача масофадан кам бўлмаган масофа.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Эксцентриситет ни ҳисоблаганда М ва N қийматлари мазкур ШНҚнинг 129-банди талабларига мувофиқ қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Яхлит деворли стерженлар учун mef > 20 бўлганда ва икки томони очиқ стерженлар учун m > 20 бўлганда уларни барқарорликка ҳисоблаш талаб этилмайди, бунда ҳисоблаш эгилувчи элементлар учун белгилангани талаблар каби бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
107. Оқувчанлик чегараси 530 Н/mm2 дан юқори бўлган пўлатдан ясалган, кескин носимметрик кесимларга эга бўлган кесимларнинг типлари мазкур ШНҚнинг 6-иловасидаги 1-жадвал ҳамда 10 ва 11-формуласи номарказий сиқилган элементлар эса 49-формула бўйича ҳисоблашдан ташқари, қуйидаги формула бўйича мустаҳкамликка текширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(52)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Wnt қиймати чўзилган тола учун ҳисоблаб топилиши, d коэффициенти эса қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(53)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
108. Элементдаги Н бўйлама куч ва М эгувчи моментнинг ҳисобий қийматлари учун пўлатнинг эластик деформацияларини тахмин қилиб, тизимнинг деформацияланмаган схемасига мувофиқ юкланишларнинг айни бир бирикмаси ҳисобидан олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бундай ҳолда, М қиймати қуйидагича қабул қилиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
рама тизимларининг ўзгармас кесимли колонналари учун — колонналар узунлиги чегарасидаги энг катта моментга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
поғонали колонналар учун — ўзгармас кесим участкасининг узунлигидаги энг катта моментга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир томони қистирилган, иккинчи томони эса бўш колонналар учун — маҳкамлаш моментига, бироқ маҳкамланган жойдан колонна узунлигининг учдан бир қисмига тенг оралиқдаги кесим моментидан кам эмас;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тугундан ташқаридаги юкланишни қабул қилувчи фермалар ва структурали плиталарнинг устки сиқилган белбоғлари учун — белбоғнинг эгилувчан қирқилмайдиган балка сифатидаги ҳисобидан аниқланувчи белбоғ панели узунлигининг ўртача учдан бир қисми доирасидаги энг катта моментга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эгилиш текислиги билан мос келувчи, битта ўқ симметриясига эга бўлган, учлари шарнирли ва кесимли таянган стерженлар учун — мазкур ШНҚнинг 3-жадвали формулалари бўйича аниқланувчи моментга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иккита ўқ симметриясига эга бўлган шарнирли таянган учлар ва кесимларга эга бўлган сиқилган стерженлар учун эксцентриситетлар mef нинг ҳисобий қийматлари мазкур ШНҚнинг 6-илованинг 4-жадвали бўйича аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
109. Доимий кесимнинг номарказий сиқилган элементларини симметрия текислигига мос келадиган энг катта бикрлик текислигида эгилиш моментининг таъсири текислигидан барқарорлигини ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (54)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда с — мазкур ШНҚнинг 131-банди талабларига мувофиқ ҳисобланадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
jy — мазкур ШНҚнинг 101-банди талабларига асосан ҳисобланадиган коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

3-жадвал

Mmax га мос келадиган нисбий эксцентриситет

Стерженнинг эгилувчанлиги шартидаги М нинг ҳисобий қийматлари

m £ 3

3 £ 20

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Mmax — стержень узунлиги чегарасидаги энг катта эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M1 — стержень узунлигининг ўртача учдан бир қисми чегарасидаги энг катта эгувчи момент, бироқ дан кам эмас;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган нисбий эксцентриситет
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Барча ҳолларда деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
110. Мазкур ШНҚнинг 54-формуласида с коэффициент қуйидагича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
нисбий эксцентриситет қийматлари бўлса, қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (55)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда a ва b — қуйидаги 4-жадвалдан олинадиган коэффициентлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

4-жадвал

Кесим тури

Коэффициентлар миқдори

да

да

ly lc

ly > lc

Очиқ

 

0,7

0,65 + 0,05mx

1

 

1

бўлганда

 

Ёпиқ:

0,6

1

панжарали (планкали)

 

яхлит

 

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
J1, J2 — кесимнинг у — у симметрия ўқига нисбатан катта ва кичик токчаларининг инерция моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлгандаги қийматлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: панжарали (ёки планкали) икки томони очиқ стерженлар учун a ва b коэффициентларнинг қийматлари стержень узунлиги бўйлаб камида иккита оралиқ диафрагмалар мавжуд бўлганда туташ кесимларники каби олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда, қўштаврли очиқ кесимли стерженлар учун белгиланган коэффициентлар олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
нисбий эксцентриситет қийматлари бўлса, қуйидаги формула бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (56)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда j b — мазкур ШНҚнинг 113-банди талаблари ҳамда мазкур ШНҚнинг 5-иловасига мувофиқ сиқилган белбоғ икки ва ундан ортиқ жойида маҳкамланган сиқилган балка учун аниқланувчи коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёпиқ кесимлар учун j b = 1.0;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
нисбий эксцентриситетнинг қиймати бўлганда қуйидаги формула бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (57)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда mx = 5 бўлганида c5 мазкур ШНҚнинг 55-формуласи бўйича аниқланади, mx = 10 бўлганида эса c10 56-формула бўйича аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нисбий эксцентриситет mx ни аниқлашда ҳисобий момент Mx сифатида олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
моментнинг ҳаракат текислигига перпендикуляр силжишидан маҳкамланган учлари шарнирли таянган стерженлар учун максимал момент узунликнинг ўртача учдан бир қисми чегарасида (стержень узунлиги бўйлаб максимал моментнинг ярмидан кам бўлмаслиги керак);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир томони қистирилган, бошқа томони эса эркин стерженлар учун қистирилган жойидаги момент (бироқ маҳкамлаш жойидан стержень узунлигининг учдан бир қисмидан нарида жойлашган кесимдаги моментдан кам бўлмаслиги лозим).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Эластиклик бўлса, с коэффициент ошмаслиги керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёпиқ кесимли стерженлар учун — бирдан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иккита симметрия ўқили қўштаврли кесимли стерженлар учун — қуйидаги формула бўйича аниқланувчи қийматлардан
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(58)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бунда bi, ti — мос равишда кесимни ҳосил қилувчи листларнинг кенглиги ва қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — белбоғларнинг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир симметрия ўқли қўштаврли ва таврли кесимлар учун с коэффициентлар мазкур ШНҚнинг 8-иловасининг 1-формуласи бўйича аниқланувчи қийматлардан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
111. Энг кам бикрликка эга (Jy < Jx ва ey ¹ 0) текисликда букилувчи номарказий сиқилган элементлар, lx > ly бўлганида мазкур ШНҚнинг 49-формуласи бўйича ҳисоблаб чиқарилиши, шунингдек марказдан сиқилган стерженлар сингари моментнинг таъсири текислигидан барқарорликка қуйидаги формула бўйича текширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (59)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда j x — мазкур ШНҚнинг 101-банди талаблари бўйича қабул қилинадиган коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lxly бўлса, моментнинг амал қилиш текислигидан барқарорликни текширмасликка йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
112. Эгилиш текислигига параллель текисликларида жойлашган панжарали икки томони очиқ номарказий сиқилган стерженларда, мазкур ШНҚнинг 49-формуласи бўйича стерженни барқарорликка ҳисоблашдан ташқари, айрим тармоқлар марказий сиқилган стерженлар сингари мазкур ШНҚнинг 3-формуласи бўйича текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳар бир тармоқда бўйлама куч моментдан тушувчи қўшимча кучланишни ҳисобга олган ҳолда аниқланиши керак. Мазкур кучланишнинг қиймати y-y эгилиш ўқига перпендикуляр текисликда бўлганда ушбу ШНҚнинг 1-жадвалидан, қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— 1 ва 3 турдаги кесимлар учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— 2 турдаги кесимлар учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эгилиш х-х ўққа перпендикуляр текисликда бўлганда, 3 турдаги кесим учун моментдан кучланиш (бу ерда b — тармоқларнинг ўқлари ўртасидаги масофа).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Икки томони очиқ номарказий сиқилган планкали стерженларнинг айрим тармоқлари номарказий сиқилган элементлар сингари ҳақиқий ёки шартли кўндаланг куч таъсиридан (ҳавонсиз ферма белбоғларидаги каби) тармоқлар моменти ва маҳаллий эгилишидан кучланишларни, шунингдек ушбу ШНҚнинг 136-бандини ҳисобга олган ҳолда барқарорликка текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
113. Икки асосий текисликда сиқиладиган ва эгиладиган яхлит деворли стерженларни барқарорликка ҳисоблаш, энг катта бикрлик текислиги (Жх > Жй) симметрия текислиги билан мос келганда, қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(60)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда бунда jey мазкур ШНҚнинг 127-банди талабларига мувофиқ формулаларда m ва l мос равишда my ва ly билан алмаштирилган ҳолда, с эса — мазкур ШНҚнинг 131-банди талабларига мувофиқ аниқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Токчалари бир хил бўлмаган қўштаврли кесимли стерженлар учун келтирилган нисбий эксцентриситетни ҳисоблашда h коэффициенти мазкур ШНҚнинг 6-иловасидаги 1-жадвалига мувофиқ 8-турдаги кесим учун аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар бўлса, мазкур ШНҚнинг 60-формуласи бўйича ҳисоблашдан ташқари мазкур ШНҚнинг 49 ва 54-формулалари бўйича қўшимча текшириш амалга оширилиши, бунда eу = 0 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нисбий эксцентриситетларнинг қийматлари қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва , (61)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Wcx и W cy — мос равишда x-x ва y-y ўқларга нисбатан ўта сиқилган тола учун кесимларнинг қаршилик моментлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар lx > ly бўлса, мазкур ШНҚнинг 60-формуласи бўйича ҳисоблашдан ташқари, мазкур ШНҚнинг 49-формуласи бўйича қўшимча текшириш амалга оширилиши, бунда ey = 0 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Энг катта бикрлик текислиги симметрия текислиги билан мос келмаган ҳолда, mx ҳисобий қиймати 25 фоизга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
114. Мазкур ШНҚнинг 7-расмида кўрсатилган y-y ўққа нисбатан симметрик бўлган икки яхлит деворли тармоқлардан иборат икки томони очиқ, асосий текисликларнинг иккаласида ҳам сиқилувчи ва эгилувчи икки параллель текисликлардаги панжарали стерженларни барқарорликка ҳисоблаш қуйидагича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бутун стержень учун — панжаралар текислигига параллель текисликда, мазкур ШНҚнинг 127-банди талабларига мувофиқ, ey = 0 тенг деб олган ҳолда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
айрим тармоқлар учун — номарказий сиқилган элементлар сифатида мазкур ШНҚнинг 49 ва 54-формулалари бўйича, бунда ҳар бир тармоқда бўйлама кучланиш Mx моментдан тушувчи кучни ҳисобга олиб аниқланиши мазкур ШНҚнинг 133-банди, My момент эса тармоқлар ўртасида уларнинг бикрликларига пропорционал тақсимланиши керак (агар My момент тармоқлардан биридаги текисликда таъсир қилаётган бўлса, у мазкур тармоққа тўлиқ узатилувчи деб ҳисобланиши лозим). Айрим тармоқнинг эгилувчанлиги ҳисобида мазкур ШНҚнинг 49-формуласи бўйича ушбу ШНҚнинг 153-банди талабларига мувофиқ, мазкур ШНҚнинг 54-формуласи бўйича ҳисоблаганда эса — панжара тугунлари ўртасидаги максимал масофага кўра аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
115. Номарказий сиқилган икки томони очиқ стерженларнинг бириктирувчи планкалари ёки панжараларини ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 107 ва 108-бандлари талабларига мувофиқ икки қийматдан: ҳақиқий кўндаланг куч Q ёки мазкур ШНҚнинг 106-банди талабларига мувофиқ ҳисоблаб топиладиган шартли кўндаланг куч Qfic нинг энг каттасига тенг бўлган кўндаланг кучга нисбатан бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳақиқий кўндаланг куч шартли кўндаланг кучдан катта бўлган ҳолда, номарказий сиқилган икки томони очиқ элементларнинг тармоқлари панжаралар билан бириктирилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-расм. Икки яхлит деворли тармоқлардан иборат стерженнинг икки томони очиқ кесими
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-§. Таянч қисмлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
116. Марказловчи қистирмалар ўрнатилган шарнирли қўзғалмас таянчлар, тангенциал таянчлар, анча катта реакцияларда эса балансир таянчлар таянч остидаги босимни қатъий бир текис тақсимлаш заруратида қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ясси ёки катокли ҳаракатланувчи таянчлар пастда ётган конструкция балка ёки ферма ҳаракатсиз таянганида юзага келувчи горизонтал кучланишлардан бўшатилиши лозим бўлган ҳолда қўлланилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ясси ҳаракатланувчи таянчларда ишқаланиш коэффициенти 0,3 га тенг деб, катокли таянчларда эса 0,03 га тенг деб олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
117. Балансир таянчларининг цилиндрсимон шарнирларида (цапфаларида) эзилишга ҳисоблаш (юзаларга тегиш марказий бурчаги p /2 га тенг ёки ундан катта бўлган ҳолда) қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(62)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда F — таянчга тушувчи босим (куч);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r ва l — мос равишда шарнирнинг радиуси ва кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rlp — тегиш зич бўлганидаги маҳаллий эзилишга ҳисобий қаршилик бўлиб, у мазкур ШНҚнинг 3-иловасидаги 1-жадвал талабларига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
118. Катокларнинг диаметрал сиқишига ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(63)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда n — катоклар сони;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d ва l — мос равишда катокнинг диаметри ва узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rcd — тегиши эркин бўлганда катокларнинг диаметрал сиқилишга ҳисобий қаршилик бўлиб, у ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 1-жадвал талабларига мувофиқ олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-боб. Пўлат конструкциялар элементларининг ҳисобий узунликлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Ясси фермалар ва боғланиш элементларининг ҳисобий узунликлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
119. Ясси фермалар ва боғланиш элементларининг ҳисобий узунликлари lef, ўзаро кесишган панжараларнинг элементларидан ташқари, мазкур ШНҚнинг 5-жадвалидан олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
120. Узунлиги бўйлаб ферма текислигидан сиқувчи кучлар таъсир N1 ва N2 (N1 > N2) кўрсатаётган элементнинг мазкур ШНҚнинг 8-расми в, г-чизманинг ҳисобий узунлиги lef қуйидаги формула бўйича ҳисоблаб чиқарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(64)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ҳолда барқарорликка ҳисоблаш N1 кучга бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

5-жадвал

Бўйлама эгилишнинг йўналиши

Ҳисобий узунлик lef

Белбоғлар

Таянч ҳовонлари ва таянч устунлари

панжаранинг бошқа элементлари

Ферма текислигида:

мазкур ШНҚнинг 1-расми, б-чизма кўрсатилгандан ташқари бошқа фермалар учун;

якка бурчаклардан ясалган фермалар ва панжара элементлари белбоғларга тақаб маҳкамланган фермалар учун

l

l

0,8l

l

l

0,9l

Ферма текислигига перпендикуляр йўналишда (ферма текислигидан):

мазкур ШНҚнинг 2-расми б-чизмада кўрсатилгандан ташқари бошқа фермалар учун;

ёпиқ профиллардан ясалган белбоғларга эга бўлган, панжара элементлари белбоғларга тақаб маҳкамланган фермалар учун

l1

l1

l1

l1

l1

0,9l1

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 5-жадвалида қабул қилинган белгилар мазкур ШНҚнинг 8-расми бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — ферма текислигидаги элементнинг геометрик узунлиги (тугун марказлари орасидаги масофа);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l1 — ферма текислигидан силжишдан маҳкамланган тугунлар (белбоққа пайванд чоклари ёки болтлар билан қотирилган фермаларнинг белбоғлари, махсус боғланишлар, қопламаларнинг бикр плиталари) ўртасидаги масофа.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
121. Кесишган панжараларнинг ўзаро бириктирилган элементларнинг мазкур ШНҚнинг 8-расми д-қисми бўйича ҳисобий узунликлари олиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ферма текислигида — ферма тугунининг марказидан уларнинг кесишув нуқтасигача бўлган масофага тенг деб (lef = l);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ферма текислигидан: сиқилган элементлар учун — мазкур ШНҚнинг 6-жадвалидан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чўзилган элементлар учун — тўлиқ геометрик узунликка тенг деб (lef = l1).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
122. Якка бурчаклардан иборат элементлар кесимларининг инерция радиуслари i олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
элементнинг ҳисобий узунлиги l ёки 0,9l га тенг бўлганда (бу ерда l — энг яқин тугунлар ўртасидаги масофа) — минимал деб (i = imin);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қолган ҳолларда — бурчакнинг ферма текислигига перпендикуляр ёки параллель ўқига нисбатан (бўйлама эгилиш йўналишига қараб i = i x ёки i = iy).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-расм. Элементларнинг ҳисобий узунликларини аниқлаш учун фермалар панжараларининг схемалари (белгилари ушбу ШНҚнинг 5-жадвалида)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — устунли учбурчак, б — ҳовонли, в — шпренгелли учбурчак, г — ярим ҳовонли учбурчак, д — кесишган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-расм. Ферма белбоғининг ҳисобий узунлигини текисликдан аниқлаш учун схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — ферма схемаси, б — фермалар ўртасидаги боғланишлар схемаси (юқоридан кўриниши)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

6-жадвал

Панжара элементлари кесишув тугунининг конструкцияси

Ушлаб турувчи элементда ферма текислигидан lef ҳисобий узунлиги

чўзилган

ишламаётган

сиқилган

Ҳар иккала элемент ҳам узилмайди

Ушлаб турувчи элемент узилади ва фасонка билан қопланади:

кўриб чиқилаётган элемент узилмайди;

кўриб чиқилаётган элемент узилади ва фасонка билан қопланади.

l

0,7l1

l1

0,7l1

l1

1,4l1

0,7l1

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 6-жадвалида қабул қилинган белгилар мазкур ШНҚнинг 8-расми д-қисми:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — ферма тугуни марказидан элементларнинг кесишувигача бўлган масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l1 — элементнинг тўлиқ геометрик узунлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Фазовий панжарасимон конструкциялар элементларининг ҳисобий узунликлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
123. Якка бурчаклардан иборат сиқилган ва юкланмаган элементларнинг ҳисобий узунликлари lef ва кесимларининг инерция радиуслари i эгилувчанликни аниқлашда мазкур ШНҚнинг 7-жадвалидан олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Якка бурчаклардан иборат чўзилган элементларнинг ҳисобий узунликлари lef ва инерция радиуслари i эгилувчанлигини аниқлашда олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғлар учун — мазкур ШНҚнинг 7-жадвалидан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ушбу ШНҚнинг 10-расм, а, д, е-чизма бўйича кесишган ҳовонлар учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қирра текислигида — узунлик ld ва инерция радиуси i min га тенг деб;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қирра текислигидан — белбоққа маҳкамлаш жойидаги тугунлар ўртасидаги масофага тенг бўлган ҳовоннинг тўлиқ геометрик узунлиги Ld ва қирра текислигига параллель ўққа нисбатан инерция радиуси ix га тенг деб;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 10-расми б, в, г — чизма бўйича ҳовонлар учун — узунлик ld ва инерция радиуси imin га тенг деб ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-расм. Фазовий панжарали конструкцияларнинг схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а, б, в — тугунлари қўшни қирраларда туташтирилган, г, д, е — тугунлари қўшни қирраларда туташтирилмаган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

7-жадвал

Элементлар

lef

i

Белбоғлар:

 

 

10-расм а, б, в-чизма бўйича

lm

imin

10-расм г, д, е-чизма бўйича

1,14lm

ix или iy

Ҳовонлар:

 

 

10-расм б, в, г-чизма бўйича

μdld

imin

10-расм а, д-чизма бўйича

μdldc

imin

10-расм е-чизма бўйича

ld

imin

Тиргаклар:

 

 

10-расм б-чизма бўйича

0,8lc

imin

10-расм в-чизма бўйича

0,65lc

imin

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда ldc — ҳовоннинг мазкур ШНҚнинг 8-жадвали бўйича қабул қилинадиган шартли узунлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
md — ҳовоннинг мазкур ШНҚнинг 9-жадвали бўйича қабул қилинадиган шартли узунлиги коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. 10-расм а, д, е — чизма бўйича ҳовонлар кесишув нуқталарида ўзаро маҳкамланган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. 10-расми е-чизма бўйича ҳовонлар учун уларни қирра текислигидан деформацияланганлик схемаси бўйича ҳисобни инобатга олган ҳолда қўшимча текшириш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. 10-расми в-чизма бўйича тиргаклар учун қиймати тенг токчали бурчаклар учун берилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

8-жадвал

Панжара элементлари кесишув тугунининг конструкцияси

Ушлаб турувчи элементда ҳовоннинг шартли узунлиги ldc

чўзилган

ишламаётган

сиқилган

Иккала элемент ҳам узилмайди

ld

1,3ld

0,8Ld

Ушлаб турувчи элемент узилади ва фасонка билан қопланади; кўрилаётган элемент узилмайди:

 

 

 

10, а — расм бўйича конструкцияларда

1,3ld

1,6ld

Ld

10, д — расм бўйича конструкцияларда:

 

 

 

1 < n ≤ 3 бўлса

(1,75 — 0,15п) ld

(1,9 — 0,1n) ld

Ld

п > 3 бўлса

1,3ld

1,6ld

Ld

Элементларнинг кесишув тугуни қирра текислигида силжишдан маҳкамланган (диафрагма ва ш.к. билан)

ld

ld

ld

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Ld — ҳовоннинг мазкур ШНҚнинг 10-расми а, д — чизма бўйича узунлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, бу ерда Jm,min ва Jd,min — мос равишда белбоғ ва ҳовон кесимининг энг кичик инерция моментлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

9-жадвал

Элементни белбоғларга маҳкамланиши

n

 қуйидагича бўлганда μd қийматлари

60 гача

60 дан 160 гача

160 дан ортиқ

Элемент бўйлаб жойлашган пайванд чоклари, болтлар (камида иккита) билан, фасонкаларсиз

2 тагача

1,14

0,54 + 36

0,765

6 тадан ортиқ

1,04

0,56 + 28,8

0,74

Битта болт билан фасонкасиз

n дан қатъи назар

1,12

0,64 + 28,8

0,82

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ld — мазкур ШНҚнинг 10-расми, б, в, г чизмасидан; l — мазкур ШНҚнинг 8-жадвалидан (элементлар учун — мазкур ШНҚнинг 10-расми, а, д чизмасидан).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. n қийматлари 2 дан 6 гача бўлганда, μd қийматлари чизиқли интерполяция ёрдамида аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Ҳовоннинг бир учи белбоққа фасонкаларсиз пайвандлаб ёки болтлар билан, иккинчи учи эса фасонка орқали маҳкамланганда ҳовоннинг ҳисобий узунлиги коэффициенти 0,5(1 + μd) га тенг деб, ҳовоннинг иккала учи фасонкалар орқали маҳкамланганда — μd = 1,0 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Мазкур ШНҚнинг 10-расми бўйича ҳовонларнинг учлари, одатда, фасонкаларсиз маҳкамланади. Бунда улар тиргак ёки белбоққа кашак бўйлаб жойлашган пайванд чоклари ёки болтлар (камида иккита) билан маҳкамланганда, μd коэффициент қиймати n қиймати «2 гача» бўлганда сатрдан олиниши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Уларнинг учлари битта болт билан маҳкамланган ҳолда μd коэффициент қиймати «Битта болт билан фасонкасиз» сатридан олиниши лозим, lef қиймати мазкур ШНҚнинг 7-жадвали бўйича ҳисобланганда μd ўрнига 0,5 (1 + μd) олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
124. Тенг токчали якка бурчаклардан сиқилган ва чўзилган стерженларнинг эгилувчанлиги l = lef / i ни аниқлашда бурчакларнинг ҳисобий узунликлари lef ва уларнинг инерция радиуслари i мазкур ШНҚнинг 147-бандида келтирилганлардан бошқа ҳолатларда мазкур ШНҚнинг 10-жадвали ва 11-расмига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳовонлар фасонкалар ёрдамида маҳкамланганда ҳовонларнинг ҳисобий узунлиги коэффициентлари 9-жадвалда келтирилган 2-изоҳ бўйича аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Шпренгелларнинг элементлари учун ҳисобий узунликлар lef ва инерция радиуслари i асосий ҳовонлар учун сингари аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
125. Якка бурчаклардан ясалган диафрагма диагонал кесишувчи элементларининг ҳисобий узунликлари, агар бир элемент сиқилган, иккинчиси эса чўзилган бўлса, диагонал узунлигининг ярмига тенг деб, инерция ҳисобий радиуси эса i = imin деб олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар иккала элемент сиқилган бўлса, ҳисобий узунлик элементнинг тўлиқ узунлигига тенг, инерция ҳисобий радиуси эса i = ix деб қабул қилинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
126. Таянчларнинг тенг токчали якка бурчаклардан ясалган панжараси элементларининг ҳисобий узунликлари ва уларнинг ҳисобий инерция радиусларини мазкур ШНҚнинг 148 ва 149-бандларида кўриб чиқилмаган ҳолларда аниқлашда қуйидаги шартлар ҳисобга олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
агар стержень фақат учларидан маҳкамланган бўлса, ҳисобий узунлик геометрик ҳисобий узунликка тенг деб, ҳисобий инерция радиуси эса i = imin деб олиниши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
агар стержень ҳам бир, ҳам иккинчи токча текислигида қўзғалмас нуқталарнинг ҳаракатига тўсқинлик қиладиган оралиқ маҳкамлагичларга эга бўлса, ҳисобий узунлик маҳкамлашлар орасидаги максимал масофага тенг қабул қилинади ва ҳисобий инерция радиуси эса i = imin деб олиниши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
агар оралиқ маҳкамлашлар маҳкамланаётган нуқталарнинг силжишларига фақат бир токча текислигида тўсқинлик қилса, ҳисобий узунлик учлардаги маҳкамлашлар орасидаги масофага тенг деб, ҳисобий инерция радиуси эса i = ix деб олиниши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

10-жадвал

Таянчларнинг элементлари

lef

i

Белбоғлар мазкур ШНҚнинг 1-расми, а-д — чизмаси бўйича

lm

imin

Ҳовонлар:

 

 

11-расми а, г, д — чизма бўйича (Р1 ва Р2 ҳовонлар)

ld

imin

11-расми б, в — чизма бўйича; 2-расми г, д — чизма бўйича (Р3 ҳовон)

ld

ix

Тиргаклар:

 

 

11, а, б, г, д-расм бўйича

0,9 lc

imin

11, в-расм бўйича

lc

imin

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: 2, в-чизма бўйича ҳовонлар учун lef ва i ни аниқлаш юзасидан келтирилган тавсиялар бир ҳовон сиқилган, иккинчи кашак эса чўзилган ҳолатга тегишли.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11-расм. Шпренгелли панжара схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — текисликдан ҳовон таянчнинг ўрта қисми қиррасига маҳкамланган, б — текисликдан ҳовон таянчнинг ўрта қисми қиррасига маҳкамланмаган, в — таянчнинг ўрта қисмида диафрагмасиз, г — таянчнинг қуйи қисмида ромбсимон панжарасимон диафрагмали, д — таянчнинг қуйи қисмида панжарасимон учбурчак диафрагмали
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар битта оралиқ маҳкамлаш фақат битта токчанинг текислигида кўчишига тўсқинлик қилса ва маҳкамланган стерженни тенг бўлмаган узунликдаги қисмларга ажратса, стержен барқарорлигини иккита текшириш орқали амалга ошириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
маҳкамланмаган токча текислигида, ҳисобий узунликни учларидаги маҳкамлашлар орасидаги масофага тенг деб олган ҳолда, бунда ҳисобий инерция радиуси i = ix;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
оралиқ маҳкамлашдан учдаги маҳкамлашгача бўлган максимал масофага тенг узунликда, бунда ҳисобий инерция радиуси i = imin.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
127. Қувурлардан ёки жуфт бурчаклардан иборат элементларнинг ҳисобий узунликлари lef ва инерция радиуси i мазкур ШНҚнинг 7-бобининг 1-параграфи талабларига мувофиқ олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Структуравий конструкциялар элементларининг ҳисобий узунликлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
128. Структуравий конструкциялар элементларининг ҳисобий узунликлари мазкур ШНҚнинг 11-жадвалидан олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Структуравий конструкциялар элементлари кесимларининг инерция радиуслари i эгилувчанликни аниқлашда олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Сиқилиб эгилган элементлар учун эгилиш текислигига перпендикуляр ёки параллель ўққа нисбатан (i = ix ёки i = iy);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қолган ҳолларда — минимал (i = imin).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-§. Колонналар (устунлар)нинг ҳисобий узунликлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
129. Ўзгармас кесимли колонналар ва устунлар ёки поғонали колонналарнинг айрим участкаларининг ҳисобий узунликлари lef қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(65)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда l — колоннанинг узунлиги, унинг алоҳида қисми ёки қаватнинг баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — ҳисобий узунлик коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
130. Ўзгармас кесимли колонналар ва устунларнинг ҳисобий узунлиги коэффициентлари m уларнинг учларини маҳкамлаш шароитлари ва юкланиш турига қараб олиниши, маҳкамлашнинг айрим ҳолатлари ва юкланиш тури учун m қийматлари мазкур ШНҚнинг 7-иловасидаги 6-жадвалда келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
131. Рама текислигидаги ўзгармас кесимли колонналарнинг ҳисобий узунлиги коэффициентлари m ригеллар колонналарга бикр маҳкамланганда эркин ва эркин бўлмаган рамалар учун юқори тугунлар бир хилда юкланганда мазкур ШНҚнинг 12-жадвалида келтирилган формулалар бўйича аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир қаватли рамалар учун мазкур ШНҚнинг 67-формуласида, кўп қаватли рамалар учун 68, 69 ва 75-формулаларда пастки ёки устки ригеллар колонналарга шарнирлар билан маҳкамланганда р = 0 ёки n = 0 (Ji = 0 ёки Js = 0) деб, бикр маҳкамланганда р = 50 ёки n = 50 (Ji = ∞ ёки Js = ∞) деб олиниши, бунда 67-формулада m коэффициент иккига тенг деб олиниши, бўш рамалар учун 68 — 69-формулалар ва эркин бўлмаган рамалар учун 75-формула соддалаштирилиши мумкин мазкур ШНҚнинг 12-жадвалнинг айрим ҳолатлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нисбат Н / B > 6 бўлганда (бу ерда Н — кўп қаватли раманинг тўлиқ баландлиги, В — рама кенглиги) раманинг заминда қистирилган йиғма стержень сифатидаги умумий барқарорлиги текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
132. Бинонинг бир қаватли эркин рамаси текислигидаги энг кўп юкланган колоннанинг ҳисобий узунлиги коэффициенти m юқори тугунларнинг нотекис юкланганда ва қопламанинг бикр диски ёки барча колонналарнинг юқорисида бўйлама боғламалар мавжуд бўлганда қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(78)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда m — текширилаётган колоннанинг ҳисобий узунлигининг мазкур ШНҚнинг 12-жадвали бўйича ҳисоблаб топилган коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jc ва Nc — мос равишда кўрилаётган раманинг энг кўп юкланган колоннасидаги кесимнинг инерция моменти ва куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ni, ∑Ji — мос равишда кўрилаётган рама ва қўшни тўрт раманинг (ҳар икки томондан иккитадан) ҳисобий кучлари ва кесимлар инерция моментларининг йиғиндиси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
барча кучлар Ni ни юкланишларнинг текширилаётган колоннада айни юкланишлар комбинациясида топиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

11-жадвал

Структуравий конструкция элементлари

lef ҳисобий узунлик

1. Ушбу жадвалнинг 2 ва 3 позицияларда келтирилганлардан ташқари

l

2. Узлуксиз (тугунларда узилмаган) белбоғлар ва шарли ёки цилиндрсимон тугун элементларига яқин пайвандлаш орқали тугунларга бириктирилган

0,85l

3. Тугунларда бир токчаси билан маҳкамланувчи якка бурчаклардан:

 

а) элемент бўйлаб жойлашган пайванд чоклари ёки болтлар (камида иккита) билан, бунда l / imin:

 

90 гача

l

90 дан 120 гача

0,9l

120 дан 150 гача (фақат панжара элементлари учун)

0,75l

150 дан 200 гача (фақат панжара элементлари учун)

0,7l

б) l / imin бўлганида битта болт билан:

 

90 гача

l

90 дан 120 гача

0,95l

120 дан 150 гача (фақат панжара элементлари учун)

0,85l

150 дан 200 гача (фақат панжара элементлари учун)

0,8l

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда l — элементнинг геометрик узунлиги (структуравий конструкция тугунлари орасидаги масофа).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
133. Рама текислигида поғонали колонналарнинг айрим қисмларининг ҳисобий узунлиги коэффициентлари m мазкур ШНҚнинг 7-иловасига мувофиқ аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир қаватли ишлаб чиқариш бинолари рамаларининг поғонали колонналари учун ҳисобий узунлик коэффициентлари m ни аниқлашда йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қўшни колонналарнинг юкланиш даражаси ва бикрлик таъсирини ҳисобга олмаслик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
колонналарнинг ҳисобий узунликларини фақат колонналарнинг алоҳида қисмларида бўйлама кучларнинг энг юқори қийматларини берадиган юкларнинг комбинацияси учун аниқлаш ва m нинг олинган қийматларини бошқа юк комбинациялари учун фойдаланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўп (икки ёки ундан ортиқ) оралиқли рамалар учун қопламанинг барча колонналарни юқоридан туриб боғловчи ва иншоотнинг кўламли ишлашини таъминловчи бикр диски ёки бўйлама боғламалар мавжуд бўлганда, колонналарнинг ҳисобий узунликларини ригеллар сатҳида ҳаракатсиз маҳкамланган устунлар учун сингари аниқлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир поғонали колонналар учун ва шартларга риоя этилганда m қийматларини мазкур ШНҚнинг 13-жадвалидан олиш.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

12-жадвал

Эркин рамаларнинг ҳисобий схемалари

μ коэффициентини аниқлаш формулалари

Рамалар учун n ва p коэффициентлари

бир оралиқли

кўп оралиқли

(k ≥ 2)

Эркин рамалар

 

          (66)

 

                  (67)

 

n ≤ 0,2 бўлганида

; (68)

 

 

n > 0,2 бўлганида

 (69)

Юқори қават

;

;

 

Ўрта қават

;

 

;

 

Пастки қават

;

;

Айрим ҳолатлар

 (70)

0,03 ≤n ≤ 0,2

р = 0

 (71)

n > 0,2

 (72)

n = 50

0,03< р <50

 (73)

0,03 ≤n ≤ 0,2

р = 50

 (74)

n > 0,2

Эркин бўлмаган рамалар

 

(75)

Юқори қават

;

;

Ўрта қават

;

;

Пастки қават

;

;

Айрим ҳолатлар

 (76)

р = 0

 (77)

р = 50

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Js1, Js2 ва Ji1, Ji2 — текширилаётган колоннанинг мос равишда устки ва пастки учига туташувчи ригеллар кесимининг инерция моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jс, lс — текширилаётган колоннанинг мос равишда кесимнинг инерция моменти ва узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l, l1, l2 — рама пролётлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
k — пролётлар сони;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Кўп оралиқли эркин раманинг чекка колоннаси учун m коэффициент p ва n қийматларида бир оралиқли рама колонналари каби аниқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. мазкур ШНҚнинг 75-формуласида p ва n бир қаватли бир оралиқли рамада қуйидагиларга тенг деб олинади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
134. Бино бўйлаб (рамкалар текислигидан) йўналишдаги колонналарнинг ҳисобий узунликлари рамка текислигидан силжишдан ҳимояланган нуқталар (колонналарнинг таянчлари, кран ости балкалари ва стропила ости фермаларининг таянчлари; боғламлар ва ригелларни маҳкамлаш тугунлари) ўртасидаги масофаларга тенг деб олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
135. Транспортёрли галереялар ясси таянчлари тармоқларининг ҳисобий узунлиги қуйидагига тенг деб олиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
галереянинг бўйлама йўналишида — таянч баландлигининг (база остидан ферма ёки балканинг пастки белбоғининг ўқигача) ўзгармас кесимли устунлар учун уларнинг учларини маҳкамлаш шароитларига қараб аниқланадиган m коэффициентга кўпайтмасига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўндаланг йўналишда (устун текислигида) — тугунларнинг марказлари ўртасидаги масофага, бунда таянчнинг заминда қистирилган ва юқорида эркин ясама стержень сифатидаги умумий барқарорлиги ҳам текширилишига.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
136. Сиқилган ва чўзилган элементларнинг чегаравий эгилувчанлиги мазкур ШНҚнинг 8-иловасидан олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

13-жадвал

Колоннанинг юқори учини маҳкамлаш шартлари

Колонна қисми учун μ коэффициентлари

қуйи қисм, бунда J2/J1

юқори қисм

0,1 дан 0,3 гача

0,05 дан 0,1 гача

Эркин учи

2,5

3,0

3,0

Фақат бурилишдан бошлаб маҳкамланган учи

2,0

2,0

3,0

Қўзғалмас, шарнирли таянган учи

1,6

2,0

2,5

Қўзғалмас, бурилишдан бошлаб маҳкамланган учи

1,2

1,5

2,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда l1; J1; N1 — мос равишда колонна қуйи қисмининг узунлиги, кесим инерция моменти ва шу қисмга таъсир этувчи бўйлама куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l2; J2; N2 — худди шундай, колоннанинг юқори қисминики.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-боб. Эгилган ва сиқилган элементларнинг деворлари ва белбоғлари листларининг устуворлигини (барқарорлигини) текшириш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Балкаларнинг деворлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
137. Устуворлигини (барқарорлигини) таъминлаш учун балкаларнинг деворлари қуйидагилар билан мустаҳкамланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
деворнинг бутун баландлигига қўйилган кўндаланг асосий қовурғалар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўндаланг асосий ва бўйлама қовурғаралар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўндаланг асосий ва оралиқ калта қовурғалар ва бўйлама қовурға (бунда оралиқ калта қовурғалар сиқилган белбоғ ва бўйлама қовурға ўртасида жойлаштирилиши керак).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Деворнинг белбоғлар ва қўшни кўндаланг асосий бикрлик қовурғалари ўртасидаги тўғри бурчакли бўлмалари (пластиналар) барқарорликка ҳисобланиши, Бунда қуйидагилар текширилаётган пластинанинг ҳисобий ўлчамлари ҳисобланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — кўндаланг асосий қовурғаларнинг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hef — ҳисобий девор баландлиги мазкур ШНҚнинг 12-расми, прокатли профиллардан ясалган балкаларда — ички бурилишларнинг бошланишлари орасидаги масофага, пайвандланган балкаларда деворнинг тўлиқ баландлигига, юқори мустаҳкамликдаги болтлар билан уланишлари бўлган балкаларда унинг ўқига яқинроқ бўлган камар бурчакларининг чеккалари орасидаги масофага, букилган профилларда мазкур ШНҚнинг 13-расми букилишларнинг четлари ўртасидаги масофага тенг қилиб;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — деворнинг қалинлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
138. Балкалар деворларининг барқарорлигини барча таркибий қисмларини ( ва loc) ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
 ва loc кучланишлар материал брутто кесимда эгилувчан ишлаши тахмин қилиниб, jb коэффициентни ҳисобга олмасдан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
139. Деворнинг ҳисобий чегараси яқинидаги «мусбат» белги билан олинадиган сиқувчи кучланиш s ва ўртача уринма кучланиш t қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(79)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(80)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда h — деворнинг тўлиқ баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M ва Q — мос равишда бўлма чегарасидаги момент ва кўндаланг кучнинг ўртача қийматлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлманинг узунлиги унинг ҳисобланган баландлигидан каттароқ бўлса, у ҳолда M ва Q ни бўлма баландлигига тенг узунликдаги кўпроқ кучланишли қисм учун ҳисоблаш керак;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
агар бўлма ичида момент ёки кўндаланг куч белгини ўзгартирса, уларнинг ўртача қийматлари бўлма қисмида битта белги билан ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
140. Бир ерга тўпланган юк остида девордаги маҳаллий кучланиш sloc ушбу ШНҚнинг 111 ва 320-бандлари (γф1 = 1,1 бўлганда) талабларига мувофиқ аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
141. Бир ерга тўпланган юкланиш чўзилган белбоққа қўйилган бўлмаларда бир вақтнинг ўзида кучланган ҳолатнинг икки компоненти: s ва t ёки sloc ва t ҳисобга олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
142. Белбоғ бир ёқлама чоклари деворларнинг барқарорлиги текширилганда мазкур ШНҚнинг 81-банди мазкур ШНҚнинг формуланинг чап қисмининг қийматлари бўлганда 0,9gc дан ва бўлганда gc дан ошмайдиган балкаларда қўлланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12-расм. Ясама балканинг деворининг ҳисобий баландлиги
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13-расм. Букилган профилларнинг кўндаланг кесимларининг схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
143. Мазкур ШНҚнинг 29-формуласи шартлари бажарилганда деворнинг шартли эгилувчанлиги қуйидаги қийматлардан ошмаса, балкалар деворларининг барқарорлигини текшириш талаб этилмайди. Бунда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3,5 — икки томонли белбоғ чокларига эга балкаларда маҳаллий кучланишлар мавжуд бўлмаганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3,2 — бир томонли белбоғ чокларига эга балкаларда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2,5 — икки томонли белбоғли чокларига эга балкаларда маҳаллий кучланишлар мавжуд бўлганда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Шунингдек, мазкур ШНҚнинг 172, 175 ва 176-бандларининг талабларига мувофиқ кўндаланг асосий қовурғалар ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
144. Фақат кўндаланг асосий бикрлик қовурғалари билан маҳкамланган симметрик кесимли балкаларнинг деворларини барқарорликка ҳисоблаш, маҳаллий кучланиш мавжуд бўлмаганда (s loc = 0) ва деворнинг шартли эгилувчанлиги бўлганда қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(81)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда gc — ушбу ШНҚнинг 4-иловасидан олинадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(82)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(83)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 82-формуласида сcr коэффициенти олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандланган балкалар учун — d коэффициентининг қийматига қараб қуйидаги 14-жадвалга мувофиқ бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

14-жадвал

Балкаларнинг белбоғларини уланиши

δ учун ccr қийматига тенг

≤ 0,8

1,0

2,0

4,0

6,0

10,0

≥ 30,0

Пайвандли

30,0

31,5

33,3

34,6

34,8

35,1

35,5

Фрикцион

35,2

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(84)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда bf и tf мос равишда балканинг сиқилган белбоғининг кенглиги ва қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bмазкур ШНҚнинг 15-жадвалидан олинувчи коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ўта мустаҳкам болтлардаги балкалар учун сcr = 35,2.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

15-жадвал

Балкалар

Сиқилган белбоғнинг иш шароитлари

β

Кран ости элементлари

Кран рельслари пайвандланмаган

2

Кран рельслари пайвандланган

Бошқа элементлар

Плиталар узлуксиз таянганида

Бошқа ҳолларда

0,8

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Бир ерга тўпланган юкланиш чўзилган белбоққа қўйилган кран ости балкаларининг бўлмалари учун δ коэффициентни ҳисоблашда β = 0,8 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(83)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда d — пластинка томонларидан энг кичиги (hef ёки а);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — пластинканинг катта томонини кичигига нисбати.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
145. Пластик деформациялар ривожланишини ҳисобга олган ҳолда симметрик кесимли балкаларнинг деворларини барқарорликка ҳисоблаш маҳаллий кучланиш мавжуд бўлмаганда ва бўлганда, қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(85)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бунда g c мазкур ШНҚнинг 4-иловасидан олиниши, t эса мазкур ШНҚнинг 80-формула бўйича аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
146. Кўндаланг асосий бикрлик қовурғалари билан маҳкамланган симметрик кесимли балкаларнинг деворларини мазкур ШНҚнинг 14-расмига мувофиқ устуворликка (барқарорлик) ҳисоблаш маҳаллий кучланиш мавжуд бўлмаганда қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(86)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда g c — ушбу ШНҚнинг 4-иловасидан олиниши керак;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
s ; sloc ; tмазкур ШНҚнинг 162-банди талабларига мувофиқ аниқланади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tcr — мазкур ШНҚнинг 83-формуласи бўйича аниқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 86-формуласида ва қийматлари аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) бўлганида — мазкур ШНҚнинг 82-формула бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(87)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда с1 — пайвандланган балкалар учун a/hef нисбатга ва мазкур ШНҚнинг 84-формуласи бўйича аниқланувчи d қийматига қараб мазкур ШНҚнинг 16-жадвалидан, ўта мустаҳкам болтлардаги балкалар учун эса мазкур ШНҚнинг 17-жадвалидан олинувчи коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар чўзилган белбоғ юкланган бўлса, унда девор фақат ва t ни ҳисобга олган ҳолда аниқланганда, d коэффициентни мазкур ШНҚнинг 84-формуласи бўйича аниқлашда bf ва tf мос равишда юкланган чўзилган белбоғнинг кенглиги ва қалинлиги деб қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

16-жадвал

δ

a / hef қуйидагига тенг бўлганда, пайвандланган балкалар учун с1 қийматлари

≤0,5

0,6

0,8

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

≥2,0

≤1

11,5

12,4

14,8

18,0

22,1

27,1

32,6

38,9

45,6

2

12,0

13,0

16,1

20,4

25,7

32,1

39,2

46,5

55,7

4

12,3

13,3

16,6

21,6

28,1

36,3

45,2

54,9

65,1

6

12,4

13,5

16,8

22,1

29,1

38,3

48,7

59,4

70,4

10

12,4

13,6

16,9

22,5

30,0

39,7

51,0

63,3

76,5

≥30

12,5

13,7

17,0

22,9

31,0

41,6

53,8

68,2

83,6

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

17-жадвал

a / hef

0,5

0,6

0,8

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

2,0

c1

13,7

15,9

20,8

28,4

38,7

51,0

64,2

79,8

94,9

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14-расм. Кўндаланг асосий бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланган балка схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — бир ерга тўпланган куч F сиқилган белбоққа берилган, б — чўзилган белбоққа берилган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) a/hef > 0,8 ва нисбат мазкур ШНҚнинг 18-жадвалида келтирилган қийматлардан катта бўлса, — қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(88)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда с 2 — мазкур ШНҚнинг 19-жадвали бўйича аниқланадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 87-формуласи бўйича, бунда a/h ef > 2 бўлганда деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
в) a/hef > 0,8 бўлганда ва нисбат мазкур ШНҚнинг 18-жадвалида кўрсатилган қийматлардан ортиқ бўлмаганда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 82-формуласи бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 87-формуласи бўйича, бироқ ни аниқлашда мазкур ШНҚнинг 87-формуласида ва 16-жадвалида а ўрнига 0,5а ни қўйган ҳолда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Барча ҳолларда бўлманинг ҳақиқий ўлчамларига кўра аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

18-жадвал

Балкалар

δ

a / hef қуйидагига тенг бўлганда, σloc нинг чегаравий қийматлари

0,8

0,9

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

≥2,0

Пайвандланган

≤1

0

0,146

0,183

0,267

0,359

0,445

0,540

0,618

2

0

0,109

0,169

0,277

0,406

0,543

0,652

0,799

4

0

0,072

0,129

0,281

0,479

0,711

0,930

1,132

6

0

0,066

0,127

0,288

0,536

0,874

1,192

1,468

10

0

0,059

0,122

0,296

0,574

1,002

1,539

2,154

≥30

0

0,047

0,112

0,300

0,633

1,283

2,249

3,939

Ўта мустаҳкам болтларда

-

0

0,121

0,184

0,378

0,643

1,131

1,614

2,347

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

19-жадвал

a / hef

≤0,8

0,9

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

≥2,0

c2

14-жадвал бўйича,

яъни с2 = сcr

37,0

39,2

45,2

52,8

62,0

72,6

84,7

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
147. Кўндаланг асосий қовурғалардан ташқари бўлманинг ҳисобий (сиқилган) чегарасидан h1 масофада жойлашган битта бўйлама бикрлик қовурғаси билан маҳкамланган симметрик кесимли балка деворида мазкур ШНҚнинг 15-расмига кўра ушбу қовурға бўлмани ажратиб турган пластиналарнинг иккаласи алоҳида ҳисобланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сиқилган белбоғ ва бўйлама қовурға ўртасида жойлашган 3 пластина қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(89)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда gc ушбу ШНҚнинг 4-иловасидан олиниши, s , sloc ва t эса мазкур ШНҚнинг 162-бандига мувофиқ аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва қийматлари қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
= 0 бўлганида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(90)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва бўлганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(91)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(92)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда (93)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15-расм. Кўндаланг асосий қовурғалар ва бўйлама бикрлик қовурғаси билан маҳкамланган балка схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — сиқилган белбоққа берилган бир жойга тўпланган куч F, б — чўзилган белбоқ,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1 — кўндаланг асосий бикрлик қовурғаси, 2 — бўйлама бикрлик қовурғаси,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3 — сиқилган белбоғ ёнидаги пластина, 4 — чўзилган белбоғ ёнидаги пластина
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар a/h 1 > 2 бўлса, ва ни ҳисоблашда деб олиниши; мазкур ШНҚнинг 83-формуласи бўйича унга текширилаётган пластинанинг ўлчамларини киритиш йўли билан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўйлама қовурға ва чўзилган белбоғ ўртасида жойлашган 4 пластина қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(94)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда (95)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 87-формуласи ва 16-жадвали бўйича, d = 0,8 бўлганда a/hef нисбат қийматини қиймати билан алмаштирган ҳолда аниқланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 83-формуласи бўйича унга текширилаётган пластинанинг ўлчамлари билан алмаштирилган ҳолда аниқланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— сиқилган белбоққа куч қўйилганда мазкур ШНҚнинг 15-расми, а-чизмасига асосан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— чўзилган белбоққа куч қўйилганда мазкур ШНҚнинг 15-расми, б-чизмасига асосан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
коэффициент ушбу ШНҚнинг 4-иловасидан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
148. 3 пластина қўшимча калта кўндаланг қовурғалар билан маҳкамланганда мазкур ШНҚнинг 16-расмига мувофиқ улар бўйлама қовурғагача етказилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда, 3 пластинани ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 89 — 93-формулалари бўйича бажарилиши, уларда а катталик а1 катталик билан алмаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда а1қўшни калта қовурғаларнинг ўқлари ўртасидаги масофа мазкур ШНҚнинг 16-расмига мувофиқ, 4 пластинани ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 169-банднинг б-кичик банди талабларига мувофиқ бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
149. Носимметрик кесимли балкаларнинг деворларини барқарорликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 166, 168 — 171-бандларининг формулалари бўйича қуйидаги ўзгаришларни ҳисобга олган ҳолда бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фақат кўндаланг бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланган деворлар учун мазкур ШНҚнинг 82 ва 88-формулаларида ҳамда 19-жадвалдаги hef қиймати бўлманинг нейтрал ўқидан ҳисобий (сиқилган) чегарасигача бўлган масофанинг икки баробарига тенг деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a/hef > 0,8 ва бўлса, мазкур ШНҚнинг 114-банди, а-кичик банди ва 114банди в-кичик бандларда кўрсатилган иккала ҳисоблаш қийматидан қатъи назар бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16-расм. Кўндаланг асосий бикрлик қовурғалари билан (1), девор бўлмасини сиқилган белбоғи ёнидаги пластина (3) ва чўзилган белбоғ ёнидаги пластинага (4) ажратувчи бўйлама бикрлик қовурғаси (2), калта бикрлик қовурғалари (5) билан мустаҳкамланган балка схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўндаланг қовурғалар ва сиқилган зонада жойлашган битта бўйлама қовурға билан мустаҳкамланган деворлар учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 90, 91 ва 94-формулаларига h1 /hef ўрнига киритилиши лозим;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 95-формуласида (0,5 — h1 /h ef ) ўрнига киритилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда ,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — бўлманинг ҳисобий чегарасидаги чекка чўзувчи кучланиши (минус белгиси билан).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юкланмаган белбоғ ҳолатида устуворликка (барқарорлик) ҳисоблаш s ва t кучланишлар бир вақтда таъсир этганда мазкур ШНҚнинг 97-формуласи бўйича бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
150. Балкаларнинг деворларини агар балка деворининг шартли эгилувчанлиги қийматлари ҳаракатланадиган юкланиш мавжуд бўлмаганда 3,2 дан ва балка белбоғида ҳаракатланадиган юкланиш мавжуд бўлганда 2,2 дан ортиқ бўлса кўндаланг бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Асосий кўндаланг қовурғалар ўртасидаги масофа > 3,2 бўлганида 2hef дан, бўлганда эса 2,5hef дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар балка девори мазкур ШНҚнинг 166, 168 — 172-бандларига мувофиқ текширувларни қаноатлантирса ва балканинг умумий барқарорлиги мазкур ШНҚнинг 114-банди а-кичик банди ёки 114-банди б-кичик банди талаблари билан таъминланган бўлса, қовурғалар ўртасидаги юқорида кўрсатилган масофаларни 3hef қийматигача оширишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда lef /b қийматлари сиқилган белбоғ учун устки белбоққа берилган куч учун мазкур ШНҚнинг 2-жадвали формула орқали аниқланувчи қийматлардан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Катта ҳаракатсиз бир жойга тўпланган юклар тушувчи жойларда ва таянчларда кўндаланг қовурғалар ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фақат кўндаланг қовурғалар билан мустаҳкамланган деворда уларнинг чиқиб турган қисмининг кенглиги bh жуфт симметрик қовурға учун hef /30 + 40 mm дан, бир томонлама қовурға учун hef /24 + 50 mm дан, қовурға қалинлиги ts дан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Балкаларнинг деворларини деворга перо билан пайвандланувчи якка бурчаклардан иборат бир томонлама кўндаланг қовурғалар билан мустаҳкамлашга йўл қўйилади. Бунда, қовурғанинг унга энг яқин девор қирраси билан мос келувчи ўққа нисбатан ҳисоблаб чиқариладиган инерция моменти жуфт симметрик қовурға учун белгилангандан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
151. Девор битта бўйлама қовурға билан мустаҳкамланганда бикрлик қовурғалари кесимларининг зарурий инерция моментлари Js аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўндаланг қовурғалар учун — қуйидаги формула бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (96)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўйлама қовурғалар учун — мазкур ШНҚнинг 20-жадвали формулалари бўйича унинг чегаравий қийматларини ҳисобга олган ҳолда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бўйлама ва кўндаланг қовурғалар деворнинг бир томонида жойлашганда улардан ҳар бири кесимларининг инерция моментлари деворнинг қовурғага энг яқин қирраси билан мос келувчи ўққа нисбатан ҳисоблаб топилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кўндаланг ва бўйлама бикрлик қовурғалари чиқиб турган қисмининг минимал ўлчамлари мазкур ШНҚнинг 173-банди талабларига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

20-жадвал

h1/hef

Бўйлама қовурға кесимининг зарурий инерция моменти Jsl

Чегаравий қийматлар

минимал Jsl,min

максимал Jsl,max

0,20

(2,5 — 0,5a / hef) × a2t3 / hef

1,5heft3

7heft3

0,25

(1,5 — 0,4a / hef) × a2t3 / hef

1,5heft3

3,5heft3

0,30

1,5heft3

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Jsl оралиқ қийматлар h1/hef учун ҳисобланганда чизиқли интерполяцияга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
152. Ясама кесимли балка деворининг таянч устидаги қисми у бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланганда текисликдан бўйлама эгилишга таянч реакцияси билан юкланган устун сингари ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур устуннинг ҳисобий кесимига бикрлик қовурғасининг кесими ва қовурғанинг ҳар бир томонидаги деворнинг кенгликдаги тасмалар киритилиши, бунда устуннинг ҳисобий узунлиги девор баландлигига тенг деб олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Таянч қовурғаларнинг пастки кўндаланг кесилган жойи мазкур ШНҚнинг 17-расми силлиқланган ёки балканинг пастки белбоғи жойига зич мосланган ёки пайвандланган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур кесимлардаги кучланишлар таянч реакцияси таъсир этганда қуйидагилардан ошмаслиги лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
биринчи ҳолда мазкур ШНҚнинг 17-расм а-чизмасига асосан прокатли пўлатнинг бўлганда эзилиш Rp га ва бўлганда сиқилиш Ry га;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иккинчи ҳолда 17-расм б-чизмасига асосан — эзилиш Rp га ҳисобий қаршилигидан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Таянч қовурғаси балканинг пастки белбоғига пайвандланган ҳолда пайванд чоклари таянч реакция таъсирига ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17-расм. Таянч бикрлик қовурғаси қурилмасининг схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — ён юзада силлиқлаш орқали, б — кўндаланг кесилган жойидан узоқлаштириб зич мосланган ёки пастки белбоққа пайвандланган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
153. Устки белбоққа бир жойга тўпланган куч берилган ерда жойлашган бир томонлама бикрлик қовурғаси деворнинг ўрта текислигидан устун ҳисобий кесимининг оғирлик марказигача бўлган масофага тенг эксцентриситет билан сиқилган устун сифатида ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур устуннинг ҳисобий кесимига бикрлик қовурғасининг кесими ва қовурғанинг ҳар бир томонидаги деворнинг кенгликдаги бўлмалари киритилиши, бунда устуннинг ҳисобий узунлиги девор баландлигига тенг деб олиниши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Марказий, номарказий сиқилган ва сиқилиб-эгилган элементларнинг деворлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
154. Деворнинг ҳисобий баландлигини қалинликка нисбати hef /t марказий сиқилган (m =0), шунингдек мазкур ШНҚнинг 18-расми бўйича номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи элементларда (m > 0), 179-бандида келтирилган талаблардан ташқари қийматларидан ошмаслиги керак, бу ерда қийматлари ушбу ШНҚнинг 21-жадвалидан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18-расм. Номарказий сиқилган қўштаврли ва коробкасимон кесимли элементларнинг схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
155. Мазкур ШНҚнинг 54-формуласи бўйича ҳисобланувчи қўштаврли ва коробкасимон кесимли номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи элементлар ушбу ШНҚнинг 18-расмига асосан деворнинг ҳисобий баландлиги hef нинг қалинлик t га нисбати қийматига қараб аниқланиши (s — деворнинг ҳисобий чегараси яқинидаги «мусбат» белгиси билан олинадиган ва ёки коэффициентларни ҳисобга олмасдан аниқланган энг катта сиқувчи кучланиш; — деворнинг қарама-қарши ҳисобий чегараси яқинидаги тегишли кучланиш) ва қуйидагича аниқланувчи қийматлардан ортиқ олинмаслиги керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса, ушбу ШНҚнинг 177-банди бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса, қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(97)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда (бунда — кўрилаётган кесимдаги ўртача уринма кучланиш);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,5 < a < 1 бўлса — a = 0,5 ва a = 1 бўлгандаги ҳисоблаб чиқарилган қийматлар ўртасидаги чизиқли интерполяция.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
156. Қўштаврли ва коробкасимон бўлмаган кесимли (таврли кесим бундан мустасно) номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи элементлар учун hef /tw нисбатларнинг мазкур ШНҚнинг 178-бандида белгиланган қийматлари 0,75 коэффициентга кўпайтирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
157. Шартли эгилувчанлиги 0,8 дан 4 гача бўлган марказий, номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи таврли кесимли элементлар учун тавр деворининг ҳисобий баландлигини қалинликка нисбати бўлганда қуйидаги формула бўйича аниқланган қийматлардан ошмаслиги керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(98)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда bf — тавр токчасининг кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hefтавр деворининг ҳисобий баландлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
< 0,8 ёки > 4 қийматларда мазкур ШНҚнинг 98-формуласида мос равишда = 0,8 ёки = 4 деб қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Элемент кесимини чегаравий эгилувчанликка мувофиқ тайинланганда, шунингдек ҳисоблаш йўли билан тегишинча асосланганда hef /t нинг энг катта қийматлари коэффициентига кўпайтирилиши лозим (бу ерда ёки ), бироқ бу коэффициент 1,25 дан ошмаслиги зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
158. Қўштаврли кесимли марказий сиқилган элементларда hef ҳисобий баландликка бўлган ва ўртада жойлашган жуфт бўйлама қовурға билан мустаҳкамланган деворлар учун hef /t нинг мазкур ШНҚнинг 177-бандида белгиланган қиймати шартларда қуйидаги формула бўйича аниқланувчи коэффициент b га кўпайтирилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(99)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Jsl — бўйлама қовурға кесимининг инерция моменти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Номарказий сиқилган ёки сиқилиб эгилувчи элемент деворини инерция моменти бўлган, девор ўртасида жойлашган бўйлама бикрлик қовурғаси билан мустаҳкамланганда, деворнинг белбоғ ва қовурға ўқи ўртасидаги энг кўп юкланган қисми алоҳида пластина сифатида қаралиши ва 177 ёки 178-бандларнинг талабларига мувофиқ текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қовурға деворнинг бир томонида жойлашганида унинг инерция моменти деворнинг энг яқин қирраси билан туташ ўққа нисбатан ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бўйлама бикрлик қовурғалари элементларнинг ҳисобий кесимларига киритилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бўйлама қовурға деворнинг гофрировкаси кўринишида бажарилган ҳолда hef ни ҳисоблашда гофранинг ёйилган узунлиги ҳисобга олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бўйлама бикрлик қовурғаларининг чиқиб турган қисмининг минимал ўлчамлари ушбу ШНҚнинг 172-банди талабларига мувофиқ олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
159. hef /t нинг ҳақиқий қиймати мазкур ШНҚнинг 177-бандига мувофиқ аниқланувчи қийматдан (марказий сиқилган элементлар учун кўпи билан икки баравар) ортиқ бўлган ҳолларда ҳисоблаш формулаларида А қиймати сифатида девор баландлиги hred билан бирга ҳисоблаб топилган Аred қиймати олиниши керак (коробкасимон кесимда кесим ҳосил қилувчи ва эгилиш текислигига мос равишда параллель ва перпендикуляр жойлашган пластиналар учун hred ва hred1 аниқланади):
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қўштаврли ва швеллерли кесимлар учун ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
коробкасимон кесимлар учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
марказий сиқилишда ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
номарказий сиқилиш ва сиқилиб эгилишда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hred нинг қийматлари аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
швеллер кесимли марказий сиқилган элементлар учун қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (100)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— швеллер кесимли деворнинг шартли эгилувчанлиги бўлиб, у мазкур ШНҚнинг 21-жадвалидан олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қўштаврли ва коробкасимон кесимли марказий сиқилган элементлар учун қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (101)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — тегишли кесимли деворнинг шартли эгилувчанлиги бўлиб, у m=0 бўлганда мазкур ШНҚнинг 21-жадвалидан олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— деворнинг шартли эгилувчанлиги бўлиб, ни ҳисоблашда га тенг деб олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
k — коэффициент бўлиб, у қўштаврли кесим учун га ( бўлса, деб олиниши керак) ва коробкасимон кесим учун га ( бўлса, деб олиниши керак) тенг деб олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — элементнинг мазкур ШНҚнинг 21-жадвалидан олинадиган шартли эгилувчанлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи элементлар учун (101) формула бўйича, бу ерда қиймати мазкур ШНҚнинг 21-жадвалидан, k қиймати эса шартига кўра аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Деворнинг ҳисобий баландлигининг кўрсатилган ўзгаришлари фақат мазкур ШНҚнинг 3, 49, 59 ва 60-формулалари бўйича ҳисоблашда А кесим юзасини аниқлаш учун олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— элементнинг марказий сиқилишдаги барқарорликни ҳисоблашда олинадиган шартли эгилувчанлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— барқарорликни ҳисоблашда моментнинг амал қилиш текислигида олинадиган элементнинг шартли эгилувчанлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Коробкасимон кесимларга тўғри бурчакли (ясама, букилган тўғри бурчакли ва квадрат) ёпиқ профиллар киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Коробкасимон кесимда t > 0 бўлганда қиймати эгувчи момент текислигига параллель девор учун аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. 0 < t < 1,0 бўлса, қиймати t = 0 ва m = 1,0 шартларда аниқланган қийматлар ўртасидаги чизиқли интерполяция билан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
160. бўлса, яхлит колонналарнинг деворлари бири иккинчисидан масофада жойлашган кўндаланг бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланиши, бунда жўнатиладиган ҳар бир элементда камида иккита қовурға бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кўндаланг бикрлик қовурғаларининг чиқиб турган қисмининг минимал ўлчамлари ушбу ШНҚнинг 172-бандига мувофиқ олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Марказий, номарказий сиқилган, сиқилиб эгилувчи ва эгилувчи элементларнинг белбоғ листлари (токчалари)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
161. Листли белбоғлар (токчалар) осилмасининг ҳисобий кенглиги bef қуйидаги масофага тенг деб олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандланган элементларда — девор қиррасидан (бир тарафлама чокларда деворнинг чок томонидаги қиррасидан) листли белбоғнинг (токча) четигача бўлган масофага;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
прокатли профилларда — ички бурилиш бошланган жойдан токчанинг четигача бўлган масофага;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
букилган профилларда мазкур ШНҚнинг 13-расми, деворнинг бурилган жойнинг четидан листли белбоғнинг (токча) четигача бўлган масофага.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
162. Шартли эгилувчанлиги 0,8 дан 4 гача бўлган марказий, номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилган элементларда листли белбоғ (токча) осилмасининг ҳисобий кенглиги bef нинг қалинлик t га нисбати мазкур ШНҚнинг 22-жадвали формулалари бўйича аниқланувчи қийматлардан ортиқ олинмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
< 0,8 ёки > 4 бўлса ушбу ШНҚнинг 22-жадвали формулаларида тегишли равишда = 0,8 ёки = 4 олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
163. Эгилувчи элементларда сиқилган белбоғ осилмасининг кенглиги bef нинг қалинлик t га нисбати мазкур ШНҚнинг 23-жадвали бўйича аниқланувчи қийматлардан ортиқ олинмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
164. Токчанинг ҳошияловчи қовурғасини токча ўқидан бошлаб ўлчанувчи баландлиги aef планкалар билан кучайтирилмаган элементларда мазкур ШНҚнинг 3-расмидаги 0,3bef дан, планкалар билан кучайтирилган элементларда эса 0,2bef дан кам бўлмаслиги лозим, бунда қовурға қалинлиги дан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
165. Коробкасимон кесимли марказий сиқилган элементларда белбоғнинг ҳисобий кенглигининг қалинликка энг катта нисбати bef /t мазкур ШНҚнинг 21-жадвалидан коробкасимон кесимли деворлар каби олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Коробкасимон кесимли номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилган элементларда bef /t энг катта нисбати олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m ≤ 0,3 бўлса — марказда сиқилган элементлар учун сингари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m ≥ 1,0 ва бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m ≤ 0,3 ва бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нисбий эксцентриситет қийматлари 0,3 < m < 1 бўлганида, bef /t нинг энг катта нисбатлари bef /t нинг m = 0,3 ва m = 1 шартларда ҳисоблаб чиқарилган қийматлари ўртасидаги чизиқли интерполяция билан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

22-жадвал

Токчанинг (листли белбоғнинг) ва элемент кесимининг тавсифи

 нинг энг катта нисбатлари

Қўштавр ва таврни ҳошияланмагани

Қўштавр ва таврни қовурға билан ҳошиялангани

Тенг токчали бурчаклар ва букилган профилларни ҳошияланмагани

Тенг токчали бурчаклар ва букилган профилларни ҳошиялангани

Ҳошияланган томонлари тенг бўлмаган катта бурчак ва швеллер полкаси

Қовурға билан ҳошияланган ва планкалар билан кучайтирилган букилган профиллар

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
166. Марказий, номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи элементларнинг кесимлари чегаравий эгилувчанлик бўйича, эгилувчи элементларнинг кесимлари чегаравий эгилишлар бўйича тайинланганда, шунингдек ҳисоблаш йўли билан тегишли равишда асосланганда осилманинг ҳисобий кенглиги қалинликка нисбати bef /t нинг энг катта қийматлари коэффициентга кўпайтирилиши, аммо бу коэффициент 1,25 дан ортиқ бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
марказий, номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчи элементлар учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қийматларининг элемент барқарорлигини текширишда фойдаланилган энг кичиги:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эгилувчи элементлар учун: = 1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
s — икки қиймат ёки дан каттаси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

23-жадвал

Эгилувчи элементларни ҳисоблаш

Осилма тавсифи

 нисбатининг энг катта қийматлари

Пластик деформациялар доирасида

Ҳошияланмаган

Қовурға билан ҳошияланган

Пластик деформациялар ривожланишини ҳисобга олган ҳолда1)

Ҳошияланмаган

bef / t = 0,11hef / tw, аммо дан ортиқ эмас

Қовурға билан ҳошияланган

bef / t = 0,16hef / tw, аммо  дан ортиқ эмас

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1) hef / tw бўлса, bef /t нисбатининг энг катта қиймати олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳошияланмаган осилма учун bef / t = ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қовурға билан ҳошияланган осилма учун bef / t =.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23-жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hef — балканинг ҳисобий баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tw — балка деворининг қалинлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-боб. Листли конструкцияларнинг ҳисоби
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Мустаҳкамликка ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
167. Моментсиз таранг ҳолатда турган листли конструкциялар (айланма қобиқлар)ни мустаҳкамликка ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(102)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда ва — икки ўзаро перпендикуляр йўналишлар бўйича нормал кучланишлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— конструкцияларнинг иш шароитлари коэффициенти бўлиб, у саноат корхоналари иншоотларини ШНҚ 2.09.02-19 талабларига мувофиқ аниқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда, асосий кучланишларнинг мутлақ қийматлари ҳисобий қаршиликларнинг га кўпайтирилган қийматларидан ортиқ бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
167. Суюқлик, газ ёки сочилувчан материал босими остида бўлган юпқа деворли моментсиз айланма қобиқлар мазкур ШНҚнинг 19-расмидаги кучланишлар қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (103)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (104)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда ва — мос равишда меридионал ва ҳалқа кучланишлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r1 ва r2 — қобиқнинг ўрта юзасини асосий йўналишларидаги эгрилик радиуслари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
p — қобиқнинг юза бирлигига тушувчи ҳисобий босим;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — қобиқнинг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
F — қобиқнинг abc қисмига таъсир этувчи тўлиқ ҳисобий босимнинг қобиқнинг z-z ўқига проекцияси мазкур ШНҚнинг 19-расмида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r ва b — 19-расмда кўрсатилган радиус ва бурчак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19-расм. Айланма қобиқ схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
168. Ички бир текис босим остида бўлган юпқа деворли моментсиз берк айланма қобиқларидаги кучланишлар қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
цилиндрсимон қобиқлар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва ; (105)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сферик қобиқлар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (106)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конуссимон қобиқлар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва , (107)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда p — қобиқнинг юза бирлигига тушувчи ҳисобий ички босим;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r — қобиқ ўрта юзасининг радиуси мазкур ШНҚнинг 20-расмда келтирилган;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — конус ҳосил қилувчи ва унинг z-z ўқи ўртасидаги бурчак мазкур ШНҚнинг 20-расмда келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20-расм. Конуссимон айланма қобиқ схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
169. Қобиқларнинг шакли ёки қалинлиги ўзгариш жойларида, шунингдек юкланиш ўзгарганида маҳаллий кучланишлар (четки таъсир) ҳисобга олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Устуворликка (барқарорликка) ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
170. Параллель ҳосил қилувчи билан бир текис сиқилган берк думалоқ цилиндрсимон қобиқларининг барқарорлигини ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(108)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — қобиқдаги ҳисобий кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёки cEt/r қийматларининг энг кичигига тенг бўлган критик кучланиш (бу ерда r — қобиқ ўрта юзасининг радиуси, t — қобиқ қалинлиги).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ коэффициентларнинг қийматлари 0 < r/t £ 300 бўлганда қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (109)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c коэффициентларнинг қийматлари қуйидаги 24-жадвалдан аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

24-жадвал

r / t

100

200

300

400

600

800

1000

1500

2500

с

0,22

0,18

0,16

0,14

0,11

0,09

0,08

0,07

0,06

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Параллель ҳосил қилувчи номарказий сиқилган ёки диаметрал текисликда соф эгилган ҳолда, энг катта момент жойидаги уринма кучланишлар қийматларидан ошмаганда, кучланиш баравар кўпайтирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда — энг кичик кучланиш (чўзувчи кучланишни манфий деб ҳисобланиши керак).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
171. Сиқилган ёки сиқилиб эгилувчи стерженлар сингари ҳисобланувчи қувурларда, шартли эгилувчанлик бўлган ҳолда қуйидаги шарт бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(110)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бундай қувурларни барқарорликка ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 7-боби талабларига мувофиқ деворларнинг барқарорликка ҳисоблар бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар r/t нинг қиймати мазкур ШНҚнинг 110-формуласи бўйича аниқланувчи қийматларнинг ярмидан ошмаса, чоксиз ёки электр пайвандланган қувурларнинг деворларини барқарорликка ҳисобламасликка йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
172. Икки ҳосил қилувчи ҳамда йўналтирувчининг икки ёйи бўйлаб таянган, ҳосил қилувчилар ёқалаб бир текис сиқилган цилиндрсимон панель, бўлганда (бу ерда b — йўналтирувчининг ёйи бўйича ўлчанган панель кенглиги), барқарорликка пластина сингари қуйидаги формулалар бўйича ҳисобланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳисобий кучланиш бўлса,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (111)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳисобий кучланиш бўлса,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (112)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса, b/t нинг энг катта нисбати чизиқли интерполяция билан аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар бўлса, панель барқарорликка қобиқ сингари мазкур ШНҚнинг 194-банди талабларига мувофиқ ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
173. Ёпиқ думалоқ цилиндрсимон айланма қобиқнинг ён юзасига нормал бўлган ташқи бир хил босим р таъсиридаги барқарорлигини ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(113)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — қобиқдаги ҳисобий ҳалқали кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— қуйидаги формулалар бўйича аниқланадиган критик кучланиш:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
0,5 ≤ l/ r ≤ 10 бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (114)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l/r ≥ 20 бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(115)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10 < l / r < 20 бўлганда, кучланишни чизиқли интерполяция билан аниқланиши лозим. Бунда, l — цилиндрсимон қобиқнинг узунлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
174. Қовурғанинг ўз текислигида сиқилган стержень сифатида барқарорлиги шарти мазкур ШНҚнинг 101-бандига мувофиқ олишни, бунда ва стерженнинг ҳисобий узунлигига қовурғанинг кесимига қобиқнинг қовурға ўқига нисбатан иккала томонидаги кенглиги бўлган қисмлари қўшилиши, стерженнинг шартли эгилувчанлиги эса 6,5 дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир томонли бикрлик қовурғаси қўлланилганда унинг инерция моменти қобиқнинг энг яқин юзаси билан мос келувчи ўқига нисбатан ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
175. Ушбу ШНҚнинг 194 ва 198-бандларида келтирилган юкларнинг бир вақтнинг ўзида таъсирига дучор бўлган ёпиқ думалоқ цилиндрсимон айланма қобиқнинг барқарорлигини ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(116)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда мазкур ШНҚнинг 194-бандига мувофиқ, эса мазкур ШНҚнинг 177-бандига кўра ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
176. Конуслик бурчаги бўлган, N ўқи бўйича сиқилган конуссимон айланма қобиқни мазкур ШНҚнинг 21-расми устуворликка (барқарорлик) ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(117)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Ncr — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган критик куч
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (118)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бунда t — қобиқнинг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 194-банди талабларига мувофиқ r радиусни rm радиус билан алмаштириш йўли билан аниқланган кучланиш қиймати, бунда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(119)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
177. Ён юзасига нормал ташқи бир хил босим р таъсиридаги конуссимон айланма қобиқнинг барқарорлигини ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(120)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бунда — қобиқдаги ҳисобий айланма кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— қуйидаги формула орқали аниқланадиган критик кучланиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(121)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда h — конуссимон қобиқ баландлиги (асослар орасидаги);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
rmмазкур ШНҚнинг 119-формуласи бўйича аниқланувчи радиус.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21-расм. Бўйлама сиқувчи куч таъсиридаги конуссимон айланма қобиқ схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
178. Ушбу ШНҚнинг 200 ва 201-бандларида келтирилган кучлар бир вақтда таъсиридаги конуссимон айланма қобиқни устуворликка (барқарорлик) ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(122)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда ва қийматлари формулалар бўйича аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
179. Тўлиқ доирасимон қобиқни (ёки унинг сегментини) турғунликка ҳисоблаш r / t ≤ 750 бўлганида ва унинг юзасига нисбатан нормал бўлган ташқи бир текис босим р таъсир этганда қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(123)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — ҳисобий кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ry дан ошиқ эмас деб олинувчи критик кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r — сферанинг ўрталик юзасининг радиуси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Металл мембранали конструкцияларни ҳисоблаш учун асосий талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
180. Мембранали конструкцияларни ҳисоблашда мембрана четларининг контур эгилувчан элементларига таяниши таянч чизиғи бўйлаб шарнирли ва контур элементларига силжишни узатишга қодир деб ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
181. Мембранали конструкцияларни ҳисоблаш мембрана ва контур элементларининг биргаликдаги иши асосида, уларнинг деформатив ҳолати ва мембрананинг геометрик ночизиқлигини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
182. Мембрана четлари бўйлаб тақсимланган нормал ва уринма кучланишлар таянч контурининг тангенциал текисликда сиқилиши ва букилиши билан мувозанатга солинган деб ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мембранали конструкциялар контурининг таянч элементларини ҳисоблашда қуйидагилар ҳисобга олиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тангенциал текисликдаги эгилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
контур элементларидаги ўқли сиқилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мембрананинг контур элементлари билан контакт чизиғи бўйлаб уринма кучланишлар таъсиридаги сиқилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
вертикал текисликдаги эгилиш.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
183. Мембранани контур элементлари кесимининг оғирлик марказига нисбатан эксцентриситет билан маҳкамланганда, контурларни ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 206-бандида келтирилган омиллардан ташқари буралишни ҳисобга олиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
184. Текисликда думалоқ бўлган ясси мембраналар марказидаги кучланишларни аниқлашда таянч контур деформацияланмайди деб қабул қилишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
185. Деформацияланувчи контурда маҳкамланган эллипссимон мембрана марказидаги кучланишларни аниқлаш учун мазкур ШНҚнинг 208-банди талабларини радиус қийматини эллипснинг катта асосий ярим ўқи қиймати билан алмаштириш орқали қўллашга йўл қўйилади, бунда катта ярим ўқнинг кичик ярим ўққа нисбати 1,2 дан ортиқ бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-боб. Пўлат конструкцияларнинг элементларини толиқишга ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
186. Толиқишга олиб келиши мумкин бўлган, кўп марта таъсир этувчи ҳаракатланувчи, вибрацион ёки юкланишлар циклларининг сони 105 ва ундан ортиқ бўлган бошқа турдаги юкланишларни бевосита қабул қилувчи пўлат конструкциялар ва уларнинг элементлари (кран ости балкалари, иш майдончалари балкалари, бункер ва юк тушириш эстакадалари конструкцияларининг элементлари, двигателлар ости конструкциялари ва бошқалар) катта кучланишлар концентрациясига олиб келмайдиган конструктив ечимларни қўллаган ҳолда лойиҳаланиши ва чарчашга ҳисоблаш йўли билан текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юкланишлар циклларининг сони эксплуатациянинг технологик хусусиятларга мувофиқ қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Антенналар, мўрилар, мачталар, миноралар, юк кўтариш-транспорт воситалари каби баланд иншоотлар конструкцияларини шамол таъсиридан ҳосил бўлувчи резонансга чарчашга ҳисоблаш йўли билан текширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Конструкцияларни чарчашга ҳисоблаш ҚМҚ 2.01.07-96 талабларига мувофиқ белгиланувчи юкланишлар таъсирига амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
187. Толиқишга ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (124)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Rv — мазкур ШНҚнинг 9-иловасининг 2-жадвалидан қабул қилинадиган чарчашнинг ҳисобий қаршилиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
α — юклашлар цикллари сони n ни ҳисобга олувчи коэффициент бўлиб, у қуйидагича ҳисобланадиган:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса, қуйидаги формулалар бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1 ва 2 элементлар гуруҳлари учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(125)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3 — 8 элементлар гуруҳлари учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(126)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса a = 0,77;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— кучланганлик ҳолатининг тури ва кучланишларнинг носимметрия коэффициенти га қараб мазкур ШНҚнинг 25-жадвалидан аниқланувчи коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бунда ва — ҳисобланаётган элементда нетто кесимга мувофиқ, динамиклик коэффициентини ва коэффициентларни ҳисобга олмасдан аниқланган, мутлақ қийматга кўра мос равишда энг катта ва энг кичик кучланишлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳар хил қийматли кучланишларда кучланишларнинг носимметрия коэффициенти «манфий» белгиси билан олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 124-формуласи бўйича толиқишга ҳисоблашда кўпайтмаси дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
188. Юкланишлар циклларининг сони 105 дан кам бўлмаган юкланишларни бевосита қабул қилувчи пўлат конструкциялар ва уларнинг элементлари катта кучланишлар концентрациясига олиб келмайдиган конструктив ечимларни қўллаган ҳолда лойиҳаланишида кам циклли мустаҳкамликка ҳисоблаш йўли билан текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

25-жадвал

σmax

Кучланишлар носимметрия коэффициенти ρ

γv коэффициентини аниқлаш формулалари

Чўзилиш

-1 ≤ ρ ≤ 0

 

0 < ρ ≤ 0,8

0,8 < ρ < 1

 

Сиқилиш

-1 ≤ ρ < 1

 

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11-боб. Пўлат конструкцияларни мўрт бузилишини олдини олишни ҳисобга олган ҳолда лойиҳалаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
189. Пўлат конструкцияларни лойиҳалашда қуйидаги омиллар комбинациясининг салбий таъсири натижасида мўрт бузилишга йўл қўйилмайди:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатнинг кимёвий таркиби, тузилиши ва прокатнинг қалинлигига қараб мўрт ҳолатга ўтадиган паст ҳароратни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳаракатланувчи, динамик ва вибрацион юкланишларни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир ерга тўпланган юкланишлар ёки бирикмалар қисмларининг деформациялари, шунингдек, пайванд ва қолдиқ кучланишлар натижасида юзага келадиган юқори маҳаллий кучланишларни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чўзувчи кучланишлар таъсири йўналишига кўндаланг йўналган кучланишлар концентраторларини.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
190. Конструкцияларнинг мўрт бузилишини олдини олиш учун қуйидагиларни амалга ошириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатни ушбу ШНҚнинг 18, 29-бандлари ва 2-иловасининг 7-жадвали талабларига мувофиқ танлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайванд чокларини чўзувчи кучланишларни 0,4Ry дан ортиқ кучланиш бўлган жойларда жойлашишига йўл қўймаслик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструктив қарор ёки турли технологик операциялар (тўғрилаш, букиш, гильотинада кесиш, босиб тешик очиш ва бошқалар) натижасида кучланишлар концентрацияси ва парчинлашдан юзага келадиган салбий таъсирни камайтириш чораларини кўриш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайванд чокларини кесишишини олдини олиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандли бирикмалар учун чиқариш планкаларидан ва чокларнинг сифатини бузмасдан назорат қилиш усулларидан фойдаланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
яхлит девор конструкциялари панжарали девор конструкцияларига қараганда камроқ кучланишлар концентраторларига эга эканлигини ҳисобга олиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
элементларнинг накладкалар билан қопланадиган бўғинларида элементларни ён томондаги чокларни учма-уч бирикиш ўқигача ҳар томонидан камида 25 mm га бўғин ўқига етказмаслик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кесиш қирраларини гильотинада кесиш ва босиб тешикларни очишда, кесим элементларининг энг кичик қалинлигидан фойдаланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
боғланиш фасонкалари, ёрдамчи ва бошқа иккинчи даражали элементларни конструкциянинг чўзилган элементларига болтларда маҳкамлаш.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
191. Пайвандланган бўғинларда, қалинлиги с ≥ 25 mm бўлган прокатларда C355 дан юқори пўлатдан таврли ва бурчакли бирикиш жойларида, шунингдек, қатлам қалинлиги бўйлаб чўзилиш кучланишига дучор бўлган элементлардан бири тўлиқ кириб борадиган пайванд чоклари ва қалинлиги 40 mm дан ортиқ бўлган прокатнинг қолган қисми учун қатламли бузилиши хавфи мавжуд бўлиб (пайвандлаш таъсирида ҳосил бўлган прокатнинг текислигига параллель равишда қатламли ёриқлар шаклидаги прокатдаги нуқсон), бундай нуқсон чокларнинг сифатини ультратовушли назорат қилиш пайтида аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қатламли бузилишнинг пайдо бўлиши бўғинларнинг шакли ва пайванд чокларнинг жойлашишига, чокнинг ўлчамига, пайвандланган элементларнинг қалинлигига, бўғиннинг бикрлик даражасига ва пайвандлаш технологиясига, шунингдек ГОСТ 27772-2015 бўйича прокат маҳсулотининг узлуксизлиги тоифасига боғлиқ бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
192. Прокатнинг қатламли бузилишларга мойиллигини чўзилишга синовлар пайтида ўқи прокат юзасига нормал бўлган намуналардаги нисбий торайиш ψz қиймати билан аниқлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
193. Қатламли бузилиш эҳтимоли қуйидаги шарт бажарилганда истисно қилиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ≤ψ,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — умумий хавф омили, фоизи;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — нормаланган, фоизи, амалдаги техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатларга мувофиқ прокат учун хавф омилининг қиймати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ=15, ψ=25, ψ=35 прокат маҳсулоти сифати гуруҳлари учун мос равишда Z15, Z25, Z35.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 216-бандига мувофиқ прокат қуйидагиларга жавоб бериши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ушбу ШНҚнинг 2-иловасига мувофиқ 1-гуруҳ конструкциялар гуруҳи учун (ГОСТ 27751-2014 бўйича КС-3 синфидаги иншоотлар учун), шунингдек куч лист юзасига нормал бўлган ҳолатда фланецли уланишлар учун — Z35 сифат гуруҳининг талабларига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1 — 3-гуруҳларнинг бошқа конструкциялари учун мазкур ШНҚнинг 2-иловасига мувофиқ (ГОСТ 27751-2014 бўйича КС-2 синфсдаги конструкциялар учун) — Z25 сифат гуруҳининг талабларига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-гуруҳ конструкциялари учун мазкур ШНҚнинг 2-иловасига мувофиқ (ГОСТ 27751-2014 бўйича КС-1 синфсдаги конструкциялар учун) — Z15 сифат гуруҳининг талабларига.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψзр нинг ҳисобий қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ, (127)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — пайванд чокларининг уланиш шакли ва чокларнинг жойлашиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — пайвандланадиган прокатнинг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — чокнинг катети;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — уланишнинг бикрлик даражаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — пайванд технологиясининг таъсири (ўтишлар, чокларни қўйиш кетма-кетлиги ва иситиш сонининг умумий омили).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ, ψ, ψ, ψ, ψ ларнинг қийматлари мазкур ШНҚнинг 26-жадвалида келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψзр нинг ҳисобий қиймати материал қалинлиги бўйича статик сиқилишда ишлаганда 50 фоизига камайиши ва қалинлик орқали ҳаракат қилувчи динамик ёки вибрацион юкланишлар таъсири ҳолатида 10 фоизига оширилиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий ва номарказий чўзилган элементлар, шунингдек конструкцияларнинг эгилувчи элементларининг чўзилиш зоналарини мўрт бузилишга қаршилигини ҳисобга олган ҳолда мустаҳкамликка қуйидаги формула бўйича текширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(128)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— элементнинг ҳисобий кесими нетто бўйича динамик коэффициентларни ҳисобга олмаган ҳолда ҳисоблаб топилган энг катта чўзувчи кучланиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — мазкур ШНҚнинг 9-иловасининг 3-жадвали бўйича қабул қилинадиган коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мўрт бузишини ҳисобга олган ҳолда мустаҳкамликка текшириладиган элементлар ушбу ШНҚнинг 7-боби талабларига мувофиқ ҳисоблаш йўли билан аниқланган кесим юзасини оширишни талаб қилмайдиган ечимлар ёрдамида лойиҳалаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

26-жадвал

Уланиш шакли ва пайванд чокининг жойлашиши, ψ

Пайванд бирикмаларининг таснифи

Хавф омили, фоизи

Z йўналиши бўйича кучланишсиз уланиш

 

 

ψ=-25

Носимметрик жойлашган чоклар билан бурчак бирикмаси

 

 

ψ=-10

Оралиқ ётқизилган қатлам билан уланиш

 

 

ψ=-5

Бурчак чокли оддий таврли бирикма

 

 

ψ=0

Пайванд чокини эриган металл билан тўла ёки қисман тўлдириб уланган бурчак чокли таврли бирикма

 

 

ψ=+3

Листнинг эркин учига яқин жойда жойлашган бурчакли чоклари билан уланиш

 

 

ψ=+5

Эриган металл билан тўла тўлдириб уланган бурчакли бирикма

 

 

ψ=+8

Лист қалинлиги, S, mm, Z йўналиши бўйича ишлайдиган, ψ

ψ=0,2S

Бурчак чоки катетининг катталиги, a, mm , ψ

 

 

ψ=0,3a

Бирикманинг бикрлик даражаси, ψ

 

Паст — эркин киришиши эҳтимоли

ψ=0

Ўртача — чокнинг киришиши эҳтимоли ва конструкциянинг деформацияланиши

ψ=+3

Юқори — чокнинг қисқаришисиз бикр маҳкамланиши

ψ=+5

Пайванд технологияси, ψ

Ўтишлар сони

Бир марта

ψ=0

Бир неча марта

ψ=-2

Чок билан қоплаш кетма-кетлиги

Навбатма-навбат уланишнинг бир ва бошқа томонида

ψ=-2

Бирикманинг аввал бир, кейин бошқа томонида

ψ=0

Иситиш

Иситишсиз

ψ=0

Иситиш билан

ψ=-8

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12-боб. Пўлат конструкцияларнинг бирикмаларини ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Пайвандланган (сварные) бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
194. Учма-уч пайвандланган бирикмаларни марказий чўзилиш ёки сиқилишга ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича амалга оширилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(129)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — уланаётган элементларнинг энг кичик қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lw — пайванд чокининг ҳисобий узунлиги, тўлиқ узунлигига, унинг 2t га қисқартирилгани ёки пайванд чокининг учлари бўғиндан ташқарига чиқарилганда унинг тўлиқ узунлигига тенг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 100-бандига мувофиқ ҳисобланган конструкция элементларининг учма-уч пайванд бирикмаларини ҳисоблаганда, мазкур ШНҚнинг 129-формулада Rwy ўрнига Rwy / gu ни қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
195. Электродларни, пайвандлаш симларини ва флюсларни танлашда мазкур ШНҚнинг 2-иловасида келтирилган конструкция гуруҳлари ва ҳисобий ҳароратларини ҳисобга олиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
196. Пайвандланган бирикмаларни лойиҳалашда мазкур ШНҚнинг 11-бобига мувофиқ конструкцияларнинг мўрт бузилишини истисно қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
197. Бурчак чокли пайванд бирикмаларни, бўйлама ва кўндаланг кучлар таъсир этганида икки кесим бўйича кесишга (шартли) мазкур ШНҚнинг 22-расмига асосан ҳисоблаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22-расм. Бурчак чокли пайванд бирикманинг ҳисобланган кесимларининг схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1 — чок металли бўйича кесим, 2 — чок металлнинг эриш чегараси бўйича кесим
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чок металли бўйича (1 — кесим)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(130)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чок металлнинг эриш чегараси бўйича (2 — кесим)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(131)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lw — чокнинг тўлиқ узунлигидан 10 mm га камроқ олинган, чокнинг ҳисобий узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
f ва — пўлат элементларни пайвандлаганда қабул қилинадиган коэффициентлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
оқувчанлик чегараси 530 Н/ mm2 гача бўлганда — 27-жадвал бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
оқувчан чегараси 530 Н/mm2 дан ортиқ бўлганда, пайвандлаш тури, чок жойлашуви ва пайванд сими диаметридан қатъи назар bf = 0,7 ва bz = 1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўлчамлари ҳисоблашга мувофиқ аниқланган бурчак чоклари учун оқувчанлик чегараси 285 Н/ mm2 гача бўлган пўлат элементларда, чок металли бўйича кесишга ҳисобланган Rwf қаршилиги Rwz дан ортиқ бўлиши, қўлда пайвандлашда эса эриш чегараси металли бўйича кесишга ҳисобланган Rwz қаршилигидан камида 1,1 маротабага ортиқ бўлган, бироқ Rwz bz/bf қийматидан ошмаган электрод ва пайванд симини қўллаш керак, оқувчанлик чегараси 285 Н/ mm2 дан ортиқ пўлатдан тайёрланган элементларда эса қуйидаги шартга жавоб берувчи электрод ва пайванд сими қўлланилишига йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Электрод ёки пайвандлаш симини танланаётганда конструкциялар гуруҳларини ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

27-жадвал

Пайванд симининг диаметри d (mm) пайванд тури

Чок ҳолати

Коэффициент

Чокларнинг βf ва βz катетларида коэффициентлар қиймати (mm)

3-8

9-12

14-16

18 ва ортиқ

d = 3 — 5 да автоматик

 

Қайиқча шаклида

βf

1,1

0,7

βz

1,15

1,0

Пастки

βf

1,1

0,9

0,7

βz

1,15

1,05

1,0

d = 1,4 — 2 да автоматик ва ярим автоматик

Қайиқча шаклида

βf

0,9

0,8

0,7

βz

1,05

1,0

Пастки, горизонтал, вертикал

βf

0,9

0,8

0,7

βz

1,05

1,0

d < 1,4 да яхлит кесимли сим ёки кукунли сим билан қўлда, ярим автоматик

Қайиқча шаклида, пастки, горизонтал, вертикал, шифтга қўйилган

βf

0,7

βz

1,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
198. Бурчак чокли пайванд бирикмаларни чок жойлашган текисликка перпендикуляр текисликда момент таъсирига ҳисоблашни, икки кесимда қуйидаги формулалар бўйича бажариш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чок металли бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(132)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эриш чегараси металли бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(133)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Wfчок металли бўйича ҳисобий кесимнинг қаршилик моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Wz — эриш чегараси металли бўйича ҳисобий кесимнинг қаршилик моменти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бурчак чокли пайванд бирикмаларини ушбу чокларнинг жойлашиш текислигидаги момент таъсирига ҳисоблашни, икки кесим бўйича қуйидаги формулалар бўйича бажариш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чок металли бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(134)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эриш чегараси металли бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (135)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jfx ва Jfy — чок металли бўйича унинг асосий ўқларига нисбатан ҳисобий кесимнинг инерция моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jzx ва Jzy — эриш чегараси металли бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
x ва y — чокларнинг ҳисобий кесимининг О оғирлик марказидан энг узоқ масофада бўлган ушбу кесимнинг бош ўқларига нисбатан чок нуқтасининг координаталари мазкур ШНҚнинг 23-расмида келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23-расм. Пайвандланган бирикмаларнинг ҳисобий схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
199. Сифатнинг физик назоратисиз тайёрланган учма-уч пайвандланган бирикмаларни, бир вақтнинг ўзида бир кесимда нормал ва уринма кучланишлар таъсир қилганда, мазкур ШНҚнинг 29-формуласи бўйича текшириш, бунда ва Ry қийматларини тегишлича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва — иккита ўзаро перпендикуляр йўналишда пайванд бирикмасида нормал кучланишлар сифатида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— пайванд бирикмада уринма кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сифатида қабул қилиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
200. Бурчак чокли пайванд бирикмаларни бир вақтнинг ўзида бўйлама ва кўндаланг кучлар ва момент таъсирига ҳисоблаганда қуйидаги шартлар бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва , (136)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tf ва tz — ҳисобий кесимдаги мос равишда чок металли ва эриш чегараси металли бўйича кучланишлар, улар бўйлама ва кўндаланг кучлар ва момент билан вужудга келган кучланишларнинг геометрик йиғиндисига тенг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Болтли бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
201. Болтли бирикмаларда, бўғиннинг оғирлик марказидан ўтадиган N бўйлама куч таъсирида, бу кучнинг болтлар орасидаги тақсимланишини бир маромда деб қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
202. Битта болт томонидан қабул қилиниши мумкин бўлган ҳисобий куч Nb қуйидаги формулалар бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кесишга:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (137)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эзилишга
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(138)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чўзилишга
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (139)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтли бирикмаларнинг ҳисобий қаршиликлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d — болт стерженининг ташқи диаметри;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болт стержени кесимининг ҳисобий юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтнинг кесими нетто юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бир йўналишда эзилаётган элементларнинг қалинлигининг энг кам йиғиндиси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ns — битта болтнинг ҳисобий кесилишларининг сони;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мазкур ШНҚнинг 2-жадвали бўйича қабул қилинадиган бирикманинг ишлаш шароитларининг коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
203. Бўйлама куч N таъсиридаги бирикмалардаги болтларнинг сони қуйидаги формула билан аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(140)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nmin — ушбу ШНҚнинг 228-бандига мувофиқ ҳисобланган битта болт учун ҳисобий кучларнинг қийматларидан кичикроғи.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
204. Бирикмага момент таъсир қилганда уланадиган элементларнинг силжишига олиб келадиган бўлса, болтлардаги кучларнинг тақсимланиши уланишнинг оғирлик марказидан кўриб чиқилаётган болтгача бўлган масофаларга мутаносиб равишда олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
205. Бир вақтнинг ўзида бўйлама куч ва моментнинг таъсиридан кесишда ишлайдиган болтларни тенг таъсир этувчи кучланишга текшириш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
206. Битта элемент бошқа элементга қистирма ёки бошқа оралиқ элемент орқали уланган бўлса ҳамда бир томонли қопламали бирикмаларда болтларнинг сони уларнинг ҳисобий сонига нисбатан 10 фоизига кўпроқ бўлиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бурчак ёки швеллерларнинг чиқиб турувчи токчаларини майда элемент билан қотирганда битта токчани маҳкамловчи болтларнинг сони уларнинг ҳисобий сонига нисбатан 50 фоизига кўпроқ бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Ўта мустаҳкам болтларда бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
207. Ўта мустаҳкам болтлардаги бирикмаларни бўғинлар ва бирикишлардаги кучланишлар уланаётган элементларнинг бир-бирига тегиб турувчи юзаларида ўта мустаҳкам болтларни тортишдан вужудга келадиган ишқаланиш орқали узатилишини инобатга олган ҳолда ҳисобланиши, бунда болтлар ўртасида бўйлама кучнинг тақсимланиши бир хил деб қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
208. Битта ўта мустаҳкам болт билан тортиб маҳкамланган элементларнинг ҳар бир ишқаланиш юзаси томонидан қабул қилиниши мумкин бўлган ҳисобий кучланиш Qbh қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(141)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rbh — ўта мустаҳкам болтнинг чўзилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — мазкур ШНҚнинг 28-жадвали бўйича қабул қилинадиган ишқаланиш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 28-жадвали бўйича қабул қилинадиган ишончлилик коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болт кесимининг нетто юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— ҳисобий кучланишни қабул қилиш учун зарур бўлган болтлар сони n га боғлиқ бўлган бирикманинг ишлаш шароитлари коэффициенти ва у қуйидагиларга тенг деб олинади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n < 5 бўлганда 0,8;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5 ≤ n < 10 бўлганда 0,9;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n .≥10 бўлганда 1,0
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

28-жадвал

Улаётган юзаларга ишлов бериш (тозалаш) усули

Болтларни тортилишини ростлаш усули

μ ишқаланиш коэффициенти

Юкланишдаги тешиклар ва болтларнинг номинал диаметрларидаги δ, mm фарқида γh коэффициентлари

динамик ва δ = 3-6 да;

статик ва δ = 5-6 да.

динамик ва δ = 1 да;

статик ва δ = 1-4 да.

1. Консервациясиз икки юзага питра отиш ёки питра оқими билан

М бўйича

0,58

1,35

1,12

« α

0,58

1,20

1,02

2. Консервация билан (рух ёки алюминийни чанглатиш орқали металлизациялаш билан)

« М

0,50

1,35

1,12

« α

0,50

1,20

1,02

3. Битта юзани пира билан, полимер елим билан консервациялаш ва карборунд кукунини сепиш. Иккинчи юза консервациясиз пўлат чўткалар билан ишлов бериш

« М

0,50

1,35

1,12

« α

0,50

1,20

1,02

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4. Икки юзани газ аланга усули билан консервациясиз ишлов бериш

« М

0,42

1,35

1,12

« α

0,42

1,20

1,02

5. Икки юзани консервациясиз пўлат чўткалар билан

« М

0,35

1,35

1,17

« α

0,35

1,25

1,06

6. Ишловсиз қолдириш

« М

0,25

1,70

1,30

« α

0,25

1,50

1,20

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Болтлар тортилишини регулировка қилиш усулида М бўйича, бураш моменти бўйича регулировка қилишни билдиради, α — гайка бурилиши бурчаги бўйича.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Бирлаштирилаётган юзаларга μ ишқаланиш коэффициентларининг жадвалда кўрсатилган қийматларидан кам бўлмаган кўрсаткичларини таъминловчи бошқа усуллар билан ишлов бериш йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бўйлама куч таъсир қилганда бирикмадаги ўта мустаҳкам болтларнинг сони n ни қуйидаги формула бўйича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (142)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
k — бирлаштирилаётган элементларнинг ишқаланиш юзаларининг сони.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўта мустаҳкам болтнинг тортилишини ўқ бўйлаб йўналган кучланиш билан амалга ошириш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
209. Ўта юқори мустаҳкам болтлар учун тешиклар билан заифлаштирилган уланадиган элементларни мустаҳкамликка ҳисоблаш, кўриб чиқилаётган кесимдаги ҳар бир болт учун кучнинг ярми аллақачон ишқаланиш кучлари билан узатилганлигини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши, бунда заифлашган кесимлар текширувини амалга ошириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
динамик кучланишда — нетто кесимнинг майдони Аn;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
статик кучланишда брутто кесимнинг майдони А бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
да ёки бўлганда майдонида.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-§. Кўндаланг кесилган жойи фрезерланган бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
210. Кўндаланг кесилган жойи фрезерланган бирикмаларда (учма-уч бирикиш жойи ва колонналарнинг базаларида ва бошқаларда) сиқувчи кучни тўлиқ учлари орқали узатилишини ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
211. Номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилувчан элементларда пайванд чоклар ва болтларни, шу жумладан ўта мустаҳкамларни момент ва бўйлама кучнинг энг салбий таъсиридан максимал чўзувчи кучланишга ҳамда кўндаланг кучнинг таъсиридан силжитувчи кучланишга ҳисоблаш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-§. Ясама балкалардаги белбоғли бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
212. Ясама қўштаврли балкаларнинг деворлари ва белбоғларини бирлаштирувчи пайванд чокларни ва ўта мустаҳкам болтларни мазкур ШНҚнинг 29-жадвалга мувофиқ ҳисоблаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бикрлик қовурғалари бўлмаганида катта бир ерга тўпланган юкларни ўтказиш учун юқори белбоғнинг бириктирилишини ҳисоблаш ҳаракатланувчи бир ерга тўпланган юкларга ҳисоблаш каби бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қўзғалмайдиган бир жойга тўпланган юкланиш балканинг пастки белбоғига таъсир қилганда, мазкур белбоғни деворга бириктирган пайванд чоклари ва ўта мустаҳкам болтларни, юклар қўйилган жойларда бикрлик қовурғалари бор ёки йўқлигидан қатъи назар, мазкур ШНҚнинг 29-жадвалидаги 147 — 149-формулалари бўйича ҳисоблаш зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Деворнинг бутун қалинлиги бўйлаб пайванд чок эриган металл билан тўлдириб уланганда пайванд белбоғ чокларини девор билан тенг мустаҳкам деб ҳисоблаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
213. Ҳар бир листнинг ҳақиқий узиладиган жойи ва олдинги листнинг узиладиган жойи орасидаги қисмида ҳар бир листнинг маҳкамланишини лист кесими қабул қилиши мумкин бўлган тўла кучланишга ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

29-жадвал

Юкланиш тавсифи

Бирикма тури

Ясама балкаларда белбоғ бирикмаларни ҳисоблаш учун формулалар

Қўзғалмас

Бурчак чоклар:

икки томонлама

T / (2βfkf Rwf γc) ≤ 1;                           (142)

T / (2βzkf Rwzγc) ≤ 1                            (143)

бир томонлама

T / (βfkf Rwf γc) ≤ 1;                             (144)

T / (βzkf Rwzγc) ≤ 1                              (145)

Ўта мустаҳкам болтлар

aT/Qbhc ≤ 1;                                    (146)

Ҳаракатланадиган

Бурчак чоклар:

икки томонлама

 / (2βfkf Rwf γc) ≤ 1;            (147)

 / (2βzkf Rwzγc) ≤1               (148)

Ўта мустаҳкам болтлар

a/ Qbhc ≤1;                      (149)

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— кўндаланг куч Q билан вужудга келадиган, белбоғни узунлик бирлигига силжитувчи кучланиш, бу ерда S — балка белбоғининг нейтрал ўққа нисбатан брутто статик моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бир жойга тўпланган F юкидан босим (краности балкалари учун, динамиклик коэффициентисиз қабул қилинадиган, кран ғилдирагидан босим), бу ерда γf — ҚМҚ 2.01.07-96 талабларига мувофиқ қабул қилинадиган коэффициент, lef — бир жойга тўпланган юк тақсимланишининг шартли узунлиги, у ушбу ШНҚнинг 72 ва 244-бандларига мувофиқ қабул қилинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
α — девори тепа белбоққа тарашланган балканинг тепа белбоғи бўйича юкланишда қабул қилинадиган коэффициент, α = 0,4, девор тарашланиши мавжуд бўлмаганда ёки кучланиш пастки белбоғ бўйича бўлганда, α = 1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — белбоғдаги ўта мустаҳкам болтларнинг қадами;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qbh — битта ўта мустаҳкам болтнинг ҳисобий кучланиши. У мазкур ШНҚнинг 140-формула бўйича аниқланади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
k — бириктирилаётган элементларнинг ишқаланиш юзаларининг сони.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13-боб. Конструкциялар ва иншоотларнинг элементларини лойиҳалаш бўйича асосий қоидалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Асосий талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
214. Бинолар ва иншоотлар ўртасидаги масофалар қуйидаги таъсирларга ҳисоблаш орқали аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сейсмик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иқлим;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳарорат таъсирида юзага келадиган кучланиш ва деформацияларни камайтириш учун ҳарорат;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
антисейсмик чоклари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
компенсаторлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
215. Уланиш схемаси ва жойлашишини танлаш бино ва иншоотнинг конструктив схемасига уларнинг ишлаш шароитлари, ўлчамлари, юк ва таъсир турларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
216. Конструкциялар элементларининг эгилувчанлиги сиқилган ва чўзилган стерженлар, шунингдек юпқа деворли кесимни ташкил этувчи пластиналар учун чегаравий қийматлардан ошмаслиги зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
217. Қопламалар ва ораёпмалар конструкцияларининг эгилишларини компенсация қилиш учун қурилиш кўтармасидан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
218. Бир турдаги конструктив элементларнинг жўнатиш туркумлари имкониятга қараб бирлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
219. Конструкцияларда (жўнатиш маркаларида) прокат маҳсулотларининг минимал мумкин бўлган турлари ва стандарт ўлчамлари, пўлатнинг мустаҳкамлик синфлари (маркалари, номлари), пайвандлаш учун сарфланадиган материаллар ва пайванд чокларининг ўлчамлари, болтларнинг мустаҳкамлиги ва аниқлик синфлари, тешик диаметрларининг имкон қадар кам сони қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
220. Лойиҳалашда конструкцияларнинг таркибий кесимлари ва бошқа деталлари (фасонкалар, бикрлик қовурғалари, бирлаштирувчи қистирмалар) деворлари ва белбоғларининг ўлчамлари имкониятга қараб листли прокатнинг стандарт ўлчамларини ҳисобга олган ҳолда тайинланиши, яқин ўлчамларга эга бўлган деталлар имкониятга қараб бирлаштирилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
221. Лойиҳалашда конструкцияларни йиғишнинг даражасини ва иншоотнинг геометрик параметрларининг аниқлигини таъминлаш учун монтаж уланишлари (компенсаторлар ва бошқа конструктив тадбирлар) назарда тутилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
222. Фазовий панжара конструкцияларининг (икки томони очиқ колонналар, таянчлар, мачталар ва бошқалар) жўнатиш маркалари элементнинг учларида жойлашган диафрагмалар билан мустаҳкамланган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
223. Ташиш, сақлаш ва ўрнатиш вақтида конструкцияларнинг хавфсизлигини таъминлаш учун уларни алоҳида стерженлар билан мустаҳкамлаш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
224. Панжарасимон конструкцияларнинг тугунларидаги элементлар ўқларининг марказдан силжиши қабул қилинган конструктив қарорларни ҳисобга олган ҳолда минимал бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
225. Пайвандланувчи таркибий кесимларнинг ўлчамлари пайвандлаш жараёнининг технологик чеклашларини, юз бериши мумкин бўлган пайвандлаш деформацияларини ва тўғрилаш шартларини ҳисобга олган ҳолда тайинланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
226. Эриган металл, нурли ёки конвекцион иссиқлик, олов таъсирига йўлиқиши мумкин бўлган кўтариб турувчи конструкциялар қопламалар, оловга чидамли ғишт ёки иссиқбардош бетондан тўсувчи деворлар металл тўсиқлар билан муҳофазаланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
227. Пайвандланувчи конструкцияларни лойиҳалашда пайвандлаш деформациялари ва кучланишларининг зарарли таъсирини камайтириш ва кучланиш концентрациясини (элементлар ва деталларда кучланишларни мумкин қадар текис тақсимланиши, кирувчи бурчакларсиз, кесимда кескин ўзгаришларсиз ва бошқа кучланиш концентраторларисиз) камайтиришни таъминлайдиган конструктив ечимлари таъминлаиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Пайвандланган бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
228. Пайвандланадиган бирикмаларни лойиҳалашда қуйидагилар зарур:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандланадиган бўғинларни лойиҳалаш учун техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ва бошқа ШНҚлар талабларига риоя қилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
самарали пайвандлаш усуллари ва материалларни қўллашни назарда тутилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайванд чокларига эркин киришни таъминловчи уларнинг жойлашишини, пайвандлаш ишларининг қулайлигини ва пайвандланган бўғинларнинг сифатини назорат қилиш имкониятини таъминлаш.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
229. Конструкцияларнинг ишчи чизмаларида сифатни назорат қилишнинг физик методлари ёрдамида текшириш талаб этиладиган пайвандли бирикмалар кўрсатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
230. Пайвандланган бурчак чокларининг ўлчамлари ва шакли қуйидаги шартларни ҳисобга олган ҳолда қабул қилиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) бурчак чокларининг катетлари kf 1,2t дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — уланаётган элементларнинг энг кичик қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қалинлиги t бўлган фасонли прокатнинг юмалоқ четига қопланган чок катети 0,9t дан ошмаслиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) бурчак чокларининг катетлари kf ҳисоб бўйича қабул қилиниши, бироқ мазкур ШНҚнинг 30-жадвалида келтирилгандан кам бўлмаслиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
в) бурчак пайванд чокининг ҳисобий узунлиги 4kf дан ва 40 mm дан кам бўлмаслиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
г) ён қанот чокининг ҳисобий узунлиги 85kf βf дан ошмаслиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
βf — мазкур ШНҚнинг 26-жадвалидан олинувчи коэффициент, куч чокнинг бутун узунлиги бўйлаб таъсир этувчи чоклар бундан мустасно;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
д) бир-бирини устига чиқариб улашда чиққан жойининг узунлиги пайвандланаётган элементларнинг энг ингичкаси қалинлигининг беш бараваридан кам бўлмаслиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
е) бурчак чоклари катетлари ўлчамларининг нисбатлари 1:1 деб қабул қилиниши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
231. Пайвандланаётган элементларнинг қалинликлари ҳар хил бўлганда тенг бўлмаган катетли чокларни қабул қилишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда, нисбатан ингичка элементга туташувчи катет мазкур ШНҚнинг 230-банди, а-кичик банди талабларига, нисбатан йўғон элементга туташувчи катет эса ушбу ШНҚнинг 230-банди, б-кичик банди талабларига мос келиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ж) динамик ва вибрацион кучларни қабул қилувчи конструкцияларда бурчак чоклари чарчашга ёки мўрт бузилишни ҳисобга олган ҳолда мустаҳкамликка ҳисоблаш йўли билан асосланганда асосий металлга ўтиш орқали бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
232. Пайвандланувчи қўштаврларнинг бикрлик қовурғалари, диафрагмалари ва белбоғларини мазкур ШНҚнинг 162, 163, 264, 305-бандлар бўйича ва 4-гуруҳ конструкцияларини маҳкамлаш учун бир томонлама бурчак чокларини қўллашга йўл қўйилади, бунда уларнинг катетлари kf ҳисоб бўйича олиниши, бироқ мазкур ШНҚнинг 30-жадвалда кўрсатилгандан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
233. Қуйидаги конструкцияларда мазкур бир томонлама чокларни қўллашга йўл қўйилмайди:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
I гуруҳ конструкцияларида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ўртача агрессив ва ўта агрессив муҳитларда фойдаланиладиган конструкцияларда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
234. Ҳисобий ва конструктив бурчак чоклари учун лойиҳада пайвандлаш тури, электродлар ёки пайванд сими, пайвандда чокнинг ўрни кўрсатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
235. Листли деталларни учма-уч пайвандлаб улашлар тўғри тўлиқ эритиш йўли билан ва ташқарига чиқиб турувчи планкаларни қўллаган ҳолда бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
236. Монтаж шароитларида чок ўзагини эритиш йўли билан бир томонлама пайвандлашга ва қолувчи пўлат таглик устида пайвандлашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
238. Узуқ-узуқ чокларни, шунингдек олдиндан тешиклар очиш орқали қўлда пайвандлаш йўли билан бажариладиган электр парчин михларини қўллашга фақат 4-гуруҳ конструкцияларида йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

30-жадвал

Бирикма тури

Пайванд тури

Пўлатнинг оқувчанлик чегараси, Н/ mm2

Чокларнинг минимал катетлари kf, mm, пайвандланаётган элементлардан энг йўғонининг қалинлиги t, mm бўлганда

4-5

6-10

11-16

17-22

23-32

33-40

41-80

Икки томонлама бурчак чокларидан иборат таврли; устма-уст ва бурчак

Қўлда

до 430

4

5

6

7

8

9

10

св. 430 до 530

5

6

7

8

9

10

12

Автоматик ва полуавтоматик

до 430

3

4

5

6

7

8

9

св. 430 до 530

4

5

6

7

8

9

10

Бир томонлама бурчак чокларидан иборат таврли

Қўлда

до 380

5

6

7

8

9

10

12

Автоматик ва яримавтоматик

4

5

6

7

8

9

10

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Оқувчанлик чегараси 530 Н/mm2 дан ортиқ бўлган пўлатдан ясалган конструкцияларда, шунингдек элементларининг йўғонлиги 80 mm дан ортиқ бўлган барча пўлатлардан ясалган конструкцияларда бурчак чокларининг минимал катетлари махсус техник шартлар бўйича аниқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. 4-гуруҳ конструкцияларида бир томонлама бурчак чокларининг минимал катетлари пайвандланувчи элементларнинг йўғонлиги шу жумладан 40 mm гача бўлган 1 mm га, элементларнинг йўғонлиги 40 mm дан ортиқ бўлганда эса — 2 mm га камайтирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Болтли бирикмалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
239. Болтли бирикмаларни лойиҳалашда қуйидагилар зарур:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
болтларнинг аниқлик синфини асослаган ҳолда қабул қилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бирикмада имкон қадар болтларни оз миқдорда қабул қилиниши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
болт тешикларини жойлаштириш учун техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар ва шаҳарсозлик нормалари ва қоидалари талабларига риоя қилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
туташиш жойлари ва тугунларда болтларни минимал масофада жойлаштириш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
болтларни қўйиш ва гайкаларни бураб қотиришнинг қулайлиги (шу жумладан механизациялаштирилган асбоб ёрдамида), шунингдек болтли бирикмалар сифатини зарурий назорат қилиш имконияти таъминланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳисобий уланмаларда иккинчи даражали элементларни маҳкамлашдан ташқари, гайкалар ўз-ўзидан бўшаб қолишига қарши чоралар амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
240. Кучларнинг бир қисмини пайванд чоклари, бир қисмини эса — болтлар қабул қилувчи аралаш уланмаларни қўллашга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
241. Фрикцион бирикмаларни лойиҳалашда қуйидагилар зарур:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бундай уланишларни қўллаш бўйича стандартлар талабларига, улар учун болт ва тешик диаметрларини белгилаш, тешикларнинг жойлашиши, бирлаштириладиган юзаларга ишлов бериш ҳамда консервация қилишга риоя қилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
болтлар ўрнатилиши ва гайкалар буралиши учун эркин ўтиш ва қулайлик, шунингдек, фрикцион бирикмалар сифатини зарурий назорат қилиш имконияти таъминланиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
242. А аниқлик синфидаги болтлари йиғилган элементларда лойиҳавий диаметрига ёки алоҳида элементлар ва деталларда кондукторлар бўйича пармалаб ёки босиб деталларда кичикроқ диаметрга пармалаб, сўнгра йиғилганда лойиҳавий диаметригача пармалаб уланмалар учун қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
В ва С аниқлик синфсли болтлар оқувчанлик чегараси 380 Н/ mm2 гача бўлган пўлатдан ясаладиган конструкциялар учун кўп болтли бирикмаларда қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
243. Резьбасиз қисмнинг узунлиги бўйлаб турли диаметрли қисмларга эга бўлган болтларни бу болтлар кесишда ишлайдиган бўғинларда ишлатишга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
244. Силжитувчи кучни қабул қилувчи болт резьбаси гайкага ёпишиб турувчи элемент йўғонлигининг ярмидан кўп ёки 5 mm дан ортиқ чуқурликда турмаслиги керак, структуравий конструкциялар, электр узатиш линиялари ва очиқ тақсимлаш қурилмалари ҳамда транспорт контакт тармоқлари линияларининг таянчлари бундан мустасно бўлиб, уларда резьба уланаётган элементлар пакетидан ташқарида жойлашиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
245. Болтлар (шу жумладан ўта мустаҳкам болтлар) мазкур ШНҚнинг 31-жадвалига мувофиқ жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
246. Бирлаштирувчи болтлар максимал масофада жойлаштирилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
247. Болтлар шахматсимон тартибда жойлаштирилганда куч бўйлаб уларнинг марказлари ўртасидаги масофа а + 1,5d дан кам олинмаслиги керак, бу ерда а — кучга кўндаланг қаторлар ўртасидаги масофа, d — болт учун тешик диаметри.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Жойлаштиришнинг мазкур тартибида элемент кесими Аn унинг фақат битта кесимда кучга кўндаланг («зигзаг» бўйлаб эмас) жойлашган тешиклар билан кучсизланиши ҳисобга олинган ҳолда аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

31-жадвал

Масофа таснифи

Болтларни жойлаштиришдаги масофалар

Ҳар қандай йўналишда болтларнинг марказлари ўртасидаги масофа:

а) минимал

2,5d1)

б) четки қаторларда ҳошияловчи бурчаклар бўлмаганда максимал чўзилиш ва сиқилишда

8d ёки 12t

в) ўрта қаторларда, шунингдек чет қаторларда ҳошияловчи бурчаклар бўлганда максимал:

чўзилишда

16d ёки 24t

сиқилишда

12d ёки 18t

Болт маркази ва элементнинг чеккасигача бўлган масофалар:

а) куч бўйлаб минимал

2d

б) кучга кўндаланг

Кесилган қирраларда:

1,5d

  «   прокатли

1,2d

в) максимал

4d ёки 8t

г) ўта мустаҳкам болтлар учун ҳар қандай қиррада ва кучнинг ҳар қандай йўналишида минимал

1,3d

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1) Оқувчанлик чегараси 380 Н/mm2 дан ортиқ бўлган пўлатдан ясалган уланаётган элементларда болтлар ўртасидаги минимал масофа 3d тенг деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30-жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d — болт учун тешик диаметри;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — энг ингичка ташқи элементнинг қалинлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Оқувчанлик чегараси 380 Н/mm2 гача бўлган пўлатдан ясалган уланаётган элементларда болт марказидан элемент четигача бўлган куч бўйлаб масофани ва болтларнинг марказлари ўртасидаги минимал масофани ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 202 ва 273-бандларига мувофиқ бирикмаларнинг ишлаш шароитларини тегишли коэффициентларини ҳисобга олиб амалга оширилган ҳолларда камайтиришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
248. Бурчак битта токча билан маҳкамланганда унинг учидан энг узоқдаги тешик унинг рискадаги энг яқин сатҳ чизиғида жойлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14-боб. Турли хил бино ва иншоотларни лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Конструкциялар элементларининг эгилиш ва силжишлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
249. Конструкция элементларининг эгилишлари ва силжишлари юкланиш ҳамда таъсирлар бўйича ҚМҚ 2.01.07-96 да белгиланган чегаравий қийматларидан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Ҳарорат чоклари орасидаги масофалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
250. Бир қаватли бино ва иншоотларнинг пўлат каркаслари орасидаги ҳарорат чоклари ўртасидаги энг катта масофалар мазкур ШНҚнинг 32-жадвалидан қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
251. Масофалар мазкур ШНҚнинг 32-жадвалида кўрсатилганидан 5 фоизига ошганда, шунингдек синчнинг (каркас) бикрлиги деворлар ёки бошқа конструкциялар билан оширилганда ҳисоблашда иқлим ҳарорат таъсирлари, конструкцияларнинг ноэластик деформациялари ва тугунларнинг юмшоқлиги ҳисобга олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

32-жадвал

Бино ва иншоотлар тавсифи

Энг катта масофалар (m)

ҳарорат ўзгаришига қарши чоклар ўртасида

ҳарорат чоки ёки бинонинг ён юзасидан энг яқин вертикал боғлам ўқигача

блок узунлиги бўйлаб (бино бўйлаб)

блок кенглиги бўйлаб

Иситиладиган бинолар

230

150

90

Иситилмайдиган бинолар ва иссиқ цехлар

200

120

75

Очиқ эстакадалар

130

-

50

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Бино ёки иншоотнинг ҳарорат чоклари ўртасида икки вертикал боғлам мавжуд бўлганда боғламлар ўртасидаги масофа ўқларда бинолар учун 40 — 50 m дан, очиқ эстакадалар учун — 25 — 30 m дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Қопламаларнинг фермалари ва структуравий плиталари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
252. Фермалар ва структуравий плиталар (бундан буён матнда структуралар деб юритилади) стерженларининг ўқлари барча тугунларда марказлаштирилган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Стерженларни марказлаштириш пайвандланган фермаларда кесимларнинг оғирлик марказларига (5 mm гача яхлитлаш билан) ва болтли фермаларда эса бурчакларнинг уларнинг муҳрасидаги энг яқин сатҳ чизиғи бўйлаб амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
253. Кесимлар ўзгарганда фермалар белбоғлари ўқларининг силжиши агар у кичик кесимли белбоғ баландлигининг 1,5 фоизидан ошмаса, ҳисобга олинмаслигига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
254. Тугунларда эксцентриситет бўлганда фермалар ва структураларнинг элементларини ҳисоблаш тегишли эгувчи моментларни ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ферма тугунларидан ташқарида юклар қўлланилганда, белбоғлари бўйлама кучлар ва эгувчи моментларининг биргаликдаги таъсирига мўлжалланган бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
255. Фермаларининг 36 m дан ортиқ бўлган пролётларида, доимий ва узоқ муддатли юклардан эгилишга тенг бўлган қурилиш кўтармаси бўлиши, ясси томлар учун қурилиш кўтармаси пролёт катталигидан қатъи назар, уни умумий стандарт юкдан эгилишга ва пролётнинг 1/200 қисмига тенг равишда бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
256. Бурчак ёки таврлардан иборат элементли фермаларни ҳисоблашда ферма тугунларидаги элементларнинг уланишлари шарнирли деб қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
257. Элементларнинг қўштаврли, Н-симон ва трубасимон кесимларида фермаларни шарнирли схема бўйича ҳисоблашга кесим баландлигининг элементлар узунлигига нисбати 1/10 дан ортиқ бўлмаганда йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
258. Мазкур нисбатлар белгиланган меъёрдан ортиқ бўлганда элементларда тугунлар бикрлигидан қўшимча эгувчи моментлар ҳисобга олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
259. Фасонкали пайвандлаб уланган фермаларнинг тугунларида панжара ва белбоғ элементларининг четлари ўртасидаги масофа камида a=6t-20 mm деб олиниши, бироқ 80 mm дан ошмаслиги керак (бу ерда t — фасонканинг қалинлиги, mm).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
260. Накладкалар билан қопланган ферма белбоғлари бирлаштириладиган элементларининг учлари ўртасида камида 10 mm бўш жой қолдирилиши, бунда туташган жой ўқининг ҳар бир томонида эса 25 mm масофадаги зона пайвандланмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
261. Ферма панжарасининг элементларини фасонкаларга маҳкамловчи пайванд чоклари элементнинг кўндаланг кесилган жойидан камида 20 mm узунликда чиқарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
262. Таврлар, қўштаврлар ва якка бурчаклардан ясалган белбоғлардан иборат фермаларнинг тугунларида фасонкаларни белбоғларнинг токчаларига туташтириб маҳкамлаш фасонканинг бутун қалинлигига эритиш йўли билан амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-гуруҳ конструкцияларида, шунингдек ҳисобий ҳароратлари минус 40 °С дан паст бўлган ҳудудларда фойдаланиладиган конструкцияларда тугун фасонкаларини белбоғлар билан туташтириш мазкур ШНҚнинг 9-иловасининг 1-жадвалининг 7-бандига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
263. Трубкасимон ва қўштавр кесимли стерженларга эга бўлган ва панжара элементлари бевосита белбоққа (фасонкаларсиз) маҳкамланган фермаларнинг тугунларини ҳисоблашда қуйидагиларнинг кўтариб туруш қобилияти текширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғ деворининг панжара элементлари туташган жойларда маҳаллий эгилиш (эзилиш) мавжуд бўлганда (думалоқ ва тўғри бурчакли қувурлар учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғ ён деворининг панжара сиқилган элементи туташган жойда (тўғри бурчакли қувурлар учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғ токчаларининг эгилишига (қўштаврли кесим учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоққа туташ кесимдаги панжара элементларининг;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
панжара элементларини белбоққа маҳкамловчи пайванд чокларининг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ушбу текширишлар мазкур ШНҚнинг 10-иловасида келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-§. Колонналар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
264. Икки текисликда панжарали икки томони очиқ колонналарнинг жўнатиладиган элементлари жўнатилувчи элементнинг учлари яқинида жойлаштириладиган диафрагмалар билан маҳкамланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
265. Бир текисликда бирлаштирувчи панжарали икки томони очиқ колонналарда диафрагмалар камида ҳар 4 m оралиқда жойлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
266. Бир томонли белбоғ чокларига эга марказий сиқилган колонналар ва устунларда боғланишлар, балкалар, тиргаклар ҳамда бошқа элементларни маҳкамлаш тугунларида куч узатиладиган зонада бириктирилаётган элементнинг (тугун) контурларидан ҳар бир томондан 30kf узунликка чиқувчи икки томонлама пайванд чоклари қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
267. Бирлаштирувчи панжара фасонкаларини устунларга устма-уст қўйиб маҳкамловчи бурчак чоклари ҳисоб бўйича тайинланиши ва фасонканинг икки томонида устун бўйлаб алоҳида участкалар кўринишида шахмат тартибида жойлаштирилиши, бунда мазкур чокларнинг учлари ўртасидаги масофа фасонканинг 15 қалинлигидан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
268. Колонналарнинг монтаж улоқлари фрезаланган учлари билан учма-уч пайвандлаб, накладкалардаги пайванд чоклари ёки болтлар, шунингдек ўта мустаҳкам болтлар билан амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Накладкаларни пайвандлашда чокларни ҳар томондан 25 mm га бўғинга етказилмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Сиқувчи кучларни зич тегиш орқали, чўзувчи кучларни эса болтлар воситасида узатувчи фланецли улашларни қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-§. Боғланишлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
269. Бинонинг ҳар бир ҳарорат блокида боғланишларнинг мустақил тизими бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
270. Пролёти 12 m дан ортиқ бўлган кран ости балкалари ва кран йўллари фермаларининг пастки белбоғлари горизонтал боғланишлар билан мустаҳкамланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
271. Кран ости балкаларининг (пастки қават) пастки сатҳидан пастда бўлган асосий колонналар орасидаги вертикал боғланишлар ҳарорат блокининг ўртасига яқинроқ жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
272. Кран ости балкалари сатҳидан юқоридаги вертикал боғланишларни ҳарорат блокининг учлари бўйлаб, шунингдек қуйи поғона боғланишлари жойлашган ерларда жойлаштиришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
273. Бинонинг бўйлама йўналишидаги устунларнинг тармоқлари лозим даражада эгилувчан бўлмаган ҳолда боғланишларнинг тугунларида маҳкамланган қўшимча тиргаклар ўрнатиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
274. Икки тармоқли колонналарда боғланишлар колонна тармоқларидан ҳар бирининг текислигида жойлаштирилиши, икки тармоқли боғланишларнинг тармоқлари бириктирувчи панжаралар ўзаро бирлаштирилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
275. Қоплама боғланишлари тизими синя (каркас) (пўлат ёки аралаш), турига (прогонли ёки прогонсиз), қурилиш ҳудудининг сейсмиклигига, кранларнинг юк кўтариш қобилиятига ва уларнинг ишлаш режимига, осма кўтариш-транспорт қурилмалари ва стропилости фермаларининг бор-йўқлигига, шунингдек, ҚМҚ 2.01.03-19 талабларига мувофиқ белгиланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
276. Стропилости фермаларининг пастки белбоғлари даражасида бинонинг ҳар бир оралиғида унинг учларида, шунингдек бинонинг кенгайтирувчи бўғинларида кўндаланг горизонтал уланишлар бўлиши ҳарорат блокининг узунлиги 144 m дан ортиқ бўлган ва катта кўтариш қобилиятига эга (50 t га тенг ёки ундан ортиқ) кранлар мавжуд бўлганда ҳар 60 m да оралиқ кўндаланг горизонтал боғланишлар ҳам инобатга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
277. Кўтариш қуввати 10 t ва ундан ортиқ бўлган кўприкли кранлар билан жиҳозланган пўлатдан ясалган каркасли биноларда ва стропил конструкцияларининг пастки қисмининг сатҳи 18 m дан ортиқ бўлганда кранларнинг юк кўтариш қобилиятидан қатъи назар, стропилости фермали биноларда, шунингдек сейсмиклиги 7 баллдан юқори бўлган ҳолда, стропил фермаларининг пастки белбоғларининг четки панеллари бўйлаб жойлашган ва кўндаланг боғланишлар билан биргаликда пастки белбоғлари текислигида бикр контур ҳосил қилувчи бўйлама боғланишлар бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
278. Бир ва икки оралиқли биноларда пастки белбоғлар бўйлаб бўйлама боғланишлар устунларнинг четки қаторлари бўйлаб тайинланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
279. Кўп оралиқли биноларда (оралиқлар сони учтадан ортиқ бўлганда), юк кўтариш қобилияти 50 t гача ёки унга тенг кранлар мавжуд ва уларнинг иш режими 1К — 6К бўлса, бўйлама боғланишлар устунларнинг четки қаторлари бўйлаб ва ўрта устунлар бўйлаб бир қатор оралатиб жойлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
280. Кўп оралиқли биноларда юк кўтариш қобилияти 50 t дан ортиқ кранлар мавжуд ва уларнинг иш режими ГОСТ 34017-2016 бўйича 7К-8К бўлса, шунингдек баландликда фарқлар мавжуд бўлган биноларда улар бир-биридан ҳисоблаш йўли билан аниқланувчи нисбатан кўпроқ жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
281. Қўшни пролётларнинг баландлиги бир хил бўлганда колонналарнинг ўрта қаторлари бўйлаб бўйлама боғланишлар устунларнинг четки қаторлари бўйлаб жойлаштирилган бўйлама боғланишлар каби лойиҳаланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
282. Икки кўндаланг боғлама фермалар ўртасида жойлашган фермаларнинг горизонтал текислигидаги пастки белбоғлари панелларининг эгилувчанлиги мазкур ШНҚнинг 8-иловасининг 1-жадвалида келтирилган кўрсаткичлар етарли бўлмаса, тугунларга бириктирилган тортқиларни жойлаштириш орқали таъминланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
283. Стропил фермаларининг юқори белбоғларида, кўндаланг горизонтал боғланишлар, прогонлар билан қопланган бўлса, ҳар қандай бир қаватли саноат биносида тайинланиши, юқори ва пастки белбоғлар бўйлаб кўндаланг боғловчи фермаларни планда бирлаштиришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
284. Стропил фермаларининг кўндаланг боғланишлар билан бевосита туташмайдиган устки белбоғлари мазкур боғламалар жойлашган текисликда тирговичлар билан бўшатилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
285. Агар прогонсиз томларда фермаларнинг устки белбоғлари даражасида томнинг қаттиқ диски мавжуд бўлса, унда катта ўлчамдаги темир-бетон плиталар юқори ферма белбоғларига пайвандланган ёки қопламанинг профилли листи ҳар бир гофрировкада ферма белбоғларига бириктирилган бўлса, фермаларнинг устки белбоғлари бўйлаб кўндаланг боғланишлар фақат бинонинг ён юзаларида ва ҳарорат ўзгаришига қарши чокларнинг яқинида ўрнатилиши керак. Қолган панелларда тепа қирра яқинида ва стропил фермалари таянчлари яқинида тиргаклар ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
286. Фермаларнинг устки белбоғлари сатҳида топёпманинг бикр диски мавжуд бўлганда, конструкцияларни текислаш ва ўрнатиш вақтида уларнинг барқарорлигини таъминлаш учун инвентарь ечиб олинадиган боғичлар бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
287. Прогонсиз қопламаларда пастки ва юқори белбоғлар бўйлаб горизонтал уланишлар қоплама туридан қатъи назар, фақат оғир юк кўтарувчи кранлари бўлган биноларда (50 t ва ундан юқори), металлургия ишлаб чиқариш цехларида 7К иш режимида ва ишлаб чиқариш туридан қатъи назар, ГОСТ 34017-2016 бўйича 8К бўлган биноларда ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
288. Прогонсиз бир оралиқли қопламаларда ва бир сатҳда жойлашган кўп оралиқли қопламаларда стропилости фермалар мавжуд бўлганда, фермаларнинг устки белбоғлари текислигида фермаларнинг четки панелларидан бирида бўйлама горизонтал боғланишлар ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
289. Қопламалар турли сатҳларда жойлашганда ҳар бир сатҳда биттадан бўйлама боғланишлар тизими бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
290. Фермаларнинг устки белбоғи бўйлаб сарровлар мавжуд бўлмаган фонус доирасида тиргаклар бўлиши, бунда фермаларнинг тепа қиррадаги тугунлари бўйлаб бундай тиргаклар бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
291. Фонарлар бўйлаб боғланишлар устки белбоғлар (ригеллар) текислигида фонарнинг ён юзалари яқинида ва ҳарорат ўзгаришига қарши чокларнинг иккала томонида жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
292. Қопламанинг ўзаро кўндаланг боғланиш жойларида фермалар орасидаги вертикал боғламларни ўрнатишни таъминлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
293. Ҳисобий ҳароратлар минус 40 °C дан паст бўлган ҳудудларда фойдаланиладиган бинолар ва иншоотларнинг қопламаларида бутун бино бўйлаб ҳар бир оралиқнинг ўртасида вертикал боғламлар (одатда қўлланиладиган боғламаларга қўшимча равишда) бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
294. Вертикал боғланишлар стропил фермаларнинг таянч устунлари текисликларида, оралиғи 30 m гача бўлган фермалар учун тепа қирра устунларининг текисликларида, шунингдек оралиғи 30 m дан ортиқ бўлган фермалар учун фонарнинг ташқи оёқлари маҳкамланган тугун остидаги устунларнинг текисликларида жойлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
295. Вертикал боғланишлар элементларининг кесимлари ҳисоб бўйича тайинланиши, бироқ чегаравий эгилувчанлик мазкур ШНҚнинг 8-илова 1-жадвалининг 6-бандида келтирилган кўрсаткичлардан паст бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
296. Транспортёрли галереялари оралиқларининг кесиладиган фермаларининг юқори ва пастки белбоғлари бўйлаб горизонтал боғланишлар ҳар бир оралиқ учун алоҳида лойиҳалаб чиқилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
297. Қопламалар боғламларининг крестсимон панжарасидан фойдаланганда, I синф масъуллик даражасига мансуб бинолар ва иншоотлардан ташқари, ҳовонлар фақат чўзувчи кучларни ҳисоблаш шартли схемаси бўйича амалга оширишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
298. Боғланиш элементларидаги кучларни аниқлашда, фермалар белбоғларининг сиқилиши ҳисобга олинмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
299. Фермаларнинг пастки белбоғлари текислигида мембранали тўшама ўрнатишда унинг ишлашини ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
300. Текис кўтариб турувчи тизимли осма қопламаларда (икки тасмали, эгилувчан-бикр вантлар ва бошқалар) кўтариб турувчи тизимлар орасида вертикал ва горизонтал боғланишлар бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
301. Боғланишларни маҳкамлаш В ва С аниқлик синфидаги болтларда амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
302. Оғир юк кўтарувчи кранлар билан жиҳозланган ва иш режимлари 7К ва 8К, сейсмиклиги 7 баллдан юқори бўлган биноларда, шунингдек боғланиш элементларида (шамол фермалари ва бошқалар) катта кучланишлар мавжуд ҳолатларида, қилганда сезиларли ҳаракатлар бўлса, боғланишлар элементларини маҳкамлаш монтаж пайвандида амалга оширилиши керак, айрим ҳолларда эса А аниқлик синфсидаги болтлар ёрдамида амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-§. Балкалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
303. Пайвандланган таврли балкаларнинг белбоғлари учун листли пакетлардан фойдаланишга йўл қўилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
304. Ўта мустаҳкам болтлардаги балкаларнинг белбоғлари учун кўпи билан уч листдан иборат пакетларни қўллашга йўл қўйилади, бунда белбоғ бурчакларининг юзаси белбоғнинг жами юзининг камида 30 фоизига тенг деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
305. Пайвандланган балкаларнинг белбоғ чоклари, шунингдек балканинг асосий кесимига бириктириладиган ёрдамчи элементлар (масалан, бикрлик қовурғалари) узлуксиз қилиб бажарилган бўлиши, кўндаланг бикрлик қовурғалари қовурға чокларини ўтказиш учун қирқимларга эга бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
306. Статик юкни кўтариб турувчи пайвандлаб ўрнатилган қўштаврли балкаларда бир томонли белбоғ чоклари қўлланганда қуйидаги талаблар бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳисобий юкланиш балканинг кўндаланг кесимига нисбатан симметрик тарзда қўйилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
балкани сиқилган белбоғининг барқарорлиги мазкур ШНҚнинг 114-банди а-кичик бандига мувофиқ таъминланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
балкалар деворларининг барқарорлигини ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 162 ва 163-бандларнинг талабларига мувофиқ амалга оширилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
балка белбоғида бир ерга тўпланган кучлар қўлланиладиган жойларда, шу жумладан темир-бетон қовурғали плиталардан юклар тушувчи жойларда кўндаланг бикрлик қовурғалари ўрнатилиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
307. Рамали конструкцияларнинг ригелларида таянч тугунлар яқинида икки томонли белбоғ чоклари қўлланиши, уларнинг узунлиги ригель кесимининг баландлигидан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
308. Ушбу ШНҚнинг 116 — 122-бандларига мувофиқ ҳисобланувчи балкаларда бир томонли белбоғ чокларини қўллашга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
309. Пайвандланган балкаларнинг бикрлик қовурғалари девор бўлаклари туташган жойидан камида 10 девор қалинлиги масофасида узоқлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Балка деворининг уланиш чокларининг кесишиш жойларида қовурғани деворга бириктирувчи чоклар туташувчи чокка (6t — 20) mm етказилмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
310. 2 — 4-гуруҳ конструкцияларига кирувчи пайвандланган қўштаврли балкаларда бир томонли бикрлик қовурғалари қўлланиши, улар балканинг бир томонида жойлаштирилиши ва балка белбоғларига пайвандлаб бириктирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
311. Бир томонли белбоғ чокларига эга балкаларда бикрлик қовурғалари деворнинг бир томонли белбоғ чоклари жойлашган ерга қарама-қарши томонида жойлаштирилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
312. Бир томонли бикрлик қовурғасининг барқарорлигини ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 172 ва 176-бандларининг талабларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-§. Кран ости балкалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
313. Кран ости балкаларини мустаҳкамликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 76-банди талабларига мувофиқ амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
314. Кран ости балкаларининг деворларини мустаҳкамликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 29-формуласи бўйича бажарилиши, бунда кесиладиган балкаларнинг таянчларидаги кесимларни ҳисоблашда 0,87 коэффициент ўрнига 0,77 коэффициент олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
315. Кран ости балкаларини барқарорликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 58-бандига мувофиқ бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
316. Кран ости балкаларининг деворлари ва белбоғ листларини устуворликка (барқарорлик) текшириш ушбу ШНҚнинг 8-боби талабларига мувофиқ бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
317. Кран ости балкаларини чарчашга ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 10-бобига мувофиқ амалга оширилиши, бунда ГОСТ 34017-2016 бўйича 7К (металлургия ишлаб чиқаришлари цехларида) ва 8К иш режимидаги кранлар учун a = 0,77 деб қолган ҳолларда a = 1,1 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
318. ГОСТ 34017-2016 бўйича 7К ва 8К иш режимлари гуруҳларининг кранлари учун кран ости балкаларида деворлар қўшимча тарзда мазкур ШНҚнинг 320-бандига мувофиқ мустаҳкамликка ва 322-бандига мувофиқ толиқишга ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
319. Кран ости балкаларини мустаҳкамлик ва чарчаш учун ҳисоблаш ҚМҚ 2.01.07-96 талабларига мувофиқ белгиланган кран юкларининг таъсири учун амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
320. Оқувчанлик чегараси 400 Н/ mm2 гача бўлган пўлатдан ясалган кран ости балкалари деворларининг сиқилган зонасида қуйидаги шартлар бажарилиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(151)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(152)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(153)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(154)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(155)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — кесиладиган балкаларни ҳисоблаш учун 1,15 га тенг деб, кесилмайдиган балкаларнинг таянчларидаги кесимларни ҳисоблаш учун эса — 1,3 га тенг деб олинадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M,Q — мос равишда балка кесимидаги ҳисобий юкланишдан эгувчи момент ва кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γf1 — краннинг алоҳида ғилдирагига тўпланган вертикал юкланишнинг кўпайиш коэффициенти бўлиб, у меъёрларнинг юкланиш ва таъсирларга оид талабларига мувофиқ олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
F — кран ғилдирагининг динамиклик коэффициенти ҳисобга олинмаган ҳисобий босими;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lef — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган шартли узунлик
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (156)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c — пайвандланган ва прокат балкалари учун 3,25, ўта мустаҳкам болтлардаги балкалар учун эса — 4,5 га тенг деб олинадиган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
J1f — балка белбоғи ва кран рельсининг хусусий инерция моментларининг йиғиндиси ёки рельс унинг ва белбоғнинг биргаликдаги ишлашини таъминловчи чоклар билан пайвандлаб уланган ҳолда рельс ва белбоғнинг умумий инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mt — қуйидаги формула бўйича аниқланувчи маҳаллий буровчи момент
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(157)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
e — шартли эксцентриситет, 15 mm га тенг деб олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qt — кўприкли краннинг қийшайиши ва кран йўлларининг параллель эмаслиги туфайли юзага келувчи горизонтал кўндаланг ҳисобий юкланиш бўлиб, у ҚМҚ 2.01.07-96 талабларига мувофиқ олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hr — кран рельсининг баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— рельс ва белбоғ хусусий буровчи инерция моментларининг йиғиндиси,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tf ва bfмос равишда балканинг юқори (сиқилган) белбоғининг қалинлиги ва кенглиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
321. Мазкур ШНҚнинг 150 — 156-формулаларида барча кучланишлар «мусбат» белгиси билан олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
322. Ясама кран ости балкасининг юқори зонасини толиқишга ҳисоблаш қуйидаги формула бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(158)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— барча пўлатлар учун чарчашга ҳисобий қаршилиги бўлиб, у тегишли равишда пайвандланган ва ўта мустаҳкам болтлардаги балкалар учун тенг деб олинади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
= 75 Н/ mm2 ва 95 Н/ mm2 деворнинг сиқилган юқори зонаси (балка пролётидаги кесим) учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
= 65 Н/ mm2 ва 89 Н/ mm2 деворнинг чўзилган юқори зонаси (кесилмайдиган балкаларнинг таянч кесимлари) учун.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
323. Мазкур ШНҚнинг 158-формуласида кучланишларнинг қийматлари ҚМҚ 2.01.07-96 талабларига мувофиқ мазкур ШНҚнинг 320-банди бўйича белгиланган кран юкланишларидан аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
324. ГОСТ 34017-2016 бўйича 7К ва 8К иш режимлари гуруҳларининг кранлари кран ости балкаларидаги устки белбоғ чоклари деворнинг бутун қалинлигига эритиш йўли билан бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
325. Ҳаракатланувчи таркиблардан юкланишни бевосита қабул қилувчи кран ости балкалари ва иш майдончалари балкаларининг чўзилган белбоғларининг бўш қирралари прокатли, плазмали-ёйли қирқиш йўли билан рандаланган ёки қирқилган бўлиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
326. Кран ости балкаларининг бикрлик қовурғаларининг ўлчамлари мазкур ШНҚнинг 172-банди талабларига жавоб бериши, бунда икки томонлама қовурғанинг чиқадиган қисмининг кенглиги камида 90 mm бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Икки томонлама кўндаланг бикрлик қовурғалари, балканинг белбоғларига пайвандланмаслиги зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
327. Бикрлик қовурғаларининг учлари балканинг юқори белбоғига мослаб ўрнатилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
328. ГОСТ 34017-2016 бўйича 1К — 5К иш режимлари гуруҳларининг кранлари остидаги балкаларда бир томонли кўндаланг бикрлик қовурғаларини балканинг девори ва устки белбоғига пайвандлаган ва мазкур ШНҚнинг 310-бандига мувофиқ жойлаштирган ҳолда қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
329. Кран йўллари (монорельслар) осма балкаларини мустаҳкамликка ҳисоблаш кран ғилдирагидан босим тушувчи жойдаги балканинг ўқи бўйича бўйлама ва кўндалангига йўналган маҳаллий нормал кучланишларни ҳисобга олган ҳолда бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-§. Металл листлардан ясалган конструкциялар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
330. Қобиқларнинг кўндаланг бикрлик элементларининг контури туташтирилган қилиб лойиҳаланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
331. Листлардан ясалган конструкцияларга бир ерга тўпланган юкланишларни бикрлик элементлари орқали узатилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
332. Турли шаклдаги қобиқларнинг туташган жойларида маҳаллий кучланишларни камайтириш мақсадида бир текис ўтишлар қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
333. Барча пайванд чокларини икки томонлама ёки бир томонлама ўзакни қайтадан пайвандлаш орқали ёки тагликларда бажариш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
334. Конструкциялар уланмаларининг зичлигини таъминлаш талаб этилган ҳолларда улар лойиҳа ҳужжатларида бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
335. Листлардан ясалган конструкцияларда, учма-уч улаб пайвандлаб бириктиришдан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
336. Қалинлиги 5 mm ёки ундан кам бўлган листларни улаш, шунингдек монтаж улашларини устма-уст бажаришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
337. Листлардан ясалган конструкцияларни лойиҳалашда уларни ишлаб чиқариш ва монтажни индустриал усулларини қўллаш ва қуйидагилардан фойдаланиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
катта ўлчамдаги листлар ва тасмалардан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
рулонлаш усули, қобиқ шаклидаги заготовкаларни тайёрлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кам чиқитли технологияларни қўллаш орқали чиқинди чиқишини таъминловчи бичимдан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
автоматик пайвандлашдан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
монтаж вақтида бажарилувчи пайванд чокларининг минимал сонидан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
338. Планда тўртбурчак ёки квадратлар шаклидаги ясси қоплама мембраналарини лойиҳалашда, таянч контурларнинг бурчакларида, контур элементларининг силлиқ уланишидан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мембрана конструкциялари учун коррозияга чидамлилиги юқори бўлган пўлатлардан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-§. Монтаж маҳкамлагичлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
339. Толиқишга ҳисобланадиган кран ости балкаларига эга бўлган бино ва иншоотларнинг конструкциялари, шунингдек темир йўл таркиблари ости учун конструкцияларнинг монтаж маҳкамлагичлари пайвандлаш йўли билан ёки ўта мустаҳкам болтларда бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
340. Аниқлик синфси В ва С бўлган болтларни мазкур конструкцияларнинг монтаж бирикмаларида қўллашга йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
прогонларни, фонарь конструкцияси элементларини, фермаларнинг устки белбоғлари бўйлаб боғланишларни (пастки белбоғлар бўйлаб боғланишлар ёки бикр том мавжуд бўлганда), фермалар ва фонарлар бўйлаб вертикал боғланишларни, шунингдек фахверк элементларини маҳкамлаш учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бикр том (темир-бетон ёки ячейкали бетонлардан арматураланган плиталар, профилланган пўлат тўшама ва бошқалар) мавжуд бўлганда фермаларнинг пастки белбоғлари бўйлаб боғланишларни маҳкамлаш учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
стропил ва унинг ости фермаларини колонналарга ва стропил фермаларини стропил ости фермаларига маҳкамлаш учун, вертикал таянч босим столча орқали узатилган ҳолда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кран ости кесиладиган балкаларни бир-бири билан бириктириш учун, шунингдек уларнинг пастки белбоғини вертикал боғланишлар бириктирилмайдиган колонналарга маҳкамлаш учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
динамик юкланишлар таъсир этмайдиган иш майдончаларининг балкаларини маҳкамлаш учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иккинчи даражали конструкцияларни маҳкамлаш учун.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15-боб. Турар жой объектлари, жамоат бино ва иншоотларини лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Каркасли бинолар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
341. Рамали тизимларнинг элементларидаги эгувчи моментларни қайта тақсимланиши учун ригелларнинг колонналар билан уланиш тугунларида пластик босқичда ишловчи пўлат накладкаларни қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
342. Накладкалар оқувчанлик чегараси 345 Н/ mm2 гача бўлган пўлатлардан ясалган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
343. Накладкалардаги кучланишлар оқувчанликнинг минимал чегараси бўлган ва оқувчанликнинг максимал чегараси Н/mm2 бўлган ҳолатда аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
344. Пластик босқичда ишловчи ёпқичлар рандаланган ёки фрезерланган бўйлама қирраларга эга бўлишлари зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Осма қопламалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
345. Иплардан ясалган конструкциялар учун канатлар, эшилган пўлат иплар ва ўта мустаҳкам симлар қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
346. Осма қопламанинг томи бевосита кўтариб турувчи ипларида жойлашган бўлиши ва улар ҳосил қилган шаклни такрорлаши, томни махсус устқурма конструкцияга тираш йўли билан иплар устида кўтаришга ёки ипларга пастдан осиб қўйиш, бу ҳолда томнинг шакли ипларнинг осилиш шаклидан фарқ қилишига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
347. Таянч контурларининг ташқи кўриниши ҳисобий юкланишлари уларга бириктирилган иплардаги кучлардан босим эгри чизиқларини ҳисобга олган ҳолда белгиланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
348. Осма қопламалар шаклнинг вақтинчалик юкланишлардан, шу жумладан томнинг қабул қилинган конструкциясининг герметиклигини таъминлаши лозим бўлган шамол сўришидан устуворликка (барқарорлик) ҳисобланиши, бунда қопламанинг эгрилигининг ўзгариши икки йўналишда иплар йўналиши ва уларга кўндаланг йўналишда текширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Зарурий барқарорликка эришиш қуйидаги конструктив тадбирлар ёрдамида амалга оширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қоплама оғирлиги ҳисобига ипнинг таранглашиши ёки дастлабки кучланиш ҳисобига ошириш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
барқарорлаштирувчи махсус конструкцияни яратиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эгилувчи-бикр ипларни қўллаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иплар ва том плиталари тизимини ягона конструкцияга айлантириш.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
349. Ип кесими ҳисобий юкланишда юзага келувчи энг катта куч бўйича қопламанинг берилган геометрияси ўзгаришини ҳисобга олган ҳолда ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тўрсимон тизимларда ип кесими фақат мазкур ип бўйлаб жойлашган вақтинчалик юкланиш таъсирида ҳосил бўлувчи кучга текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
350. Ипларнинг вертикал ва горизонтал силжишлари ҳамда улардаги кучлар қоплама конструкциясининг ишини ночизиқлигини ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
351. Канатлар ва уларнинг маҳкамланишларидан ипларнинг ишлаш шароитлари коэффициентлари мазкур ШНҚнинг 17-бобига мувофиқ ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Барқарорлаштирувчи канатлар, агар улар таянч контур учун тортқичлар ҳисобланмаса, иш шароитлари коэффициенти = 1 га тенг деб қабул қилиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
352. Прокат профиллардан ҳосил қилинган ипларнинг таянч тугунлари шарнирли қилиб бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16-боб. Ҳаводаги электрузатиш линияларининг таянчлари, очиқ тақсимлаш қурилмалари ва транспорт контакт тармоқлари линияларининг конструкцияларини лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
353. Баландлиги 100 m гача бўлган ҳаводаги электрузатиш линияларининг (ҲЛ) таянчлари ва очиқ тақсимлаш қурилмаларининг (ОТҚ) конструкциялари учун болтлар чарчашга ҳисобланмайдиган конструкциялар каби баландлиги 100 m дан ортиқ бўлган таянчлар учун эса толиқишга ҳисобланадиган конструкциялар учун каби қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
354. ҲЛ таянчлари, ОТҚ ва контакт тармоқлари (КТ) конструкцияларини ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 4-иловасида белгиланган иш шароитлари коэффициентлари, шунингдек ушбу ШНҚнинг 33-жадвали ва 372-бандига мувофиқ бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
355. Таянч элементларини мустаҳкамликка ҳисоблашга мазкур ШНҚнинг 100-бандига мувофиқ йўл қўйилмайди, бир токчага болтлар билан бириктириладиган якка бурчаклардан иборат чўзилган элементларни маҳкамлаш жойларидаги кесимларни ҳисоблаш бундан мустасно.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
356. Ясси траверслар элементларининг эгилувчанлигини аниқлашда ҳисобий узунликлар ва кесимларнинг инерция радиуслари i мазкур ШНҚнинг 34-жадвалига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
357. Келтирилган эгилувчанликни мазкур ШНҚнинг 1-жадвали бўйича аниқлашда бутун стерженнинг энг катта эгилувчанлиги l қуйидаги формулалар бўйича ҳисоблаб топилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
учлари бўйлаб шарнирли таянган, параллель белбоғларга эга тўрт қиррали стержень учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(159)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
учлари бўйлаб шарнирли таянган, параллель белбоғларга эга уч қиррали стержень учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(160)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эркин турувчи пирамидасимон шаклдаги устун учун (10-расм)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (161)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 159 — 161-формулаларда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— ҳисобий узунликни аниқлаш учун коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — икки томони очиқ стерженнинг геометрик узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — параллель белбоғларга эга стерженнинг тор қирраси белбоғларининг ўқлари ўртасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — эркин турган устун баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bs ва bt — пирамидасимон таянч белбоғларининг ўқлари ўртасидаги мос равишда энг тор қирранинг устки ва пастки асосларидаги масофалар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

33-жадвал

Т/р

Конструкция элементи

Ишлаш шароити коэффициенти

 γc

1.

Якка бурчаклардан бошмоқдан дастлабки иккита панельда эркин таянчларнинг сиқилган белбоғлар тугунларининг қуйидаги уланмаларида:

 

а) пайвандда

0,95

б) болтларда

0,90

2.

Бир токчаси билан бириктириладиган тенг токчали якка бурчаклардан ясси панжарали траверсаларнинг сиқилган элементлари (24-расм):

 

а) таянч устунига тўғридан-тўғри траверса белбоғи бўйлаб жойлаштирилган икки ёки ундан ортиқ болт билан бириктирилган белбоғлар

0,90

б) таянч устунига битта болт ёки фосонка бириктирилган белбоғлар

0,75

в) ҳовонлар ва тирговичлар

0,75

3.

Пўлат канатлардан ёки ўта мустаҳкам симлар боғламидан тортқилар:

 

а) нормал иш режимидаги оралиқ таянчлар учун

0,90

б) анкерли, анкер-бурчакли ва бурчак таянчлари учун

 

нормал иш режимида

0,80

авария ҳолатидаги иш режимида

0,90

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Иш шароитлари коэффициентининг жадвалда кўрсатилган қийматлари бирикмалардаги тугун элементларига татбиқ этилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
358. Узунлиги бўйича ўзгармас икки томони очиқ марказий сиқилган ва сиқилиб-эгилган стерженларнинг барқарорлигини ҳисоблаш ушбу ШНҚнинг 6-боби талабларига мувофиқ амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
359. Икки томони очиқ, узунлик бўйича ўзгармас, панжара ва планкалардан иборат тенг томонли уч қиррали стерженлар учун нисбий эксцентриситет m қуйидаги формулалар бўйича ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қирраларидан бирига перпендикуляр текисликда эгилганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(162)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қирраларидан бирига перпендикуляр текисликда эгилганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(163)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — қирра текислигидаги белбоғларнинг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — болтли бирикмаларда 1,2 га, пайвандли бирикмаларда 1,0 га тенг бўлган коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24-расм. Траверсалар схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — учбурчак панжарали, б — устунли
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

34-жадвал

Траверса конструкцияси

lef ҳисобий узунлик ва кесимнинг инерция радиуси

белбоғларники

панжараники

lef

i

lef

i

Якка бурчаклардан белбоғлар ва панжара билан (24-расм, а)

lm

lm1

imin

ix

ld,lc

-

imin

-

Швеллерлардан белбоғлар ва якка бурчаклардан панжара билан (24-расм, б)

lm

1,12lm1

iy

ix

ld,lc

-

imin

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33-жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ix — траверс панжараси текислигига параллель ўққа нисбатан кесимнинг инерция радиуси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
360. Икки томони очиқ кесимли марказий сиқилган ва сиқилиб эгилган стерженлар ҳисоблашда ушбу ШНҚнинг 127-бандидаги талабларига мувофиқ элементларнинг болтли уланмаларида эксцентриситет қиймати 1,2 коэффициентга кўпайтирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
361. Тортқичларга эга бўлган таянчларнинг икки томони очиқ кесимли номарказий сиқилган ва сиқилиб эгилган устунларининг айрим белбоғларини турғунлигини текширишда ҳар бир белбоғдаги бўйлама куч деформацияланган схема бўйича ҳисоблаб чиқариладиган эгувчи момент М ни ҳисобга олган ҳолда аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур моментнинг шарнирли таянган устун узунлигининг ўртасидаги қиймати қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(164)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Mqоддий тўсинлардаги каби аниқланадиган узунлик ўртасида кўндаланг юкланишдан бериладиган эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
J — кўндаланг юкланишнинг таъсир этувчи текисликка перпендикуляр бўлган ўққа нисбатан устун кесимининг инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — устун узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — устундаги бўйлама куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
fq — оддий тўсинлардаги каби аниқланадиган узунлик ўртасидаги кўндаланг юкланиш таъсиридаги устуннинг эгилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— устуннинг бошланғич қийшайиш кўрсаткичи;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — ушбу ШНҚнинг 357-бандига мувофиқ қабул қилинувчи коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
362. Икки томони очиқ кесимли сиқилиб эгилувчи ва шарнирли таянган устунлардаги узунлик бўйлаб ўзгармас кўндаланг куч Q тортчиқли таянчларда устун узунлиги бўйлаб ўзгармас деб олиниши ва қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(165)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— ташқи юкланишдан максимал кўндаланг куч.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
363. Якка бурчаклардан ясалган конструкцияларнинг сиқилган стерженларини барқарорликка ҳисоблаш бўйлама кучларнинг эксцентрик қўйилишини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
364. Бўйлама кучларни камида 1,0 деб олинадиган коэффициентлар amва ad га кўпайтириш шарти билан бу стерженларни (3) формула бўйича марказий сиқилган стерженлар сифатида ҳисоблашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
365. Мазкур ШНҚнинг 10-расмига мувофиқ фазовий болтли конструкцияларда (10, c — расм ва охирги таянчлардан ташқари), панжара элементларида бир қаторли болтларни жойлаштириш билан якка тенг токчали бурчаклардан стерженларнинг тугунларида марказлаштирилганда ва белбоғларнинг иккала томонидаги тугунга ҳовонларни бириктириш орқали ва коэффициентларнинг қийматлари қуйидагилар билан аниқланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлган белбоғлар учун ( бўлса, деб олиниши керак) қуйидаги формулалар бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(166)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(167)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғнинг ҳисобланаётган панелига туташ ҳовонлар учун (ҳовоннинг бурчак токчаси бўйлаб муҳрадан болтлар ўрнатилган белгигача бўлган масофасининг ҳовон бурчаги токчасининг кенглигига нисбати 0,54 дан 0,60 гача тенг бўлганда) қуйидаги формулалар бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(168)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(169)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
366. Мазкур ШНҚнинг 10-расми г, д, е-чизмасидаги фазовий болтли конструкциялар учун мазкур ШНҚнинг 167 ва 169-формулаларида деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
367. Фазовий пайвандланган конструкцияларда якка тенг токчали бурчаклардан 10-расми б, д-чизмасига мувофиқ (охирги таянчлардан ташқари) тугунга ҳовонлар фақат белбоғ токчасининг ички томонидан бириктирилган ҳолда, бўлса, aм ва aд коэффициентларнинг қийматлари қуйидагича қабул қилинади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
стерженларнинг тугунларида марказлаштириш кесимларнинг оғирлик марказлари бўйича амалга оширилганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳовонларнинг ўқларини тугунларда марказлаштириш белбоғнинг муҳрасига нисбатан амалга оширилганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Конструкцияларни вертикал ва кўндаланг юкланишлар ҳамда симлар ва тросларининг узилиши натижасида ҳосил бўлган буровчи моментнинг биргаликдаги таъсирини ҳисоблашда деб олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
368. Мазкур ШНҚнинг 166 — 168-формулаларида am ва ad ни аниқлаш учун қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
с — белбоғ бурчагининг токчаси бўйлаб унинг муҳрасидан тугун маркази жойлашган белгигача бўлган масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — белбоғ бурчаги токчасининг кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— белбоғнинг шартли эгилувчанлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nm — белбоғ панелидаги бўйлама куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nmd — белбоғнинг бир токчасига туташувчи ҳовонлардаги кучлар белбоғ ўқига проекцияларининг унга тугунда узатиладиган ва Nm учун каби назарда тутилган юкланишлар бирикмасида аниқланадиган йиғиндиси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғни ҳисоблашда тугунлар учун панель учлари бўйича, ҳовонларни ҳисоблашда эса ҳовон туташган тугун учун олинган Nmd қийматларидан энг каттаси олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
369. Панжарасимон эркин турган устуннинг якка бурчакдан ясалган пастки биринчи тиргагининг эгилувчанлиги 160 дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
370. Таянчларнинг юқори қисмидаги оғишлар ва траверсаларнинг вертикал эгилишлари мазкур ШНҚнинг 35-жадвалида келтирилган қийматлардан ошмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
371. Якка бурчаклардан ясалган ҲЛ ва ОТҚнинг таянчларининг пўлат конструкцияларида диафрагмалар бир-биридан камида 15 m оралатиб, шунингдек, бир ерга тўпланган юкланишлар бериладиган ва белбоғларнинг синган жойларида жойлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
372. Токча қалинлиги 6 mm гача оқувчанлиги 380 Н/mm2 гача бўлган пўлатлардан ясалган доимий чўзилишга ишлайдиганлар бирикмаларнинг панжара элементларининг (ҳовонлар ва тирговичлар) бир болтли уланишларида, элементларни ясашда элемент қиррасидан тешик марказигача бўлган масофани куч бўйлаб 1,35d деб (бу ерда d — тешик диаметри) камайтиришсиз олишга йўл қўйилади ва бу лойиҳада кўрсатилиши лозим. Бунда, уланаётган элементларни эзилишга ҳисоблашда бирикма иш шароитлари коэффициенти мазкур ШНҚнинг 138-формуласига асосан 0,65 га тенг деб олиниши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
373. Доимий кучланишда ишлайдиган элементларнинг бир болтли уланишларида (траверсларнинг тортқилари, симлар ва тросслар маҳкамланган тугунларга туташ элементлар ва жиҳозларни бириктириш жойларида) элементнинг четидан тешик марказигача бўлган масофа куч бўйлаб камида 2d деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
374. Бир тугунда болт билан белбоққа бириктирилган ҳовонлар белбоғнинг бурчак токчасининг ҳар икки томонида жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
375. Белбоғ тенг токчали бурчакларининг болтли уланмаларида улоқдаги болтлар сони жуфт тайинланиши ва болтлар бурчак токчалари ўртасида тенг тақсимланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
376. Болтлар бир қаторда ва шахмат тартибида жойлаштирилганда уларнинг сони, шунингдек, болтлар икки қаторда жойлаштирилганда уларнинг кўндаланг қаторлари сони бирикиш жойининг ҳар бир томонида бурчакнинг бир токчасида бештадан ортиқ тайинланмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

35-жадвал

Конструкциялар ва оғиш йўналиши

Устунларнинг нисбий оғиши

(баландлик h га нисбатан)

Траверсаларнинг нисбий эгилишлари

(пролёт ёки консоль узунлигига нисбатан)

вертикал

горизонтал

пролётда

консолда

пролётда

консолда

ҲЛнинг анкер типидаги учлардаги ва бурчак таянчлари, баландлиги симлар бўйлаб 60 m гача

1/120

1/200

1/70

Чекланмайди

ҲЛнинг анкер типидаги таянчлари, баландлиги симлар бўйлаб 60 m гача

1/100

1/200

1/70

Чекланмайди

ҲЛнинг оралиқ таянчлари (ўтиш таянчларидан ташқари), симлар бўйлаб

Чекланмайди

1/150

1/50

Чекланмайди

ҲЛнинг барча турдаги ўтиш таянчлари, баландлиги симлар бўйлаб 60 m дан ортиқ

1/140

1/200

1/70

Чекланмайди

ОТҚнинг таянчлари, симлар бўйлаб

1/100

1/200

1/70

1/200

1/70

симларга кўндаланг йўналишда

1/70

Чекланмайди

Қурилмалар остига таянчларнинг устунлари

1/100

-

-

-

-

Қурилмалар ости балкалари

-

1/300

1/250

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. ОТҚнинг таянчлари ва ҲЛнинг таянчлари траверсларининг оғишлари авария ва монтаж режимида меъёрлаштирилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Жадвалнинг 7 ва 8-бандлари бўйича оғишлар ва эгилишлар агар қурилмадан фойдаланиш техник шартларида қатъий талаблар белгиланган бўлса, камайтирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17-боб. Баландлиги 500 m гача бўлган антенна алоқа иншоотлари (АИ) конструкцияларини лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
377. АИни лойиҳалашда қуйидагилар бўлиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иншоот ва унинг айрим элементларининг аэродинамик қаршилигини пасайтириш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструкцияларнинг элементларида кучларни олдиндан кучланишдан фойдаланиш йўли билан оқилона тақсимлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўтариб туриш ва радиотехника функцияларини бирга бажариш.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
378. Тортқилар ва антенна полотноларининг элементлари учун СС гуруҳи бўйича рухланган юмалоқ симдан, бир қават ўралган, ечилмайдиган (спираль) ёки қўш хочсимон ўралган металл ўзакли (думалоқ йигирилган) ечилмайдиган, пўлатдан канатлар қўлланилиши, бунда спираль канатлар ҳисобий кучлар 325 кN гача бўлган шароитда қўлланилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
379. Канатларда 1-маркали энг катта диаметрли пўлат думалоқ канатбоп симлардан фойдаланиш керак. Ўртача ва кучли агрессив муҳитларда ЖС гуруҳи бўйича рухланган канатлардан СС гуруҳи канатлари учун белгиланган талабларга мувофиқ фойдаланишга йўл қўйилади. Чуваладиган канатларнинг учларида рухланган юмшоқ симдан боғичларни 25 фоизига узунлаштирган ҳолда фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
380. Ёнғоқсимон изоляторлар ўрнатилган тортқилар учун агар радиотехник талаблар билан йўл қўйилган бўлса нометалл ўзакли пўлат канатлар қўлланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
381. Юмалоқ симдан ясалган симарқонларнинг кўтариш қобилиятидан ортиқ кучларга эга бўлган тортқилар учун зетасимон ва понасимон рухланган симлардан ясалган берк турдаги пўлат канатларни қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
382. АИ конструкцияларини ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 10-расми г, д, е-чизмаси 12-боби ва 4-иловасида, шунингдек 36-жадвалида белгиланган иш шароитлари коэффициентлари олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
383. Таянчларнинг нисбий оғишлари мазкур ШНҚнинг 37-жадвалида кўрсатилган қийматлардан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Лойиҳалашга техник топшириқда бошқача қийматлар белгиланган таянчларнинг оғишлари бундан мустасно.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
384. Таянчни динамик ҳисоблашда антенна полотносининг таянчига бириктирилган масса ҳисобга олинмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
385. Шамол ва яхвон юкланишларининг қийматларини мачта танаси яруслари ўртасининг баландлигида ёки эгилувчан элемент (тортқилар) осмаси баландлигининг учдан икки қисмида олишга ва мазкур қийматларни ярус ёки элемент узунлиги бўйлаб бир текис тақсимланган деб ҳисоблашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
386. Мачталар тортқилари оралиғидаги изоляторлар массаси, шамол ва яхвон юкланишларидан бир жойга тўпланган кучларни қиймат жиҳатидан балка моментига эквивалент, бир текис тақсимланган юкланиш деб олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

36-жадвал

Конструкция элементлари

Иш шароитлари коэффициенти,

gc

Панжаранинг олдиндан тарангланган элементлари

0,90

Фланецлар:

ҳалқасимон

1,10

қолган типлари

0,90

Мачталар тортқиларининг пўлат канатлари ёки антенна полотноларининг элементлари уларнинг қуйидаги сонларида:

ярусда 3 — 5 тортқи ёки антенна полотноларининг элементлари

0,80

ярусда 6 — 8 тортқи

0,90

ярусда 9 ва ундан кўп тортқи

0,95

Учларни коушда қисқичлар билан маҳкамлаш ёки втулкада нуқтали пресслаш

0,75

Симарқоннинг коуш ёки изолятордаги тўқимаси

0,55

Тортқилар, антенна полотнолари, симларни, таянч конструкциялар ва анкерли пойдеворларга тирговучларни маҳкамлаш элементлари

0,90

Анкерли тортқиларнинг резьбасиз бирикмалари улар эгилиб чўзилишга ишлаганда

0,65

Ҳалқалар, чўзилишга ишлаганда

0,65

Пўлат канатларнинг маҳкамлаш ва бириктириш деталлари

механик, шарнирлар ўқидан бошқа

0,80

Шарнирлар ўқи эзилишда

0,90

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

37-жадвал

Юклама тури

Нисбий оғишлар

(баландликка нисбатан)

Шамол ёки музламадан юкланиши

1/100

Таянчга бир томонлама осилган антенналар шамол бўлмаганда

1/300

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
387. АИ қия элементларини (мачталарнинг тортқилари, антенна полотноларининг элементлари, тирговучларни) ҳисоблашда фақат уларга таъсир этувчи юкланишларнинг элемент ўқига ёки унинг хордасига перпендикуляр йўналган проекцияси ҳисобга олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
388. Тортқили мачталар умумий ва улар айрим элементларининг устуворлигига (барқарорлик) қуйидаги юкланишларда ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
шамол бўлмаганда тортқиларнинг монтаж вақтидаги тортилишидан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
шамол — тортқилардан бирига йўналганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
музламадан — шамол бўлмаганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
музламадан ва шамол — тортқилардан бирига йўналганда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мачтанинг умумий барқарорлигини текширишда танадаги ҳисобий куч критик кучдан 1,3 баравар кам бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
389. Лойиҳада мачта ўрнатилаётган ҳудуддаги ҳавонинг ўртача йиллик ҳароратида, шунингдек ±40 °С ҳароратда канатли тортқиларидаги монтаж вақтидаги таранглаштиришларнинг қийматлари кўрсатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
390. Ҳисобий кучларни узатувчи конструкция элементларнинг монтаж бирикмалари Б аниқлик синфидаги болтларда ва таранглаш бошқарилмайдиган ўта мустаҳкам болтларда лойиҳаланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзгарувчан кучлар таъсир этганда ўта мустаҳкам болтлардаги ёки монтаж пайвандидаги бирикмалар қабул қилиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
391. Фланецли бирикмаларда таранглаш бошқарилмайдиган ўта мустаҳкам болтлардан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
392. Монтаж пайванди ёки А аниқлик синфидаги болтлардан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
393. Панжарадаги эгилувчанлиги 250 дан ортиқ бўлган бир-бири билан кесишиб ўтувчи ҳовонлар кесишув жойларида бир-бирига маҳкамланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
394. Диафрагмалар ва технологик майдончалар элементларининг вертикал ва горизонтал текисликлардаги ҳовонларининг эгилишлари пролётнинг 1/250 дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
395. Панжарасимон таянчларнинг конструкцияларида диафрагмаларнинг таянч секцияси ўртадаги кўндаланг кесимининг уч ўлчамидан ортиқ бўлмаган масофа оралатиб, шунингдек бир жойга йиғилган юкланишлар бериладиган ва белбоғларнинг синиқлари жойлашган ерларда жойлаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
396. Қувурларнинг фланецли бирикмаларининг болтлари минимал мумкин бўлган диаметрли битта доирада болтлар ўртасидаги тенг масофаларда жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
397. Фермалар панжарасининг бир тугунида туташувчи элементлари белбоғ ўқига нисбатан уларнинг ўқлари кесишувчи нуқтада марказлаштирилган бўлиши, ҳовонларнинг фланецларга туташувчи жойларида уларни белбоғ кўндаланг кесими ўлчамининг учдан биригача масофада марказдан узоқлаштиришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказдан узоқлаштириш бундан катта ўлчамга амалга оширилганда элементлар ҳисоби тугунлардаги моментларни ҳисобга олган ҳолда бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
398. Юмалоқ пўлатдан ясалган тиргакларни маҳкамлаш учун ўйма фасонкаларда, ўйманинг охирини ҳавоннинг диаметридан 1,2 марта каттароқ ўлчамда пармалаб тешиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
399. Панжарасимон танали мачталардаги тортқилар белбоғлар ва тиргаклар ўқларининг кесишиш нуқтасига марказлаштирилиши керак. Тортқиларнинг шартли ўқи сифатида хорда олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
400. Тортқиларни маҳкамлаш учун листли ҳалқалар уларни букилишдан асровчи бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
401. Тортқиларни маҳкамлаш тугунларининг конструкциялари мачталар таналари секцияларининг транспорт габаритларига сиғмайдиган конструкциялар танасидаги айрим қўшимчалар бикр габарит диафрагмалар кўринишида лойиҳаланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
402. Мачтанинг таянч секцияси мачта танасидан юкланишни пойдеворга таянч шарнири орқали узатадиган қилиб бажарилиши лозим. Тегишли асослаш мавжуд бўлганда пойдеворда сиқилган таянч секциясини қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
403. Технологик майдончаларнинг кронштейнлари ва осмалари тананинг асосий конструкцияларининг тугунларида жойлашган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
404. Мачталар тортқиларининг узунлигини бошқариш ва уларни маҳкамлашга хизмат қилувчи тарангловчи қурилмалар (муфталар) анкер қурилмаларига эгилувчан канатли қўшимча билан маҳкамланиши лозим. Втулкаларнинг ён юзалари ўртасида канатли қўшимчанинг узунлиги канатнинг 20 диаметридан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
405. АИ элементлари учун мустаҳкамлик ва чарчашга синовдан ўтган намунали механик деталлар қўлланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
406. Чўзилган элементлардаги резьба ГОСТ 8724-2002, ГОСТ 9150-2002, ГОСТ 24705-2004 стандартлари (қайрилмали резьба ботиғини бажариш) бўйича олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
407. Мачталарнинг тортқиларида, горизонтал антенна полотноларининг симлари ва канатларида вибрацияни сўндириш учун рессор типидаги паст частотали (1 — 2,5 Нz) ва юқори частотали (4 — 40 Нz) жуфт вибрация сўндиргичларни олдинма-кетин ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
408. Паст частотали сўндиргичлар тортқи, сим ёки канатнинг асосий тони частотасига қараб танланиши керак. Канатнинг учи маҳкамланган жойдан сўндиргичлар осмаси ўрнатилган жойгача бўлган масофа s қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d — сим, канатнинг диаметри, mm;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — 1 m канат, симнинг массаси, kg;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P — канат, симдаги дастлабки таранглик, N;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — 0,00041 га тенг коэффициент, N.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
409. Юқори частотали сўндиргичлар паст частотали сўндиргичлардан юқорида s масофада ўрнатилади. Антенна полотнолари симлари ва канатларнинг пролётлари 300 m дан ортиқ бўлганида сўндиргичлар ҳисобдан қатъи назар ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
410. «Елдириш» туридаги тебранишларни сўндириш учун канатнинг (симнинг) узунлигини жиловловчи тортқилари билан ўзгартирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
411. Радиоалоқа антенналари конструкциялари баландликдаги тўсиқларни белгилаш ва ёруғликдан ҳимоялаш ШНҚ 3.01.02-23 талабларига мувофиқ алмашиб турувчи рангли белгилар билан бўялган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
412. Тортқичлар, изоляторлар арматурасининг механик деталлари, шунингдек металл ашёлари рухланган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18-боб. Дарё гидротехник иншоотларини лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
413. Дарё гидротехника иншоотларининг пўлат конструкцияларини ҳисоблашда мазкур ШНҚнинг 12-боби ва 4-иловасида, шунингдек 38-жадвалига мувофиқ белгиланган иш шароитлари коэффициентлари олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
414. Сув муҳити таъсир қилмайдиган пўлат конструкциялар 1 — 13-бобларнинг талабларига мувофиқ лойиҳаланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
415. Сув муҳити таъсир қиладиган иншоотларни ҳисоблашда гидротехника иншоотларни лойиҳалашда гидротехник иншоотларни лойиҳалаш бўйича шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларининг талабларига мувофиқ коэффициентлари олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
416. Агар лойиҳа топшириғида қувурўтказгичда пулсацияланувчи оқим босими компонентининг мавжуд бўлса, қувурўтказгичнинг тройниклари ва айрилишларини толиқишга ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 10-боби талабларига мувофиқ ўтказишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
417. Икки ўқли чўзилишга учрайдиган элементларни толиқишга ҳисоблашни фактик кучланган ҳолатни ҳисобга олган ҳолда аниқроқ методлар билан амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

38-жадвал

Конструкция элементлари

Юкланишларнинг қуйидаги бирикмаларида иш шароитлари коэффициенти, gс

асосий

махсус

1. Қувурўтказгич элементларининг, ясси тиқинларнинг қопламаларидан ташқари, маҳаллий кучланишларни ҳисобга олмаган ҳолда ички босимни ҳисоблашда

0,70

0,95

2. Балка катагисиз ясси тиқинлардан ташқари, маҳаллий кучланишларни ҳисобга олган ҳолда ички босимга ҳисоблашда

1,10

1,5

3. Қувурўтказгичларнинг тиқинлари балка катагисиз ясси ички босимга ҳисобланганда

0,55

0,7

4. Қувурўтказгичларнинг элементлари ташқи босимга ҳисобланганда

тўғри чизиқли участкалар ва тирсакларнинг қобиқлари

0,80

0,9

бикрлик ҳалқалари

0,65

0,75

5. Ясси қопламаларнинг анкерлари

0,85

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
418. Затвор камералари ва сув ўтказгичларнинг ясси қопламалари қуйидагиларда мустаҳкамликка ҳисобланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
янги ётқизилган бетон ва қоплама ортига босим остида инъекция қилинувчи цементли қоришма босимида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сув ўтказгичдаги сув босимини ҳисобга олганда, қоплама ортидаги бетондаги фильтрацион сув босимида.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
419. Ғилдирак ва катокли затворлар остидаги ишчи йўлларни мустаҳкамликка ҳисоблаш ғилдираш юзаларининг эгилиши ва маҳаллий эзилиши, деворнинг маҳаллий сиқилиши, асос остидаги бетоннинг сиқилиши шартларида бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
420. Узунлик бўйича ўзгарувчи диаметрларга эга қувур йўллари ўзгармас диаметрли қисмларга бўлиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қувурнинг бир диаметридан бошқасига ўтиш конуссимон гардишлар ёки бўғинлар билан бажарилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19-боб. Эгилувчан деворли балкаларни лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
421. Симметрик қўштавр кесимли эгилувчан деворли, статик юкланишни кўтарувчи ва девор текислигида эгилувчи кесиладиган балкалар учун оқувчанлик чегараси 430 N/ mm2 гача бўлган пўлатлар қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
422. Статик юкланишни кўтарувчи, фақат кўндаланг бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланган девор текислигида эгилувчи кесиладиган балкаларнинг мустаҳкамлиги, деворнинг шартли эгилувчанлиги бўлганда, қуйидаги формула бўйича текширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(170)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M ва Q — кўриб чиқилаётган кесимдаги кўндаланг куч ва моментнинг қиймати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Muқуйидаги формула бўйича ҳисобланадиган моментнинг чегаравий қиймати
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(171)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Qu — қуйидаги формула бўйича ҳисобланадиган кўндаланг кучнинг чегаравий қиймати
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (172)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 171 ва 172-формулалари қуйидагиларни билдиради:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t ва h — деворнинг қалинлиги ва баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Afбалка белбоғининг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва m — мазкур ШНҚнинг 166-бандига мувофиқ аниқланадиган критик кучланиш ва девор бўлмаси ўлчамларининг нисбати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — қуйидаги формулалар бўйича аниқланадиган коэффициент :
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(173)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлса
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(174)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
W min — балканинг сиқилган белбоғидан ва деворнинг унга туташадиган, баландлиги бўлган қисмидан иборат таврли кесим қаршилигининг минимал моменти (таврнинг балка белбоғига параллель бўлган ўз ўқига нисбатан);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — бикрлик қовурғалари қадами.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
423. Кесими мазкур ШНҚнинг 172-бандида кўрсатилгандан кам қабул қилиниши мумкин бўлмаган кўндаланг бикрлик қовурғалари қуйидаги формула бўйича аниқланувчи куч N билан сиқилган стерженлар каби устуворликка (барқарорлик) ҳисобланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (175)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда барча белгилар мазкур ШНҚнинг 422-бандига мувофиқ олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N қиймати қовурға устида жойлашган бир ерга йиғилган кучдан кам қабул қилинмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
424. Стерженнинг ҳисобий узунлиги га тенг деб қабул қилиниши, бироқ у 0,7h дан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
425. Икки томонли симметрик қовурға марказий сиқилишга, бир томонли қовурға эса девор ўқидан стерженнинг ҳисобий кесимининг оғирлик марказигача бўлган масофага тенг эксцентриситетли номарказий сиқилишга ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
426. Стерженнинг ҳисобий кесимига бикрлик қовурғаси ва қовурғанинг ҳар бир томонида кенглиги бўлган девор тасмасининг кенглигини ўз ичига олиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
427. Балка деворининг таянч устидаги қисми икки томонли таянч бикрлик қовурғаси билан мустаҳкамланиши ва у мазкур ШНҚнинг 175-бандига мувофиқ ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
428. Қовурға кенглигидан кам бўлмаган ва таянч қовурғадан ортиқ бўлмаган масофада мазкур ШНҚнинг 423-бандига мувофиқ ўлчамли қўшимча икки томонлама бикрлик қовурғаси ўрнатилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
429. Ушбу ШНҚнинг 114-банди а-кичик банди талаблари бажарилганда ёки ҳисобий узунлик бўлганда (бу ерда bfсиқилган белбоғ кенглиги) балкаларнинг устуворлиги (барқарорлик) текширилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
430. Сиқилган белбоғ осилмаси кенглигининг белбоғ қалинлигига нисбати дан кам бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
431. Мазкур ШНҚнинг 28-формуласидан аниқланувчи балка деворидаги маҳаллий кучланиш дан ошмаслиги, бунда қиймати мазкур ШНҚнинг 156-формуласи бўйича ҳисобланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
432. Балкалар эгилишини аниқлашда брутто балканинг кўндаланг кесимининг инерция моменти камайтирилиши лозим: пролётда қовурғалар мавжуд балкалар учун коэффициентга кўпайтириш йўли билан, оралиқда қовурғаларсиз балкалар учун — коэффициентга кўпайтириш йўли билан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
433. Мазкур ШНҚнинг 421-банди бўйича балкаларда деворнинг шартли эгилувчанлиги бўлганда, текис тақсимланган юкланиш таъсир этганда ёки оралиқда жамланган бир хил юкланишлар сони 5 та ва ундан ортиқ бўлганда, улар бир-биридан ва таянчлардан тенг масофаларда жойлашганда, оралиқда деворни мазкур ШНҚнинг 25-расми бўйича кўндаланг қовурғалар билан мустаҳкамламасликка йўл қўйилади, бунда юкланиш девор текислигига нисбатан симметрик берилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25-расм. Эгилувчан деворли балка схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бундай балкаларнинг мустаҳкамлиги қуйидаги формула бўйича текширилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(176)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— балканинг кўтариш қобилиятига кўндаланг куч таъсирини ҳисобга олувчи ва формуладан аниқланувчи коэффициент.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда, ва деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20-боб. Перфорацияланган деворли балкаларни лойиҳалаш бўйича қўшимча талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
434. Перфорацияланган деворли балкалар оқувчанлик чегараси 530 N/mm2 гача бўлган пўлатдан ясалган қўш таврли прокат балкалардан лойиҳаланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Деворларни пайвандлаб улаш тўлиқ эритилган учма-уч чок билан бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
435. Девор текислигида эгиладиган балкаларни мазкур ШНҚнинг 26-расмига кўра мустаҳкамликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 39-жадвали формулалари бўйича бажарилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
436. Балкаларни барқарорликка ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 113-банди талабларига мувофиқ бажарилиши, бунда геометрик кўрсаткичлар тешикли кесим учун ҳисобланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 114-банди талаблари бажарилганда, тўсинларнинг барқарорлиги текширилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
437. бўлса (бу ерда t — деворнинг кичик қалинлиги), балкаларнинг девори таянч кесимларда бикрлик қовурғалари билан мустаҳкамланиши ва мазкур ШНҚнинг 110-бандига мувофиқ ҳисобланиши, бунда таянч кесими яқинида c ³ 250 mm деб олиниши керак (26-расм).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
438. нисбат бўлганда ёки мазкур ШНҚнинг 111-банди талаблари бажарилмаганда балканинг кесимларида бикрлик қовурғалари мазкур ШНҚнинг 172-банди талабларига мувофиқ ўрнатилиши лозим. Бир жойга тўпланган юклар балканинг тешиклар билан кучсизланмаган кесимларидагина жойлаштирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
439. Сиқилган таврли кесим деворларининг баландлиги ушбу ШНҚнинг 180-банди талабларини қаноатлантириши, унинг мазкур ШНҚнинг 98-формуласида деб олиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
440. нисбатли балкаларнинг эгилишини аниқлашда (бу ерда l — тўсин пролёти) тешикли балка кесимининг инерция моменти 0,95 коэффициентга кўпайтирилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26-расм. Перфорацияланган деворли балка қисмининг схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

39-жадвал

Балка кесимларини мустаҳкамликка ҳисоблаш учун формулалар (26-расм)

устки таврли

пастки таврли

таянч

1 нуқта

3 нуқта

2 нуқта

4 нуқта

 

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39-жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M — балка кесимидаги эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q1 ва Q2 — таврли кесимлар қабул қиладиган, ва га тенг бўлган кўндаланг кучлар,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q — балка кесимидаги кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
J1 ва J2 — устки ва пастки таврли кесимларнинг токчаларга параллель бўлган ўз ўқларига нисбатан инерция моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q3 — тянчдан (c+s-0,5a) масофада балка кесимидаги кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jxтешикли балка кесимининг х-х ўқига нисбатан инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
W1,maxва W1,min — устки таврли кесимнинг энг катта ва энг кичик қаршилик моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
W2,max ва W2,min — пастки таврли кесимнинг энг катта ва энг кичик қаршилик моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ry1, Ru1, Ry2, Ru2 — устки ва пастки таврли кесимлар учун прокатнинг ҳисобий қаршиликлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21-боб. Реконструкция қилинаётган бинолар ва иншоотларнинг конструкцияларини лойиҳалаш бўйича талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Умумий талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
441. Бино ва иншоотларнинг конструкцияларида нуқсонлари бўлган ёки шикастланган конструктив элементларнинг юк кўтариш қобилияти ва деформацияланишини текшириш ҳисоб-китобларини таҳлил қилиш асосида амалга оширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
442. Сақланувчи конструкциялар кучайтирилганда ёки иш шароитлари ўзгартирилганда, уларнинг ишлаш ҳолати таъминлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
443. Ишга лаёқатлилиги чекланган ҳолатдаги конструкциялар, назорат таъминланганда, уларни текширишдан реконструкция қилишгача бўлган даврда кучайтирмасликка йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
444. Конструкциялар кучайтирилганда кучайтириш элементлари ва конструкциялари сақлаб қолинаётган конструкциялар билан бирга ишлашга киритилишини таъминловчи ишларни бажариш конструктив ечимлари орқали амалга оширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
445. Конструкцияларнинг кучлари ва вақтинчалик юкланишларни сунъий бошқаришдан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Пўлат ва бирикмаларнинг ҳисобий хусусиятлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
446. Сақлаб қолинаётган конструкциялар прокати, букилган профиллари ва қувурларининг ҳисобий қаршиликлари мазкур ШНҚнинг 54-55-банди талабларига мувофиқ тайинланиши, бунда Ryn, Run ва gm қийматлари қуйидагича қабул қилиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
оқувчанлик чегараси ва вақтинчалик қаршиликнинг синовда аниқланган минимал қийматлари бўйича, gm = 1,2;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пудлинг пўлати учун Ry 170 Н/mm2 дан, конвертерли, мартен ва электр пўлат учун — 210 Н/ mm2 дан ошмаслиги керак;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 27772-2015 бўйича тайёрланган прокат учун gm = 1,025;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 380-2005 ва ГОСТ 19281-2014 бўйича тайёрланган прокат учун gm = 1,05;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қолган барча прокат учун gm = 1,1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
оқувчанлик чегараси ва вақтинчалик қаршиликнинг мазкур металл маҳсулоти учун минимал қийматлари бўйича, gm = 1,1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатни идентификация қилишнинг иложи бўлмаганда синовларнинг минимал натижасига кўра, gm = 1,1;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ry 210 Н/ mm2 дан ортиқ бўлмаслиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
447. Элементларидаги нормал кучланишлари 165 Н/mm2 дан юқори бўлмаган конструкцияларнинг металлини синовдан ўтказмасликка йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
448. Реконструкция қилиниши ёки кучайтирилиши зарур бўлган конструкцияларнинг пайвандли бирикмаларининг ҳисобий қаршилиги конструкцияларда қўлланилган пўлат маркаси, пайвандлаш материаллари, пайвандлаш тури, чокларнинг ўрни ва уларни назорат қилиш усулларини ҳисобга олган ҳолда белгиланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
449. Болтларнинг кесилиш ва чўзилишга, шунингдек болтлар билан бириктирилган элементларнинг эзилишига қарши ҳисобий қаршиликлар мазкур ШНҚнинг 46-банди талабларига мувофиқ аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
450. Болтларнинг мустаҳкамлик синфини аниқлашнинг иложи бўлмаса, бир болтли бирикмаларни ҳисобий қаршиликларининг қийматлари Rbs = 150 N/mm2 ва Rbt = 160 N/mm2 деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
451. Михпарчинли бирикмаларнинг ҳисобий қаршиликлари мазкур ШНҚнинг 39-жадвалидан олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
452. Ҳисобий қаршиликлар қуйидаги 40-жадвалдан Ст 2 маркали пўлатдан С гуруҳи михпарчинларидаги бирикмалар учун каби олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
453. Михпарчинли бирикмаларни ҳисоблаш мазкур ШНҚнинг 228-банди формулалари бўйича бажарилиши, Rbs = Rrs, Rbp = Rrp, Rbt = Rrt, Ab = Abn = Ar = 0,785 d, gb = 1, db = dr деб олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

40-жадвал

Кучланганлик ҳолати

Шартли белгилар

Бирикма гуруҳи

Михпарчинли бирикмаларнинг ҳисобий қаршиликлари, N/ mm2

пўлат маркаларидан парчинмихларнинг кесишиш ва чўзилишга

уланаётган элементларнинг эзилишига

Ст2,Ст3

09Г2

Кесилиш

B

180

220

-

C

160

-

-

Чўзилиш (бошчасининг узилиши)

B, C

120

150

-

Эзилиш

B

-

-

C

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
В гуруҳига михпарчинлар йиғилган элементлар ёки деталларда кондуктор бўйлаб пармаланган тешикларга жойлаштирилган бирикмаларни ўз ичига олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
C гуруҳига михпарчинлар босиб тешилган тешикларга ёки кондукторсиз пармалаб тешилган тешикларга жойлаштирилган бирикмалар киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Яширин ёки ярим яширин бошли михпарчинлардан фойдаланилганда, михпарчинли бирикмаларининг кесилиш ва эзилишга ҳисобий қаршилиги 0,8 коэффициентга кўпайтириш орқали камайтирилади. Ушбу михпарчинларни чўзилишга ишлашига йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Конструкцияларни кучайтириш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
454. Мусбат ҳароратда фойдаланилаётган ва кам углеродли қайнама пўлатдан, шунингдек, синовларнинг натижаларига кўра зарбий қайишқоқлик қийматлари ушбу ШНҚнинг 11-банди талабларига мувофиқ конструкциялар гуруҳлари учун пўлатларга шунингдек агар мазкур пўлатлардан ясалган элементлардаги кучланишлар реконструкцияга қадар мавжуд бўлган қийматлардан ошмаса, кучайтирилиши ёки алмаштирилишига йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
455. Конструкциянинг ҳисобий схемаси унинг ҳақиқий ишлаш хусусиятларини, шу жумладан геометрик шаклининг амалдаги оғишларини, кесимларнинг ўлчамларини, элементларни улаш тугунларини маҳкамлаш ва бажариш шартларини ҳисобга олган ҳолда қабул қилиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
456. Конструкциялар ва уларнинг бирикмалари элементларининг текшириш ҳисоблари аниқланган нуқсонлар ва шикастланишларни, коррозион эскиришни, улаш ва таянишнинг ҳақиқий шароитларини ҳисобга олган ҳолда амалга оширилиши, бунда мазкур ШНҚнинг 4-иловасидаги 1-жадвалнинг 7 ва 10 позициялари учун gс = 1,0 коэффициентини олган ҳолда элементларни ҳисоблаш деформацияланиш схемаси бўйича амалга оширилишига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
457. Мазкур ШНҚнинг 6, 8 — 12, 14-боблари ва 378-банди, талабларининг юкланишларга ва вертикал эгилишларни чекловчи таъсирларга доир талабларини қаноатлантирмайдиган конструкциялар кучайтирилиши ёки алмаштирилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур бўлимда кўрсатилган ҳолатлар бундан мустасно.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
458. Геометрик шакл, элементлар ва боғланишлар ўлчамларининг номинал қийматлардан оғишлари, агар улар ишларни бажариш ва қабул қилиш тартиблари билан йўл қўйиладиган қийматлардан ортиқ бўлса, нормал фойдаланишга тўсқинлик қилмаса, конструкцияларнинг кўтариш қобилияти ушбу ШНҚнинг 456-банди талабларини ҳисобга олган ҳолда таъминланган тақдирда бартараф этилмаслигига йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
459. Конструкцияларнинг элементларини қуйидаги ҳолларда кучайтирмасликка йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
уларнинг вертикал ва горизонтал эгилишлари ва силжишлари ҚМҚ 2.01.07-96 ва мазкур ШНҚнинг 383-банди талаблари билан белгиланган чегаравий қийматлардан ортиқ бўлса, бироқ технологик талаблардан келиб чиқиб нормал фойдаланишга тўсқинлик қилмаса;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
уларнинг эгилувчанлиги мазкур ШНҚнинг 160-бандида белгиланган чегаравий қийматлардан ортиқ бўлса, бироқ конструкциялар ҳолатидаги оғишлар ҚР 03.02-23 да белгиланган қийматлардан ошмаса ва элементлардаги кучлар бундан буён фойдаланиш жараёнида ўсиб бормаса, шунингдек, мазкур элементлардан фойдаланиш имконияти ҳисоб ёки синовлар билан текширилганда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
460. Бинолар ва иншоотларнинг пўлат конструкцияларини реконструкция қилиш лойиҳаларини ишлаб чиқишда кўтариш қобилияти захираларини аниқлаш ва улардан фойдаланиш ишлаб чиқариш жараёнини тўхтатмасдан реконструкция қилишни амалга ошириш имконини берувчи конструктив ечимларни қўллаш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
461. Конструкцияларни кучайтиришда дастлабки тарзда кучлантириш ва кучларни фаол бошқариш (шу жумладан пайвандлаш, конструктив ва ҳисобий схемаларни ўзгартириш ҳисобига) имкониятини, шунингдек пўлатнинг эластик ва пластик ишини, конструкцияларнинг ингичка деворли элементлари ҳамда қопламалари ўта критик ишини амалдаги шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига мувофиқ ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
462. Кучайтириш конструкциялари ва уни бажариш усуллари мазкур ШНҚнинг 227-бандига мувофиқ кучайтириш жараёнида элементларнинг йўл қўйилмайдиган қўшимча деформацияларини пасайтириш чораларини назарда тутиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
463. Кучайтириш ишларини бажариш жараёнида конструкцияларнинг кўтариш қобилияти кесимларни болтлар учун қўшимча тешиклар билан кучсизланиши ва пайвандлаш таъсирларини ҳисобга олган ҳолда таъминланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кучайтиришда конструкция тўлиқ ёки қисман юкдан бўшатилган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
464. Ноагрессив ёки кучсиз агрессив муҳитда минус 40 °С дан паст бўлмаган ҳисобий ҳароратда фойдаланиладиган 2, 3 ва 4 гуруҳлар конструкцияларида мазкур ШНҚнинг 16-бандига мувофиқ кучайтириш деталлари ва мавжуд конструкция биргаликда ишлашини таъминлаш учун ён томонда узуқ-узуқ қанот чокларини қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
465. Бурчак чоклари қўлланадиган барча ҳолларда минимал зарур катетлар тайинланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
466. Чокларнинг уч қисмларини оралиқ қисмлар катетидан катта катет билан лойиҳалашга ва уларнинг ўлчамларини ҳисобга мувофиқ белгилашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
467. Қуйидаги конструкцияларнинг элементларини кучайтиришда комбинацияланган уланмаларни қўллашга йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
михпарчинли уланмаларни фрикцион уланмалар билан бирга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
михпарчинли уланмаларни А синфси аниқлигидаги болтлар билан бирга.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
468. Кучайтириш вақтида пайвандлаш туфайли қизишга йўлиқадиган 1, 2, 3 ёки 4 конструкциялар гуруҳларининг мазкур ШНҚнинг 11-бандга мувофиқ элементларида ҳисобий кучланиш sd тегишли равишда 0,2Ry, 0,4Ry, 0,6Ry ёки 0,8Ry қийматларидан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
sd кучланишни кучайтириш пайтида таъсир этувчи юкланишлардан, кучайтирилмаган кесим учун конструкцияларнинг ҳақиқий ҳолати (кесимнинг кучсизланиши, элементнинг қийшайиши ва бошқалар)ни ҳисобга олган ҳолда аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
469. Белгиланган кучланишлар ошиб кетган бўлса, конструкцияларни юкдан бўшатиш ёки вақтинчалик таянчлар ўрнатилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
470. Кесимни ошириш орқали кучайтирилган конструкция элементларини ҳисоблашда конструкция ва кучайтириш материалларининг турли ҳисобий қаршилигини ҳисобга олиш керак. Агар улар орасидаги фарқ 15 фоизидан кўп бўлмаса, улардан кичикларига тенг бўлган битта ҳисобий қаршиликни олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
471. Элементларнинг марказий сиқилиш ва эгилиш билан сиқилишдаги барқарорлигини ҳисоблашда, кучайтирилган кесим учун ҳисобий қаршиликнинг қуйидаги формула бўйича аниқланадиган келтирилган қийматини олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ry,ef = Ry , (177)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ryмазкур ШНҚнинг 337-банди талабларига мувофиқ аниқланган асосий металлнинг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
k — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган коэффициент
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(178)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rya — кучайтирувчи металлнинг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A, I — элемент кучайтирилмаган кесимининг барқарорликни текшириш текислигига перпендикуляр бўлган ўқига нисбатан юзи ва инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Aa, Ia — шунинг ўзи, бутун элементнинг кучайтирилган кесими учун.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
472. Кесимларни катталаштириш йўли билан кучайтирилган элементларни мустаҳкамлик ва барқарорликка ҳисоблаш кучайтириш пайтида элементда мавжуд бўлган кучланишларни (конструкцияларнинг юкланишдан бўшатишни) ҳисобга олган ҳолда бажарилиши, бунда элементларнинг бошланғич қийшайишлари, кучайтирилган кесимни оғирлик марказининг силжиши ва пайвандлаш натижасида қийшайишлар ҳисобга олиниши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
473. Пайвандлашдан қийшайишларни марказий сиқилиш ва эгилиш билан сиқилишдаги элементларнинг барқарорлигини текширишда иш шароитларининг қўшимча коэффициенти gc,ad = 0,8 ни киритиш орқали ҳисобга олишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
474. Мазкур ШНҚнинг 470-бандига мувофиқ битта ҳисобий қаршилик қабул қилинган элементларни мустаҳкамликка текшириш, мазкур ШНҚнинг 37, 38 ва 47-формулалари бўйича ҳисоблашдан ташқари, кучайтиришдан олдин мавжуд бўлган кучланишларни ҳисобга олмасдан тўлиқ ҳисобий кучга бажарилишига йўл қўйилади, тўсинларининг деворларини маҳаллий барқарорликка текширишда эса иш шароитларининг қўшимча коэффициенти gс,ад = 0,8 дан фойдаланишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
475. Конструкцияларнинг кесимларни катталаштириш йўли билан кучайтириладиган элементларини мустаҳкамликка ҳисоблаш қуйидаги формулалар бўйича бажарилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
симметрик кучайтириладиган марказий чўзилган элементлар учун — мазкур ШНҚнинг 1-формуласи асосида олинади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
симметрик кучайтириладиган марказий сиқилган элементлар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N / (ARygNgc ) 1, (179)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
gN = 0,95 — пайвандлашдан фойдаланмай кучайтирилганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
gN = 0,95 — 0,25 sd / Ry — пайвандлашдан фойдаланиб кучайтирилганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
носимметрик кучайтириладиган марказий чўзилган, марказий сиқилган ва номарказий сиртда сиқилган элементлар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(180)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
gМ = 0,95 ¾ 1-гуруҳ конструкциялари учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
gМ = 1 ¾ 2-, 3- ва 4-гуруҳ конструкциялари учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N / (ARy) ³ 0,6 бўлса gМ = gN деб олиниши керак, бунда gN мазкур ШНҚнинг 179-формуладаги каби аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мх ва Му эгувчи моментларини кучайтирилган кесимнинг асосий ўқларига нисбатан аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
476. Мазкур ШНҚнинг 230, 239, 245, 250, 252, 259, 268, 270, 276, 305, 309, 339, 369, 390 — 296, 404-бандлари талабларидан четга чиққан ҳолда тайёрланган мавжуд пўлат конструкцияларни кучайтирмасликка йўл қўйилади, куйидаги шартлар бажарилганда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур четга чиқишлар туфайли юз берган конструкциялар элементларининг шикастланишлари мавжуд бўлмаганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
конструкциялардан фойдаланиш шароитларида ноқулай томонга ўзгаришлар чиқариб ташланган бўлмаганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўтариш қобилияти ва бикрлик ҳисобда мазкур ШНҚнинг 342, 344 ва 249-бандлари талабларини ҳисобга олган ҳолда асосланган бўлганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мазкур ШНҚнинг 186, 188-бандлари ва 11-боби кўрсатмаларига мувофиқ конструкциялар толиқишдан ва мўртликдан бузилишининг олдини олиш тадбирлари ўтказилаётган бўлганда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
1-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қийматларнинг ҳарф билан асосий белгиланиши
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A — брутто кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтнинг нетто кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— ҳовоннинг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— токчанинг (белбоғнинг) кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— нетто кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— деворнинг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бурчак чокининг металли бўйича кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— металл бўйича эриш чегарасининг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
E — эластиклик модули;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
F — куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
G — силжиш модули;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— тармоқ кесимининг инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— ферма белбоғи ва ҳовонни кесимининг инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— планка, қовурға кесимининг инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бўйлама қовурға кесимининг инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— балка, рельснинг буралиш инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
х-х ва у-у ўқларга нисбатан брутто кесимининг тегишли инерция моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— шунинг ўзи, нетто кесим учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
М — момент, эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
х-х ва у-у ўқларга нисбатан тегишли моментлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— қўшимча кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— колонна тармоғидаги моментдан бўйлама куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q — кўндаланг куч, силжиш кучи;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бириктирувчи элементлар учун шартли кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бир хил текисликда жойлашган планкалар тизимига тегишли шартли кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— пойдевор болтларининг чўзилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— юқори мустаҳкам болтларнинг чўзилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтли бирикмаларнинг эзилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтларнинг кесилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтларнинг чўзилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— болтлар учун давлат стандартлари ва техник шартлар бўйича вақтинчалик қаршиликка тенг қабул қилинган болт пўлатининг норматив қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— U-шаклли болтларнинг чўзилишга вақтинчалик қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— катокларнинг диаметрал қисилишга ҳисобий қаршилиги (ҳаракатчанлиги чекланган конструкцияларда эркин тегинишда);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— юқори мустаҳкам симнинг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
цилиндр шаклидаги шарнирларда (цапфаларда) зич тегиб тургандаги маҳаллий эзилишга ҳисобий қаршилик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатнинг кўндаланг кесилган жойининг ҳисобий қаршилиги (жойига мослаб қўйиш мавжудлигида);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатнинг силжишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— пўлатнинг прокат қалинлиги йўналишидаги чўзилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
вақтинчалик қаршилик бўйича пўлатнинг чўзилиш, сиқилиш ва эгилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлат учун давлат стандартлари ва техник шартларга мувофиқ минимал қийматга тенг қабул қилинган пўлатнинг узилишга вақтинчалик (норматив) қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чок метали бўйича бурчак чокларнинг кесилишга (шартли) ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандланган чокларнинг сиқилишга, чўзилишга, эгилишга чидамлилиги бўйича ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
вақтинчалик қаршилик бўйича чок металлнинг норматив қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайванд чокларининг силжишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандланган чокларнинг сиқилишга, тарангликка, эгилишга оқувчанлик чегараси бўйича ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эриш чегараси метали бўйича бурчак чокларининг кесилишга (шартли) ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлатнинг сиқилишга, тарангликка, эгилишга оқувчанлик чегараси бўйича ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пўлат учун давлат стандартлари ва техник шартларга мувофиқ оқувчанлик кучи қийматига тенг олинган пўлатнинг оқувчанлиги (норматив қаршилик);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S — нейтрал ўққа нисбатан брутто кесимнинг силжийдиган қисмининг статик моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мос равишда х ва у-у ўқларга нисбатан брутто кесимнинг қаршилик моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
-мос равишда х ва у-у ўқларга нисбатан нетто кесимнинг қаршилик моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — кенглик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bef — ҳисобий кенглик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bf — токчанинг (белбоғнинг) кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bh — қовурғанинг туртиб чиққан қисми, осилиб турган қисмининг кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c; cx; cy — мос равишда х-х ва у-у ўқларга нисбатан эгилишда пластик деформацияларни ривожланишини ҳисобга олган ҳолда мустаҳкамликни ҳисоблаш учун коэффициентлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
e — кучнинг эксцентриситети;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — баландлик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hef — деворнинг ҳисобий баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
hw — деворнинг баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
i — кесимнинг инерция радиуси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
imin — кесимнинг энг кичик инерция радиуси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ix; iy — мос равишда х-х ва у-у ўқларга нисбатан кесимнинг инерция радиуси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
kf — бурчак чокининг катети;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — узунлик, пролёт;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lc — устун, колонна, тиргакнинг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ld — ҳовоннинг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lef — ҳисобий, шартли узунлик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lm — ферма ёки колонна белбоғи панелининг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ls — планканинг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lw — пайванд чокининг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lx;lyх-х ва у-у ўқларига мос равишда перпендикуляр текисликлардаги элементларнинг ҳисобий узунликлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — нисбий эксцентриситет ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— келтирилган нисбий эксцентриситет ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r — радиус;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — қалинлик;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tf — токчанинг (белбоғнинг) қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
tw — деворнинг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bf, bz, — мос равишда чок металли ва эриш чегараси металли бўйича бурчак чокини ҳисоблаш учун коэффициентлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бирикманинг шартли иш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— шартли иш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— вазифасига кўра ишончлилик коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— материал бўйича ишончлилик коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— вақтинчалик қаршилик бўйича ҳисоблашдаги ишончлилик коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — кесим шаклининг таъсир коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
l — эластиклик ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— шартли эластиклик ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lef — икки томони очиқ стержень кесимининг келтирилган эластиклиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— икки томони очиқ стержень кесимининг келтирилган шартли эластиклиги
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— деворнинг шартли эластиклиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— деворнинг энг юқори шартли эластиклиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мос равишда х-х ва у-у ўқларига перпендикуляр бўлган текисликларда элементнинг ҳисобий эластиклиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V — пўлатнинг кўндаланг деформацияси коэффициенти (Пуассон);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
маҳаллий кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мос равишда х-х ва у-у ўқларига параллель бўлган нормал кучланишлар х-х и у-у;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— уринма кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— бўйлама эгилиш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
балкалар барқарорлигини эгилиш-чийратиш шаклидаги ҳисобий қаршиликларни камайтириш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— номарказий сиқилишдаги ҳисобий қаршиликларни камайтириш коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
2-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

1-жадвал

ГОСТ бўйича пўлат

t ≥ — 40 бўлгандаги конструкциялар гуруҳи

27772

535, 14637

19281

1

2

3

4

С235

Ст3кп2,Ст3пс2

 

-

-

+а)

+

С245

Ст3пс5

 

-

+б)

+

-

С255

Ст3сп5

 

+

+

+

-

С275

 

 

-

+б)

+

-

С285

Ст3сп5

 

+

+

+

-

С345

 

09Г2С

+3/12

+1/4

+1/4

-

С345К

 

 

-

+

+

-

С375

 

09Г2С

+3/12

+1/4

+1/4

-

С390

 

10ХСНД

+/12

+/6

+/6

-

С440

 

 

+

+

+

-

С590

 

 

-

+

+

-

С590К

 

 

-

-

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. 2 mm ва ундан қалин листли прокатга ва 4 mm ҳамда ундан қалин шаклдор прокатга жорий қилинади. Қалинлик 5 mm дан кам бўлганда, жадвалда келтирилган пўлатлар зарбий қайишқоқлиги бўйича талабларсиз қўлланилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. С235 пўлатдан 5 mm дан юпқа прокатни барча гуруҳдаги конструкциялар учун қўллаш мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. С345Т ва С375Т пўлатдан прокат иссиқ термомустаҳкамланган С345 ва С375 пўлати сифатида етказиб бериладиган шаклдор прокатни, тайёрланганда 700 °С ҳароратдан юқори ҳароратда металлизация ёки пластик деформациядан ўтказиладиган конструкцияларда қўллашга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

2-жадвал

Пўлат маркаси

(қалинлик, mm)

ГОСТ ёки ТШ

t ≥ -40 бўлганидаги конструкциялар гуруҳи

1

2

3

4

ВСт3кп (до 4)

ГОСТ 10705-80а)

-

+2г)

+2 г)

+2 г)

Вст3кп (4,5-10)

ГОСТ 10705-80а)

-

-

+2в, г)

+2в, г)

Вст3пс (до 5,5)

ГОСТ 10705-80а)

-

+2 г)

+2 г)

+2 г)

Вст3пс (6-10)

ГОСТ 10705-80а)

-

+6

+6

+6

Вст3пс (5-15)

ГОСТ 10706-76б)

-

-

+4

+4

20

ГОСТ 8731-74

+д)

+

+

-

09Г2С

ГОСТ 8731-74

+д)

+

+

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-жадвалда қўлланилган белгилар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«+» ва «-» белгилари, мос равишда ушбу пўлатдан фойдаланиш ёки фойдаланиш эмаслигини билдиришади «+» белгиси ёнидаги рақам пўлат тоифасини кўрсатади, ушбу белги ёнидаги ҳарфлар эса, қуйидагиларни ифодалайди:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
В гуруҳи, ГОСТ 10705 1-жадвал;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
В гуруҳи ГОСТ 10706-76, 1.6-банд бўйича қўшимча талаблар билан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қалинлиги 10 mm гача прокат қўлланилсин, устун ва таянчларда эса, қалинлиги 16 mm гача прокат қўлланилсин;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ЮКЛ, ОТМ, КТ таянчларидан бошқа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 8731-74 бўйича чоксиз, иссиқлайин деформацияланган қувурларни баландлиги 60 метрдан ортиқ юқори кучланишли электр узатиш линияларининг катта ўтишларининг махсус пайванд таянчлари, алоқанинг антенна иншоотлари ва бошқа махсус иншоотлар учун, зарбавий қайишқоқлик бўйича 30 J/cm2 дан кам бўлмаган қўшимча талаб билан (синов ҳарорати минус 20 °С) қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қуймалардан тайёрланган, «Л» маркировкали, бузмайдиган усул билан назоратдан ўтмаган чоксиз, иссиқлайин деформацияланган қувурлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

3-жадвал

Пўлатнинг норматив қаршиликлари, Н/mm2

Элементлар таркиби1), фоизи

(дан ортиқ эмас)

Сэ, фоизи

(дан ортиқ эмас)

C

P

S

Ryn < 290

0,22

0,040

0,0452)

-

290 ≤ Ryn < 390

0,14

0,035

0,0352)

0,45

390 ≤ Ryn < 490

0,12

0,0153)

0,0153)

0,46

490 ≤ Ryn < 590

0,13

0,015

0,010

0,47

Ryn ≥ 590

0,15

0,010

0,005

0,51

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 27772-2015 бўйича тайёр пўлатда кимёвий таркибдаги чегаравий оғишлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Донадорликни майдалашга қаратилган термик ишлов берилса, S ≤ 0,025фоизи.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S + P ≤ 0,020 фоизи.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
э, фоизи) углерод эквивалентини қуйидаги формула бўйича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда C, Mn, Si, Cr, Ni, Cu, V, Nb, Mo, P — элементларнинг массавий улуши, фоизи. (углерод, марганец, кремний, хром, никель, мис, ванадий, ниобий, молибден, фосфор)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қаршилиги 290 ≤ Ryn < 390 Н/mm2 бўлган пўлатлар учун таркибида углерод мавжудлигини 0,17 фоизи гача оширишга йўл қўйилади. қаршилиги 390 ≤ Ryn < 490 Н/mm2 бўлган шаклдор профиллар учун таркибида фосфор мавжудлигини P ≤ 0,030 фоизигача олтингугурт мавжудлигини S ≤ 0,025фоизи гача оширишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

4-жадвал

Ҳисобий ҳарорат, °С

Конструкциялар гуруҳлари

Прокатнинг оқувчанлик чегараси, Н/mm2

Ryn < 290

290 ≤ Ryn < 390

390 ≤ Ryn < 490

Ryn ≥ 490

Зарбий қайишқоқлик кўрсаткичлари, J/cm2

KCA

KCV

KCV

KCV

KCV

ҳароратда зарбий эгилишга синалганида, °С

+20

+20

0

-20

-20

-40

-40

-60

-60

t ≥ -40

1, 2, 3

29

34

-

-

34

-

34

-

40

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. KСА — механик эскиртиришдан сўнг U-симон кесик билан +20 °С ҳароратда синов ўтказганда, ГОСТ 9454-78 бўйича 1-турдаги намуналарнинг зарбий қовушқоқлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
KCV — V-симон кесикли намуналарнинг зарбавий қовушқоқлиги (ГОСТ 9454-78 бўйича 11-тур).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қалин листли прокатда кўндаланг намуналар, шаклдор ва навлида бўйлама намуналар синалади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

5-жадвал

Пўлат

Пайванд учун материаллар

Карбонат ангидрид газида (ГОСТ 8050-85 бўйича) ёки унинг аргон билан аралашмасида (ГОСТ 10157-2016 бўйича)

Флюс остида (ГОСТ 9087-81 бўйича)

Кукунли сим билан (ГОСТ 26271-84 бўйича)

Қопланган электродлар билан (ГОСТ 9467-75* бўйича)

Марка

Электрод тури

пайвандлаш сими

флюс

кукунли сим

Ryn < 290

Св-08Г2С

Св-08А

АН348-А,

АН60а)

ПП-АН-3,

ПП-АН-8

Э42а), Э42А

Св-08ГА

Э46а), Э46А

290 ≤ Ryn < 590

Св-10ГАб)

АН-17-М,

АН-43,

АН-47,

АН-348-Ав)

Э50а), Э50А

Св-10Г2б),

Св-10НМА

-

Ryn ≥ 590

Св-08Г2С,

Св-08ХГСМА

Св10НМА

АН-17-М

Э60

Св-10ХГ2СМА

Св-08ХН2ГМЮ

Э70

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
АН-60 флюси ва Э42, Э46, Э50 турдаги электродлар t ≥ -40 °С ҳисобий ҳароратида 2, 3 гуруҳ конструкциялари учун қўлланилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
АН-43 флюси билан бирга қўлланилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
АН-348-А флюси учун t < -40 °С ҳисобий ҳароратларида барча қалинликка эга элементларни пайвандлаганда чок металлининг механик хусусиятларининг қўшимча назорати талаб этилади, ҳисоб ҳароратлари t ≥ -40 °С бўлганда, 32 mm дан ортиқ қалинликлар назоратдан ўтказилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Тегишли техник-иқтисодий асосланиш мавжудлигида конструкцияларни пайвандлаш учун мазкур жадвалда келтирилмаган пайванд материалларидан (сим, флюслар, ҳимояловчи газлар) фойдаланиш йўл қўйилади. Бунда, улардан фойдаланган ҳолда бажарилаётган чок металлининг механик хусусиятлари мазкур жадвалга мувофиқ қўлланилган материаллар билан таъминланадиган хусусиятлардан паст бўлмаслиги зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

6-жадвал

Конструкциялар

ГОСТ

Ҳисобий ҳароратда пўлат маркаси, t оC

³ -40

Ҳаводаги электр узатиш линиялари, тақсимловчи мосламалар ва контактли тармоқлар таянчларидан ташқари конструкциялар

ГОСТ 535-2005

Ст3пс2, Ст3сп2,

ГОСТ 1050-2013

20

U-симон болтлар учун ҳамда ҳаводаги электр узатиш линиялари, тақсимловчи мосламалар ва контактли тармоқлар таянчларининг пойдевор болтлари учун

ГОСТ 535-2005

Ст3пс4, Ст3сп4

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

7-жадвал

Тавсиф

Қиймат

Зичлик ρ, kg /m3:

 

пўлат прокат ва пўлат қуймалар

7850

кул ранг чўяндан қуймалар

7200

Чизиқли кенгайиш коэффициенти α, ºC-1:

 

пўлат прокат ва пўлат қуймалар

0,12 · 10-4

кул ранг чўяндан қуймалар

0,11 · 10-4

Эластиклик модули Е, Н/mm2:

 

пўлат прокат ва пўлат қуймалар

2,06 · 105

қуйидаги маркали кул ранг чўяндан қуймалар::

 

СЧ15

0,83 · 105

СЧ20, СЧ25, СЧ30;

0,98 · 105

Параллель симлар боғлари ва арқонлари

1,96 · 105

Пўлат канатлар:

 

спиралли ва ёпиқ кўтариб турувчи

1,67 · 105

икки карра эшилган

1,47 · 105

икки карра эшилган нометал ўзакли

1,27 · 105

Прокат пўлати ва пўлат қуймаларнинг силжиш модули G, Н/mm2:

 

пўлат прокат ва пўлат қуймалар

0,78 · 105

кул ранг чўяндан қуймалар

0,44 · 105

Кўндаланг деформация коэффициенти (Пуассон) ν:

 

пулат прокат ва пўлат қуймалар

0,30

кул ранг чўяндан қуймалар

0,25

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: эластиклик модули қийматлари, бутун канат учун узилиш кучланишининг 60 фоизи дан кам бўлмаган кучланиш билан дастлаб чўзилган канатлар учун берилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
3-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

1-жадвал

Кучланган ҳолат ва ҳисобий қаршилик таснифлари

Шартли белгилар

Пўлат прокат ва қувурларнинг ҳисобий қаршилиги

Чўзилиш, сиқилиш ва эгилиш:

 

 

Оқувчанлик чегараси бўйича

Ry

Ry =Ryn /g m

вақтинчалик қаршилик бўйича

Ru

Ru = Run /g m

Силжиш

Rs

Rs = 0,58 Ryn /gm

Эзилиш:

 

 

кўндаланг кесилган жойи юзасининг (мослаб жойлаштириш мавжудлигида)

Rp

Rp = Run / g m

цилиндрик шарнирларда (цапфаларда) зич тегиб тургандаги маҳаллий

Rlp

Rlp = 0,5 Run /g m

Катокларнинг диаметрал сиқилишга ҳисобий қаршилиги (ҳаракатланиши чекланган конструкцияларда эркин тегишда)

Rcd

Rcd = 0,025 Run /g m

Прокат қалинлиги йўналишидаги чўзилиш t (t 60 mm гача бўлганда)

Rth

Rth = 0,5 Run /g m

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бу ерда g m — материал бўйича ишончлилик коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: Ryn оқувчанлик чегараси бўйича ва Run вақтинчалик қаршилик бўйича норматив қаршиликларни, s т оқувчанлик чегарасининг ва s в вақтинчалик қаршиликнинг минимал қийматларига тенг деб қабул қилиниши, ишлатилаётган конструкцияларнинг техник ҳолатини баҳолаганда эса, конструкциялардан танланган намуналарни синаш маълумотларини статистик ишлаш натижалари асосида олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

2-жадвал

Прокат ва қувурларга давлат стандарти ёки техник шартлар

Материал бўйича ишончлилик коэффициенти gm

ГОСТ 27772-2015 (С590 ва С590К пўлатларидан ташқари) ва ГОСТ 27772-2015 бўйича прокат хоссаларини назорати процедурасини қўллайдиган бошқа техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар

1,025

Оқувчанлик чегараси 380 Н/mm2 дан юқори бўлган сортли прокат учун ГОСТ 19281-2014, қувурлар учун ГОСТ 8731-74

1,100

Қолган прокат ва қувурлар учун мазкур нормативлар талаблари

1,050

Прокат ва қувурлар учун техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар

1,100

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

3-жадвал

ГОСТ 27772-2015 бўйича пўлат

Прокатнинг қалинлиги1), mm

Прокатнинг норматив қаршилиги2), Н/mm2

Прокатнинг ҳисобий қаршилиги3), Н/mm2

Ryn

Run

Ry

Ru

С235

2 дан 8 гача

235

360

230/225

350/345

С245

2 дан 20 гача

245

370

240/235

360/350

20 дан юқори 30 гача

235

370

230/225

360/350

С255

2 дан 20 гача

245

370

240/235

360/350

20 дан юқори 40гача

235

370

230/225

360/350

С285

2 дан 10 гача

275

390

270/260

380/370

10 дан юқори 20 гача

265

380

260/250

370/360

С345

2 дан 20 гача

325

470

315/310

460/450

20 дан юқори 40 гача

305

460

300/290

450/440

40 дан юқори 80 гача

285

450

280/270

440/430

80 дан юқори 100гача

265

430

260/250

420/410

С345K

4 дан 10 гача

345

470

335/330

460/450

С375

2 дан 20 гача

355

490

345/340

480/465

20 дан юқори 40 гача

335

480

325/320

470/455

С390

4 дан 50 гача

390

540

380/370

525/515

С440

2 дан 30 гача

440

590

430/420

575/560

30 дан юқори 50 гача

410

570

400/390

555/540

С590,С590K

10 дан 40 гача

590

685

575/560

670/650

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фасонли прокатнинг қалинлиги сифатида токча қалинлиги олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Норматив қаршилик сифатида оқувчанлик чегараси ва вақтинчалик қаршиликнинг кафолатланган қийматлари олинади. Ушбу қийматлар фақат битта бирликлар тизимида келтирилган вазиятларда (kgs/mm2), меъёрий қаршиликлар (N/mm2) тегишли қийматларни 9,81 га кўпайтириш ва 5 N/mm2 гача яхлитлаш йўли билан ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳисобий қаршиликларнинг қийматлари норматив қаршиликларни Е.2-жадвалга мувофиқ аниқланган материал бўйича ишончлилик коэффициентларига бўлиш, ва 5 N/mm2 гача яхлитлаш йўли билан ҳисобланган. ГОСТ 27772-2015 бўйича ёки ГОСТ 27772-2015 бўйича прокат хусусиятлари назорати процедурасини қўллайдиган бошқа техник жиҳатдан тартибга солиш соҳасидаги норматив ҳужжатлар (gm = 1,025) асосида етказиб бериладиган прокатнинг (С590К пўлатдан ташқари) ҳисобий қаршиликлари қийматлари келтирилган, махражда қолган прокатнинг (gm =1,050) да ҳисобий қаршиликлари келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

4-жадвал

Пўлатнинг маркаси

ГОСТ

Деворнинг қалинлиги, mm

Норматив қаршилик, N/mm2

Ҳисобий қаршилик, N/mm2

Ryn

Run

Ry

Ru

ВСт3кп, ВСт3пс, ВСт3сп

ГОСТ 10705-80

До 10

225

370

215

350

ВСт3пс4, ВСт3сп4

ГОСТ 10706-76

4-15

245

370

235

350

20

ГОСТ 8731-74

4-36

245

410

225

375

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

5-жадвал

Вақтинчалк қаршилик, N/mm2

Ҳисобий қаршилик, N/mm2

эзилишга

катокларнинг диаметрал сиқилишига (ҳаракатланиши чекланган конструкцияларда эркин тегишда)

Rcd

кўндаланг кесилган юзанинг (мослаб жойлаштириш мавжудлигида) Rp

цилиндрик шарнирларда (цапфаларда) зич тегиб турганидаги маҳаллий Rlp

360

351/343

176/171

9/9

370

361/352

180/176

9/9

380

371/362

185/181

9/9

390

380/371

190/185

10/10

400

390/381

195/190

10/10

430

420/409

210/204

10/10

440

429/419

215/209

11/11

450

439/428

220/214

11/11

460

449/438

224/219

11/11

470

459/448

229/224

11/11

480

468/457

234/228

12/12

490

478/467

239/233

12/12

510

498/486

249/243

12/12

540

527/514

263/257

13/13

570

556/543

278/271

14/14

590

576/562

288/281

14/14

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

6-жадвал

Конструкция элементлари ва кучланган ҳолат

Шартли белги

Ҳисобий қаршилик

Углеродли пўлатдан қуймалар:

чўзилиш, сиқилиш, эгилиш

Ry

Ry = Ryn / 1,3

силжиш

Rs

Rs = Ryn / 2,2

Кул ранг чўяндан қуймалар:

чўзилиш

Rt

Rt = Rtun / 3

сиқилиш

Rc

Rc = Rcun / 2

силжиш

Rs

Rs = Rtun / 4

Пўлат канатлар

Ndh

Ndh = Nun / 1,6

Симлардан боғламлар ва эшилганлари

Rdh

Rdh = Run / 1,6

Пойдевор болтлари (ҳисобий)

Rba

R = Ryn / 1,25

U шаклли болтлар

RbU

RbU =Ryn / 1,18

Фрикцион бирикишдаги юқори мустаҳкам болтлар

Rbh

Rbh = Rbun / 1,43

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Rtun — кулранг чўяннинг чўзилишдаги норматив қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rcun — эгилишда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nun — канат учун узилиш кучининг норматив қиймати.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

7-жадвал

Кучланган ҳолат

Шартли белги

Углеродли пўлат маркаларидан қуймаларнинг ҳисобий қаршилиги, N/mm2

15Л

25Л

35Л

45Л

Чўзилиш, сиқилиш ва эгилиш

Ru

150

180

210

250

Силжиш

Rs

90

110

130

150

Кўндаланг кесилган жойи юзасининг эзилиши (мослаб жойлаштириш мавжудлигида)

Rp

230

270

320

370

Цилиндрик шарнирларда (цапфаларда) ясси тегиб тургандаги маҳаллий эзилиш

Rlp

110

130

160

180

Катокларнинг эркин теканидаги диаметрал сиқилиши (ҳаракатланиши чекланган конструкцияларда)

Rcd

6

7

8

10

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

8-жадвал

Кучланиш ҳолати

Шартли белги

Қуйидаги маркали кул ранг чўяндан қуймалар учун ҳисобий қаршиликлар, N/mm2

СЧ 15

СЧ 20

СЧ 25

СЧ 30

Марказий чўзилиш ва эгилиш

Rt

55

65

85

100

Марказий сиқилиш ва эгилиш

Rс

160

200

230

250

Силжиш

Rs

40

50

65

75

Кўндаланг кесилган жойи юзасининг (мослаб жойлаштириш мавжудлигида) эзилиши

Rp

240

300

340

370

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

9-жадвал

Пайвандли бирикма

Кучланиш ҳолати

Ҳисобий қаршиликнинг таснифи

Шартли белги

Пайвандли бирикманинг ҳисобий қаршилиги

Учма-уч

Чок сифатининг физик назорат билан механизациялаштирилган ёки қўлда пайвандлашдаги чўзилиш ва эгилиш

Оқувчанлик чегараси бўйича

Rwy

Rwy = Ry

Вақтинчалик қаршилиги бўйича

Rwu

Rwu = Ru

Механизациялаштирилган ёки қўлда пайвандлашдаги чўзилиш ва эгилиш

Оқувчанлик сегараси бўйича

Rwy

Rwy = Ry / 1,18

силжиш

Rws

Rws = Rs

Бурчак чоклари билан

Кесилиш (шартли)

Чок металли бўйича

Rwf

Rwf = Rwun / 2,2

Эриш чегараси металли бўйича

Rwz

Rwz = Run / 2,2

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Rwun — чок металлининг вақтинчалик қаршилиги бўйича норматив қаршилик.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Rwun > 590 N/mm2 бўлганда Rwf = Rwun / 2,4 қабул қилиш керак
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

10-жадвал

Пайвандлаш материаллари

Rwun, N/mm2

Rwf, N/mm2

электрод тури (ГОСТ 9467-75* бўйича)

симнинг маркаси

Э42, Э42А

Св-08, Св-08А

410

180

Э46, Э46А

Св-08ГА,

450

200

Э50, Э50А

Св-08Г2С, Св-10ГА, ПП-АН-8, ПП-АН-З

490

215

Э60

Св-08Г2С1), Св-10НМА, Св-10Г2

590

240

Э70

Св-10ХГ2СМА, Св-08ХН2ГМЮ

685

280

Э85

-

835

340

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фақат оқувчанлик чегараси 440 N/mm2 ва юқори пўлатдан конструкцияларда катети kf £ 8 mm бўлган чоклар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

11-жадвал

Кучланиш ҳолати

Шартли белги

Битта болтли бирикмаларнинг ҳисобий қаршиликлари

мустаҳкамлик синфидаги болтларнинг кесилишга ва чўзилишга

40Х «селект» маркали пўлатдан юқори мустаҳкам болтларнинг

5,6

5,8

8,8

10,9

Кесилиш

Rbs

0,38 Rbun

0,4 Rbun

0,4 Rbun

0,37 Rbun

Чўзилиш

Rbt

0,42 Rbun

0,4 Rbun

0,5 Rbun

0,5 Rbun

Эзилиш:

Rbp

А синф аниқлигидаги болтлар

В ва С синф аниқлигидаги болтлар

 

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

12-жадвал

Болтларнинг мустаҳкамлик синфлари

Rbun

Rbyn

Rbs

Rbt

5,6

500

300

190

210

5,8

520

420

210

210

8,8

830

660

330

415

10,9

1040

940

415

520

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Жадвалда келтирилган ҳисобий қаршиликларнинг қийматлари ШНҚ 2.03.05-23 нинг 11-жадвалидаги формулалар асосида 5 N/mm2 гача яхлитлаш билан ҳисобланган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

13-жадвал

Бириктирилаётган элементлар пўлатининг вақтинчалик қаршилиги Run, N/mm2

Болтлар билан бириктирилаётган элементларнинг эзилишга ҳисобий қаршиликлари Rbp, N/mm2

А аниқлик синфи

В ва С аниқлик синфлари

360

475

430

365

485

440

370

495

450

380

515

465

390

535

485

400

560

505

430

625

565

440

650

585

450

675

605

460

695

625

470

720

645

480

745

670

490

770

690

500

800

715

510

825

735

520

850

760

530

875

780

540

905

805

570

990

880

590

1045

930

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Жадвалда келтирилган ҳисобий қаршиликларнинг қийматлари ШНҚ 2.03.05-23 нинг 11-жадвалидаги формулалар асосида 5 N/mm2 гача яхлитлаш билан ҳисобланган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

14-жадвал

Болтларнинг номинал диаметри, mm

Маркали пўлатдан болтларнинг ҳисобий қаршиликлари R, N/mm2

ГОСТ 535-20051) бўйича

ГОСТ 19281-20141) бўйича

Ст3пс4, Ст3пс2, Ст3сп4, Ст3сп2

09Г2С-4, 09Г2С-6

12, 16, 20

195

260

24, 30

190

245

36

190

245

42, 48, 56

180

230

64, 72, 80

180

230

90, 100

180

210

110, 125, 140

165

210

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқа маркали пўлатдан болтларнинг ҳисобий қаршиликларини 6-жадвал формулалари бўйича ҳисоблаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. ГОСТ 535-2005 бўйича пўлат, 1-гуруҳ бўйича етказиб берилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Жадвалда келтирилган ҳисобий қаршиликларнинг R қийматлари ушбу илованинг 6-жадвалидаги формулалар асосида 5 N/mm2 гача яхлитлаш билан ҳисобланган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

15-жадвал

Резьбанинг номинал диаметри, mm

Rbun

Rbh

16, (18) 20, (22), 24, (27)

1100

770

30

950

665

36

750

525

42

650

455

48

600

420

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

16-жадвал

d, mm

16

(18)

20

(22)

24

(27)

30

36

42

48

Ab , cm2

2,01

2,54

3,14

3,80

4,52

5,72

7,06

10,17

13,85

18,09

Abn , cm2

1,57

1,92

2,45

3,03

3,53

4,59

5,61

8,16

11,20

14,72

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-расм. Қурилиш пўлатлари ишининг умумлаштирилган ҳисобий диаграммаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

17-жадвал

Диаграмма параметри

Пўлатлар

С245, С255, С255Б, С255Б-1

С345, С345К, С355, С355-1, С355П, С345Б, С345Б-1, С355Б, С355Б-1

С390, С390-1, С390Б

С440, С440Б

С550, С590

ε̅пц

0,8

0,8

0,9

0,9

0,9

σ̅пц

0,8

0,8

0,9

0,9

0,9

ε̅нт

1,7

1,7

1,7

1,7

1,7

σ̅т

1

1

1

1

1

ε̅кт

14,0

16,0

17,0

17,0

18,0

ε̅в

141,6

88,3

67,1

49,6

26,2

σ̅в

1,653

1,415

1,345

1,33

1,16

ε̅p

251

153

115

87,2

51,1

σ̅p

1,35

1,26

1,23

1,20

1,10

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
4-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

1-жадвал

Конструкция элементлари

Иш шароитлари коэффициентлари, gс

1

2

1.Ораёпмаларнинг оғирлиги вақтинчалик юкка тенг ёки ундан юқори бўлганидаги ораёпмаларнинг яхлит балкалари ва фермаларнинг сиқилган элементлари

0,9

2. Фb < 1,0 да умумий барқарорликка ҳисоблаганда яхлит тўсинлар

0,95

3. Мустаҳкамликка ҳисоблаганда статик юкланишни кўтариб турувчи балкалар:

а) прокатли ва ясама пайванд кесимлар билан, шунингдек болтларда бажарилган (юқори мустаҳкам болтлардан ташқари) ясама балкалар

1,1

б) 1-банд бўйича балкалар (юқори мустаҳкам болтлардаги балкалар бундан мустасно)

0,95

4. Сув минораларининг колонналари

0,95

5. Мустаҳкамликка ҳисоблаганда статик юкланишни кўтариб турувчи колонналар:

а) прокатли, пайвандли ва болтлардаги ясама (юқори мустаҳкам болтлардан ташқари) кесимлар билан;

1,1

б) 4-банд бўйича (юқори мустаҳкам болтлардаги колонналар бундан мустасно)

1,045

6. Барқарорликка ҳисоблаганда фермаларнинг сиқилган элементлари (ёпиқ қувурсимон кесимлардан ташқари)

0,95

7. Эгилувчанлиги ³ 60 бўлганда, ясама тавр кесимли пайвандланган фермалар (таянчлардан ташқари) панжарасининг сиқилган асосий элементлари

0,8

8. Қоплама ва ораёпмаларнинг пайвандланган стерженли конструкцияларидаги чўзилган элементлар

0,95

9. Мустаҳкамликка ҳисоблаганда, фермаларнинг статик юкланишни кўтариб турувчи элементлари:

а) 1-банд бўйича пайвандланган ёки болтли (юқори мустаҳкам болтли конструкциялар бундан истисно) ораёпмалар фермаларининг сиқилган элементлари;

0,945

б) оқувчанлик чегараси 440 Н/mm2 гача бўлган пўлатдан болтли фермалар панжараларининг (7-банд бўйича) сиқилган элементлари;

0,84

в) оқувчанлик чегараси 440 N/mm2 гача бўлган пўлатдан болтли фермалар панжараларининг чўзилган ва сиқилган элементлари;

1,05

г) прокатли ёки пайвандланган кесимли чўзилган элементлар

1,05

10. Прокатланган пўлатдан тайёрланган тортқилар, тягалар, тортувчи арқонлар, осмалар

0,9

11. Тенг токчали ёки токчалари тенг бўлмаган якка (катта токчаси билан маҳкамланадиган) бурчаклардан иборат фазовий панжарасимон конструкциялар панжарасининг сиқилган элементлари:

а) тўғридан-тўғри белбоғларга битта токчаси пайванд чоклари билан ёки бурчак токчаси бўйлаб жойлаштирилган икки ёки ундан ортиқ болтлар билан бириктирилган:

хочсимон панжаранинг ҳовонлари, шунингдек қўшни қирраларида бирлаштирилган тугунли учбурчак ёки ярим ҳовонли панжаранинг тиргаклари;

0,9

тугунлари бирлаштирилмаган хочсимон ёки учбурчак панжаранинг ҳовонлари ҳамда қўшни қирраларида бирлаштирилган тугунли ярим кашак панжаранинг кашаклари;

0,8

б) бевосита белбоғларга битта токча, битта болт (11-бандда кўрсатилганидан ташқари) билан маҳкамланадиган, ҳамда фасонка орқали маҳкамланадиган;

0,75

в) битта болтли бирикмалар билан мураккаб ўзаро чапараста панжарада

0,7

12. Битта токча билан маҳкамланадиган алоҳида, якка бурчаклардан сиқилган элементлар (токчалари тенг бўлмаган бурчаклар учун, фақат кичик токча билан маҳкамланадиган), 11-бандда кўрсатилган элементлар ва якка бурчаклардан ясси фермалар ҳамда белбоғларга пайванд чоклар билан ёки бурчак токчаси бўйича қўйилган иккита ва ундан ортиқ болтлар билан маҳкамланадиган, туташган қирралари бирлаштирилган тугунли, фазовий конструкцияларнинг учбурчак панжарасининг ҳовонлари бундан мустасно

0,75

Оқувчанлик чегараси 285 N/mm2 гача бўлган, статик юкланишни кўтариб турувчи, қуйидаги қалинликка эга таянч плиталар:

а) 40 mm гача

1,2

б) 40 дан ортиқ 60 mm гача

1,15

в) 60 дан ортиқ до 80 mm гача

1,1

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Мазкур жадвалда келтирилган вазиятларда = 1,0 қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Ҳисобда, иш шароитлари коэффициенти < 1 ни бир вақтнинг ўзида ҳисобга олиш керак эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

2-жадвал

Бирикманинг тавсифи

Бирикманинг иш шароитлари коэффициенти gb

1. Кесилиш ва эзилишга ҳисобларда, кўп болтли, қуйидаги болтларда

 

А аниқлик синфсидаги

1,0

Таранглиги бошқарилмайдиган юқори мустаҳкам, В ва С аниқлик синфсларидаги

0,9

2. Оқувчанлик чегараси а = 1,5d и b = 2d бўлган пўлатдан ясалган бир болтли ва кўп болтли конструкция элементларида эзилишга ҳисобланганида, N/mm2:

 

285 гача

0,8

285 дан юқори 380 гача

0,75

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — элемент четидан юкланиш бўйлаб энг яқин тешик марказигача бўлган масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — тешиклар маркази орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
d — болт учун тешикнинг диаметри;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. 1 ва 2-банд учун белгиланган коэффициентларни бир вақтда ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. a ва b масофаларнинг қийматларида 2-бандда ва 30-жадвалдаги кўрсатилган қийматлар орасида бўлганда, gb коэффициентини чизиқли интерполяция билан аниқлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Болтлар билан битта токчаси маҳкамланадиган чўзилган якка бурчак учун иш шароитларининг коэффициенти
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир қаторга қўйилган болтлар билан битта токчаси билан маҳкамланадиган якка бурчаклардан элементларнинг маҳкамлаш жойидаги кесимларни мустаҳкамликка (2) формула бўйича ҳисобланганда, элемент четидан энг яқин тешик марказигача юкланиш бўйламаси бўйича кучланиш a ³ 1,5 d ва тешиклар марказлари ўртасидаги масофа b ³ 2 d бўлганда (бу ерда d — болт учун тешикнинг диаметри) ва оқувчанлик чегараси 380 N/mm2 гача бўлганда, иш шароитлари коэффициенти g с қуйидаги формула бўйича аниқланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда An — бурчакнинг нетто кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
An1 — бурчакнинг маҳкамланадиган токчасининг тешик чети ва перо орасидаги кесим қисмининг юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва — мазкур ШНҚнинг 6-иловаси 3-жадвали бўйича болтлар ўрнатилиши ўқдан бурчакнинг ички қисмигача 0,5b дан кам бўлмаган масофада ва бурчакнинг эркин қисмигача 1,2d дан кам бўлмаган масофаларда аниқланадиган коэффициентлар (бу ерда b — бурчак токчаси кенглиги, d — болт учун тешик диаметри).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
An , An1 ва d ни ҳисоблаганда, d тешиги диаметрига мусбат жоизликни ҳисобга олиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Элемент четидан болт марказигача юкланиш бўйламаси бўйича масофа 2d ³ a ³ 1,35d бўлган бир болтли бирикмалар учун (2) формуладаги gс иш шароити коэффициентини қуйидаги формула асосида аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(2)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда a = 2d бўлганда = 1; a = 1,5d бўлганда = 0,85 ва a = 1,35 d бўлганда = 0,65.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур иловада келтирилган иш шароитининг gс коэффициентлари ва мазкур ШНҚнинг 4-иловаси 1-жадвалининг 5-бандида келтирилган коэффициентлар бир вақтнинг ўзида ҳисобга олинмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

3-жадвал

Коэффициент

Қатордаги болтлар сони қуйидагича бўлганда, α1 ва α2 нинг қийматлари

2

3

4

5

α1

1,82

1,49

1,20

0,87

α2

0,195

0,37

0,48

0,61

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
5-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Балкаларни устуворликка (барқарорликка) ҳисоблаш учун коэффициентлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Икки симметрия ўқи бўлган қўштавр кесимли балкалар учун коэффициентни аниқлаш учун қуйидаги формула ёрдамида коэффициентни ҳисоблаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда қийматлар 1 ва 2-жадвалларидан олиниши керак
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

1-жадвал

Пролётдаги сиқилган белбоғнинг маҳкамланишлар сони

Пролётдаги юкланиш тури

Юкланган белбоғ

ψ учун α қийматларидаги формулалар

0,1 ≤ α ≤ 40

40 < α ≤ 400

Маҳкамланишларсиз

Бир ерга тўпланган

Юқориги

ψ = 1,75+0,09α

ψ = 3,3 + 0,053α — 4,5 10-5α2

Пастки

ψ = 5,05 + 0,09α

ψ = 6,6 + 0,053α — 4,5 10-5α2

Бир текис тақсимланган

Юқориги

ψ = 1,6 + 0,08α

ψ = 3,15 + 0,04α — 2,7 10-5α2

Пастки

ψ = 3,8 + 0,08α

ψ = 5,35 + 0,04α — 2,7 10-5α2

Пролётни икки ва ундан ортиқ тенг қисмларга бўладиган

Ҳар қандай

Ҳар қандай

ψ = 2,25 + 0,07α

ψ = 3,6 + 0,04α — 3,5 ·10-5α2

Ўртасида битта

Ўртада бир ерга тўпланган

Ҳар қандай

ψ = 1,75ψ1

ψ = 1,75ψ1

Чоракда бир ерга тўпланган

Юқориги

ψ = 1,14ψ1

ψ = 1,14ψ1

Пастки

ψ = 1,6ψ1

ψ = 1,6ψ1

Бир текис тақсимланган

Юқориги

ψ = 1,14ψ1

ψ = 1,14ψ1

Пастки

ψ = 1,3ψ1

ψ = 1,3ψ1

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: ψ1 қийматини сиқилган белбоғ пролётда икки ва ундан ортиқ маҳкамланишларга эга бўлганда ψ га тенг деб қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

2-жадвал

Юкланиш тури

Юкланган белбоғ

Маҳкамланган сиқилган белбоғ мавжуд эмаслигида ва α нинг қуйидаги қийматларида ψ учун формулалар

4 ≤ α ≤ 28

28 < α ≤ 100

Консол учида тўпланган

Юқориги

ψ = 1,0 + 0,16α

ψ = 4,0 + 0,05α

Пастки

ψ = 6,2 + 0,08α

ψ = 7,0 + 0,05α

Бир текис тақсимланган

Юқориги

 

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Сиқилган белбоғда горизонтал текисликда консол учида ёки узунасига маҳкамланишлар мавжуд бўлса, ψ коэффициентини маҳкамланишсиз консол учун аниқлагани каби ҳисоблаш керак, консол учида юқоридаги белбоққа бир ерга тўпланган юкланиш қўлланилган вазият бундан мустасно, бунда ψ = 1,75ψ11 қийматини 1-жадвал (7-илова) бўйича қабул қилиш керак).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юкланиш тури ва a кўрсаткичига боғлиқ ҳолда у қуйидаги формула бўйича ҳисобланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) прокат қўштаврлар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (2)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — балка ёки консолнинг ҳисобий узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— кесимнинг тўлиқ баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— кесимнинг буралишдаги инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) учта листдан пайвандлаб ясалган қўштаврлар учун, шунингдек юқори мустаҳкамликдаги болтларда белбоғли уланишлари бўлган қўштавли балкалар учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (3)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда белгиланган:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайвандлаб ясалган қўштаврлар учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — деворнинг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bf ва t1 — балка белбоғининг кенглиги ва қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — белбоғларнинг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — 0,5h га тенг ўлчам;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юқори мустаҳкам болтларда белбоғли бирикмали қўштавр балкалар учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — деворлар ва вертикал белбоғ бурчаклари қалинликларининг йиғиндиси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
bf — белбоғ листларининг кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t1 — белбоғ листлари ва белбоғ бурчагининг горизонтал токчасининг қалинликларининг йиғиндиси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — белбоғ листлари пакетининг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — горизонтал токча қалинлигидан ташқари белбоғ бурчагининг вертикал токчасининг кенглиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(30) формуладаги φb коэффициентининг қийматини қуйидагича қабул қилиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
φ1 ≤ 0,85 бўлганда φb = φ1; φ1 > 0,85 бўлганда φb = 0,68 + 0,21φ1, аммо 1,0 дан ортиқ эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Битта симметрия ўқига эга қўштавр кесимли балкалар учун (1-расм), φb коэффициентини аниқлаш учун қуйидаги формулалар ёрдамида φ1 ва φ2 коэффициентларини ҳисоблаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (4)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (5)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда h1 — кесимнинг оғирлик марказидан мустаҳкамлангароқ белбоғнинг ўқигача масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h2 — камроқ мустаҳкамланган белбоғ учун;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
lef — мазкур ШНҚнинг 7-иловаси 2-формуласидаги қийматга тенг қийматга эга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ψ — қуйидаги формула бўйича ҳисобланадиган коэффициент:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (6)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
D, B ва С коэффициентларни мазкур ШНҚнинг 7-иловаси 3 ва 4-жадваллари бўйича аниқлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-расм. Эгилишда битта симметриянинг ўқига эга қўштавр кесимнинг схемаси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

3-жадвал

Юкланиш тури

D

C коэффициенти қуйидаги кесимда

қўштаврли п < 0,9

таврли п = 1

Пролёт ўртасида тўпланган

3,265

0,330μ

0,0826α

Текис тақсимланган

2,247

0,481μ

0,1202α

Соф эгилиш

4,315

0,101μ

0,0253α

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-жадвалида қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; μ = n(1 — n) (9,87 + α1), бу ерда ,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда J1 ва J2 — мос равишда катта ва кичик белбоғларнинг кесимнинг симметрия ўқига нисбатан инерция моментлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
α — 2 — формуладан (7-илова) аниқланиши керак, бунда буралиш пайтидаги кесимнинг инерция моменти
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда bi ва ti — мос равишда, кесимни шакллантирувчи листларнинг кенглиги ва қалинлиги; δ = 1,25 — битта симметрия ўқига эга қўштаврли кесим учун; δ = 1,20 — таврли кесими учун
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

4-жадвал

Кесим схемаси ва юкланиш қўйилган жой

Юкланишдаги В коэффициенти

Пролёт ўртасида тўпланган

Бир текис тақсимланган

Соф эгилишга олиб келувчи

 

δ

μ

β

 

δ-1

μ-1

β

 

1-δ

1-μ

-β

 

-δ

-μ

-β

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-жадвалда қабул қилинган белгилар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
δ = п + 0,734β; μ = n + 1,145β;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда, b1 — балканинг мустаҳкамланганроқ белбоғининг кенглиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n — 3-жадвалда келтирилган белги билан бир хил
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қўштавр кесимлар учун 0,9 < n < 1,0 бўлганда коэффициентларини мазкур ШНҚнинг 6-формуласи бўйича қўштаврлар учун n = 0,9 да ва тавр кесимлар учун n = 1,0 да олинган қийматлар ўртасида чизиқли интерполяция билан аниқлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тавр кесими учун бир жойда тўпланган ёки бир текис тақсимланган юкланишда ва< 40 бўлганда, коэффициентларини (0,8 + 0,004 ) га кўпайтириш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
n > 0,7 ва 5 £ lef/b2 ≤ 25 бўлганда, коэффициенти қийматини (1,025 — 0,015 ) га кўпайтириш йўли билан камайтириш керак ва уни 0.95 дан ортиқ бўлмаган қийматда қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Камроқ мустаҳкамланган сиқилган белбоғли балкаларда lef/b2 > 25 қийматларига йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 30-формуласидаги коэффициенти қийматини 5-жадвал бўйича қабул қилиш керак, аммо унинг қиймати 1,0 дан ортиқ бўлмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Швеллер кесимли балкалар учун коэффициентини симметрик қўштавр кесимли балкаларга аниқлагандаги каби ҳисоблаш керак, бунда қийматларини (2) формула асосида ҳисоблаш керак, нинг олинган миқдорларни эса, 0,7 га кўпайтириш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мазкур ШНҚнинг 1 ва 2-формулаларида Jx, Jy ва Jt, қийматларини швеллер учун қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

5-жадвал

φ2 қиймати

Сиқилган белбоғда φb коэффициенти

мустаҳкамланганроқ

Камроқ мустаҳкамланган

φ2 ≤ 0,85

φb = φ1

φb = φ2

φ2 > 0,85

 

φb = 0,68 + 0,21φ2

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

6-жадвал

Кесим тури

Кесим схемаси

Коэффициентларнинг қиймати

c(cx)

cy

My = 01) бўлганда n

1

 

0,25

1,19

1,47

1,5

0,5

1,12

1,0

1,07

2,0

1,04

2

0,5

1,40

1,47

2,0

1,0

1,28

2,0

1,18

3

 

0,25

1,19

1,07

1,5

0,5

1,12

1,12

1,0

1,07

1,19

2,0

1,04

1,26

4

 

0,5

1,40

1,12

2,0

1,0

1,28

1,20

2,0

1,18

1,31

5

 

-

1,47

1,47

а) 2,0

б) 3,0

6

 

0,25

1,47

1,04

3,0

0,5

1,07

1,0

1,12

2,0

1,19

7

 

-

1,26

1,26

1,5

8

 

-

1,60

1,47

а) 3,0

б) 1,0

9

 

0,5

1,60

1,07

а) 3,0

б) 1,0

1,0

1,12

2,0

1,19

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1) Му ≠ 0 бўлганда n = 1,5, 5-а турдаги кесимлар бундан мустасно улар учун п = 2 ва 5-б кесимлар учун n = 3.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: Af / Aw нинг оралиқ қийматлари учун коэффициентлар аниқланганда, чизиқли интерполяцияга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
6-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

1-жадвал

Кесим тури

Кесим схемаси

 

η қийматлари

0 ≤ ≤ 5

 > 5

0,1 ≤ m ≤ 5

5 < m ≤ 20

0,1 ≤ m ≤ 5

5 < m ≤ 20

1

 

-

1,0

1,0

1,0

2

 

-

0,85

0,85

0,85

3

 

-

0,75 + 0,02

0,75 + 0,02

0,85

4

 

-

(1,35 — 0,05m) — — 0,01(5 — m)

1,1

1,1

5

 

0,25

(1,45 — 0,05m) — — 0,01(5 — m)

1,2

1,2

0,5

(1,75 — 0,1m) — — 0,02(5 — m)

1,25

1,25

≥1,0

(1,90 — 0,1m) — — 0,02(6 — m)

1,4 — 0,02

1,3

6

 

-

η5

η5

7

 

-

8

 

0,25

(0,75 + 0,05m) + + 0,01(5 — m)

1,0

1.0

0,5

(0,5 + 0,1m) + + 0,02(5 — m)

1,0

1,0

≥1,0

(0,25 + 0,15m) + + 0,03(5 — m)

1,0

1,0

9

 

0,5

(1,25 — 0,05m) — — 0,01(5 — m)

1,0

1,0

≥1,0

(1,5 — 0,1m) — — 0,02(5 — m)

1,0

1,0

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Кесим тури

Кесим схемаси

η қийматлари

0 ≤  ≤ 5

 > 5

0,1 ≤ m ≤ 5

5 < m ≤ 20

0,1 ≤ m ≤ 5

5 < m ≤ 20

10

 

0,5

1,4

1,4

1,4

1,4

1,0

1,6 — 0,01(5 — — m)

1,6

1,35 + 0,05m

1,6

2,0

1,8 — 0,02(5 — — m)

1,8

1,3 + 0,1m

1,8

11

 

0,5

1,45 + 0,04m

1,65

1,45 + 0,04m

1,65

1,0

1,8 + 0,12m

2,4

1,8 + 0,12m

2,4

1,5

2,0 + 0,25m +0,1

-

-

-

2,0

3,0 + 0,25m + 0,1

-

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. 5 7-турдаги кесимлар тури учун, Af / Aw қийматлари ҳисобланганда, токчаларнинг вертикал элементларининг юзасини ҳисобга олмаслик керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. 6-7-турдаги кесимлар учун η5 қийматини Af / Aw. қийматлари худди шундай бўлганда, 5-турдаги кесим учун η қийматига тенг қабул қилинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2-жадвал

Шартли эластиклик

Келтирилган нисбий эксцентриситет  даги  коэффициентлари

0,1

0,25

0,5

0,75

1,0

1,25

1,5

1,75

2,0

2,5

3,0

3,5

4,0

0,5

967

922

850

782

722

669

620

577

538

469

417

370

337

1,0

925

854

778

711

653

600

563

520

484

427

382

341

307

1,5

875

804

716

647

593

548

507

470

439

388

347

312

283

2,0

813

742

653

587

536

496

457

425

397

352

315

286

260

2,5

742

672

587

526

480

442

410

383

357

317

287

262

238

3,0

667

597

520

465

425

395

365

342

320

287

260

238

217

3,5

587

522

455

408

375

350

325

303

287

258

233

216

198

4,0

505

447

394

356

330

309

289

270

256

232

212

197

181

4,5

418

382

342

310

288

272

257

242

229

208

192

178

165

5,0

354

326

295

273

253

239

225

215

205

188

175

162

150

5,5

302

280

256

240

224

212

200

192

184

170

158

148

138

6,0

258

244

223

210

198

190

178

172

166

153

145

137

128

6,5

223

213

196

185

176

170

160

155

149

140

132

125

117

7,0

194

186

173

163

157

152

145

141

136

127

121

115

108

8,0

152

146

138

133

128

121

117

115

113

106

100

095

091

9,0

122

117

112

107

103

100

098

096

093

088

085

082

079

10,0

100

097

093

091

090

085

081

080

079

075

072

070

069

11,0

083

079

077

076

075

073

071

069

068

063

062

061

060

12,0

069

067

064

063

062

060

059

059

058

055

054

053

052

13,0

062

061

054

053

052

051

051

050

049

049

048

048

047

14,0

052

049

049

048

048

047

047

046

045

044

043

043

042

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Шартли эластиклик

 

Келтирилган нисбий эксцентриситет даги  коэффициентлари

4,0

4,5

5,0

5,5

6,0

6,5

7,0

8,0

9,0

10

12

14

17

20

0,5

337

307

280

260

237

222

210

183

164

150

125

106

090

077

1,0

307

283

259

240

225

209

196

175

157

142

121

103

086

074

1,5

283

262

240

223

207

195

182

163

148

134

114

099

082

070

2,0

260

240

222

206

193

182

170

153

138

125

107

094

079

067

2,5

238

220

204

190

178

168

158

144

130

118

101

090

076

065

3,0

217

202

187

175

166

156

147

135

123

112

097

086

073

063

3,5

198

183

172

162

153

145

137

125

115

106

092

082

069

060

4,0

181

168

158

149

140

135

127

118

108

098

088

078

066

057

4,5

165

155

146

137

130

125

118

110

101

093

083

075

064

055

5,0

150

143

135

126

120

117

111

103

095

088

079

072

062

053

5,5

138

132

124

117

112

108

104

095

089

084

075

069

060

051

6,0

128

120

115

109

104

100

096

089

084

079

072

066

057

049

6,5

117

112

106

101

097

094

089

083

080

074

068

062

054

047

7,0

108

102

098

094

091

087

083

078

074

070

064

059

052

045

8,0

091

087

083

081

078

076

074

068

065

062

057

053

047

041

9,0

079

075

072

069

066

065

064

061

058

055

051

048

043

038

10,0

069

065

062

060

059

058

057

055

052

049

046

043

039

035

11,0

060

057

055

053

052

051

050

048

046

044

040

038

035

032

12,0

052

051

050

049

048

047

046

044

042

040

037

035

032

029

13,0

047

045

044

043

042

041

041

039

038

037

035

033

030

027

14,0

042

041

040

040

039

039

038

037

036

036

034

032

029

026

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Жадвалда коэффициентлар қийматлари 1000 баробар оширилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. қиймати j қийматидан ортиқ қабул қилинмасин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3-жадвал

Шартли келтирилган эластиклик

Келтирилган нисбий эксцентриситет m даги φe коэффициентлари

0,1

0,25

0,5

0,75

1,0

1,25

1,5

1,75

2,0

2,5

3,0

3,5

4,0

0,5

908

800

666

571

500

444

400

364

333

286

250

222

200

1,0

872

762

640

553

483

431

387

351

328

280

243

218

197

1,5

830

727

600

517

454

407

367

336

311

271

240

211

190

2,0

774

673

556

479

423

381

346

318

293

255

228

202

183

2,5

708

608

507

439

391

354

322

297

274

238

215

192

175

3,0

637

545

455

399

356

324

296

275

255

222

201

182

165

3,5

562

480

402

355

320

294

270

251

235

206

187

170

155

4,0

484

422

357

317

288

264

246

228

215

191

173

160

145

4,5

415

365

315

281

258

237

223

207

196

176

160

149

136

5,0

350

315

277

250

230

212

201

186

178

161

149

138

127

5,5

300

273

245

223

203

192

182

172

163

147

137

128

118

6,0

255

237

216

198

183

174

165

156

149

135

126

119

109

6,5

221

208

190

178

165

157

149

142

137

124

117

109

102

7,0

192

184

168

160

150

141

135

130

125

114

108

101

095

8,0

148

142

136

130

123

118

113

108

105

097

091

085

082

9,0

117

114

110

107

102

098

094

090

087

082

079

075

072

10,0

097

094

091

090

087

084

080

076

073

070

067

064

062

11,0

082

078

077

076

073

071

068

066

064

060

058

056

054

12,0

068

066

064

063

061

060

058

057

056

054

053

050

049

13,0

060

059

054

053

052

051

050

049

049

048

047

046

045

14,0

050

049

048

047

046

046

045

044

043

043

042

042

041

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Шартли келтирилган эластиклик

Келтирилган нисбий эксцентриситет m даги φe коэффициентлари

4,0

4,5

5,0

5,5

6,0

6,5

7,0

8,0

9,0

10

12

14

17

20

0,5

200

182

167

154

143

133

125

111

100

091

077

067

056

048

1,0

197

180

165

151

142

131

121

109

098

090

077

066

055

046

1,5

190

178

163

149

137

128

119

108

096

088

077

065

053

045

2,0

183

170

156

143

132

125

117

106

095

086

076

064

052

045

2,5

175

162

148

136

127

120

113

103

093

083

074

062

051

044

3,0

165

153

138

130

121

116

110

100

091

081

071

061

051

043

3,5

155

143

130

123

115

110

106

096

088

078

069

059

050

042

4,0

145

133

124

118

110

105

100

093

084

076

067

057

049

041

4,5

136

124

116

110

105

100

096

089

079

073

065

055

048

040

5,0

127

117

108

104

100

095

092

086

076

071

062

054

047

039

5,5

118

110

102

098

095

091

087

081

074

068

059

052

046

039

6,0

109

103

097

093

090

085

083

077

070

065

056

051

045

038

6,5

102

097

092

088

085

080

077

072

066

061

054

050

044

037

7,0

095

091

087

083

079

076

074

068

063

058

051

047

043

036

8,0

082

079

077

073

070

067

065

060

055

052

048

044

041

035

9,0

072

069

067

064

062

059

056

053

050

048

045

042

039

035

10,0

062

060

058

056

054

052

050

047

045

043

041

038

036

033

11,0

054

053

052

050

048

046

044

043

042

041

038

035

032

030

12,0

049

048

047

045

043

042

040

039

038

037

034

032

030

028

13,0

045

044

044

042

041

040

038

037

036

035

032

030

028

026

14,0

041

041

040

039

039

038

037

036

035

034

031

029

027

025

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Жадвалда коэффициентлар қийматлари 1000 баробар оширилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. қиймати j қийматидан ортиқ қабул қилинмасин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4-жадвал

mef1 қуйидагига тенг бўлганда, mef келтирилган нисбий эксцентриситетлар

0,1

0,5

1,0

1,5

2,0

3,0

4,0

5,0

7,0

10,0

20,0

1

0,10

0,30

0,68

1,12

1,60

2,62

3,55

4,55

6,50

9,40

19,40

2

0,10

0,17

0,39

0,68

1,03

1,80

2,75

3,72

5,65

8,60

18,50

3

0,10

0,10

0,22

0,36

0,55

1,17

1,95

2,77

4,60

7,40

17,20

4

0,10

0,10

0,10

0,18

0,30

0,57

1,03

1,78

3,35

5,90

15,40

5

0,10

0,10

0,10

0,10

0,15

0,23

0,48

0,95

2,18

4,40

13,40

6

0,10

0,10

0,10

0,10

0,10

0,15

0,18

0,40

1,25

3,00

11,40

7

0,10

0,10

0,10

0,10

0,10

0,10

0,10

0,10

0,50

1,70

9,50

1

0,10

0,31

0,68

1,12

1,60

2,62

3,55

4,55

6,50

9,40

19,40

2

0,10

0,22

0,46

0,73

1,05

1,88

2,75

3,72

5,65

8,60

18,50

3

0,10

0,17

0,38

0,58

0,80

1,33

2,00

2,77

4,60

7,40

17,20

4

0,10

0,14

0,32

0,49

0,66

1,05

1,52

2,22

3,50

5,90

15,40

5

0,10

0,10

0,26

0,41

0,57

0,95

1,38

1,80

2,95

4,70

13,40

6

0,10

0,16

0,28

0,40

0,52

0,95

1,25

1,60

2,50

4,00

11,50

7

0,10

0,22

0,32

0,42

0,55

0,95

1,10

1,35

2,20

3,50

10,80

1

0,10

0,32

0,70

1,12

1,60

2,62

3,55

4,55

6,50

9,40

19,40

2

0,10

0,28

0,60

0,90

1,28

1,96

2,75

3,72

5,65

8,40

18,50

3

0,10

0,27

0,55

0,84

1,15

1,75

2,43

3,17

4,80

7,40

17,20

4

0,10

0,26

0,52

0,78

1,10

1,60

2,20

2,83

4,00

6,30

15,40

 

5

0,10

0,25

0,52

0,78

1,10

1,55

2,10

2,78

3,85

5,90

14,50

6

0,10

0,28

0,52

0,78

1,10

1,55

2,00

2,70

3,80

5,60

13,80

7

0,10

0,32

0,52

0,78

1,10

1,55

1,90

2,60

3,75

5,50

13,00

1

0,10

0,40

0,80

1,23

1,68

2,62

3,55

4,55

6,50

9,40

19,40

2

0,10

0,40

0,78

1,20

1,60

2,30

3,15

4,10

5,85

8,60

18,50

3

0,10

0,40

0,77

1,17

1,55

2,30

3,10

3,90

5,55

8,13

18,00

4

0,10

0,40

0,75

1,13

1,55

2,30

3,05

3,80

5,30

7,60

17,50

5

0,10

0,40

0,75

1,10

1,55

2,30

3,00

3,80

5,30

7,60

17,00

6

0,10

0,40

0,75

1,10

1,50

2,30

3,00

3,80

5,30

7,60

16,50

7

0,10

0,40

0,75

1,10

1,40

2,30

3,00

3,80

5,30

7,60

16,00

Бунда

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қўштаврли ва таврли кесимлар учун коэффициентлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир симметрия ўқи бўлган қўштаврли кесимлар учун (1-расм) коэффициентни қуйидаги формула бўйича ҳисоблаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— ўз белгиси билан қабул қилинадиган, х-х ўқига нисбатан сиқувчи куч қўлланиши эксцентриситети (1-расмда у «плюс» белгиси билан кўрсатилган);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
h — белбоғларнинг ўқлари орасидаги масофа;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда , у-у ўқига нисбатан мос равишда каттароқ ва кичикроқ белбоғнинг инерция моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ва b — 3 ва 4 жадвалларда (7-илова) келтирилган формулалар бўйича аниқланадиган қийматлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Таврли кесимлар учун коэффициентини қўштаврли кесимларга аниқлагандай ҳисоблаш керак, бунда , қабул қилинади, ҳамда ҳисобланганда, ва (1-расм).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-расм. Номарказий сиқилиш остида симметриянинг бир ўқи бўлган қўштаврли кесим схемаси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
7-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Колонналарнинг ҳисобий узунлиги коэффициентларини аниқлаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир поғонали колонналар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир поғонали колоннанинг пастки қисми учун ҳисобий узунлик коэффициенти ни нисбати ва қийматига боғлиқ ҳолда қабул қилиш керак, (бу ерда, J1, J2, l1,l2 — мос равишда колоннанинг пастки ва юқори қисмларининг кесимлари ва узунликларининг инерция моментлари (10.1-расм) ва :
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-расм. Юқори учи ҳар қандай маҳкамлашдан холи бўлган бир поғонали колоннанинг схемаси,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-жадвалга мувофиқ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Ҳисобий схема

α1

п даги μ1 коэффициентлари

0

0,1

0,2

0,3

0,4

0,5

0,6

0,7

0,8

0,9

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

2,0

2,5

5,0

10,0

20,0

 

0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

2,0

0,2

2,0

2,01

2,02

2,03

2,04

2,05

2,06

2,06

2,07

2,08

2,09

2,10

2,12

2,14

2,15

2,17

2,21

2,40

2,76

3,38

0,4

2,0

2,04

2,08

2,11

2,13

2,18

2,21

2,25

2,28

2,32

2,35

2,42

2,48

2,54

2,60

2,66

2,80

-

 

-

0,6

2,0

2,11

2,20

2,28

2,36

2,44

2,52

2,59

2,66

2,73

2,80

2,93

3,05

3,17

3,28

3,39

-

-

-

-

0,8

2,0

2,25

2,42

2,56

2,70

2,83

2,96

3,07

3,17

3,27

3,36

3,55

3,74

-

-

-

-

-

-

-

1,0

2,0

2,50

2,73

2,94

3,13

3,29

3,44

3,59

3,74

3,87

4,00

-

-

-

-

-

-

-

-

-

1,5

3,0

3,43

3,77

4,07

4,35

4,61

4,86

5,05

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

2,0

4,0

4,44

4,90

5,29

5,67

6,03

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

2,5

5,0

5,55

6,08

6,56

7,00

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

3,0

6,0

6,65

7,25

7,82

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2-жадвал

Ҳисобий схема

α1

п даги μ1 коэффициентлари

0

0,1

0,2

0,3

0,4

0,5

0,6

0,7

0,8

0,9

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

2,0

2,5

5,0

10,0

20,0

 

0

2,0

1,92

1,86

1,80

1,76

1,70

1,67

1,64

1,60

1,57

1,55

1,50

1,46

1,43

1,40

1,37

1,32

1,18

1,10

1,05

0,2

2,0

1,93

1,87

1,82

1,76

1,71

1,68

1,64

1,62

1,59

1,56

1,52

1,48

1,45

1,41

1,39

1,33

1,20

1,11

-

0,4

2,0

1,94

1,88

1,83

1,77

1,75

1,72

1,69

1,66

1,62

1,61

1,57

1,53

1,50

1,48

1,45

1,40

-

-

-

0,6

2,0

1,95

1,91

1,86

1,83

1,79

1,77

1,76

1,72

1,71

1,69

1,66

1,63

1,61

1,59

-

-

-

-

-

0,8

2,0

1,97

1,94

1,92

1,90

1,88

1,87

1,86

1,85

1,83

1,82

1,80

1,79

-

-

-

-

-

-

-

1,0

2,0

2,00

2,00

2,00

2,00

2,00

2,00

2,00

2,00

2,00

2,00

-

-

-

-

-

-

-

-

-

1,5

2,0

2,12

2,25

2,33

2,38

2,43

2,48

2,52

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

2,0

2,0

2,45

2,66

2,81

2,91

3,00

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

2,5

2,5

2,94

3,17

3,34

3,50

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

3,0

3,0

3,43

3,70

3,93

4,12

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юқори учи қўзғалмайдиган, шарнирли-таянган ёки бурилишдан маҳкамланганида, колоннанинг пастки қисми учун μ1 коэффициенти қийматларини қуйидаги формула бўйича аниқлаш керак
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда μ12 F1= 0 да пастки қисмнинг ҳисобий узунлиги коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
μ11 — F2= да пастки қисмнинг ҳисобий узунлиги коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
μ11 ва μ12 коэффициентларнинг қийматларини қуйидагича қабул қилиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юқори учи шарнирли-таянган бўлганда 3-жадвал (7-илова) бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юқори учи қўзғалмайдиган, бурилишдан маҳкамланган бўлганда 4-жадвал (7-илова) бўйича.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Барча вазиятларда устуннинг юқори қисми учун ҳисоб узунлигининг коэффициентини қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(2)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3-жадвал

Ҳисобий схема

l2 / l1 да μ12 ва μ11 коэффициентлари

0,1

0,2

0,3

0,4

0,5

0,6

0,7

0,8

0,9

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

2,0

 

μ12 коэффициентлари

0,04

1,02

1,84

2,25

2,59

2,85

3,08

3,24

3,42

3,70

4,00

4,55

5,25

5,80

6,55

7,20

0,06

0,91

1,47

1,93

2,26

2,57

2,74

2,90

3,05

3,24

3,45

3,88

4,43

4,90

5,43

5,94

0,08

0,86

1,31

1,73

2,05

2,31

2,49

2,68

2,85

3,00

3,14

3,53

3,93

4,37

4,85

5,28

0,1

0,83

1,21

1,57

1,95

2,14

2,33

2,46

2,60

2,76

2,91

3,28

3,61

4,03

4,43

4,85

0,2

0,79

0,98

1,23

1,46

1,67

1,85

2,02

2,15

2,28

2,40

2,67

2,88

3,11

3,42

3,71

0,3

0,78

0,90

1,09

1,27

1,44

1,60

1,74

1,86

1,98

2,11

2,35

2,51

2,76

2,99

3,25

0,4

0,78

0,88

1,02

1,17

1,32

1,45

1,58

1,69

1,81

1,92

2,14

2,31

2,51

2,68

2,88

0,5

0,78

0,86

0,99

1,10

1,22

1,35

1,47

1,57

1,67

1,76

1,96

2,15

2,34

2,50

2,76

1,0

0,78

0,85

0,92

0,99

1,06

1,13

1,20

1,27

1,34

1,41

1,54

1,68

1,82

1,97

2,1

 

μ11 коэффициентлари

0,04

0,67

0,67

0,83

1,25

1,43

1,55

1,65

1,70

1,75

1,78

1,84

1,87

1,88

1,90

1,92

0,06

0,67

0,67

0,81

1,07

1,27

1,41

1,51

1,60

1,64

1,70

1,78

1,82

1,84

1,87

1,88

0,08

0,67

0,67

0,75

0,98

1,19

1,32

1,43

1,51

1,58

1,63

1,72

1,77

1,81

1,82

1,84

0,1

0,67

0,67

0,73

0,93

1,11

1,25

1,36

1,45

1,52

1,57

1,66

1,72

1,77

1,80

1,82

0,2

0,67

0,67

0,69

0,75

0,89

1,02

1,12

1,21

1,29

1,36

1,46

1,54

1,60

1,65

1,69

0,3

0,67

0,67

0,67

0,71

0,80

0,90

0,99

1,08

1,15

1,22

1,33

1,41

1,48

1,54

1,59

0,4

0,67

0,67

0,67

0,69

0,75

0,84

0,92

1,00

1,07

1,13

1,24

1,33

1,40

1,47

1,51

0,5

0,67

0,67

0,67

0,69

0,73

0,81

0,87

0,94

1,01

1,07

1,17

1,26

1,33

1,39

1,44

1,0

0,67

0,67

0,67

0,68

0,71

0,74

0,78

0,82

0,87

0,91

0,99

1,07

1,13

1,19

1,24

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4-жадвал

Ҳисобий схема

l2 / l1да μ12 ва μ11 коэффициентлари

0,1

0,2

0,3

0,4

0,5

0,6

0,7

0,8

0,9

1,0

1,2

1,4

1,6

1,8

2,0

 

μ12 коэффициентлари

0,04

0,78

1,02

1,53

1,73

2,01

2,21

2,38

2,54

2,65

2,85

3,24

3,70

4,20

4,76

5,23

0,06

0,70

0,86

1,23

1,47

1,73

1,93

2,08

2,23

2,38

2,49

2,81

3,17

3,50

3,92

4,30

0,08

0,68

0,79

1,05

1,31

1,54

1,74

1,91

2,05

2,20

2,31

2,55

2,80

3,11

3,45

3,73

0,1

0,67

0,76

1,00

1,20

1,42

1,61

1,78

1,92

2,04

2,20

2,40

2,60

2,86

3,18

3,41

0,2

0,64

0,70

0,79

0,93

1,07

1,23

1,41

1,50

1,60

1,72

1,92

2,11

2,28

2,45

2,64

0,3

0,62

0,68

0,74

0,85

0,95

1,06

1,18

1,28

1,39

1,48

1,67

1,82

1,96

2,12

2,20

0,4

0,60

0,66

0,71

0,78

0,87

0,99

1,07

1,16

1,26

1,34

1,50

1,65

1,79

1,94

2,08

0,5

0,59

0,65

0,70

0,77

0,82

0,93

0,99

1,08

1,17

1,23

1,39

1,53

1,66

1,79

1,92

1,0

0,55

0,60

0,65

0,70

0,75

0,80

0,85

0,90

0,95

1,00

1,10

1,20

1,30

1,40

1,50

 

μ11 коэффициентлари

0,04

0,66

0,68

0,75

0,94

1,08

1,24

1,37

1,47

1,55

1,64

1,72

1,78

1,81

1,85

1,89

0,06

0,65

0,67

0,68

0,76

0,94

1,10

1,25

1,35

1,44

1,50

1,61

1,69

1,74

1,79

1,82

0,08

0,64

0,66

0,67

0,68

0,84

1,00

1,12

1,25

1,34

1,41

1,53

1,62

1,68

1,75

1,79

0,1

0,64

0,65

0,65

0,65

0,78

0,92

1,05

1,15

1,25

1,33

1,45

1,55

1,62

1,68

1,71

0,2

0,62

0,64

0,65

0,65

0,66

0,73

0,83

0,92

1,01

1,09

1,23

1,33

1,41

1,48

1,54

0,3

0,60

0,63

0,64

0,65

0,66

0,67

0,73

0,81

0,89

0,94

1,09

1,20

1,28

1,35

1,41

0,4

0,58

0,63

0,63

0,64

0,64

0,66

0,68

0,75

0,82

0,88

1,01

1,10

1,19

1,26

1,32

0,5

0,57

0,61

0,63

0,64

0,64

0,65

0,68

0,72

0,77

0,83

0,94

1,04

1,12

1,19

1,25

1,0

0,55

0,58

0,60

0,61

0,62

0,63

0,65

0,67

0,70

0,73

0,80

0,88

0,93

1,01

1,05

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Икки поғонали колоннанинг пастки қисми учун ҳисобий узунлик коэффициентлари m1 (2,а-расм, (7-илова)) 5-жадвалда келтирилган юқори учини маҳкамлаш шартида қуйидаги формула бўйича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(3)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — 5-жадвал бўйича, 2, б, в, г-расмдаги схемалар асосида бир поғонали колонналар учун аниқланадиган коэффициентларга ўхшаб, аниқланадиган коэффициентлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мос равишда поғоналар шаклланадиган жойларга ва колонна тепасига қўйилган бўйлама кучлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Jm1 — қуйидаги формула бўйича аниқланадиган ва қисмлари учун инерция моментининг ўртача қиймати:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(4)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— қуйидаги формула бўйича аниқланадиган ва қисмлари учун инерция моментининг ўртача қиймати:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(5)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— кесимларнинг инерция моментлари ва
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— мос равишда колоннанинг пастки, ўрта ва юқори қисмларининг узунликлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-расм. Икки поғонали (а) ва бир поғонали колонналарнинг схемаси (б, в, г) ва F1, F2 ва F3 кучларни мос равишда пастки (б), ўрта (в) ва юқори (г) қисмларга қўллашнинг шартли юклаш схемалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Узунлиги l2 ўрта қисм учун ҳисобий узунликнинг коэффициентининг қийматини қуйидаги формула бўйича аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(6)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
узунлиги юқори қисм учун ҳисобий узунликнинг коэффициенти эса,қуйидаги формула бўйича аниқланади
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(7)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

5-жадвал

Колоннанинг юқори қисмининг маҳкамланиши шартлари

Коэффициентлар қийматлари

μm1

μm2

μm3

қуйидаги кучланишларда

10.2,б-расм бўйича

10.2,в-расм бўйича

10.2,г-расм бўйича

Эркин

μm1 = 2,0

μm2 = 2,0

μm3 = μ1

(бўлганда, μ110.1-жадвал бўйича)

Фақат бурилишдан маҳкамланган

μm1 = μ1

μm2 = μ1

μm3 = μ1

(бўлганда, μ110.2-жадвал бўйича)

(α1 = 0 бўлганда, μ1 — 10.2-жадвал бўйича)

Шарнирли-таянган қўзғалмас

μm1 = μ11

μm2 = μ11

μm3 = μ12

(μ12 — 10.3-жадвал бўйича)

(μ11 — 10.3-жадвал бўйича)

Қўзғалмас, бурилишдан маҳкамланган

μm1 = μ11

μm2 = μ11

μm3 = μ12

(μ12 — 10.4-жадвал бўйича)

(μ11 — 10.4-жадвал бўйича)

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

6-жадвал

Маҳкамлаш схемаси ва юкланиш тури

μ

1,0

0,7

0,5

2,0

1,0

2,0

0,725

1,12

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7-жадвал

Эгилувчанлик λ

Ҳисобий қаршилиги Ry, N/mm2 га тенг пўлатдан тайёрланган элементларнинг φ коэффициентлари

200

240

280

320

360

400

440

480

520

560

600

640

10

988

987

985

984

983

982

981

980

979

978

977

977

20

967

962

959

955

952

949

946

943

941

938

936

934

30

939

931

924

917

911

905

900

895

891

887

883

879

40

906

894

883

873

863

854

846

839

832

825

820

814

50

869

852

836

822

809

796

785

775

764

746

729

712

60

827

805

785

766

749

721

696

672

650

628

608

588

70

782

754

724

687

654

623

595

568

542

518

494

470

80

734

686

641

602

566

532

501

471

442

414

386

359

90

665

612

565

522

483

447

413

380

349

326

305

287

100

599

542

493

448

408

369

335

309

286

267

250

235

110

537

478

427

381

338

306

280

258

239

223

209

197

120

479

419

366

321

287

260

237

219

203

190

178

167

130

425

364

313

276

247

223

204

189

175

163

153

145

140

376

315

272

240

215

195

178

164

153

143

134

126

150

328

276

239

211

189

171

157

145

134

126

118

111

160

290

244

212

187

167

152

139

129

120

112

105

099

170

259

218

189

167

150

136

125

115

107

100

094

089

180

233

196

170

150

135

123

112

104

097

091

085

081

190

210

177

154

136

122

111

102

094

088

082

077

073

200

191

161

140

124

111

101

093

086

080

075

071

067

210

174

147

128

113

102

093

085

079

074

069

065

062

220

160

135

118

104

094

086

077

073

068

064

060

057

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ. Жадвалда φ коэффициентлар қийматлари 1000 баробарга кўпайтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 

 

 

 

 

 

 

8-жадвал

Шартли эгилувчанлик

λ̅

Кесим тури учун φ коэффициентлари

Шартли эгилувчанлик

λ̅

Кесим тури учун φ коэффициентлари

a

b

c

a

b

c

0,4

1000

1000

984

4,6

359

329

0,6

994

986

956

4,8

330

308

0,8

981

967

929

5,0

304

289

1,0

968

948

901

5,2

281

271

1,2

953

927

872

5,4

261

255

1,4

938

905

842

5,6

242

241

1,6

920

881

811

5,8

226

1,8

900

855

778

6,0

211

2,0

877

826

744

6,2

198

2,2

851

794

709

6,4

186

2,4

821

760

672

6,6

174

2,6

786

723

635

6,8

164

2,8

747

683

598

7,0

155

3,0

704

643

562

7,2

147

3,2

660

602

527

7,4

139

3,4

616

562

493

7,6

132

3,6

572

524

460

7,8

125

3,8

526

487

430

8,0

119

4,0

475

453

402

8,5

105

4,2

431

422

375

9,0

094

4,4

393

392

351

9,5

084

 

 

 

 

10,0

076

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ: Жадвалда φ коэффициентлар қийматлари 1000 баробарга кўпайтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
8-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

1-жадвал

Конструкция элементлари

Сиқилган элементларнинг чегаравий эгилувчанликлари

1. Таянч реакцияларини узатувчи белбоғлар, таянч кашак ва устунлар:

а) баландлиги 50 m гача бўлган қувурлар ва жуфт бурчаклардан ясалган ясси фермалар, структуравий конструкциялар ва фазовий конструкциялар

180-60α

б) якка бурчаклардан фазовий конструкциялар, қувурлар ва жуфт бурчаклардан, баландлиги 50 m дан ортиқ бўлган фазовий конструкциялар

120

2. 1 ва 7-бандларда кўрсатилганлардан бошқа элементлар:

а) текис фермалар, якка бурчакдан пайвандланган фазовий ва структуравий конструкциялар, қувурлар ва жуфт бурчаклардан фазовий ва структуравий конструкциялар

210-60α

б) якка бурчаклардан болтли бирикмали фазовий ва структуравий конструкциялар

220-40α

3. Фермаларнинг монтаж вақтида маҳкамланмаган юқори белбоғлари (монтаж тугатилганидан сўнг чегаравий эгилувчанликни 1-позиция бўйича қабул қилиш керак)

220

4. Асосий колонналар

180-60α

5. Иккиламчи колонналар (фахверк, чироқлар устунлари ва ҳоказо), устунлар панжарасининг элементлари, устунлар орасидаги вертикал уланиш элементлари (краности балкаларидан пастда)

210-60α

6. 5-позицияда кўрсатилган уланишлар элементларидан ташқари, шунингдек, сиқилган стерженларнинг ҳисобий узунлигини камайтиришга хизмат қиладиган стерженлар ва 7-позицияда кўрсатилганлардан бошқа юкланмаган элементлар

200

7. Вертикал текисликда эгилувчанликни текширишда шамолдан юкланишдан таъсирланувчи, тавр ва хочсимон кесимли фазовий конструкцияларнинг сиқилган ва юкланмаган элементлари

150

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-жадвалда қабул қилинган белгилар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— 0,5 дан кам бўлмаган қийматда қабул қилинадиган коэффициент (зарур вазиятларда φ дан ўрнига φе ни қўллаш лозим)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

2-жадвал

Конструкция элементлари

Конструкцияга юкланишлар таъсир кўрсатганда, чўзилган элементларнинг чегаравий эгилувчанлиги

динамик, бевосита конструкцияга қўлланган

статик

кранлардан (4-изоҳ) ва темир йўл таркиблардан

1. Ясси фермалар (шу жумладан тормоз фермалари) ва структуравий конструкцияларнинг белбоғлари ва таянч ҳовонлари

250

400

250

2. 1-позицияда кўрсатилганлардан бошқа ферма ва структуравий конструкцияларнинг элементлари

350

400

300

3. Кран ости балка ва фермаларнинг пастки белбоғлари

-

-

150

4. Колонналар ўртасидаги вертикал боғланишларнинг элементлари (краности балкалардан пастда)

300

300

200

5. Боғланишларнинг бошқа элементлари

400

400

300

6. Устунлар ва траверсларнинг белбоғлари, таянч ҳовонлари, электр узатиш линиялари таянчлари траверсалари, очиқ тақсимлар мосламалар ва транспортнинг контактли тармоқлари линиялари таянчлари траверсларининг тортмалари

250

-

-

7. 6 ва 8-позицияларда кўрсатилганлардан ташқари электр узатиш линиялар таянчларининг бошқа элементлари

350

-

-

8. Вертикал текисликда эгилувчанликни текширишда шамол юклари таъсир қиладиган таврли ва хочсимон кесимли фазовий конструкцияларнинг (электр узатиш линияси таянчларининг траверсалари тортмалари ва якка бурчаклардан) элементлари

150

-

-

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Динамик таъсирларга дуч келмайдиган конструкцияларда, чўзилган элементларнинг эгилувчанлигини фақат вертикал текисликларда текшириш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Дастлаб кучланган чўзилган элементларнинг эгилувчанлиги чекланмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юкланиш ноқулай жойлашганда кучланиш белгиси ўзгариши мумкин бўлган чўзилган элементлар учун чегаравий эгилувчанликни сиқилган элементлар учун каби қабул қилиш керак, бунда йиғма элементларда бириктирувчи қистирмаларни ҳар бир 40i дан сийракроқ қўймаслик керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Чегаравий эгилувчанлик қийматларини иш режимлари гуруҳлари кранларида ГОСТ 34017-2016 га мувофиқ (металлургия ишлаб чиқариш цехларида) 7К ва 8К қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бевосита конструкцияга қўлланган динамик юкланишлар қаторига, толиқишга ҳисоблар ёки динамиклик коэффициентлари ҳисобга олинган ҳолда бажариладиган ҳисобларда қабул қилинадиган юкланишлар киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
9-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

1-жадвал

Т/р

Элемент схемаси ва ҳисоб кесимининг жойлашиши

Элемент тавсифи

Элемент гуруҳи

1.

 

Прокатли ёки қирраларига механик йўл билан ишлов берилган асосий металл

1

четлари газли кесиш машинаси билан кесилган

2

2.

 

Кенглиги ва ўтиш радиуси ҳар хил бўлган r, mm бўлганидаги қирраларига механик йўл билан ишлов берилган асосий металл

200

1

10

4

3.

 

Ўта мустаҳкам болтли бирикмалардаги асосий металл

1

4.

 

Тешик бўйлаб кесимларда болтли (А аниқлик синфидаги болтлар) уланишдаги асосий металл:

а) жуфт накладка бўлганида

4

б) бир томонлама накладка бўлганида

5

5.

 

α ≥ 72°,  да ўтиш ва юмалоқланган (газ билан кесиш тозалиги 1 ёки фрезерланган)

2

6.

 

Фасонкадан элементга ўтиш механик ишловсиз учма-уч ёки таврда конструкция элементларига пайвандланган тўғри бурчак шаклидаги фасонкалар

7

7.

 

Учма-уч ёки балкаларнинг белбоғлари ва таврда деворларга, шунингдек, ферма элементларига пайвандланган фасонкалар, бунда α ≤ 45º

4

8.

 

Балкаларнинг белбоғларининг устига устма-уст қўйиб пайвандланган, чокларга механик ишлов берилмай нахлёсткани контури бўйлаб пайвандлаб чиқилган тўғри бурчак ёки трапециясимон шаклли фасонкалар

7

9.

 

Учма-уч ишлов берилмаган чок; юкланиш пайванд чокига перпендикуляр; уланаётган элементларнинг кенглиги ва қалинлиги бир хил

2

10.

 

Учма-уч ишлов берилмаган чок; уланаётган элементларнинг кенглиги ёки қалинлиги ҳар хил

5

11.

 

Чокни кучайтириб, механик усулда олиб ташланган учма-уч чокка ўтишда жойидаги асосий металл:

бир хил қалинлик ва кенгликка эга элементларни улаганда

2

ҳар хил кенглик ва қалинликка эга элементларни улаганда

3

12.

 

Таглик листида бажарилган учма-уч чок; юкланиш пайванд чокига перпендикуляр

4

13.

 

Таглик ҳалқада бажарилган қувурларнинг учма-уч чоки

4

14.

 

Прокат профилларни учма-уч улаш

4

15.

 

Чокнинг ўқи бўйлаб куч таъсирида узлуксиз бўйлама чоклар билан пайвандланган қўштавр, тавр ва бошқа турдаги пайвандланган кесимлар

2

16.

 

Қуйидаги α бурчаги остида бўйлама чоклар билан маҳкамланган ёрдамчи элементли элемент:

45° гача

4

90°

7

17.

 

Кўндаланг (олд томондаги) чокнинг механик ишловсиз белбоғ листининг узилиши

7

18.

 

Кўндаланг чокли асосий металл; икки томонлама асосий металлга текис ўтувчи пайванд чоки

4

19.

 

Бурчак чоклари билан пайвандланган балкаларнинг чўзилган белбоғлари ва диафрагма ва қовурғалари яқинидаги фермалар элементларининг асосий металли

5

20.

 

Кўндаланг (олд томондаги) бурчак чокига ўтиш жойидаги асосий металл

6

21.

Ён чоклари бўлган бўғинлардаги асосий металл (элементдан ён томонларнинг учларигача ўтиш жойларида):

а) икки қават ён чокли

8

б) ён ва олд томондаги чокли

7

в) кучланиш асосий металл орқали узатилганда

7

г) пўлат канатларни маҳкамлаш учун анкерларнинг юзлари

8

22.

Қувурининг асосий металли, бунда қалинликнинг белбоғ қувури ташқи диаметрига нисбати:

tm / dm ≥ 1/14

7

1/20 ≤ tm / dm < 1/14

8

23.

Чўзилган ҳовон қувурининг асосий металли, бунда ҳовон ва белбоғ диаметрларининг нисбати dd / dm = 0,4 — 0,7 ва қалинликнинг белбоғ қувури ташқи диаметрига нисбати:

tm / dm ≥ 1/14

6

1/20 ≤ tm / dm < 1/14

7

1/35 < tm / dm < 1/20

8

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

2-жадвал

Элементлар гуруҳи

Пўлатнинг узилишга вақтинчалик қаршилиги  бўлганда,  қийматлари, N/mm2

420 гача

420 дан 440 гача

440 дан 520 гача

520 дан 580 гача

580 дан 635 гача

1

120

128

132

136

145

2

100

106

108

110

116

3

Пўлатнинг барча турлари учун

90

4

Пўлатнинг барча турлари учун

75

5

Пўлатнинг барча турлари учун

60

6

Пўлатнинг барча турлари учун

45

7

Пўлатнинг барча турлари учун

36

8

Пўлатнинг барча турлари учун

27

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.03.05-23 «Пўлат конструкциялар. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
10-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир жойда тўпланган юкланишлардаги деворларнинг маҳаллий устуворлиги (барқарорлиги)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юкланишнинг таъсир қилиш текислиги девор текислигига тўғри келганида (1,б-расмда кўрсатилганидай таяниш) ҳар бир деворга таъсир кўрсатувчи бир жойга тўпланган юкланишнинг энг катта миқдорини ёки таянч кесимидаги миқдорини қуйидагича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) четки таянч реакциясини, консол учидаги юкланишни ва таянчларга туташган 1,5 жойлардаги юкланишни (бу ерда, = Н2t, 1, a-расм) қуйидаги формула бўйича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
; (1)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) оралиқ таянч ва консол таянчининг реакциясини, таянчлардан 1,5дан ортиқ масофада жойлашган жойлардаги юкланишни қуйидаги формула бўйича ҳисоблаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
. (2)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-расм. Букиб пайвандланган элементлар деворларини бир жойда тўпланган юкланишлардаги маҳаллий барқарорлиги ҳисоблашга
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a — юкланишлар ва реакциялар схемаси, б — қистирма орқали таяниш, в — бевосита таяниш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юкланишнинг таъсир қилиш текислиги девор текислигига тўғри келмаганида (1,в-расмда кўрсатилганидай таяниш) қуйидаги формулалар бўйича аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(3)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(4)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(5)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(6)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(10.1)÷(10.6) формулалардаги:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
P1, P2 — кН да ва Ry — N/mm2 да;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — профиль деворининг қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
z — девор баландлиги h дан ошмайдиган, бир жойга тўпланган юк тақсимланишининг шартли узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r — 4t дан ошмайдиган қайрилишнинг ички диаметри.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Букиб пайвандланган профиллардан фермалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тўғри бурчак кесимли букиб пайвандланган ёпиқ профиллардан фермаларнинг тугунларини (2-расм) мазкур нормаларнинг 1-банди талабларига мувофиқ текшириш керак, шунингдек панжаранинг сиқилган элементи туташган жойида белбоғнинг ён деворининг (тугун текислигига параллель) кўтариб туриш қобилиятини ҳисобга олиш лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Белбоққа панжаранинг иккита ва ундан ортиқ элементи бир томонлама туташиб, уларнинг кучланишларининг юкланишлари турли ишорали бўлса (мусбат ва манфий) (2,а, б-расмлар), шунингдек таянч тугунларда битта элемент туташган бўлиб (2-расм), d / D ≤ 0,9 ва g / b ≤ 0,25 бўлса, белбоғ деворининг (токчасининг) кўтариб туриш қобилиятини ҳар бир туташган элемент учун алоҳида қуйидаги формул бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(7)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда d — туташган элементда кучланиш белгисининг таъсир кўрсатиш коэффициенти, чўзилишда 1,2 га тенг қабул қилинади, бошқа ҳолларда 1,0;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
c — 1-жадвал (4-илова) бўйича қабул қилинадиган иш шароитлари коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
D — белбоғдаги сиқилишда аниқланадиган, белбоғда бўйлама куч таъсирининг коэффициенти, агар |F| / (ARy) > 0,5 бўлса, D = 1,5 — |F| / (ARy) формула бўйича аниқланади, қолган вазиятларда D = 1,0;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
b — туташган элементнинг белбоғ билан белбоғ ўқи йўналишида кесишиш чизиғи қисмининг db /sin га тенг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g — панжаранинг қўшни элементларининг туташган деворлари ўртасидаги ёки ҳовоннинг кўндаланг девори ва таянч қовурғаси ўртасидаги масофанинг ярми;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
f = (D-d)/2
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
У-, Х-, Т-симон тугунларда белбоғ деворининг (токчасининг) (2 расм, г, д, е-расмн) кўтариб туриш қобилиятини, шунингдек, 6-бандда кўрсатилган тугунларнинг кўтариб туриш қобилиятини, g / b > 0,25 бўлганда, қуйидаги формула бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(8)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Сиқилган элемент туташган жойда d / D > 0,85 бўлганда тугуннинг ён деворининг кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(9)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда t — белбоғ юпқа деворлигининг таъсир кўрсатиш коэффициенти, Db / t ≥ 25 нисбатлари учун 0,8 га тенг қабул қилинади, бошқа ҳолларда — 1,0;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
k — қуйидагиларга тенг қабул қилинадиган коэффициентлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бўлганда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қолган ҳолларда
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-расм. Букиб пайвандланган профиллардан фермаларнинг тугунлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — К-симон учбурчак панжарада, б — ҳовонли панжарада;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
в — таянч, г — У-симон, д — Х-симон, е — Т-симон
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Белбоққа туташиш жойга яқин жойда панжара элементининг кўтариб туриш қобилиятини қуйидагича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) тугунларда қуйидаги туташиш бурчакларида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a=40° — 50°, қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(10)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда k ни белбоғ тавсифларини панжара элементи тавсифларига алмаштириб аниқлаш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Db ни d ёки db нинг каттароқ қийматига, t ни td га ва Ry ни Ryd га
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Квадрат бўлмаган кесимли панжара элементи учун (10) формуланинг чап тарафдаги қисмига кўпайтирувчисини киритиш керак;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тугунларда қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(11)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(11) формуланинг юмалоқ қавсларидаги ифода 0 дан кам бўлмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Квадрат бўлмаган кесимли панжара элементи учун (7) формуланинг чап тарафдаги қисмига кўпайтирувчисини киритиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Панжара элементини белбоққа маҳкамловчи пайванд чокларнинг мустаҳкамлигини қуйидагича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тугунларда қуйидаги туташиш бурчакларида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
a=40° — 50°, қуйидаги формула бўйича
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(12)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда f, kf, Rwf, wf, ни 13-бўлим талабларига мувофиқ қабул қилиш керак;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) ушбу илованинг 7-бандида кўрсатилган тугунларда, қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(13)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(0,5÷0,7)td га тенг жойлаштириш зарари мавжудлигида, профилнинг деворини тўлиқ эритиш билан бажарилган пайванд чокларни, учма-уч чоклар сифатида ҳисоблаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Прогонсиз қопламали фермаларнинг юқори белбоғлари панелларининг lef ҳисобий узунлиги қуйидаги формула бўйича аниқланади: lef = μl, бу ерда, l — панель узунлиги; μ — қуйидаги формула бўйича қабул қилинадиган ҳисобий узунлик коэффициенти:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— шарнир тугуни билан чегарадош бўлмаган белбоғ панели учун (масалан, болтларда фланец бирикмаси), қўшни панелларда бир текис тақсимланган юкланиш мавжудлигида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
— шарнир тугуни билан чегарадош бўлган, тақсимланган юкланиш билан юкланмаган белбоғ панели учун,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда — тақсимланган юкланиш параметри ;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
q — белбоққа тақсимланган юкланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — бўйлама куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нt — белбоғларининг ўқлари бўйича ферманинг баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
L — ферма пролёти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Белбоғларнинг баландлигининг девор қалинлигига нисбати 45 дан ортиқ бўлмаган қийматда қабул қилиш керак, панжара элементлари учун — 60 дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Чокларни қўллаш қулайлиги учун панжара элементларининг ўлчамлари (тузилиш текислигидан) кенглиги бўйича D — 2(t + td) дан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Панжара элементлари учун d ўлчамини белбоғнинг D кўндаланг ўлчамидан 0,6 дан кам бўлмаган қийматда қабул қилиш тавсия этилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳовонларнинг қўшни деворлари (учлари) орасидаги масофа иккита пайванд чокини қўйиш шартидан келиб чиқиб, минимал бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Элементларнинг заводда бажариладиган уланишларини қолиб кетадиган тагликда учма-уч пайвандлаш йўли билан бажариш керак. Ушбу бирикишларни 0,9 Ry дан ортиқ кучланишли чўзилган элементларда жойлаштириш тавсия этилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Монтаж бўғинларини юқори мустаҳкам олдиндан кучлантирилган болтларда фланецли қилиш тавсия этилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кенг токчали қўштаврлардан белбоғли фермалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
фермалар учун Ryn 380 N/mm2 бўлган пўлатлардан ва Rwun = 490 N/mm2 бўлган пайванд материалларидан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тугун эксцентриситетларини (3, 4-расмлар) e/D ≤ 1/10 бўлганда ҳисобга олмасликка йўл қўйилади (бу ерда, Db — белбоғ кесимининг баландлиги; e — панжара элементлари ўқлари кесишган нуқтадан белбоғ ўқигача масофа).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фермаларнинг нормал кучланишининг доимий белгили элементларида тугунлар эксцентриситетлари ва тугунлар бикрлигидан эгувчи моментларни (стерженга кўндаланг юкланиш бўлмаганида) қуйидаги формула бўйича ҳисобга олиш йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (14)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда N ва M — мос равишда ҳисобий нормал куч ва момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A ва W — мос равишда марказдан силжиган тугун стерженининг кўндаланг кесим юзаси ва қаршилик моменти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бунда тугун эксцентриситетларидан Me моментларнинг қийматлари қуйидаги шартга жавоб беришлари керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
, (15)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда W, A, — мос равишда қаршилик моменти, кесим юзаси ва марказдан силжиган тугун белбоғларидан бирининг пўлатининг ҳисобий қаршилиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(14) формула стерженларнинг охирги қисмларида металлнинг пластик деформацияларининг рухсат этилганлигини ҳисобга олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Панжаранинг эгувчи моментларни ҳисобга олмаган ҳолда ҳисобланадиган чўзилган элементлари учун, иш шароитлари коэффициентини γс = 0,85 қабул қилиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳисоблашда эгилиш моментлари ҳисобга олинадиган фермалар учун ферма текислигидаги панжара элементларининг ҳисобий узунликларини уларнинг иккала белбоғининг эластик сиқилишини ҳисобга олган ҳолда камайтиришга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фермаларнинг қўштавр белбоғ ва унга туташиб турувчи панжара элементларидан иборат маҳкамланмаган тугунларини (3, 4-расмлар), қуйидагиларга текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
панжара элементи билан уланишда бўлган белбоғ токчасининг эгилиш қисмида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
панжаранинг сиқилган элементига мос келадиган белбоғ деворининг участкасининг юк кўтариш қобилияти бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоғнинг кўндаланг кесимининг кўтариб туриш қобилиятига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
белбоққа туташган жойда панжара элементининг кўтариб туриш қобилиятига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
панжара элементи белбоққа туташган жойда пайванд чокларнинг мустаҳкамлигига.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24 g ≤ 15 mm (g — панжара элементларининг учлари орасидаги масофанинг ярми) бўлганида К шаклидаги ва қўллаб-қувватловчи тугунлардаги тўртбурчаклар букиб пайвандланган профильнинг белбоғига мустаҳкамланмаган бирикмаларида (3, а, б-расм) ҳар бир токчани эгиш учун белбоғнинг юк кўтариш қобилиятини ҳар бир бирикма учун алоҳида қуйидаги формула бўйича текшириш лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(16)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда N — панжара элементидаги куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
M — белбоғнинг туташиб турувчи токчаси билан мос келган кесимда тугун текислигида туташиб турган элементдаги эгувчи момент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γс — 4 илованинг 1-жадвали бўйича қабул қилинадиган иш шароити коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γD — агар белбоғ σ/Ry > 0,5 дан сиқилган бўлса, 1,5 — σ/Ry га тенг коэффициент ва қолган ҳолларда коэффициент 1 га тенг;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
σ — белбоғ панелидаги чўзилган ғовон томонидаги бўйлама кучланиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ry — белбоғ пўлатининг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ryd — панжара элементи пўлатининг ҳисобий қаршилиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Т-симон тугунларда тўғрибурчак букиб пайвандланган профильнинг белбоғига қўшимча маҳкамланмаган туташувларда (3,б-расм) ва К-симон ва таянч тугунларда g > 15 mm бўлганда, белбоғнинг токча букилишига кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула бўйича текшириш лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(17)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-расм. Қўштаврларни тўғрибурчак букиб пайвандланган профиллар билан туташиши турлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — К-симон; б — Т-симон; в — таянч
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
db = d бўлганда, қуйидаги формуладан фойдаланиш мумкин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(18)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
g ≤ 15 mm бўлганда К-симон ва таянч тугунларидаги кенг токчали қўштавр белбоғига маҳкамланмаган бирикмаларда (4-расм), токчани букиш учун белбоғнинг юк кўтариш қобилияти қуйидаги формула бўйича текширилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(19)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Ad — ҳовоннинг кўндаланг кесимининг юзаси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тўғрибурчак букиб пайвандланган профилдан панжаранинг сиқилган элементи таъсири остида қўшимча маҳкамланмаган қўштавр белбоғ деворининг кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(20)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кенг токчали қўштаврдан панжаранинг сиқилган элементи таъсири остида қўшимча маҳкамланмаган қўштавр белбоғи деворининг кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(21)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тугунда кўндаланг куч таъсири остида қўшимча маҳкамланмаган қўштаврли белбоғнинг кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула бўйича текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(22)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда Q — К-симон турдаги тугунларда N sina нинг энг кичик кўпайтмасига тенг тугундаги кўндаланг куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γ΄D 1,3 — σ/Ry га тенг, аммо 1,0 дан ортиқ бўлмаган коэффициент;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Rs — белбоғ пўлатининг кесилишга ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A — белбоғнинг кўндаланг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
r — белбоғ профилининг юмалоқланиши радиуси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-расм. Қўштаврларни бириктириш турлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — К-симон; б — таянч
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қўшимча маҳкамланмаган қўштаврли белбоққа туташиш жойида панжара элементининг кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула асосида текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(23)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда γd — чўзилишда 1,2 ва сиқилишда 1,0 га тенг қабул қилинадиган, туташган элементдаги кучланиш белгиси таъсир этишининг коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ryd — панжара элементи пўлатининг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ξ — тугунлардаги тўғрибурчак букиб пайвандланган профилларнинг элементлари учун қуйидаги қийматларга тенг коэффициент:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

а) К-симон турдаги

- 0,14;

б) таянч

- 0,06;

в) Т-симон турдаги

- 0,10.

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
К-симон ва таянч тугунларда кенг токчали қўштаврдан элементлар учун ξ =0,05.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Панжара элементларини маҳкамловчи пайванд чокларни (қўшимча маҳкамланмаган ва кучайтирилган тугунларда) панжара элементи қисмлари (деворлар, токчалар) мустаҳкамлиги бўйича ҳисоблаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қия планкалар билан кучайтирилган ферма тугунларида (5-расм), қўштаврли белбоғи деворининг панжара элементига мос келувчи қисмининг кўтариб туриш қобилиятини қуйидаги формула асосида текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(24)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-расм. Қия планкалар билан кучайтирилган ферма тугуни
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тугунларнинг кўтариб туриш қобилиятини таъминлаш учун қўштаврларнинг токчаларини уларга панжара элементлари туташиб турадиган жойларида бўйлама қия планкалар билан қўшимча мустаҳкамлаш керак (5-расм). Қўштаврлардан панжара элементлари туташиб турадиган жойларда, ҳамда тиргакли Т-симон тугунларда, боғлагишларни маҳкамлаш учун вертикал фасонкалар мавжудлигида, бикрликнинг жуфт қовурғаларини ўрнатиш йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фермаларнинг катталаштирувчи учма-уч уланишларини болтли фланецли қилиб лойиҳалаш тавсия этилади: сиқилган белбоғ сатҳида — оддий, чўзилган белбоғ сатхида — юқори мустаҳкам болтларда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фермалар бўйича горизонтал боғланишларни белбоғнинг ташқи токчаларига улашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Калонналар (колонна устидагилар билан) бирикмада юқори белбоғ учининг вертикал силжишларини истисно қилиш ва таянч тугунига нисбатан силжиш миқдори билан унинг горизонтал ҳаракатчанлигини таъминлаш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Букиб пайвандланган профиллардан панжара элементининг ўткир учидаги бурчак чокларни, td > 5 mm бўлганда қирраларга дастлаб ишлов бериш билан бажариш керак (6-расм).
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

, град

 , град

 s, mm

35 — 45

90

2-3

46 — 60

75

3-4

61 — 90

55

3 — 5

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-расм. Букиб пайвандланган профилларнинг учларини пайвандлаш детали
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Белбоғлар токчаларидаги (панжара элементининг ўткир учи ёнида) кўндаланг чоклар орасидаги масофани қуйидагича қабул қилиш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
таянч тугунлар ва сиқилган белбоғнинг учма-уч тугунларида — 5 mm дан кам эмас;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қолган ҳоллардан (масалан, 5-расм с) — 20 mm дан кам эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Боғланишларнинг тугунлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Букиб пайвандланган профиллардан боғланишларнинг тугунлари (7-расм) қуйидагиларга текширилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тугун элементлари ва профилнинг тугунга туташган қисмининг мустаҳкамлиги ва барқарорлигига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пайванд бирикмаларининг мустаҳкамлигига.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Боғланиш элементи чўзилганда кўтариб туриш қобилиятини қуйидагига текшириш керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ф турдаги тугунлар учун (7, а-расм) қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(25)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда N — боғланиш элементидаги куч;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ryf — фланец пўлатининг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Df — боғланиш фасонкаси бўйлаб фланецнинг узунлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ryd — боғланиш элементи пўлатининг ҳисобий қаршилиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) Фн турдаги тугунларни (7, а-расм) — (25) формуласи бўйича, аммо td ни td+0,6th га алмаштириш керак, бу ерда th — накладка қалинлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
в) В турдаги тугунлар учун (10.7, a-расм) — қуйидаги шарт асосида:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(26)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда A — боғланиш элементининг кўндаланг кесим юзаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γf — қуйидагича қабул қилинадиган, ўйма чуқурлиги таъсир кўрсатишининг коэффициенти:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

агар

;

«

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Боғланиш элементларини сиқилишдаги кўтариб туриш қобилияти қуйидагича текширилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ф турдаги тугунлар учун (7,а-расм) (25) формула бўйича ва қуйидаги формулалар бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(27)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(28)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фр ва Bр турдаги тугунлар учун — (28) формула бўйича ва қуйидаги формула бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(29)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(27)÷( 29) формулалардаги:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
e, e1 — масофалар, мос равишда, маҳкамланадиган конструкциянинг фасонкаси ўқидан боғлам элементи ўқигача масофа ва қиррали боғламнинг фасонкасининг таврли кесимининг оғирлик марказигача масофа (7, б-расм);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
A, W — мос равишда, профильнинг кесим юзаси ва боғланиш фасонкаси ўқига нисбатан профильнинг қаршилик моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Afc, Wfc — мос равишда, боғланиш фасонкасининг, қовурғани ҳисобга олган ҳолда, (агар мавжуд бўлса) юзаси ва қаршилик моменти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
γf — профильнинг энг юқори шартли бикрлигига боғлиқ ҳолда қабул қилинадиган иш шароитлари коэффициенти:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Агар

;

«

аммо 1.0 дан ортиқ эмас

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Формулалар боғланиш элементининг кўндаланг кесими ўлчамларининг нисбати бўлганда ва профильнинг катта ўлчамининг қалинлигига нисбати 45 дан ортиқ бўлмаганда ҳаққоний ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
44. Ф, Фн, Фр турдаги тугунларнинг профили фланецли боғланиш фасонкасининг пайванд бирикмаларини мазкур ШНҚнинг 197-бандига мувофиқ ҳисоблаш керак, бунда иш шароитлари коэффициенти γcf = 0,8 ни ҳисобга олиш керак, у кучланишлар нотекис узатилишини ҳисобга олади ва фланец билан эриш чегараси металли бўйича прокат қалинлиги томонга қуйидаги формула бўйича ҳисобланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
(30)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-расм. Букиб пайвандланган боғланишларнинг тугунлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а — хвостовиклар турлари; б — фасонка билан бирикиш; 1 — қовурға билан фасонка кесимининг оғирлик маркази чизиғи; 2 — ферма фасонкасининг ўқи; 3 — профиль ўқи