Suggestion to the document
Listen to audio
Get a link from a document elementЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ МАРКАЗИЙ БАНКИ БОШҚАРУВИНИНГ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementҚарори
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банклари томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларини шакллантириш механизми тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2015 йил 3 июлда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 2692]
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикасининг Марказий банки тўғрисида»ги, «Банклар ва банк фаолияти тўғрисида»ги қонунлари ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2015 йил 6 майдаги ПҚ-2344-сонли «Тижорат банкларининг молиявий барқарорлигини янада ошириш ва уларнинг ресурс базасини ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги қарорига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқаруви қарор қилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1. Тижорат банклари томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларини шакллантириш механизми тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2. Мазкур қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан уч ойдан кейин кучга киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМарказий банк раиси Ф. МУЛЛАЖОНОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТошкент ш.,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2015 йил 13 июнь,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element14/1-сон
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2015 йил 13 июндаги 14/1-сонли қарорига
ИЛОВА
ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банклари томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларини шакллантириш механизми тўғрисидаги
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementНИЗОМ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementУшбу Низом тижорат банклари, шу жумладан микромолия банклари (бундан буён матнда банклар деб юритилади) томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларини шакллантириш қоидаларини белгилайди.
(муқаддима Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқарувининг 2026 йил 31 июлдаги 13/11-сонли қарори (рўйхат рақами 2692-1, 11.08.2026 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 12.08.2026 й., 10/26/2692-1/0833-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1-боб. Умумий қоидалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1. Ушбу Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementўртача тортилган фоиз ставкаси — банклар томонидан ҳисобот даврида миллий валютада жалб қилинган юридик шахсларнинг жамғарма ва муддатли депозитлари ҳамда жисмоний шахсларнинг талаб қилиб олингунча, жамғарма ва муддатли омонатлари, шунингдек банк пластик карталаридаги маблағлар бўйича белгиланган йиллик фоиз ставкалари ҳамда умумий депозитлар (омонатлар) суммасидан келиб чиққан ҳолда ҳисобланадиган фоиз ставкаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementҳисобот даври — йилнинг ҳар бир чораги якуни бўйича олинган давр.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2. Ушбу Низом талаблари банклар томонидан юридик ва жисмоний шахслардан миллий валютада жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар)га татбиқ қилинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3. Ўзбекистон Республикасида банклар банк операцияларини амалга оширишга доир қарорлар қабул қилишда ва банк депозитлари (омонатлари) бўйича фоиз ставкаларини ушбу Низом талаблари асосида белгилашда мустақилдирлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4. Банклар ушбу Низом талабларидан келиб чиқиб, депозит ва фоиз сиёсатларига тегишли ўзгартиришларни киритишлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementУшбу Низом талаблари банклар томонидан аввал жалб қилинган депозит (омонат) шартномалари бўйича белгиланган фоиз ставкаларини ўзгартириш учун асос бўлмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2-боб. Банклар томонидан жалб этиладиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларини шакллантириш сиёсатига қўйиладиган талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5. Банкларнинг депозитлар (омонатлар)ни жалб қилиш соҳасидаги фаолияти, шу жумладан жалб қилинган депозитлар (омонатлар)га фоиз ставкаларини белгилаши, депозитлар (омонатлар)ни ва уларга ҳисобланган фоиз тўловларини банк ва мижоз ўртасида тузилган депозит (омонат) шартномаларига мувофиқ ўз вақтида қайтариши банкларнинг депозит ва фоиз сиёсатларига мувофиқ амалга оширилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6. Банклар жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкалари даражасини Марказий банк қайта молиялаш ставкаси ҳамда инфляция даражасининг сўнгги йиллардаги ўзгаришидан келиб чиққан ҳолда белгилайдилар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7. Марказий банк банк омонатчилари, қарз олувчилари ва кредиторларининг манфаатларини ҳимоя қилиш, депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларининг асоссиз ўсишини олдини олиш ва шу билан боғлиқ хатарларнинг юзага келишига йўл қўймаслик ҳамда банк тизими барқарорлигини таъминлаш мақсадида мунтазам равишда банкларнинг депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкалари даражасини мониторинг қилиб боради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБунда, Марказий банк депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкаси қайта молиялаш ставкасидан ошган банкларда фоиз сиёсатининг, шу жумладан фоиз даражасининг асосли эканлигини аниқлаш мақсадида мазкур банкларнинг фоиз сиёсатини ва молиявий ҳолатини алоҳида ўрганиб чиқади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element8. Марказий банк муайян бир банкнинг жалб қилинган депозитлари (омонатлари) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкасининг асоссиз равишда юқорилигини, мазкур банкнинг:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementактивлари ва капитали рентабеллиги даражаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementфоизли даромадларининг ялпи даромаддаги улуши ва активларга нисбати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementфоизли даромадларнинг фоизли харажатларга нисбати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementфоизли харажатларнинг умумий мажбуриятларга нисбати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementжалб қилинаётган маблағларнинг айланиш муддатлари ва банк активларининг рентабеллиги ўртасидаги ўзаро боғлиқлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementомонатга жалб қилинаётган маблағлардан фойдаланишнинг самарадорлиги даражаси каби кўрсаткичларга таъсирини ҳамда банк тизими бўйича ўртача кўрсаткичлардан пастлиги ёки юқорилигини танқидий кўриб чиқади ва таҳлил қилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element9. Банкларда депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкаси асоссиз ошган ҳолатлар аниқланганда Марказий банк мазкур банклардаги ўртача фоиз ставкаларининг даражасини мақбуллаштириш (пасайтириш) бўйича банкларга кўрсатма беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element10. Банклар томонидан миллий валютада жалб қилинган депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкасини ҳисоблаш ушбу Низомнинг иловасига мувофиқ банклар томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкасини ҳисоблаш методикаси асосида амалга оширилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element11. Марказий банк ҳар чоракда банклар томонидан жалб қилинган депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкалари ҳисобини уларнинг маълумотлари асосида ҳисобот давридан кейинги ойнинг 10-санасигача амалга оширади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3-боб. Якунловчи қоидалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element12. Банклар ҳар чоракда жалб қилинган депозитлар (омонатлар) ва улар бўйича фоиз ставкалари тўғрисидаги ҳисоботларни юритади ва Марказий банкка тақдим этади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element13. Ҳисоботлар консолидациялаштирилган ҳолда тайёрланиши, банкнинг барча филиалларидаги депозитлари (омонатлари) тўғрисидаги маълумотларни ўз ичига қамраб олиши ҳамда банк Бошқаруви раиси ва тегишли бўлинма раҳбари томонидан имзоланган бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element14. Ушбу Низом Ўзбекистон банклари ассоциацияси билан келишилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон банклари ассоциацияси Бош директори С. АБДУЛЛАЕВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2015 йил 13 июнь
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банклари томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича фоиз ставкаларини шакллантириш механизми тўғрисидаги низомга
ИЛОВА
ИЛОВА
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБанклар томонидан жалб қилинадиган депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкасини ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМЕТОДИКАСИ
(илова номи Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқарувининг 2026 йил 31 июлдаги 13/11-сонли қарори (рўйхат рақами 2692-1, 11.08.2026 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 12.08.2026 й., 10/26/2692-1/0833-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБанклар томонидан миллий валютада жисмоний шахслардан (талаб қилиб олингунча, жамғарма, муддатли ва банк пластик картадаги маблағлар) ҳамда юридик шахслардан (жамғарма ва муддатли) жалб қилинган депозитлар бўйича ўртача тортилган фоиз ставкаси ҳисоблаб чиқилади.
(биринчи хатбоши Ўзбекистон Республикаси Марказий банки бошқарувининг 2026 йил 31 июлдаги 13/11-сонли қарори (рўйхат рақами 2692-1, 11.08.2026 й.) таҳририда — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 12.08.2026 й., 10/26/2692-1/0833-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎртача тортилган фоиз ставкаси жалб қилинган ҳар бир депозит (омонат) тури бўйича фоиз ставкасини унинг суммасига кўпайтириб, жами жалб қилинган депозитлар (омонатлар) миқдорига бўлиш орқали қуйидагича ҳисобланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Депозит (омонат) турлари |
Депозит суммаси |
Фоиз ставкаси |
|
Жами депозитлар, шу жумладан: |
Vжами |
PAV |
|
I. Жисмоний шахсларнинг депозитлари: |
Vжис. жами |
Pжис. ўрт. тортилган |
|
талаб қилиб олгунча омонатлар ва банк пластик картадаги маблағлар; |
V1 |
P1 |
|
жамғарма омонатлари; |
V2 |
P2 |
|
муддатли омонатлар; |
V3 |
P3 |
|
II. Юридик шахсларнинг депозитлари: |
Vюр. жами |
Pюр. ўрт. тортилган |
|
жамғарма депозитлари; |
V4 |
P4 |
|
муддатли депозитлар. |
V5 |
P5 |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
PAV |
= |
(V1 * P1 + V2 * P2 + V3 * P3 + V4 * P4 + V5 * P5) |
бу ерда, |
|
(V1 + V2 + V3 + V4 + V5) |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementPAV — ўртача тортилган фоиз ставкаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementV1, V2, …Vn — n та шартнома битими бўйича жалб қилинган депозитлар (омонатлар) суммаси;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementP1, P2, … Pn — n та шартнома битимида ўрнатилган йиллик фоиз ставкалари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМисол учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
1. |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
||||
|
Т/р |
Депозит тури |
Депозит миқдори |
Фоиз ставкаси | ||||
|
1. |
Талаб қилиб олингунча |
100 |
0 | ||||
|
2. |
Банк пластик картадаги маблағлар |
50 |
0 | ||||
|
Жами: |
150 |
0 | |||||
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
|
|
|
|
|
|
Ўртача тортилган фоиз ставкаси |
= |
(100 * 0%) + (50 * 0%) |
= |
0% |
|
100 + 50 |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
2. |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|||||
|
Т/р |
Депозит тури |
Депозит миқдори |
Фоиз ставкаси | ||||
|
1. |
«Баркамол авлод» |
20 |
13 | ||||
|
2. |
«Болалик» |
11 |
10 | ||||
|
3. |
«Ёшлик» |
5 |
9 | ||||
|
Жами: |
36 |
11,5 | |||||
|
|
|||||||
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Ўртача тортилган фоиз ставкаси |
= |
(20 * 13%) + (11 * 10%) + (5 * 9%) |
= |
11,5% |
|
20 + 11 + 5 |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
|
|
|
|
||||
|
3. |
|
|
|||||
|
|
|
|
|||||
|
Т/р |
Депозит тури |
Депозит миқдори |
Фоиз ставкаси | ||||
|
1. |
«Қалдирғоч» (6 ойлик) |
10 |
12 | ||||
|
2. |
«Қалдирғоч»(9 ойлик) |
15 |
13 | ||||
|
3. |
«Коммунал» |
25 |
14 | ||||
|
4. |
«Навбаҳор» |
5 |
11 | ||||
|
Жами: |
55 |
13,1 | |||||
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Ўртача тортилган фоиз ставкаси |
= |
|
= |
13,1% |
|
10 + 15 + 25 + 5 |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4. Жисмоний шахслардан жалб қилинган омонатлар бўйича ўртача тортилган фоиз ставкасини аниқлашда талаб қилиб олингунча ва банк пластик картадаги маблағлар миқдорининг муддатли ва жамғарма омонатлар миқдоридан ошмаган қисми ҳисобга олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Т/р |
Омонат тури |
Омонат миқдори |
Ўртача фоиз ставкаси |
|
1. |
Талаб қилиб олгунча омонатлар |
100 |
0 |
|
2. |
Банк пластик картадаги маблағлар |
50 |
0 |
|
3. |
Жамғарма омонатлари |
36 |
11,5 |
|
4. |
Муддатли омонатлар |
55 |
13,1 |
|
Жами: |
241 |
6,2 | |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Ўртача тортилган фоиз ставкаси |
= |
|
= |
6,2% |
|
91 + 36 + 55 |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
|
|
|
|
||||
|
5. |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
||||
|
Т/р |
Депозит тури |
Депозит миқдори |
Ўртача фоиз ставкаси | ||||
|
1. |
Жамғарма депозитлари |
25 |
4 | ||||
|
2. |
Муддатли депозитлар |
35 |
6,5 | ||||
|
Жами: |
60 |
5,5 | |||||
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Ўртача тортилган фоиз ставкаси |
= |
(25 * 4%) + (35 * 6,5%) |
= |
5,5% |
|
25 + 35 |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
|
|
|
|
|||
|
Жами жалб қилинган депозитлар (омонатлар) бўйича ўртача тортилган фоиз ставкаси: |
||||||
|
|
|
|
|
|||
|
Депозит (омонат) турлари |
Депозит суммаси |
Фоиз ставкаси | ||||
|
Жами депозитлар, шу жумладан: |
Vжами |
PAV | ||||
|
I. Жисмоний шахсларнинг омонатлари: |
Vжис. жами = 182 |
Pжис. ўрт. тортилган =6,2 | ||||
|
талаб қилиб олгунча омонатлар ва банк пластик картадаги маблағлари; |
V1 = 91 |
P1 = 0 | ||||
|
жамғарма омонатлари; |
V2 = 36 |
P2 = 11,5 | ||||
|
муддатли омонатлар. |
V3 = 55 |
P3 = 13,1 | ||||
|
II. Юридик шахсларнинг депозитлари: |
Vюр. жами = 60 |
Pюр. ўрт. тортилган = 5,5 | ||||
|
жамғарма депозитлари; |
V4 = 25 |
P4 = 4 | ||||
|
муддатли депозитлар. |
V5 = 35 |
P5 = 6,5 | ||||
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
PAV |
= |
|
= |
6,02 %. |
|
182 + 60 |
(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2015 й., 26-сон, 352-модда; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 12.08.2026 й., 10/26/2692-1/0833-сон)