Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишЎзбекистон Республикаси Давлат архитектура ва қурилиш қўмитасининг
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишмеъёрлари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. УМУМИЙ ҲОЛАТЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.1. Мазкур меъёрлар шу меъёрда қабул қилинган автомобилларга ёқилғи қуйиш станция (АЁҚС)ларининг синфларга бўлиниши билан чегараланган ва мотор ёқилғисини қабул қилиш, сақлаш ҳамда транспорт воситаларини у билан тўлдириш учун белгиланган янги лойиҳалаштириладиган, кенгайтириладиган ва қайта қуриладиган автомобилларга ёқилғи қуйиш станция (АЁҚС)ларига тарқалади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМазкур меъёрлар, шу меъёрларнинг таъсир қилишининг бошлаши даврида ишлаб турган, кенгайтирилаётган ва қайта қурилаётган АЁҚСларга, мавжуд резервуар жиҳозларига тегишли қисмида ҳамда газ тўлдириш станциялари ва пунктларида ёқилғи қуйиш пункти сифатида ишлатилаётган автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларига, газ саноатига қарашли ишлаб чиқариш корхоналарининг ёқилғи қуйиш пункти сифатида ишлатилаётган автомобилларга газ тўлдириш компрессор станцияларига тарқалмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМазкур меъёрлар шу меъёрларда қабул қилинган синфларга бўлиниши билан чегараланган автомобилларга ёқилғи қуйиш станция (АЁҚС)ларнинг технологик жиҳозларига, қурилиш қисмига, жойлаштирилиши ва бош планларига бўлган ёнғин хавфсизлиги талабларини белгилайди. Меъёрлар қайси идорага тегишлилиги, фаолият тури ва мулкчилик шаклидан қатъий назар Ўзбекистон Республикаси ҳудудидаги ҳамма корхона, муассаса, ташкилот ва юридик шахслар томонидан бажарилиши мажбурийдир.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.2. Мазкур меъёрларда қуйидаги атамалар мувофиқ равишдаги таърифлари билан қўлланилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгазларнинг қувур орқали авария ҳолатидаги (авариявий) сарфи — технологик тизимдаги жиҳозларнинг авария ҳолатида герметиклиги бузилганидаги газларнинг қувур орқали сарфи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбир деворли резервуарли автомобилларга газ қуйиш станцияси — технологик тизими мазкур меъёрларнинг 6.2 ва 6.3 пунктлари талабларига жавоб бермайдиган автомобилларга газ қуйиш станцияси;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сизиб чиқишини хавфсиз тўхтатиш — аланга тарқалишининг қуйи концентрация чегарасининг 20 % дан ортиқ концентрацияга эга ёқилғи буғлари билан ифлосланган ҳудудда одамлар бўлишини талаб қилмайдиган ёқилғи сизиб чиқишини тўхтатиш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сақлаш блоки-ишлаб чиқарилган заводида умумий рамага ўрнатилган ва ер остида жойлаштириладиган ёқилғи қабул қилиш учун белгиланган, блокли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари технологик тизимининг асосий қисми;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгазтенглаштирувчи (газтақсимловчи) тизим — деаэрация тизими умумий бирлаштирилган, бир гуруҳ резервуарлардаги ёқилғи буғ фазаси босими тенглигини таъминловчи жиҳозлар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишикки деворли резервуар — икки деворли идиш (идиш ичида идиш) шаклидаги резервуар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштехнологик жиҳозлар ичида ёнувчи моддаларнинг ёпиқ ҳолда ҳаракатланиш услуби — ёнувчи модданинг технологик жиҳозлар ичида ҳаракатланиши, бунда шу моддаларнинг атмосфера билан фақат аланга тарқалишининг олдини олувчи қурилма орқали алоқа (контакт) қилишига йўл қўйилади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи қуйиш оролчаси — ёқилғи қуйиш пайтида транспорт воситасининг тўхтаб туриши учун белгиланган технологик майдонча;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳайдовчи ва йўловчиларга сервис хизмати кўрсатиш бино (хона)лари (15 тагача одам сиғадиган кафелар, савдо залининг умумий майдони 20 м2дан ортиқ бўлмаган эҳтиёж моллари магазини ва санузеллар) — ҳайдовчи ва йўловчиларга хизмат кўрсатиш бино (хона)лари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштранспорт воситаларига сервис хизмати (ювиш ва автомобилларга техник хизмат кўрсатиш постлари) кўрсатиш биноси (хонаси) — транспорт воситаларига техник хизмат кўрсатиш билан боғлиқ ишларни бажариш назарда тутилган бино (хона);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сақлаш контейнери — ишлаб чиқарилган заводида умумий рамага (яхлит қурилма шаклида) ўрнатилиб ва ер устида ўрнатиладиган ёқилғини қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш учун белгиланган технологик тизим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштарқатиш (бериш) тизмаси — ёқилғининг резервуардан ёқилғи тарқатиш колонкаларига келишини таъминлайдиган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишдеаэрация тизмаси — резервуар бўш ҳажмининг атмосфера билан алоқасини таъминлайдиган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштўлдириш тизмаси — автоцистернадан резервуарни ёқилғи билан тўлдирилишини таъминлайдиган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишчўкинди (шлам)дан тозалаш тизмаси — таркибида майда чўкиндилари бўлган маҳсулот ости сув қатламининг чиқариб юборилишини таъминлайдиган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрициркуляция тизмаси — ёқилғи буғларининг туташ, берк контур бўйлаб айланиши (циркуляцияси)ни таъминлайдиган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишодамлар кўп йиғиладиган жойлар (ҳудудлар) — бир вақтнинг ўзида 100дан ортиқ одам йиғилиши мумкин бўлган жойлар, бозорлар, ярмаркалар, стадионлар ҳамда транспорт бекатлари, метро станцияларидан чиқиш жойлари. Одамлар кўп йиғиладиган жойлар маъмурий — ҳудудий бирлик маъмурияти томонидан аниқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўп бўлма (камера)ли резервуар — ички бўшлиғи бир нечта бўлмаларга герметик тўсиқлар билан бўлинган резервуар;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсўриш-узатиш (перекачка қилиш) насослари — технологик тизим таркибига кирувчи ва ёқилғини автоцистернадан ёқилғи сақлаш резервуарларига сўриб — узатиб берувчи насос;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтоцистерна учун майдонча — автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларида ёқилғини оқизиш (тўкиш)-қуйиш операцияларини бажариш пайтида автоцистерналарнинг тўхтаб туриши учун белгиланган технологик майдонча;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишўзи ишга тушадиган ёнғин ўчиргич — ёнғин ўчоғининг иссиқлиги таъсирида ишга тушадиган ёнғин ўчиргич;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўп ёқилғили автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг мустақил қисми (участкаси) — мотор ёқилғисининг бирор бир турини қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш учун белгиланган, кўп ёқилғили автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари технологик тизимининг бир қисми сифатида лойиҳалаштирилган ва ишлаб чиқарилган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишчиқариб юбориш қувури — сиқилган табиий газ ёки суюлтирилган углеводородли газларнинг буғларини атмосферага ёндирмасдан чиқариб юбориш учун белгиланган вертикал қувур;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрезервуар шахтаси ёки технологик қудуқ бўшлиғи — ҳаво билан тўлдирилган резервуар шахтаси ёки технологик қудуқ бўшлиғи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишикки деворли резервуарларнинг герметиклигини бирлаштирилган назорат қилиш тизими — резервуар ташқи девори герметиклигини даврий ва ички девори герметиклигини доимий назорат қилиш учун белгиланган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрезервуарнинг герметиклигини даврий назорат қилиш тизими — автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари ходимлари томонидан резервуарлар герметиклигини аниқлаш учун белгиланган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрезервуарнинг герметиклигини (икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғини) доимий назорат қилувчи тизим — резервуар (икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғини) герметиклиги бузилганлигини эрта аниқлаш учун белгиланган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштехнологик бўлма — технологик тизимнинг ўралган, технологик жиҳозлар жойлаштирилган майдони;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштехнологик тизим — автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларида ёқилғини қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш учун махсус лойиҳалаштирилган, ўрнатилган ва ишлатиладиган жиҳозлар мажмуи;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгазли мотор ёқилғиси — ички ёнув двигателларида ишлатиладиган суюлтирилган углеводородли газ (суюлтирилган пропан-бутан) ва сиқилган табиий газ;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсуюқ мотор ёқилғиси — ички ёнув двигателларида ишлатиладиган бензин ва дизель ёқилғиси.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.3. Мазкур меъёрларда автомобилларга ёқилғи қуйиш шаҳобчаларининг қуйидагича синфларга бўлиниши қабул қилинган:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўп ёқилғили автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари — ҳудудида транспорт воситаларини икки ёки уч хил турдаги ёқилғи билан тўлдириш назарда тутилган, орасида мотор ёқилғиси (бензин ва дизель ёқилғиси), суюлтирилган углеводородли газ(суюлтирилган пропан-бутан) ва сиқилган табиий газ билан тўлдириш ҳуқуқига эга бўлган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи қуйиш пункти — корхона ҳудудида жойлашган ва фақат шу корхона транспорт воситаларини ёқилғи билан таъминлаш учун белгиланган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишанъанавий (одатдаги, одатий) автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари — технологик тизими транспорт воситаларини фақат суюқ ёқилғи билан тўлдириш учун белгиланган ва ҳавзалари ер остида жойлашганлиги билан тавсифланадиган ҳамда ёқилғи тарқатиш колонкалари билан уланган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишблокли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари — технологик тизими транспорт воситаларини фақат суюқ ёқилғи билан тўлдириш учун белгиланган ва ҳавзалари ер остида жойлашганлиги билан тавсифланадиган ҳамда ёқилғи тарқатиш колонкалари ёқилғи сақлаш блоки устида жойлашган , заводда ишлаб чиқарилган яхлит қурилма шаклидаги автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишмодулли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари — технологик тизими транспорт воситаларини фақат суюқ ёқилғи билан тўлдириш учун белгиланган ҳавзалари ер устида жойлашган ва ёқилғи тарқатиш колонкалари ҳамда ёқилғи сақлаш контейнерлари билан уланган, заводда яхлит қурилма шаклида ишлаб чиқарилган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишконтейнерли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари — технологик тизими транспорт воситаларини фақат суюқ ёқилғи билан тўлдириш учун белгиланган ҳавзалари ер устида жойлашганлиги билан тавсифланадиган ва ёқилғи тарқатиш колонкалари контейнернинг ўзида жойлашган, заводда яхлит қурилма шаклида ишлаб чиқарилган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўчма автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари — транспорт воситаларини фақат суюқ ёқилғи билан тўлдириш учун белгиланган, технологик тизими автомобиль шассиси, прицепи ёки яримприцепига ўрнатилган ва заводда яхлит қурилма шаклида ишлаб чиқарилган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобилларга газ тўлдириш компрессор станцияси (АГТКС) — технологик тизими фақат юк ташиш, махсус ва енгил транспорт воситаларининг ёқилғи тизимидаги баллонларни сиқилган табиий газ билан тўлдириш учун белгиланган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўчма газ тўлдириш станцияси (КГТАС) — технологик схемаси фақат автомобилларнинг ёқилғи тизими баллонларини сиқилган табиий газ билан тўлдириш учун белгиланган ва сиқилган газ резервуари ва тарқатиш колонкаси автомобил шассисида, прицепи ёки яримприцепига ўрнатилиши билан тавсифланадиган ва заводда яхлит қурилма шаклида ишлаб чиқарилган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобилларга газ қуйиш станцияси (АГҚС) — технологик тизими фақат юк ташиш, махсус ва енгил транспорт воситаларининг ёқилғи тизимидаги баллонларни суюлтирилган углеводородли газ билан тўлдириш учун белгиланган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўчма автомобилларга газ қуйиш станциялари — транспорт воситаларига фақат суюлтирилган газ қуйиш учун белгиланган, технологик қисми автомобиль шассиси, прицепи, ёки яримприцепида ўрнатилган ва заводда яхлит қурилма шаклида ишлаб чиқарилган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.4. Автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларини лойиҳалаштиришда серияли (ишлаб чиқарилиши йўлга қўйилган) ишлаб чиқарилган, Ўзбекистон Республикаси қонунларида белгиланган тартибда келишилган, техник — эксплуатацион ҳужжатларига (ТЭХ) эга бўлган ёқилғи қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш технологик тизимларини назарда тутиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.5. ТЭХ автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари бино ва иншоотларга, уларни ишлатиш даврида ёнғин хавфсизлигини таъминлашга (шу жумладан регламентли ва таъмирлаш ишларини, ёнғин хавфи туғилган ва ёнғин содир бўлган шароитларда ходимларнинг ҳаракатига) бўлган талаблар ҳамда технологик тизим конструкциялари, технологик параметрлари (кўрсаткичлари), ишлаб чиқарган заводнинг хизмат қилиш даври ва кафолат мажбуриятлари ҳақидаги маълумотларини ўз таркибига олган бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларини лойиҳалаштиришда, қуришда ва қайта қуриш (реконструкция қилиш)да ёнғин хавфсизлиги чора-тадбирлари билан бир қаторда белгиланган тартибда тасдиқланган амалдаги меъёрий ҳужжатлар томонидан аниқ белгиланган портлаш хавфсизлиги, газ хавфсизлиги, экологик хавфсизлик ва бошқа талабларни ҳам ҳисобга олиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. ЖОЙЛАШТИРИШГА БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1. УМУМИЙ ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.1. Автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари кўп ҳолларда турар жой, ишлаб чиқариш ва жамоат бино (иншоот)ларининг шамол устунлик қиладиган йўналишдан (йиллик «муайян эсувчи шамоллар йўналиши» бўйича) тескари томонида жойлаштирилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларини кесишган кўприк йўл устида ва остида ҳамда сузиб юрувчи воситаларда жойлаштиришга рухсат этилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.2. Майдонида бино ва иншоотларнинг жойлашишини ҳисобга олган ҳолда автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг режавий тузими авария ҳолатида тўкилган суюқликларнинг автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияси майдони бўйлаб ҳамда ундан ташқарига ёйилиб кетишига йўл қўймайдиган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларига кириш ва чиқиш жойларида баландлиги 0,2 метрдан кам бўлмаган қия кўтарма ёки нефт маҳсулотлари билан ифлосланган ёмғир, қор сувларини автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг тозалаш иншоотларига тушириб юборадиган дренаж тарновлар ўрнатиш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.3. Автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларини жойлаштиришда қуйидаги минимал масофаларни аниқлаш лозим:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сақлаш резервуар (сиғим)лар ва авария ҳолатидаги резервуарлардан, ичида ёқилғи ёки унинг буғлари бўлган ердаги ва ер устидаги асбоб-ускуналар деворларидан, ёқилғи тарқатиш колонкалари ва суюлтирилган ёки сиқилган углеводородли газларни тарқатиш колонкалари корпусидан, автоцистерна учун белгиланган майдонча ва технологик қудуқлар чегарасидан, тозалаш иншоотларининг технологик жиҳозлари деворларидан, АЁҚС биноси ташқи девори ва конструкцияларидан — мактабгача ёшдаги болалар муассасалари, умумтаълим мактаблари, мактаб-интернатлар, стационари бўлган даволаш муассасаси ер майдонининг чегарасигача ҳамда бошқа мақсадлар учун белгиланган турар жой ва жамоат биноларининг учун эса — дераза (эшик)ларигача;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишхонанинг энг яқин деворигача (битта бинода функционал белгиланиши бўйича турли хилдаги хоналар жойлашганида).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга ёқилғи қуйиш станцияси ходимлари учун белгиланган, ҳайдовчиларга, йўловчиларга ва уларнинг транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш бино (хона)ларидан то автомобилларга ёқилғи қуйиш станциясига тегишли бўлмаган объектларгача бўлган масофалар мазкур меъёрларда аниқ белгиланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобил йўллари ва аҳоли яшаш пункти кўчаларигача бўлган минимал масофа уларнинг тоифасига боғлиқ ҳолда ШНК 2.07.01-03 бўйича аниқланади, чунончи:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишумумшаҳар аҳамиятига эга магистрал йўл ва магистрал кўчаларгача — худди I, II ва III тоифадаги умумий тармоқ автомобил йўлларигача бўлганидек;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишпосёлка йўлларигача, туман (район) аҳамиятидаги магистрал кўчаларгача, қишлоқларнинг бош ва асосий кўчаларигача — худди IV ва V тоифадаги умумий тармоқ автомобил йўлларигача бўлганидек;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқолган йўл ва кўчалар учун — меъёрлаштирилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.4. Резервуарлари ер устида жойлашган суюқ мотор ёқилғиси сақлаш учун белгиланган автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари икки турга бўлинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишА тури — умумий сиғими 20 м3 дан ортиқ бўлган контейнерли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБ тури — умумий сиғими 20 м3 дан ортиқ бўлмаган контейнерли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКонтейнерли автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари резервуарларининг умумий ҳажми улар аҳоли яшаш пунктлари ҳудудида жойлаштирилса 40 м3дан ва аҳоли яшаш пунктларидан ташқарида жойлаштирилса 60 м3дан ошмаслиги лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг резервуярлари ёки камералари ҳар бирининг ҳажми (камералари ораси икки қаватли девор билан ажратилган кўп камерали резервуарлар ишлатилганида) улар аҳоли яшаш пунктлари ҳудудида жойлаштирилса 10 м3дан ва аҳоли яшаш пунктларидан ташқарида жойлаштирилса 20 м3дан ошмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМодули автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг умумий сиғимини ва резервуарларидан ҳар бирининг ҳажмини (шу билан бир қаторда автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларини А ва Б турларига бўладиган катталикни ҳам) 2 маротабагача кўпайтириш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСуюқ мотор ёқилғисини сақлаш учун белгиланган бир деворли резервуарлар ишлатилганида сиғими бўйича кўрсатилган параметрларни бажарилиши шарт бўлган (шартли) 3-иловага мувофиқ аниқлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.5. Суюқ мотор ёқилғили автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларига қарашли объектларгача бўлган минимал масофа 1-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.6. Резервуарлари ер остида жойлашган АЁҚС ҳудудида жойлашган бино ва иншоотлар орасидаги минимал масофа 2-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-жадвал | |||||||
Т/р | Оралиқ масофаси аниқланиши зарур бўлган объектлар номи | резервуарлари ер остида жойлашган АЁҚСдан бўлган масофа | резервуарлари ер устида жойлашган АЁҚСдан бўлган масофа | ||||
А тури | Б тури | ||||||
1. | Ишлаб чиқариш, омбор ва маъмурий-маиший ва саноат корхоналарининг иншоотлари (10 сатрда кўрсатилганларидан ташқари) | 15 | 25 | ||||
2. | Ўрмонлар: | ||||||
игнабаргли ва аралаш | 25 | 40 | 30 | ||||
баргли | 10 | 15 | 12 | ||||
3. | Уй-жой ва жамоат бинолари | 25 | 50 | 40 | |||
4. | Одамлар кўп йиғиладиган жойлар | 25 | 50 | ||||
5. | Индивидуал гаражлар ва автомобиллар учун очиқ турар жой | 18 | 30 | 20 | |||
6. | Савдо дўконлари | 20 | 25 | ||||
7. | Умумий тармоқ автомобил йўллари (қатнов қисмининг чети) | ||||||
I, II ва III тоифали | 12 | 20 | 15 | ||||
IV ва V тоифали | 9 | 12 | 9 | ||||
Электрлаштирилган шаҳар транспорти қатнов йўли (контакт тармоғигача) | 15 | 20 | 20 | ||||
8. | Умумий тармоқ темир йўллари(кўтарманинг нишаби пастки чети ёки ўйилган жойнинг чети) | 25 | 30 | ||||
9. | АЁҚСга тегишли бўлмаган канализациянинг тозалаш иншоотлари ва насос станциялари | 15 | 30 | 25 | |||
10. | Ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар*, радиоактив ва ГОСТ 12.1.007 бўйича хавфлилиги I ва II синфга мансуб зарарли моддалар мавжуд бўлган бино ва иншоотлар | 100 | |||||
11. | Электр узатиш тармоқлари, электрподстанциялар (шу жумладан трансформатор подстанциялари) | ПУЭ бўйича | |||||
12. | Ёғоч материаллари, толасимон ёнувчи моддалар, пичан, сомон омборлари | 20 | 40 | 30 | |||
13. | Пахта далалари ва ғалла экинлари майдон (массив)лари, хирмон, ғарам ва ҳ.к. | 75 | 100 | ||||
14. | Кўприклар, кўприкйўл (путепровод)лар | 75 | 100 | ||||
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш* Ичида ёнувчи газ; енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар; ёнувчи чанг ва/ёки толалар; сув, ҳаводаги кислород билан ва/ёки ўзаро таъсир қилганида ёниши мумкин бўлган модда ва/ёки материаллар; ишлов бериш жараёни нур иссиқлиги учқун ва/ёки аланга ажралиб чиқиши билан кузатиладиган иссиқ, қизиган ва/ёки эриган ҳолатдаги ёнмайдиган модда ва/ёки материаллар, ҳамда ёқилғи сифатида ёқиладиган ёки утилизация қилинадиган ёнувчи газ, суюқлик ва/ёки қаттиқ моддалар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар; шундай шарт биланки, белгиланган модда ва материаллар ташқи қурилмалардан 30 метр масофада босим тўлқинларини ҳосил қилиб ёнганида индивидуал хавф катталиги йилига 10-6дан ортиқ бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Резервуарлари ер устида жойлашган ҳамда резервуарлари ер остида жойлашган АЁҚСдан 1-жадвалда кўрсатилган С0 ёки С1 синфига мансуб оловга бардошлилик даражаси I ва II бўлган турар жой ва жамоат биноларигача бўлган масофани 25%гача камайтириш мумкин, ер устида жойлашган бир деворли томёпмали резервуарларгача бўлган масофадан ташқари.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. АЁҚС технологик тизими флегматизация ёки бошқа алангаланишни ва/ёки технологик жиҳоз ичидаги буғ-ҳаво аралашмасининг ёниб кетишини олдини олиш тизимлари билан таъминланганида 1-жадвалда кўрсатилган масофаларни 25%гача камайтиришга рухсат берилади (3,4,10,11-сатрларда кўрсатилганларидан ташқари).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. АЁҚС ўрмон яқинида жойлаштирилганида нинабаргли ва аралаш ўрмонгача бўлган масофани икки марта камайтиришга рухсат этилади, бунда ўрмон ва АЁҚС чегарасига туташ майдон чегараси узунлиги бўйлаб ер юзаси ўз сиртида ёнғин тарқалишига йўл бермайдиган материаллардан бажарилган қопламага эга ёки ер 5 метр кенгликда ҳайдалган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-жадвал | ||||||||||
Т/н | АЁҚС бино ва иншоотларининг номи | Графада ёзилиш тартибида мувофиқ равишдаги бино ва иншоотлар орасидаги номинал масофа (… номи), м | ||||||||
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | |||
1. | Ёқилғи сақлаш учун ер ости резервуарлари | - | 9 | - | 10 | 12 | 15 | 17 | - | |
2. | Ёқилғи тарқатиш колонкалари | 9 | - | - | 9 | 9 | 15 | 17 | 4 | |
3. | Автоцистерна учун майдон | - | - | - | 9 | 9 | 15 | 15 | - | |
АЁҚС ходимлари ва транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш биноси | ||||||||||
4. | С0 ёки С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси I, II ва III бўлган | 10 | 9 | 9 | 6 | 9 | 9 | 9 | 9 | |
5. | С0 синфига мансуб, оловга Бардошлилик даражаси IV бўлган | 12 | 9 | 9 | 9 | 12 | 9 | 12 | 9 | |
Ҳайдовчи ва йўловчиларга сервис хизмати кўрсатиш биноси | ||||||||||
6. | С0 ёки С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси I, II ва III бўлган | 15 | 15 | 15 | 9 | 9 | 6 | 9 | 15 | |
7. | С0 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси IV бўлган | 17 | 17 | 15 | 9 | 12 | 9 | 12 | 15 | |
8. | Нефт маҳсулотлари билан ифлосланган ёмғир, қор сувларини тозалаш иншоотлари | - | 4 | - | 9 | 9 | 15 | 15 | - | |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. «-» белги билан кўрсатилган масофалар меёрланмайди ва бошқа ҳолатлар мазкур меъёрда қайд этилмаган бўлса бинонинг конструктив хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Блокли АЁҚС лойиҳалаштирилганда ёқилғи сақлаш резервуарлари ва ёқилғи қуйиш колонкалари орасидаги масофа меъёрланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Лойиҳа топшириғида резервуарларни автоцистернадан ёқилғи билан тўлдириш пайтида ишдан тўхтатилиши назарда тутилмаган АЁҚС лари учун автоцистерна ўрнатиладиган майдондан ёқилғи тарқатиш колонкасигача бўлган масофани 9 метрдан кам бўлмайдиган қилиб қабул қилиш, АЁҚС бинолари ва иншоотларигача бўлган масофани 30% га ошириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Трансформатор подстанциясидан АЁҚС бино ва иншоотларигача бўлган масофа ПУЭ талабларига мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.7. Резервуарлари ер устида жойлашган суюқ мотор ёқилғили АЁҚС ҳудудида бино ва иншоотлари орасидаги минимал масофа 3-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-жадвал | ||||||
Т/н | АЁҚС бино ва иншоотларининг номи | «… номи» сатрида (графадасида) ёзилиш тартибида мувофиқ равишдаги бино ва иншоотлар орасидаги номинал масофа, м. | ||||
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | ||
1. | Ёқилғи сақлаш контейнерлари | - | 13 | - | 12 | - |
2. | Ёқилғи тарқатиш колонкалари | 13 | - | 13 | 12 | 4 |
3. | Автоцистерна учун майдон | - | 13 | - | 12 | - |
4. | АЁҚС ходимлари учун белгиланган бино | 12 | 12 | 12 | - | 9 |
5. | Нефт маҳсулотлари билан ифлосланган ёмғир қор сувларини тозалаш иншоотлари | - | 4 | - | 9 | - |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. «-» белги билан кўрсатилгани ҳамда ёқилғи тарқатиш колонкаларидан ёқилғи сақлаш контейнерлари ва контейнерли АЁҚСдаги автоцистерналар учун белгиланган майдонгача масофа меъёрланмайди ва бошқа ҳолатлар мазкур меъёрда қайд этилмаган бўлса бинонинг конструктив хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Технологик бўлмалари қарама-қарши жойлашган ёқилғи сақлаш контейнерлари орасидаги масофани 4 метрдан кам бўлмайдиган қилиб қабул қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Ҳайдовчи, йўловчи ва транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш биноларигача бўлган масофа 2-жадвалдан қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.8. АЁҚСдаги автоцистерналар учун белгиланган майдон четидан ер устида жойлашган технологик жиҳозларгача, бостирма конструкциялари ва ер ости резервуарларининг технологик шахталаригача бўлган масофа 2 метрдан кам бўлмаслиги зарур. Агар ер ости резервуарлари технологик шахталарининг ички бўшлиғи ёнмайдиган материал билан тўлдирилган бўлса, у ҳолда шахталаргача бўлган масофа меъёрланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.9. АЁҚС девор билан ўралган бўлса, у шамол ўтадиган ва ёнмайдиган материалдан бажарилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.10. АЁҚС ҳудудида транспорт воситаларининг ҳаракати одатда бир томонлама бўлиши зарур. Бу ҳолда алоҳида кириш ва чиқиш назарда тутилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтоцистернанинг оқизиш-қуйиш майдонидан АЁҚС ҳудудидан чиқишгача бўлган йўлни энг қисқа бўладиган қилиб лойиҳалаштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.11. АЁҚС ҳудудини гуллаган пайтида ўзидан парча-парча, толали моддалар ва тук қоплаган уруғлар ажратадиган бута ва дарахтлар билан кўкаламзорлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1.12. АЁҚСларни ёнғин тарқалиши мумкин бўлган қишлоқ хўжалиги экинлари (ғалла, пахта ва ҳ.к.) яқинида жойлаштирилганида АЁҚСнинг экинзорга туташ бўлган майдон чегараси узунлиги бўйлаб ер юзаси ўз сиртида ёнғин тарқалишига йўл бермайдиган материаллардан бажарилган қопламага эга ёки ер 5 метр кенгликда ҳайдалган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2. КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚС, АГТКС ВА АГҚС ЖОЙЛАШТИРИЛИШИГА ВА ҲУДУДИГА БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.1. Кўп ёқилғили АЁҚС да тақиқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўчма АЁҚСларни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚСнинг резервуарлар (сиғимлар, баллонлар)ини ёки транспорт воситаларининг ёқилғи тизимини тўлдириш технологик тизимига тааллуқли бўлмаган ёқилғи билан тўлдириш пунктларини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгазтақсимлаш пунктини жойлаштириш.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.2. Кўп ёқилғили АЁҚСларини ишга туширишдан олдин ГОСТ 12.4.026 да назарда тутилган ёнғин хавфсизлиги белгилари илинган (ўрнатилган) бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.3. Сиқилган табиий газни қабул қилиш тайёрлаш ва сақлаш бинолари, иншоотлари ва жиҳозлари ҳамда СУГ резервуарлари жойлашган омбор майдони ҳудуд чегарасини белгиловчи, бегона кишилар учун ёпиқ ва ёнмайдиган материаллардан тайёрланган, шамол ўтишига тўсқинлик қилмайдиган мустақил тўсиқ (девор)га эга бўлиши керак. Кўрсатилган майдон ҳудудига кириш-чиқиш жойларида ўтишни (ҳаракатни) чеклагич назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.4. Кўп ёқилғили АЁҚС, АГТКС ва АГҚС (бир деворли резервуарли АГҚСдан ташқари)лардан уларга тегишли бўлмаган объектларгача бўлган минимал масофа 4-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.5. АЁҚС бино ва иншоотлари орасидаги минимал масофани 5-жадвалга мувофиқ қабул қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-жадвал | ||||
Т/н | Оралиқ масофаси аниқланиши зарур бўлган объектлар номи | Бино, иншоот ва жиҳозлардан АЁҚС технологик тизимигача бўлган масофа, м. | ||
ичида СУГ борлигида | ичида сиқилган газ борлигида | |||
1. | Ишлаб чиқариш, омбор ва маъмурий-маиший ва саноат корхоналарининг иншоотлари (10 сатрда кўрсатилганларидан ташқари) | 40 | 25 | |
2. | Ўрмонлар: | |||
игнабаргли ва аралаш | 50 | 30 | ||
баргли | 25 | 15 | ||
3. | Уй-жой ва жамоат бинолари | 60 | 120 | |
4. | Одамлар кўп йиғиладиган жойлар (масканлар) | 60 | 120 | |
5. | Индивидуал гаражлар ва автомобиллар учун очиқ турар жой | 40 | 30 | |
6. | Савдо дўкони | 60 | 35 | |
7. | Умумий тармоқ автомобил йўллари (қатнов қисмининг чети) | |||
I, II ва III тоифали | 25 | 15 | ||
IV ва V тоифали | 25 | 12 | ||
Электрлаштирилган шаҳар транспорти қатнов йўли (контакт тармоғигача) | 25 | 15 | ||
8. | Умумий тармоқ темир йўллари(ўтарманинг нишаби пастки чети ёки ўйилган жойнинг чети) | 40 | 30 | |
9. | АЁҚСга тегишли бўлмаган канализациянинг тозалаш иншоотлари ва насос станциялари | 60 | 15 | |
10. | Ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар*, радиоактив ва ГОСТ 12.1.007 бўйича хавфлилиги I ва II синфга мансуб зарарли моддалар мавжуд бўлган бино ва иншоотлар | 100 | 100 | |
11. | Электр узатиш тармоқлари, электрподстанциялар (шу жумладан трансформатор подстанциялари) | ПУЭ бўйича | ||
12. | Ёғоч материаллари, толасимон ёнувчи моддалар, пичан, сомон омборлари | 50 | 30 | |
13. | Пахта далалари ва ғалла экинлари майдон (массив)лари, хирмон, ғарам ва ҳ.к. | 100 | 100 | |
14. | Кўприклар, кўприк йўл (путепровод)лар | 100 | 100 | |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш* Ичида ёнувчи газ; енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар; ёнувчи чанг ва/ёки толалар; сув, ҳаводаги кислород билан ва/ёки ўзаро таъсир қилганида ёниши мумкин бўлган модда ва/ёки материаллар; ишлов бериш жараёни нур иссиқлиги учқун ва/ёки аланга ажралиб чиқиши билан кузатиладиган иссиқ, қизиган ва/ёки эриган ҳолатдаги ёнмайдиган модда ва/ёки материаллар, ҳамда ёқилғи сифатида ёқиладиган ёки утилизация қилинадиган ёнувчи газ, суюқлик ва/ёки қаттиқ моддалар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар; шундай шарт биланки, белгиланган модда ва материаллар ташқи қурилмалардан 30 метр масофада босим тўлқинларини ҳосил қилиб ёнганида индивидуал хавф катталиги йилига 10-6дан ортиқ бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ерга чуқурлаштирилган ёки ер остида жойлашган ичида сиқилган табиий газ бўлган технологик жиҳозлардан 1,5 ва 12-сатрларда кўрсатилган масофани 50%гача камайтиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. 3 ва 4 сатрларда кўрсатилган 120 м масофа ҳажмли сиқилган табиий газ аккумуляторларига тегишлидир. Ҳажмли сиқилган табиий газ аккумуляторлари ер остида жойлаштирилган ҳолларда 3 ва 4 сатрларда кўрсатилган масофаларни 60 метргача камайтириш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Умумий сиғими 1,6 м3дан, баллонлар сони 20 тадан ортиқ бўлмаган ҳажмли сиқилган табиий газ аккумуляторлари блоки ер устида жойлаштирилганда 3 ва 4 сатрларда кўрсатилган масофаларни 40 метргача, умумий сиғими 1,6 м3дан, баллонлар сони 20 тадан ортиқ бўлганда эса 3 ва 4 сатрларда кўрсатилган масофаларни 60 метргача камайтиришга йўл қўйилади. Сиқилган табиий газ аккумуляторлари ер остида жойлаштирилган ҳолларда мазкур масофаларни 35 метргача камайтириш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. АЁҚС нинабаргли ва аралаш ўрмон яқинида жойлаштирилганида улар орасидаги ва ичида сиқилган табиий газ бўлган технологик жиҳозлар орасидаги масофани икки мартагача камайтиришга рухсат этилади, агар кўрсатилган жиҳозлар ер остида жойлашган ёки ерга чуқурлаштирилган бўлса. Бунда ўрмон ва АЁҚС чегарасига туташ майдон чегараси узунлиги бўйлаб ер юзаси ўз сиртида ёнғин тарқалишига йўл бермайдиган материаллардан бажарилган қопламага эга ёки ер 5 метр кенгликда ҳайдалган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. СУГ буғларини чиқариб юбориш қувуридан АЁҚС га тегишли бўлмаган объектларгача бўлган минимал масофа мазкур меъёр талабларига мувофиқ ҳисоблаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-жадвал | |||||||||||||||
Т/р | АЁҚС бино ва иншоотларининг номи | «… номи» сатрида (графадасида) ёзилиш тартибида мувофиқ равишдаги бино ва иншоотлар орасидаги номинал масофа, м. | |||||||||||||
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | ||
1. | СУГ сақлаш учун ер ости резервуарлари | - | - | * | 15 | 20 | 20 | 20 | 20 | 10 | 15 | 20 | 35 | 35 | 15 |
2. | Суюқ мотор ёқилғиси сақлаш учун ер ости резервуарлари | - | - | * | * | 10 | 10 | ** | - | 10 | ** | ** | 20 | ** | ** |
3. | Ичида сиқилган табиий газ бўлган технологик жиҳозли бино (иншоот) | * | * | * | 10 | 10 | 6 | 10 | 10 | * | - | 9 | 25 | 25 | 10 |
4. | СУГларни оқизиш-қуйиш учун белгиланган жиҳозли бино (иншоот) | 15 | * | 10 | - | 20 | 20 | 20 | 6 | 10 | 15 | 9 | 35 | 35 | 6 |
5. | СУГ тарқатиш колонкалари | 20 | 10 | 10 | 20 | - | 4 | 4 | 20 | 15 | 4 | 9 | 35 | 35 | 10 |
6. | Сиқилган табиий газ тарқатиш колонкалари | 20 | 10 | 6 | 20 | 4 | - | 8 | 20 | 15 | 4 | 9 | 20 | 20 | 10 |
7. | Суюқ мотор ёқилғиси тарқатиш колонкалари | 20 | ** | 10 | 20 | 4 | 8 | - | 20 | 15 | 4 | ** | 20 | ** | ** |
8. | СУГ автоцистернаси учун майдон ва ташқарида жойлашган СУГларни оқизиш-қуйиш қурилмалари | 20 | - | 10 | 6 | 20 | 20 | 20 | - | 15 | 15 | 9 | 35 | 35 | 15 |
9. | Ерда ва ер устида жойлашган ичида сиқилган табиий газ бўлган ташқи технологик қурилмалар | 10 | 10 | * | 10 | 15 | 15 | 15 | 15 | - | 4 | 9 | 35 | 35 | 15 |
10. | Нефт маҳсулотлари билан ифлосланган ёмғир, қор сувларини тозалаш иншоотлари (қабул қилиш тарновларини ҳисобга олган ҳолда) | 15 | ** | - | 15 | 4 | 4 | 4 | 15 | 4 | - | ** | 4 | ** | ** |
11. | Алоҳида турган операторлар биноси (иншооти) | 20 | ** | 9 | 9 | 9 | 9 | ** | 9 | 9 | ** | - | 9 | ** | ** |
12. | қозонхона, СУГ ва сиқилган табиий газда ишлайдиган автомобилларга техник хизмат кўрсатиш ва уларни ювиш постлари | 35 | 20 | 25 | 35 | 35 | 20 | 20 | 35 | 35 | 4 | 9 | 20 | 35 | 35 |
13. | 1-12 сатрларда кўрсатилган бино ва иншоотлардан ташқари | 35 | ** | 25 | 35 | 35 | 20 | ** | 35 | 35 | ** | ** | 35 | ** | ** |
14. | Суюқ мотор қилғили автоцистерна учун майдон | 15 | ** | 10 | 6 | 10 | 10 | ** | 15 | 15 | ** | ** | 35 | ** | - |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. «-» белги билан кўрсатилган масофа меъёрланмайди ва бинонинг конструктив хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда аниқланади, «*» белги билан кўрсатилган масофа энг баланд бино (иншоот)нинг 1,5 баландлигидан кам бўлмаслиги керак., «**» белгилилари 2-жадвалдан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Сиғим жиҳозлари чуқурлаштирилган ичида сиқилган табиий газ бўлган ташқи технологик қурилмалардан 5-жадвалда кўрсатилган (10-сатрдан ташқари) бино ва иншоотларгача бўлган масофани 50%гача камайтиришга йўл қўйилади. Бунда биноларгача бўлган масофа шу бинолар 1,5 баландлигидан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Ер остида жойлашган ичида сиқилган табиий газ бўлган технологик қурилмалардан ҳайдовчи ва йўловчиларга сервис хизмати кўрсатиш биноси ва иншоотларигача бўлган масофа 10 метрдан, 5-жадвалда кўрсатилган бошқа бино ва иншоотлар учун 4 метрдан кам бўлмаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Автомобилларни сиқилган табиий газ билан тўлдириш оролчаларини СУГ билан тўлдириш оролчаларининг ҳимоя экранларига ўхшаш ҳимоя экранлари билан жиҳозлаганда сиқилган табиий газ билан тўлдириш колонкаларидан АЁҚС бино ва иншоотларигача 2,3,7,9-13-устунларда кўрсатилган масофани 50%гача камайтиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. СУГ буғларини чиқариб юбориш қувуридан АЁҚС бино ва иншоотларигача бўлган минимал масофа мазкур меъёр талабларига мувофиқ ҳисоблаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Блокли АГҚС ишлатилганида резервуарлар ва насос станцияси орасидаги масофа меъёрланмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.6. АЁҚС ёқилғи қуйиш пунктлари сифатида ишлатиладиган автотранспорт корхоналаридан ташқари бошқа корхоналар ҳудудида кўп ёқилғили АЁҚС жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўп ёқилғили АЁҚС, АГТКС ва АГҚС (бир деворли резервуарли АГҚСдан ташқари)лардан автотранспорт корхоналаридаги бино, иншоот ва ташқи қурилмалар жойлашган майдонгача бўлган масофаларни 6-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6-жадвал | ||||||||
Т/н | Автотранспорт корхоналаридаги бино, иншоот ва ташқи қурилмалар номи | Ичидаги технологик тизим жиҳозларда СУГ ёки сиқилган газ бўлган АЁҚС биноларигача бўлган масофа, м. | Технологик тизим жиҳозларида СУГ ёки сиқилган газ бўлган АЁҚС ташқи қурилмаларигача бўлган масофа, м. | СУГ ёки сиқилган газ тўлдириш колонкасигача бўлган масофа, м. | СУГ автоцистернаси майдонигача бўлган масофа, м | |||
СУГ | сиқилган газ | СУГ | сиқилган газ | СУГ | сиқилган газ | |||
1. | А,Б,Г тоифасидаги ишлаб чиқариш бинолари ва хоналар; Ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар*, ГОСТ 19433 бўйича 2-4,8 синф ва 9.1 кенжа синфига мансуб хавфли юкларни ташиш учун белгиланган транспорт воситаларини сақлаш майдонлари. | 40 | 30 | 40 | 30 | 40 | 30 | 40 |
2. | В ва Д тоифасига мансуб ишлаб чиқариш бинолари, В ва Д тоифасидаги хоналар, ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар** | |||||||
С0 ёки С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси I, II ва С0 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси III бўлган бинолар | 25 | 10 | 25 | 15 | 25 | 15 | 25 | |
С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси III бўлган ва С0 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси IV бўлган бинолар | 30 | 15 | 30 | 20 | 30 | 20 | 30 | |
оловга бардошлилик даражаси IV, V бўлган бинолар ва ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар** | 35 | 20 | 35 | 25 | 35 | 25 | 35 | |
3. | Маъмурий ва маиший бинолар | 35 | 20 | 35 | 25 | 35 | 25 | 35 |
4. | Транспорт воситаларини сақлаш учун очиқ майдон ва бостирмалар | 20 | 10 | 20 | 15 | 20 | 15 | 20 |
5. | Корхона автомобиль йўллари қатнов қисмининг четигача | 15 | 10 | 20 | 15 | 15 | 10 | 20 |
6. | ГОСТ 19433 бўйича 1, 5-7 синф ва 9.2 кенжа синфларига мансуб хавфли юкларни ташиш учун белгиланган транспорт воситаларини сақлаш майдони | 100 | ||||||
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш* Ичида ёнувчи газ; енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар; ёнувчи чанг ва/ёки толалар; сув, ҳаводаги кислород билан ва/ёки ўзаро таъсир қилганида ёниши мумкин бўлган модда ва/ёки материаллар; ишлов бериш жараёни нур иссиқлиги учқун ва/ёки аланга ажралиб чиқиши билан кузатиладиган иссиқ, қизиган ва/ёки эриган ҳолатдаги ёнмайдиган модда ва/ёки материаллар, ҳамда ёқилғи сифатида ёқиладиган ёки утилизация қилинадиган ёнувчи газ, суюқлик ва/ёки қаттиқ моддалар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар; шундай шарт биланки, белгиланган модда ва материаллар ташқи қурилмалардан 30 метр масофада босим тўлқинларини ҳосил қилиб ёнганида индивидуал хавф катталиги йилига 10-6дан ортиқ бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш** Ичида асосан совуқ ҳолдаги ёнмайдиган мода ва/ёки материаллар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ буғларини чиқариб юбориш қувуридан корхона бино ва иншоотларигача бўлган минимал масофа мазкур меъёр талабларига мувофиқ ҳисоблаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2.7. Ёқилғи ва/ёки унинг буғлари ишлатиладиган жиҳозлар яқинига 5 метрдан кам ва 25 метрдан узоқ бўлмаган масофага кўчма ёнғин ўчириш техникасининг ўрнатилиши имкониятини таъминлайдиган йўллар назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. БИНО ВА ИНШООТЛАРГА БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1. УМУМИЙ ҲОЛАТЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.1. АЁҚСда хизматчи-ходимлар учун қуйидаги хизмат ва маиший бино (хона)лари жойлашиши мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишоператорлар, маъмурият, қозонхона, овқат қабул қилиш, қўриқлаш хизмати, нефт маҳсулотлари намуналарини сақлаш хоналари, ҳамда санузеллар, махсус кийим, асбоблар, эҳтиёт қисмлар, анжомлар ва жиҳозлар учун омборлар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўрсатилганлардан ташқари кўп ёқилғили АЁҚС, АГТКС ва АГҚС (бир деворли резервуарли АГҚСдан ташқари) ҳамда суюқ мотор ёқилғиси сақланиши учун белгиланган резервуарлари ер остида жойлашган АЁҚСлар ҳудудида йўловчи, ҳайдовчи ва уларнинг транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш биноси (хонаси) жойлаштиришга рухсат этилади. Йўловчи ва ҳайдовчиларга сервис хизмати кўрсатиш 15 тагача одам сиғадиган кафелар, савдо залининг умумий майдони 20 м2дан ортиқ бўлмаган эҳтиёж моллари магазини ва санузеллар, транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш учун техник хизмат кўрсатиш ва автомобилларни ювиш постлари назарда тутилиши мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЕр ости резервуарларига тўлиқ ёки қисман ер устида жойлашган усти камида 0,2 метр (суюқ мотор ёқилғили резервуар ва қувурлар учун) ёки камида 0,5 метр (сиқилган табиий газ ёки суюлтирилган углеводородли газ ва уларнинг буғи бўлган сиғим, резервуар ва қувурлар учун) тупроқ қатлами билан беркитилган ёки ёнғинда худди шундай иссиқлик изоляциясини таъминлайдиган бошқа ёнмайдиган материаллар билан ҳимояланган резервуарларни тенглаштириш мумкин. Бунда шу қатлам (тупроқ қатламининг бузилишини, резервуар (қувур) ва ҳимояловчи қатлам орасида бўшлиқ ҳосил бўлишининг олдини олиш ва ҳ.к.) бутунлигини вақт оралигида ва резервуар (қувур)ларнинг ишлатилиши шароитларида сақланишини таъминлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.2. АЁҚС ҳудудида А, Б (АЁҚС технологик тизимига кирувчи сиқилган табиий газлар ва суюлтирилган углеводород газларни оқизиш-узатиш учун белгиланган жиҳозлар жойлашган хоналардан ташқари) ва Г тоифасига мансуб хоналарнинг жойлашишига йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТранспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш хоналарида ёнувчан газ, енгил алангаланувчи суюқлик ҳамда ёнувчи чанг ишлатиладиган технологик жараёнларни (мисол учун, бўёқлаш, пайвандлаш ишлари ва х.к.) жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.3. АЁҚС ҳудудида жойлашган бино ва иншоотлар С0 ёки С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси I, II ва III ёки С0 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси IV бўлса одатда бир қаватли бўлиши керак. Таркибида енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар учун омбор хоналари бўлмаган оловга бардошлилиги I ёки II даражали, С0 синфига мансуб, майдони 150 м2гача бўлган икки қаватли биноларни лойиҳалаштиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲамма турдаги АЁҚСлар ҳудудида электр қозонли қозонхоналардан ташқари ҳамма турдаги ёқилғида ишлайдиган қозонхоналарни жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚС учун электр қозонли қозонхона лойиҳалаштирилганда иссиқлик ташувчисининг ҳарорати 80оС дан ортиқ бўлмаган автоматлаштирилган сув иситиш қозонлари назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтоматлаштирилган сув иситиш электр қозонли қозонхоналарни АЁҚС ходимлари ёки транспорт воситаларини ювиш учун белгиланган, С0, С1 синфларига мансуб оловга бардошлилиги I ёки II даражали алоҳида турган биноларга тақаб ёнма-ён қуришга йўл қўйилади. Автоматлаштирилган сув иситиш электр қозонларининг жиҳозлари ПУЭ талабларига жавоб бериши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.4. АЁҚС ҳудудида ер ости хоналари, ертўлалар ҳамда бўш ҳажми бўлган ер ости иншоот (тоннель, канал ва х.к.)ларини жойлаштиришга йўл қўйилмайди. АЁҚС бинолари остидан ва эвакуация чиқиш йўллари томонидан қувурлар ўтказиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.5. АЁҚС ходимлари учун белгиланган хоналар, операторлар хонасини, ҳайдовчи йўловчи ва уларнинг транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш биноларида жойлаштиришга рухсат этилади. Бунда кўрсатилган хоналар асосий бинонинг оловга бардошлилик даражасига мувофиқ бўлган конструкциялардан бажарилган бўлиб, ҳайдовчи йўловчи ва уларнинг транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш хоналаридан ёнғинга қарши 1-турдаги тўсиқ ва 3-турдаги ораёпмалар билан ажратилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАгар ҳайдовчи ва йўловчиларга сервис хизмати кўрсатиш хоналарида технологик тизим электр агрегатларини электр таъминлаш кабеллари махсус электр шчитлари хонасида жойлаштирилган шароитларида, технологик тизим ишини бошқариш ва оператор томонидан АЁҚС электр таъминотини кучсиз токли бошқариш тизими ёрдамида токсизлантирилиш ҳамда АЁҚС технологик операциялари устидан кўз билан назорат қилиш имкониятини таъминлаш учун оператор жойини назарда тутишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.6. Якка бинода бирлаштириш мумкин эмас:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштранспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш хоналари (суюқ мотор ёқилғисида ишлайдиган автомобилларни ювиш механизациялаштирилган хоналардан ташқари) билан ҳайдовчи ва йўловчиларга сервис хизмати кўрсатиш хоналарини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштаркибида енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар бўлган молларни сотиш кўзда тутилган магазинларни ва жамоат овқатланиш хоналарини.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.7. Транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш биноларида учтадан ортиқ бўлмаган техник хизмат кўрсатиш постлари жойлаштириш мумкин. Турли хил вазифа бажариш учун белгиланган хоналарни ёнмайдиган материаллардан бажарилган тўсиқлар билан ажратиш, транспорт воситаларини қўйиш учун белгиланган хоналарни эса (механизациялаштирилган ювиш хоналаридан ташқари) ёнғинга қарши 1-турдаги тўсиқ билан ажратиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАҳоли яшаш пунктларида жойлаштириш учун белгиланган АЁҚСларни лойиҳалаштиришда фақат енгил автомобилларга техник хизмат кўрсатиш постлари бўлган хоналарни назарда тутиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.8. АЁҚС биноларида олов билан боғлиқ ва пайвандлаш ишларини бажариш учун белгиланган хоналарни жойлаштириш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.9. В тоифасидаги (солиштирма ёнғин юкламаси 181 МДж/м2 ва ундан ортиқ бўлган) хоналар ҳамда енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликларни сақлаш учун белгиланган магазин омбор хоналарини бинонинг дераза туйнуклари бўлган ташқи девори яқинида жойлаштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМойлар (ишлатилганлари ҳам) умумий сиғими 1 м3дан ортиқ бўлмаган сиғимларда, ё ер остида жойлашган, ё бошқа хоналардан 1-турдаги тўсиқ билан ажратилган ва бинодан ташқарига мустақил чиқиш йўли бўлган махсус хоналарда сақланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАгар мойларни қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш учун белгиланган жиҳозлар ва уларнинг жойлашиши суюқ мотор ёқилғиси АЁҚСси технологик тизимларига қўйилган мазкур меъёр талабларига жавоб берган ҳолларда, кўрсатилган сиғимларнинг умумий сиғимини кўпайтириш ва мустақил мой қуйиш оролчаларидан транспорт воситаларига мой қуйиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.10. Агар АЁҚС биноларидан чиқиш АЦ майдони, ёқилғи тарқатиш колонкаси ва ёқилғи сақлаш резервуарларидан 15 метрдан кам масофада жойлашган бўлса, у ҳолда бинодан кўрсатилган иншоот ва қурилмалардан 15 метрдан ортиқ бўлган масофада жойлашган ёки улардан қарама қарши томонга чиқадиган қўшимча эвакуацион йўлини назарда тутиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.11. Бостирмалар ёнмайдиган материаллардан бажарилиши керак. Баландлиги 4 метрдан ортиқ бўлган бостирмаларнинг томёпмаларида қийин ёнувчи материаллар ишлатилиши мумкин (юк автомобилларига ёқилғи қуйиш жойлари устида жойлашган бостирма ёки унинг қисмларидан ташқари).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЦ майдони ва суюқ мотор ёқилғиси ҳамда СУГ сақлаш учун белгиланган резервуарлар устида бостирма жойлаштиришга (уларни бостирма остида жойлаштиришга) рухсат берилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.12. Технологик тизимлар шундай бажарилган бўлиши ва/ёки жойлаштирилиши керакки, уларга АЁҚС лойиҳасида аниқланган (белгиланган) мумкин бўлган кучланишлар (сейсмик, транспорт воситаларининг ҳаракати ва тўхташида, ернинг силкинишида ва х.к.) таъсирида уларнинг бутунлиги ва иш қобилияти таъминланадиган (сақланадиган) бўлсин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.13. Блокли ва контейнерли АЁҚСларда ёқилғи сақлаш блоки ва контейнерлари, анъанавий ва модулли АЁҚСлардаги ёқилғи тарқатиш колонкалари ҳамда АГТКС ва АГҚСлардаги ёқилғи тарқатиш колонкалари транспорт воситалари томонидан шикастланишидан ҳимояланган бўлиши керак. Йирик (катта габаритли) техникага (юк автомобиллари, автобуслар, қурилиш ва қишлоқ хўжалиги техникаси ва х.к.) ёқилғи қуйиш учун белгиланган АЁҚСларда ҳимоя мосламаларини блок ва контейнерларга маҳкамлаш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.14. Ўтиш йўллари, ёқилғи оролчалари ва АЦ учун белгиланган майдонлар қопламаси нефт маҳсулотлари таъсирига чидамли бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.15. Муҳандислик иншоотлари қудуқларининг ер усти қисмининг баландлиги 0,05 метрдан паст бўлмаслиги керак.Қудуқ конструкцияси унга ер ости сувлари тушишининг олдини оладиган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.16. Суюқ ёқилғили АЦ учун белгиланган майдон қуйидагилар билан жиҳозланиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбаландлиги 150 мм бўлган ўралган девор (борт)билан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЦ ларнинг хавфсиз чиқиб тушиши учун майдон чети қия йўлак (пандус)лар билан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишоқизиш-қўйиш операциялари даврида АЦни ерга улаш мосламаси билан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавариявий резервуар (бир деворли резервуарларни ишлатиш мумкин) ва АЦнинг оқизиш патрубкасида зичсизлик ҳосил бўлганида ёқилғининг АЁҚСнинг бошқа ҳудудларига ёйилиб кетмаслигини таъминлайдиган майдондан оқизиб олиш қувурлари билан.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда авариявий резервуар ёнмайдиган, ёқилғини ерга сингиб ўтишига йўл бермайдиган материалдан бажарилган бўлиши зарур. Бу резервуарнинг сиғими АЁҚСда ишлатиладиган автоцистерналар сиғимининг 10%дан кам бўлмаслиги керак. Оқизиб олиш қувурининг учи резервуар тубидан 0,1 метрдан ортиқ бўлмаган масофада бўлиши лозим. Авариявий сиғим АЁҚС ишга туширилишидан олдин сатҳи 0,3 метрдан кам бўлмаслигини таъминлайдиган миқдордаги сув билан тўлдирилиши керак. Авариявий резервуар мазкур меъёрда ёқилғи сақлаш резервуарларидаги деаэрация қувурларига қўйилган талабларга жавоб берадиган деаэрация қувури билан, ёпиқ усулда бўшатиш ва сув сатҳини ўлчаш патрубкалари билан жиҳозланиши керак. Кўрсатилган патрубкалар зич ёпиладиган тиқин (қопқоқ)лар билан таъминланган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвариявий резервуар ва оқизиш қувурининг жойланиш чуқурлиги йилнинг совуқ даврларда улардаги сувнинг музлаб қолмаслигини таъминлаши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишОқизиш қувури ва ёғингарчилик тарновлари беркитиш арматуралари (тиқин, сурма қопқоқ ва х.к.) билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.17. Ёқилғи сақлаш контейнерлари фундаменти резервуарлар остида ёқилғи тўпланишининг олдини олиши керак. Фундаментнинг баландлиги у билан туташган майдонга нисбатан 0,2 метрдан кам бўлмаслиги лозим, унинг режавий ўлчамлари ёқилғи сақлаш контейнери ўлчамларидан ҳамма томонига 0,5 метрдан ортиқ бўлиши, фундаментнинг тепа қисми эса резервуардан четга қараб 2о дан кам бўлмаган қияликка эга бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.18. Ёқилғи сақлаш контейнерлари ва унинг технологик бўлмаларини тўсиш учун ўраш конструкциялари ишлатилган ҳолларда, улар шамол ўтадиган, майдони бўйича тешиклари бир текисда жойлашган ёнмайдиган тўсиқ кўринишида бўлиши керак. Тўсиқ тешиклари майдонининг тўлиқ майдонига бўлган нисбати 50%дан кам бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.12-пункт талаблари бажарилганда тўсиқ тешиклари майдонининг тўлиқ майдонига бўлган нисбати 50%дан кам бўлган ўраш конструкцияларини ишлатиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.19. АЁҚСларини нефт маҳсулотлари билан ифлосланган атмосфера ёғингарчиликлари сувларини тозалаш иншоотлари билан жиҳозлаганда, бу иншоотлар қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишжиҳозлари бўш ҳажмига ёқилғи буғлари кириши мумкин бўлган тозалаш иншоотлари ер остида жойлаштирилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштўплагич-сиғимларини (агар бўлса) номинал сатҳигача тўлганида АЁҚС операторига сигнал берилишини таъминлайдиган сатҳ датчиклари билан жиҳозлаш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштўплагич-сиғимларни нефт маҳсулотларидан бўшатиш жиҳозлари, шу операцияни ёпиқ усулда амалга оширилишини таъминлаши лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсиғимларни деаэрация қилиш тизмалари мазкур меъёрда ёқилғи сақлаш резервуарларидаги деаэрация тизмаларига қўйиладиган талабларга мувофиқ бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсуюқлик қувурларини гидравлик қулфлар билан жиҳозлаш зарур;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишнефт маҳсулотлари билан ифлосланган атмосфера ёғингарчиликлари сувлари тарновларида ўрнатиладиган қумтуткич люклари қопқоқлари қумтуткичнинг шамоллатилишини таъминлайдиган панжара кўринишида бажарилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.20. Нефт ва нефт маҳсулотларининг буғланишидан бўладиган сарфларни камайтириш учун, ер усти резервуарларининг ташқи юзасини нур қайтарувчи оч рангли бўёқ ва эмаллар билан бўёқлаш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.21. РД 34.21.122-87 талабларига мувофиқ АЁҚСларини II-тоифадан паст бўлмаган яшиндан ҳимоялаш қурилмалари билан жиҳозлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.22. АЁҚСларининг ерга улаш тизими ПУЭ ва Кимё, нефткимё ва нефтни қайта ишлаш саноати ишлаб чиқаришида статик электр токларидан ҳимоялаш Қоидалари талабларига жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЕрга улаш тизимини монтаж қилишни АЁҚС технологик тизимларини ишга тушириш-созлаш синовларини бошланишигача ўтказиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.23. АЁҚСда ҳаводан электр ўтказиш тизмаларини назарда тутиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1.24. АЁҚС телефон ёки радиоалоқа ҳамда баланд овозли алоқа тизими билан жиҳозланган бўлиши шарт.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2. КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚС, АГТКС ВА АГҚС БИНО ВА ИНШООТЛАРИГА БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.1. Сиқилган ва суюлтирилган газда ишлайдиган автомобилларга техник хизмат кўрсатиш ва ювиш хоналари битта ёки бир нечта алоҳида турган биноларда бўлиши назарда тутилиши лозим. Бу биноларда бензин ва дизель ёқилғисида ишлайдиган автомобилларни ювиш ва уларга техник хизмат кўрсатиш хоналарини жойлаштириш мумкин. Бунда автомобилларни ювиш хонаси умумий бўлиши мумкин, сиқилган ва суюлтирилган газда ишлайдиган автомобилларга техник хизмат кўрсатиш хонаси эса битта автомобил ўрнатиш учун лойиҳалаштирилиши ва бошқа хоналардан 1-турдаги ёнғинга қарши тўсиқлар билан ажратилиши керак. Ёнувчи материаллар қўлланиладиган бўёқлаш ва пайвандлаш ишларининг бажарилишини назарда тутиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.2. «А» тоифасидаги хоналари енгил ташланувчи конструкцияларининг очилиши бино, иншоот ва технологик жиҳозларнинг шикастланишига олиб келмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.3. СУГ буғларини чиқариб юбориш қувури АЁҚСга тегишли бўлмаган объектлар жойлашган ҳудуд ҳамда АЁҚС бино , иншоотларининг технологик жиҳозлари ва транспорт воситалари ҳайдовчи ва йўловчилари туриш жойларида портлаш хавфи мавжуд аралашма ҳосил бўлишининг олдини олувчи баландлик, диаметр, конструкция ва ўрнатилган жойига эга бўлиши керак. Бунда СУГ буғларини авария ҳолатида чиқариб юбориш учун ПУ ва БЭФ-84да аниқ белгиланган (регламентда белгиланган) қурилмаларни ишлатишга рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСиқилган табиий газни чиқариб юбориш қувурлари газни юқорига чиқариб юбориш учун вертикал ҳолда жойлаштирилиши керак. Сиқилган табиий газни чиқариб юбориш қувурларининг энг баланд нуқтаси белгиланган қувурдан 5 метр радиус оралиғида жойлашган бино ва иншоотлар баландлигидан камида 1 метр ортиқ бўлиши керак. Бунда чиқариб юбориш қувурининг баландлиги режалаштириш (планлаштириш) майдони сатҳидан камида 3 метр бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишШамоллатиш газлари ҳамда табиий ёки СУГ буғларини (ёнғин хавфи туғилган ёки ёнғин содир бўлган ҳолларда) технологик тизим жиҳозлари (резервуарлардан ташқари) ва транспорт воситаларининг газ-баллон ускуналаридан атмосферага чиқариб юбориш зарур бўлгани ҳолларда, кўп ёқилғили АЁҚС, АГТКС ёки АГҚСларнинг технологик тизими конструкциялари уни фақат чиқариб юбориш қувурлари орқали амалга оширилиши эҳтимолини назарда тутиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.4. Сиқилган табиий газли жиҳозлар устида шамоллатилмайдиган ҳажми (чўнтак, қўлтиқ ва х.к.) мавжуд бўлган, шу жумладан автомобилларга бензин, дизел ёқилғиси ёки СУГ қуйишдан ташқари сиқилган табиий газ билан ҳам тўлдириш ишлари амалга ошириладиган ёқилғи қуйиш оролчаларини ўз ичига олган умумий бостирмаларни ўрнатиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.5. Битта СУГ қуйиш оролчасида бир вақтнинг ўзида битта автомобилга ёқилғи қуйиш кўзда тутилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ қуйиш оролчалари ҳамда улар ва бошқа турдаги ёқилғи қуйиш оролчалари орасида баландлиги 2 метрдан кам бўлмаган ёнмайдиган материалдан (мисол учун металл,бетон, ғишт) ясалган ҳимоя экранлари ўрнатиш лозим. Ҳимоя экранининг кенглиги ёқилғи қуйилаётган транспорт воситаси узунлигининг ҳар икки томонидан камида 0,5 метрга ортиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ, бензин ва дизель ёқилғиси қуйиш оролчаларининг тузилиши авария ҳолатида тўкилган ёқилғининг бир оролчадан бошқа оролчага оқиб ўтишига йўл қўймайдиган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.6. СУГ автоцистернаси учун майдон шундай жиҳозланиши керакки, бунда суюқ фазадаги СУГ тўкилганида унинг чегарасидан чиқиб кетмаслиги ва тўкилган СУГ юзасидан содир бўлаётган буғланиш ҳисобига АЁҚС ҳудудидан ташқарида ёнувчан аралашма ҳосил бўлмайдиган бўлиши керак. СУГ автоцистернаси учун майдоннинг кўрсатилганидек жиҳозланишини қуйидагича амалга ошириш мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишноминал тўлдирилиш сатҳидан пастда жойлашган АЦ арматурасининг авария ҳолатида зичсизланишида СУГнинг майдон чегарасидан ташқарига ёйилиб кетишининг олдини олиш учун атрофини 150 мм дан кам бўлмаган тўсиқ девор билан ўраш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишмайдон юзасини (тўсиқ девор билан бирга) СУГ ва унинг буғлари сингиб кетишининг олдини олувчи қаттиқ ёнмайдиган материаллардан бажариш;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишмайдоннинг ҳар қандай нуқтасида буғ-ҳаво фазосининг (горизонтал бўйлаб тўсиқ девор сатҳида) 2 м/с дан кам бўлмаган тезлигини ва буғ-ҳаво фазосини чиқариб юбориш қувури орқали чиқариб юборилишини таъминловчи СУГ буғларини сўриш ташқи тизими билан жиҳозлаш керак. Кўрсатилган чиқариб юбориш қувурини АЁҚС технологик тизимининг СУГ буғларини чиқариб юбориш қувури билан бирлаштириш технологик жиҳозлардан ва АЦ учун белгиланган майдондан СУГ буғларини ёнғиндан хавфсиз авария ҳолатида бир вақтнинг ўзида чиқариб юбориш мумкинлиги билан белгиланади. Тизимнинг қабул қилиш мосламалари тўсиқ деворнинг юқориси четида жойлашган бўлиб, улар тизимнинг ишлаш параметрларини бузилишига олиб келувчи бегона жисм (предмет)ларнинг келиб тушишидан ҳимояланган бўлиши керак. Тизим ускуна-жиҳозлари портлашдан хавфсиз ва учқундан хавфсиз қилиб бажарилган бўлиши зарур. Тизимнинг ишга туширилиши ва тўхтатилиши автоматик тарзда бошқарилиши қандай таъминланган бўлса, қўлда ҳам шундай АЦ учун белгиланган майдондан ва масофадан, яъни, АЁҚС операторлари хонасидан бошқарилиши таъминланган бўлиши керак. Бунда СУГ буғларини сўриш тизимини автоматик ишга тушириш портлашгача бўлган концентрация датчикларидан, тўхтатиш эса ёнғин хабарловчиларидан амалга оширилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.7. Кўп ёқилғили АЁҚСларни лойиҳалаштиришда қуйидагиларни:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсуюқ мотор ёқилғиси учун белгиланган автоцистерна ва СУГ автоцистернаси учун умумий майдонини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚСда бир вақтнинг ўзида икки ва ундан ортиқ автоцистернанинг бўлишини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚС ишини тўхтатмасдан резервуарларни суюқ мотор ёқилғиси ва СУГ билан тўлдирилишини кўзда тутиш мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.8. «Хавфли юқларни автомобиль транспорти билан ташиш Қоидалари» талабларига жавоб бермайдиган СУГ автоцистернасини, ҳамда СУГ автоцистернасини прицеп-цистерна билан бирга ишлатиш тақиқланади. Бунда газнинг оқизиш-қуйиш коммуникацияларидан авариявий сарфланишида, коммуникацияларнинг авариявий зичсизланишида СУГни автоцистернадан чиқишининг «… Қоидалари»да аниқ белгиланган (регламент қилинган) автоматик олдини олиш қурилмалари, шу қурилмаларнинг ишламай қолишига олиб келувчи механик шикастланиш ва аланга таъсиридан ҳимоя қилиш қисмида ДОПОГ талабларига жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.9. Кўп ёқилғили АЁҚС, АГТКСларда сиқилган табиий газ сиғимлари ва идишлари остига ёнмайдиган материаллардан чуқурлар ўрнаштириш мумкин. Бунда бу иншоотлар деворларини гидроизоляция қилиш лозим. Гидроизоляция учун ёнувчи материаллар ишлатилганида, белгиланган гидроизоляция ўраб турган тупроқ томондан бажарилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2.10. Тозалаш иншоотлари қурилмалари, қабул қилиш тарновлари ва улаш қувурлари билан бирга, улар орқали СУГ ёки унинг буғларини ҳар бир ёқилғи қуйиш оролчаси ва АЦ майдони чегарасидан ташқарига тарқалишига йўл қўймаслиги зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. АЁҚСнинг ТЕХНОЛОГИК ЖИҲОЗЛАРИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1. СУЮҚ МОТОР ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚС ТЕХНОЛОГИК ЖИҲОЗЛАРИГА БЎЛГАН УМУМИЙ ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.1. АЁҚСда транспорт воситаси ёқилғи баки номинал чегарасигача тўлдирилганида ёқилғи берилишини автоматик равишда блокировка қиладиган ёқилғи қуйиш колонкалари ишлатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи қуйиш колонкаларини, улар шикастланганида ёқилғи ташқарига чиқишининг олдини олиш мосламалари билан жиҳозлаш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.2. Ёқилғи ва унинг буғлари учун белгиланган резервуар ва қувурлар технологик тизимларга бўлган ТЭХ талабларига риоя қилинганида 10 йилдан кам бўлмаган давр давомида ўз зичлигини (герметиклигини) сақлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.3. Ёқилғи сақлаш резервуарлари уларнинг зичлигини назорат қилиш тизимлари билан жиҳозланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўрсатилган тизимларнинг намуналари тавсия этилган 4-иловада келтирилган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.4. Ёқилғи сақлаш учун белгиланган бир деворли ер ости резервуарлари (авария резервуарларидан ташқари) ишлатилиш шароитлари ва даври давомида нефт маҳсулотлари ва атроф муҳит таъсирига чидамли ҳамда қобиқ ва резервуар деворлари орасида ҳосил бўлган ички ҳажмдан оқиб чиққан ёқилғини тупроққа сингишига йўл қўймайдиган қобиқ ичида жойлаштирилиши керак. Кўрсатилган деворлар орасидаги бўшлиқ ўзига ёқилғи сингдирадиган, ёнмайдиган материал билан тўлдирилиши (зичланган ҳолда) лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.5. Ёқилғи сақлаш учун икки деворли резервуарлар қўлланилганида унинг деворлараро бўшлиғида ёқилғи буғларининг ҳаво билан портловчан аралашмаси ҳосил бўлишининг (ички деворда зичсизлик ҳосил бўлиши натижасида) олдини олишга қаратилган конструктив тадбирларни назарда тутиш зарур. Деворлар аро бўшлиқ ёнувчи суюқлик билан тўлдирилганида унинг чақнаш ҳарорати 1000С дан кам бўлиши мумкин эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИкки деворли резервуарни деворлараро бўшлиғини умумлаштирилган ёки узлуксиз назорат қилувчи, АЁҚС ходимларига зичсизлик ҳақида хабар (сигнал) беришни ва автоматик равишда резервуар тўлдирилишини тўхташни таъминловчи тизим билан жиҳозлаш керак. Анъанавий АЁҚСлардаги икки деворли резервуарлар учун улар зичлиги (герметиклиги)ни даврий назорат қилишни назарда тутиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.6. Кўп камерали резервуарларнинг ҳар бир камераси учун мазкур меъёрда бир камерали резервуарлар учун белгиланган талаблар бажарилиши лозим. Бир вақтнинг ўзида турли камераларда бензин ва дизель ёқилғисини фақат бензин ва дизель ёқилғиси сақланадиган камералари иккита девор билан ажратилган, деворлари орасидаги бўшлиқнинг зичлиги устидан назорат таъминланган резервуарларда сақлаш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.7. Ёқилғи сақлаш резервуарларига қувурлар фақат улардаги ёқилғини номинал тўлдирилиш сатҳи юқорисидан киритилиши мумкин. Белгиланган сатҳдан пастроқда люклар, штуцерлар, патрубкалар ва бошқаларни ўрнатиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.8. Резервуарнинг деаэрация тизмалари қувурлари йилнинг ҳар қандай пайтида ҳам ўз иш қобилиятини йўқотмайдиган алангатўсқич ёки нафас олиш клапанларига ўрнатилган алангатўсқич билан жиҳозланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишДеаэрация тизмалари қувурлари ўтиш йўлларидан 5 метрдан кам бўлмаган масофада ўрнатилганида унинг энг юқори нуқтасининг жойлашиш баландлиги туташган майдондан камида 2,5 метр бўлиши зарур. Агар бу масофа 5 метрдан кам бўлса баландлиги қуйидагича аниқланади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишНТР = НМ + 50 D,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқаерда, НТР — транспорт воситаларининг туташган ўтиш йўллари сатҳидан аниқланадиган деаэрация тизмаси қувурининг юқори нуқтаси баландлиги, м; НМ — АЁҚС га ёқилғи қуйиш учун киритиладиган транспорт воситаларининг максимал баландлиги, лекин 2 метрдан кам эмас, м; D — деаэрация тизмаси қувурининг ички диаметри,м.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезервуар деаэрация тизмаси қувурларида нафас олиш клапани ёки алангатўсқичларидан олдин бекитиш арматурасини ўрнатиш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.9. Деаэрация тизмасининг жиҳозланиши унинг ишлатилиши даврида ўтказувчанлик қобилиятини назорат қилиш имкониятини таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.10. Резервуарларни (камераларни) алоҳида деаэрация тизими билан жиҳозлаш зарур. Бир турдаги ёқилғи сақланадиган резервуар (камера)лар учун, тизим қувурларини резервуар (камера)ларга улаш жойларида алангатўсқич ўрнатилиши шарти билан умумий газтенглаштирувчи (газтақсимловчи) тизимдан фойдаланишга рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБензин ва дизель ёқилғиси сақланадиган резервуарлар орасида умумий газтенглаштирувчи (газтақсимловчи) тизим ўрнатишга рухсат берилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.11. Ёқилғи сақлаш резервуарлари тўлиб-тошиб кетишининг олдини оладиган, 90%гача тўлдирилганида АЁҚС ишчи-ходимларига сигнал (овоз ва ёруғлик сигнали) берадиган, 95%га тўлганида эса 5 сониядан ортиқ бўлмаган вақт оралигида автоматик равишда тўлдирилишининг тўхтатилишини таъминлайдиган тизимлар билан жиҳозланиши керак. Агар технологик тизим томонидан резервуарни ёқилғи билан тўлдиришни фақат автоматик тартибда тўхтатиш назарда тутилган бўлса, унда кўрсатиб ўтилган сигнализация ўрнига резервуар 95%га тўлганида автоматик равишда тўлдирилишининг тўхтатилиши ҳақида хабар берадиган сигнализация билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.12. Агар автоматик равишда тўлдирилиши тўхтатилишини таъминлайдиган, деворлараро бўшлиқни ва қувурлар зичлигини (герметиклигини) узлуксиз назорат қилиш, сирқиб чиқишини аниқлайдиган ва ёқилғи ёки унинг буғлари келишини тўхтатадиган, ҳамда аэрация ёки рециркуляция тизмаларининг ўтказувчанлик қобилиятини назорат қиладиган тизимларнинг ишдан чиқиш эҳтимоли бир йилда 10-3 дан ортиқ бўлса, унда, ё функционал вазифасини бажарилишини таъминловчи тизим элементларини такроран ишга туширадиган, ё белгиланган тизимларнинг ишдан чиққанида ёқилғи қуйиш колонкасини автоматик равишда ўчирилишини таъминлайдиган ва резервуарнинг тўлиб кетишига йўл қўймайдиган, ишга яроқлилигини ўзи назорат қиладиган тизим назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.13. Технологик тизимнинг конструкцияси ёқилғи ускуна-жиҳозларининг зичлигини текшириш бўйича ёнғин хавфи мавжуд даврий синовларни бевосита АЁҚС да ўтказиш имкониятини кўзда тутиши лозим. Белгиланган синовларни ўтказилиш даврига бўлган талаблар ТЭХда назарда тутилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.14. Технологик тизимларни, ёқилғи буғи ва ҳаво аралашмасининг технологик жиҳозлар ичида алангаланиши ва/ёки ёнишининг олдини оладиган, бўшлиғини инерт гази билан флегматизация қиладиган ёки бошқа тизимлар билан таъминлаш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.15. Ер устида ёки резервуар шахталари ва технологик қудуқлар бўшлиғида жойлашган ёқилғи ва унинг буғлари учун белгиланган ҳамма қувурлар қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишулар металлдан бажарилган бўлиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишфланцли уланиш жойлари «шип-паз (ўйиқ)» принципида бажарилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқувурларнинг уланиш жойлари уларнинг ишлатилиши даврида ва шароитларида ишончлилигини ТЭХ да аниқ белгиланганидек таъминлаши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқувурларнинг уланиш жойлари ўз-ўзидан ажралиб кетишининг олдини оладиган ва пломба (тамға)лаш мосламаларига эга бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.16. Ёқилғи ва унинг буғлари учун белгиланган бир деворли қувурлар ёқилғи суюқ фазасининг (оқиб чиқиши эҳтимолида)ташқарига чиқишига йўл қўймайдиган ер остида тарновларда ёки чуқурлаштирилган ҳолда технологик шахталар (қудуқлар)да жойлаштирилиши лозим. Тарновларни ёнмайдиган материаллар билан тўлдириш (зичланган ҳолда) зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишички ва ташқи қувурларнинг алоҳида зичлиги таъминланган, уланиш жойлари ажраладиган икки деворли қувурлар (қувур ичида қувур) ишлатилганида, улар учун тарнов ўрнатилмаса ҳам бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда қувурлараро бўшлиқлардаги ҳавони ундаги кислород миқдори 10% қолгунча азот билан алмаштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.17. Автоцистернадан резервуарларни тўлдириш ер остидан ўтказилган ва тармоқ бўйича аланга тарқалишини бартараф этадиган қурилмаларини ишлатган ҳолда, қуйиш қувурлари орқали амалга оширилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.18. Автоцистернага сўриш енгини улаш мосламаси ва қуйиш қувури орасида беркитиш арматураси ўрнатилиши керак. Уларнинг сўриш қувурларидан ажралиб кетиш ҳолларида ўзи бекиладиган қурилмалар ишлатилган ҳолларда бу арматурани ўрнатмаслик мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқуйиш қувурида ўрнатиладиган, АЦ майдони яқинида ёки майдоннинг ўзида жойлашган жиҳозлар (улаш мосламалари, бекитиш арматураси, алангатўсқичлар, фильтрлар,сарфўлчагичлар ва х.к.), шу жиҳозларни транспорт воситаси босиб кетиши натижасида шикастланишининг олди олишниши таъминланган чуқур ёки қудуқда жойлашиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЧуқур (қудуқ) деворлари ёнмайдиган материаллардан бажарилган бўлиши ва ерда (ер устида) жойлашган АЁҚС технологик жиҳозларидан ҳамда ер ости резервуарларининг технологик шахталаридан 2 метрдан кам бўлмаган масофада жойлашиши керак. Бўш ҳажми ёнмайдиган материаллар билан тўлдирилган шароитларда қудуқларни қийин ёнадиган материаллардан тайёрлашга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.19. Технологик тизим конструкциясида ёқилғи буғларини резервуардан автоцистернага рециркуляция тизмаси (тармоғи) мавжуд бўлса, у тизма қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция тизмасининг АЦ ва резервуарга уланиш мослама (узел)ларидан олдин алангатўсқичлар ўрнатилиши керак. Рециркуляция тизмасининг АЦга улаш мослама(узел) ларининг конструкцияси тизимлар ажралиб кетганида шу тизимларни автоматик равишда ёпилишини таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция тизмаси резервуардаги босим, ё АЦдаги суюқлик устуни босимига (ўзи оқиб тушишида), ё ёқилғини АЦдан резервуарга узатиб бериш насосининг босимига етганида очиладиган тескари клапан билан жиҳозланиши керак. Қуйиш қувури ёпилганида ёки кўрсатилган насосга электр токининг келиши тўхтаганида тескари клапанлар зич ёпилиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишагар ёқилғи буғларининг рециркуляцияси резервуар деаэрация тизими қувури ёпиқлигида амалга оширилса, технологик тизим унинг буғ фазоси босими устидан узлуксиз автоматик назорат олиб бориш тизими билан жиҳозланган бўлиши керак. Резервуар деаэрация тизмаси қувурида рециркуляция тизмасидаги тескари клапан ишлаш босимидан ортиқ босимда (рециркуляция деаэрация қувурини ёпмасдан амалга оширилади) ишлайдиган нафас олиш клапани ишлатилса, белгиланган назорат тизимини ўрнатмаслик ҳам мумкин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция тизмаси қувурини резервуарга улаш мослама (узел)си ва шу қувур орасида бекитиш арматурасини ўрнатиш тавсия этилади, АЦга улаш мосламаси (узели) ва шу қувур орасида эса беркитиш арматурасини мажбурий равишда ўрнатиш керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция тизмаси қувурларининг бўшлиқда жойлашган қисмлари ажралмайдиган қилиб уланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.20. Технологик тизими конструкциясида транспорт воситасининг ёқилғи бакидан резервуарга ёқилғи буғларининг рециркуляция тизмаси мавжуд бўлса, бундай тизма қуйидаги талабларни қондириши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция тизмаси қувурини резервуарларга ва ёқилғи тарқатиш колонкаларига улаш жойларида алангатўсқич ва тескари клапан ўрнатилиши керак. Агар алангатўсқич ва тескари клапан ёқилғи тарқатиш колонкаси конструкцияси таркибига кирса, уларни ёқилғи тарқатиш колонкалари олдидан қушимча равишда ўрнатмаслик мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштескари клапанлар ёқилғи буғларини чиқариб ташлаш насослари рециркуляция тизмаси қувурларида ҳосил қиладиган босимдан очилиши лозим ва кўрсатилган насосга электр токининг келиши тўхтаганида зич ёпилиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция қувурида резервуарда жойлашган алангатўсқичдан ҳамда ёқилғи тарқатиш колонкаларидан олдин бекитиш арматураси ўрнатилиши лозим. Агар кўрсатилган арматура ёқилғи тарқатиш колонкалари таркибига кирса, уни қушимча равишда ўрнатмаслик мумкин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрециркуляция тизмаси қувурларининг бўшлиқда жойлашган қисмлари ажралмайдиган қилиб уланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.21. Ёқилғи узатиш тизмаларини, шу тизма насослари ҳосил қиладиган босим ёки вакуум таъсирида очиладиган ва кўрсатилган насосларга электр токининг келиши тўхтаганида зич ёпиладиган тескари клапанлар билан жиҳозлаш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.22. Технологик тизим жиҳозлари ёқилғини қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш, бўшатиш ва шламсизлаштириш (маҳсулот ости сувларини чиқариб ташлаш), ҳамда фақат ёпиқ усулда (транспорт воситалари бакларининг тўлдирилиши бундан мустасно) зичлигини (герметиклигини) текшириш бўйича синов ўтказиш операцияларини амалга оширилишини таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.23. Резервуарлар конструкцияси ёқилғи қолдиқларидан ёнғин-портлаш хавфсизлигини таъминлаган ҳолда механизациялаштирилган тозалаш, газсизлантириш (дегазация) ва таъмирлаш даврида уларни босим остида шамоллатиш ишларининг бажарилишини назарда тутиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.24. Ёқилғи жиҳозларида ўрнатиладиган беркитиш жиҳозлари зичлилиги (герметиклиги) ГОСТ 9544 бўйича В синфига тегишли қилиб бажарилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.25. АЁҚС ёқилғи жиҳозларида жойлашган патрубка, штуцер ва шу кабиларнинг қопқоқлари, тиқинлари ва фланцли уланиш жойлари учқун ҳосил қилмайдиган, ишлаш шароитларида нефт маҳсулотлари ва атроф муҳит таъсирига чидамли материаллардан бажарилган прокладка билан таъминланган ва зич қилиб уланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚСни ишлатилиши даврида очиладиган қопқоқ ва тиқинлар учқун ҳосил қилмайдиган материаллардан бажарилган бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.26. Ичида ёқилғи ва унинг буғлари ҳамда бўшлиғи бўлган жиҳозлар жойлаштириладиган резервуар технологик шахталари ва қудуқларнинг деворлари ёнмайдиган материаллардан бажарилган бўлиши керак. Қолган ҳолларда қийин ёнувчи материал ишлатилишига йўл қўйилади. Ичида белгиланган жиҳозлар жойлаштирилган технологик шахталар ва қудуқлар қопқоқларининг тузилиши, улар ичига атмосфера ёғингарчиликлари тушишига йўл қўймайдиган ва очиб ёпилганида учқун ҳосил қилмайдиган бўлиши керак. Қопқоқларнинг қотирилиши шахта ёки қудуқ ичида ёқилғи буғларининг алангаланиши натижасида ҳосил бўладиган ортиқча босимнинг чиқариб юборилишини таъминлаши (қопқоқнинг узилиб кетмасдан ўзи очилиши) лозим. Шу шахта ва қудуқларнинг ер усти қисмининг баландлиги 0,2 метрдан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.27. Ёқилғи сақлаш учун белгиланган резервуарлар конструкцияси қурилиш майдонида монтаж қилишда уларда пайвандлаш ишларини олиб бориш заруриятига йўл қўймаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.28. АЁҚС электрмосламалари ПУЭ ва истеъмолчилар электр мосламаларини ишлатиш (эксплуатация қилиш) Қоидалари талабларига мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТехнологик тизимлар жиҳозларни ПУЭ талабларига мувофиқ ва портлаш хавфи мавжуд ҳудудларнинг мавжудлигини ҳисобга олган ҳолда АЁҚС нинг ерга ўтказиш контурига улаш мосламалари билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЦнинг ерга уланганлигини назорат қилиш учун, АЦни ерга улаш тизими ишдан чиққанида автоматик равишда резервуар тўлдирилишини тўхтатадиган ёки сигнал берадиган ихтисослаштирилган автоматлаштирилган ерга улаш мосламаси ишлатилиши тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТехнологик тизимларни, статик электр токининг йўл қуйилган кўрсаткичлардан ортганида огоҳлантириш сигналини берадиган ва автоматик равишда резервуарни АЦдан ёқилғи билан тўлдирилишини тўхтатадиган, статик электр зарядларини назорат қиладиган датчиклар билан жиҳозлаш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1.29. АЁҚСда электр таъминотини марказлаштирилган ҳолда ўчириш назарда тутилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЎзининг насос жиҳозлари ёрдамида тўлдирилиши назарда тутилган резервуарларни тўлдириш технологик тизимлари, шу жиҳозлар электр таъминотини қўлда ўчирадиган, операторлар хонасида қандай жойлашган бўлса насослар яқинида ёки АЦ учун белгиланган майдонда ҳам шундай жойлаштирилган виключателлар (ўчириш мосламалари) билан (насосларнинг автоматик равишда ўчирилишидан қатъий назар) жиҳозланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2. АНЪАНАВИЙ ВА БЛОКЛИ АЁҚСлар ТЕХНОЛОГИК ЖИҲОЗЛАРИГА БЎЛГАН ЎЗИГА ХОС ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2.1. Анъанавий АЁҚСлардаги резервуарлар бир деворли ёки икки деворли қилиб бажарилиши мумкин. Режавий (планлаштирилган) сатҳидан резервуаргача бўлган масофа 0,2 метрдан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2.2. Технологик шахталар ва улар деворидан қувурлар кириш қисмининг конструкциялари шахтадан уни ўраб турган тупроққа ёқилғининг чиқишига йўл қўймайдиган бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2.3. Технологик шахтадаги бекитиш арматурасини ишга тушириш узатмасининг штоки, ўлчаш патрубкасининг оғзи, датчикларни қотириш мосламаси шахта ташқарида уларнинг олдига бемалол борилишини таъминлайдиган баландликка чиқарилган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2.4. Бир нечта ёқилғи қуйиш колонкаларига битта ёки бир нечта резервуарлардан бензин ёки дизель ёқилғисини узатиб бериш учун, қувурларда ҳар бир ёқилғи қуйиш колонкаси ва ҳар бир резервуардан олдин бекитиш арматуралари мавжуд бўлган шароитларда умумий қувур ишлатилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2.5. Блокли АЁҚСларда юқорида кўрсатилганлар билан бир қаторда қуйидаги талабларни ҳисобга олиш зарур:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сақлаш учун белгиланган резервуарлар икки деворли бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштехнологик шахта улаш мосламаси (узели)нинг икки деворли резервуарга қотирилиши завод шароитларида зич (герметик) уланишлар ёрдамида амалга оширилиши зарур;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштехнологик шахтанинг деворлари ва қопқоғи фақат ёнмайдиган материаллардан бажарилган бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи қуйиш оролчалари чегарасидаги ёқилғи жиҳозлари бўлган технологик шахта ҳамда технологик қудуқлар ичида бўшлиқ бўлган ҳолларда, уларда ёқилғи буғларининг концентрациясини узлуксиз автоматик назорат қилиш тизимлари назарда тутилиши лозим. Кўрсатилган тизим шахта тубида ёқилғи буғларининг концентрацияси аланга тарқалишининг қуйи концентрация чегарасининг 20% га тенг кўрсаткичгача кўтарилганида овоз ва ёруғлик сигнали берилишини таъминлаши ҳамда узатиш тизмасидаги насосларга электр таъминотини ва автоматик равишда резервуарни тўлдириш операцияларини тўхтатиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3. МОДУЛЬЛИ ВА КОНТЕЙНЕРЛИ АЁҚСлар ТЕХНОЛОГИК ЖИҲОЗЛАРИГА БЎЛГАН ЎЗИГА ХОС ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.1. Ёқилғи сақлаш учун белгиланган резервуарлар икки деворли қилиб бажарилиши керак. Ички резервуар ва деворлараро бўшлиқни зичлайдиган (герметиклайдиган) бир деворли ораёпмага (томга, тепа деворга) эга бўлган резервуарларни ишлатиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.2. Аҳоли яшаш пунктлари ва корхоналардан ташқарида жойлаштириладиган АЁҚСларда 3-иловада баён этилган талаблар бажарилганида бир деворли технологик тизимларни ишлатишга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.3. Резервуарнинг деворлараро бўшлиғи ёқилғи билан тўлдирилганида резервуар тагида ёнмайдиган материаллардан бажарилган ва резервуар ташқи девори шикастланганида суюқликнинг таглик чегарасидан ташқарига тарқалишига йўл қўймайдиган таглик (поддон) ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.4. Ички резервуарлар ишлаш босими 130 кПа дан ортиқ бўлмаган сақловчи мембраналар ёки клапанлар билан жиҳозланиши лозим. Сақлаш мембраналари ёки клапанларининг резервуарлар ҳажмига боғлиқ ҳолда талаб қилинган чиқариб юбориш юзасининг майдони 7-жадвалда келтирилган. Ҳажми 5 м3дан 40 м3гача бўлган резервуарларнинг босимни чиқариб юбориш юзасини аниқлашда чизиқли интерполяцияга йўл қўйилади. Талаб қилинган майдонни таъминлаш учун бир нечта сақлаш мембраналар ва клапанларни ишлатиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7-жадвал | ||||||||
Резервуар ҳажми, м3 | 5 | 8 | 10 | 13 | 15 | 20 | 30 | 40 |
Чиқариб юбориш юзасининг майдони, см3 | 25 | 35 | 40 | 48 | 53 | 64 | 84 | 94 |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.5. Ёқилғини сақлаш контейнерлари технологик бўлмаларини резервуарлардан 1-турдаги ёнғинга қарши тўсиқ билан ажратиш лозим. Технологик бўлмаларни автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари билан жиҳозлаш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.6. Ёқилғи сақлаш резервуарларининг тўлдирилиши фақат АЁҚС технологик тизими узатиш насослари орқали амалга оширилиши керак. Белгиланган резервуарларни тўлдириш учун АЦ насосидан фойдаланиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.7. Резервуарларни тўлдириш қувурлари технологик тизимга электр таъминоти тўхтатилганида, суюқликнинг орқага оқишига қаршилик кўрсатадиган тескари клапанлар билан жиҳозланиши керак. Тескари клапанлар тўлдириш тизмаси насосларининг босими таъсиридан очиладиган қилиб ростланган бўлиши лозим. Ёқилғи қувурлари қўшимча шу қувурларнинг энг баланд нуқтасига (резервуарлар устида) ўрнатилган, яқинига бемалол борилиши таъминланган бекитиш арматураси билан жиҳозланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.8. Ёқилғи сақлаш контейнерлари технологик бўлмаларининг пастки қисмида таглик (поддон) ўрнатилиши керак. Бўлма технологик жиҳозларининг остида умумий таглик (поддон) ишлатилган ҳолларда, у бўлмаларга бўлиниши зарур. Бўлмалар тўсиқларининг баландлиги таглик (поддон) девори баландлигининг яримига тенг бўлиши лозим. Таглик (поддон)нинг ҳажми, зичсизлик ҳосил бўлган жойдан зичсизликни бартараф этиш учун кетадиган вақт оралиғида чиқадиган ёқилғининг, қувурларнинг бекитилган жойлари орасида жойлашган қисмида мавжуд бўлган ёқилғи миқдорини ҳисобга олганда, тўлиқ сиғишини таъминлайдиган бўлиши керак. Бунда таглик деворининг баландлиги 150 мм дан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.9. Модулли АЁҚС технологик тизимларида ёқилғи тарқатиш колонкасига ёқилғи келиш қувури билан ёқилғи сақлаш контейнеридан келадиган қувур уланган жойи технологик бўлма таглиги (поддон) устида жойлашиши керак. Ёқилғи тарқатиш колонкасига ёқилғи узатиш қувури ер остидан ўтказилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.10. Ёқилғи узатиш қувурида ёқилғи сақлаш контейнерининг технологик бўлмасида, бемалол бориш мумкин бўлган жойларда бекитиш арматураси ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.11. Бир нечта ёқилғи қуйиш колонкаларига ёқилғи сақлаш контейнерининг фақат битта резервуари (камераси)дан бензин ёки дизель ёқилғисини узатиб бериш учун қувурларда ҳар бир ёқилғи қуйиш колонкасидан олдан бекитиш арматуралари мавжуд бўлган шароитларда умумий қувур ишлатилишига йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.12. Ёқилғи сақлаш контейнерлари учун вертикал ўраш конструкциялари сифатида тешиклари майдонининг тўлиқ майдонига бўлган нисбати 50%дан кам бўлган тўсиқлар ишлатилганида, ё метроштоклар учун патрубкалар оғзини контейнерларни ўраш конструкцияларидан ташқарига чиқариш ва технологик тизимларни қувурлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги) узлуксиз автоматик назорат қилиниши таъминланган, ички қисмида жойлашган икки деворли қувурлар ёки контейнерларни ёқилғи сақлаш контейнерларини авариявий шамоллатиш тизими (вентиляцияси) билан жиҳозлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.13. Ёқилғи сақлаш контейнерининг авариявий шамоллатиш тизими (вентиляцияси) қуйидаги талабларга жавоб бериши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сақлаш контейнерларнинг вертикал ўраш конструкциялари томонидан ҳосил қилинган ички ҳажмида ёқилғи буғларининг концентрацияси аланга тарқалиши қуйи концентрация чегарасининг 10%идан ошганида автоматик равишда ишга туширилиши лозим. Белгиланган ҳажмда портлашгача бўлган концентрация ҳақида сигнал берувчи датчикларнинг жойлаштирилиши, қувурлардан ва уларга ўрнатилган жиҳозлардан сирқиб чиқаётган ёқилғи ёки унинг буғларини аниқланишини таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳаво алмашинишининг карралиги, авария ҳолатида (ҳисоб вариантини танлаш ОНТП 24-86 талабларига мувофиқ амалга оширилади) бўш ҳажмдаги ёқилғи буғларининг ўртача концентрацияси аланга тарқалиши қуйи концентрация чегарасининг 20%дан ошмаслигини таъминлаши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишёқилғи сақлаш контейнерида ёнғин бўлганида шамоллатиш тизими (вентиляцияси)нинг автоматик равишда ўчирилиши таъминланган бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишшамоллатиш тизими (вентиляцияси) электр таъминотининг ишончлилиги ПУЭ бўйича I-тоифали бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.3.14. Қуёш нурларининг тўғридан-тўғри тушишидан ҳимояланмаган ёқилғи сақлаш контейнери жиҳозларининг сирти рефлекторли қопламалар билан ҳимояланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезервуар ёки ёқилғи сақлаш контейнерларини ўраб турувчи конструкцияларнинг ён сирти юзасида қизил нур қайтарувчи бўёқ билан бажарилган «ЁНҒИНДАН ХАВФЛИ» ёзуви бўлган кенглиги 40 сантиметрли сариқ рангли чизиқ ҳамда сақланаётган ёқилғи тури (бензин ёки дизель ёқилғиси) кўрсатилган ёзувлари бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚС, АГТКС ВА АГҚСларнинг ТЕХНОЛОГИК ТИЗИМЛАРИГА ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1. УМУМИЙ ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.1. Кўп ёқилғили АЁҚСларда анъанавий АЁҚС технологик тизимларига қўйиладиган талабларига жавоб берувчи бензин ва дизель ёқилғисини қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш учун белгиланган технологик тизимларидан фойдаланиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.2. Резервуар (идиш)ларни ўзларининг насос ёки компрессор ускуна-жиҳозлари ёрдамида тўлдирилиши назарда тутилган технологик тизимлар, шу ускуна-жиҳозлар электр таъминоти, операторлар хонасида ва насос (компрессор)лар олдида ўрнатилган қўлда ўчирадиган ўчириш мослама (виключател)лари билан жиҳозланган (автоматик ўчирилишидан қатъий назар) бўлишлари керак. Кўп ёқилғили АЁҚС лар технологик тизимларининг доимий ишлайдиган аварияга қарши ҳимоя тизимидан ташқари, мустақил майдон (участка)лари, шу қисмлар электр жиҳозларини ўчириш мослама (виключател)лари билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.3. Резервуарлардан бири ёқилғи билан тўлдирилаётганда бошқа резервуарларнинг (сиқилган табиий газ идишларидан ташқари) автоматик тартиб (режим)да тўлдирилиши эҳтимолининг олди олиниши, резервуар тўлдирилишида иштирок этмаётган компрессорлар ва АЁҚСнинг ҳамма ёқилғи тарқатиш колонкалари ўчирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.4. Кўп ёқилғили АЁҚС ларнинг бирор-бир майдони (участкаси)да автоматик аварияга қарши ҳимоя тизими ишлаб кетганида, авариянинг ривожланишининг олди олинишини таъминловчи бошқа ҳамма технологик майдонлардаги автоматик аварияга қарши ҳимоя тизимларининг ишга туширилиши (қувурларнинг бекитилиши, оқизиш-қуйиш механизмларининг ўчирилиши, сиқилган газнинг чиқариб юборилиши, резервуарларнинг сув билан совутиш тизимини ишга туширилиши, жиҳозларнинг токсизлантирилиши ва ҳ.к.) назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.5. Автоматик аварияга қарши ҳимоя тизимининг (авариявий шамоллатиш ва АЦ учун белгиланган майдондан СУГ буғларини сўриш тизими) электр таъминотининг ишончлилиги ПУЭ бўйича I-тоифага мувофиқ бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.6. СУГ насос, СУГ ва сиқилган газ компрессор станциялари биноси авариявий шамоллатиш (вентиляция) тизимини автоматик равишда ишга тушириш, ёнувчи газ ёки буғларнинг концентрацияси аланга тарқалиши қуйи концентрация чегарасининг 10%идан ортиқ бўлган кўрсаткичга етганида портлашгача бўлган концентрация сигнализаторларидан амалга оширилиши керак. Табиий газнинг портлашгача бўлган концентрация сигнализаторлари хона шифти остига, СУГ сигнализаторлари эса полдан ёки майдон юзасидан 50 дан 100 мм гача баландликда ўрнатилиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЁнғин содир бўлган ҳолларда умумалмашиниш, маҳаллий ва авариявий шамоллатиш (вентиляция) тизимларининг автоматик равишда ўчирилиши таъминланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.7. Кўп ёқилғили АЁҚСларни лойиҳалаштиришда ёқилғи бакларига тааллуқли бўлмаган жиҳозлар ёрдамида, сиқилган ва суюлтирилган газ билан транспорт воситалари ёқилғи бакларининг тўлдирилишини амалга оширадиган тизимларни назарда тутиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.8. Ерда (ер устида) жойлашган ёқилғи жиҳозлари ва АЦ майдонларидан 20 метр масофада жойлашган ёнмайдиган газ билан тўлдирилган, босим остидаги идишлар В (солиштирма ёнғин юкламаси 181 МДж/м2 ортиқ бўлмаган) ёки Д тоифасига кирувчи хоналарда ўрнатилиши зарур. Кўрсатилган идишларни ёнмайдиган материаллардан бажарилган шкафларда, айтиб ўтилган жиҳозлардан 10 метр масофада жойлаштиришга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.9. Сиқилган табиий газ ва СУГ ишлатиладиган технологик жиҳозларда қўлланиладиган, қўлда ва масофадан ишга тушириладиган беркитиш арматуралари бекилишининг зичлиги(герметиклиги) ГОСТ 9544 бўйича В синфига мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ резервуарларини тармоқ қувурлари ва патрубкалари ҳамда аварияга қарши ҳимоя тизимининг беркитиш, сақлаш ва созлаш арматуралари қуйидаги кўрсаткичлардан ёмонроқ бўлмаслиги керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишишдан чиқишигача ишлаган вақти 20000 давр (цикл)дан (20000 соат) кам;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишэлементларини алмаштириш билан боғлиқ бўлган техник хизмат кўрсатишнинг даврийлиги 5 йилда бир мартадан ортиқ.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚўлланилаётган бекитиш арматураларининг, шу жумладан мажбурий ишга тушириш мосламаси бўлганларининг ҳам белгиланган тўлиқ ресурси, унинг ҳисоблаб топилган катталигининг 20%дан ошмаслиги ва ТЭХ да белгиланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.10. Ёнувчи суюқликли (мойлар, совутиш учун белгиланган суюқликлар ва х.к.) жиҳозларни, деворининг ҳарорати шу суюқликлар чақнаш ҳароратига тенг ёки чақнаш ҳароратининг 80%ни ташкил қиладиган жиҳозлари бўлган хоналарга жойлаштириш тақиқланади (ГОСТ 12.1.004га мувофиқ).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.11. Технологик тизимларнинг конструкциялари жиҳозларни ёқилғидан ёнғин-портлашдан хавфсиз бўшатишни ва сиқилган табиий газ, СУГ ва унинг буғлари бўлган жиҳозларнинг ички ҳажмини, уларни демонтаж қилмасдан туриб қандай бўлса, СУГ учун белгиланган жиҳозларнинг деворлараро бўшлиғини ҳам шундай инерт гази билан тозалаш эҳтимолини кўзда тутиши лозим. Бунда тепага чиқариб юбориш вертикал қувурларига сиқилган табиий газни чиқариб юбориш ва икки томондан узиб қўйилган ер устида ёки хоналарда жойлашган қувурлар ва жиҳозларни (бир деворли резервуарли АЁҚС дан ташқари) СУГдан бўшатиш жараёнини узоқдан (АЁҚС операторлар хонасидан) ва автоматик равишда (портлашгача бўлган концентрация ҳақида хабар берувчи ёнғин ҳабарловчилари ва сигнализаторлари ишлаб кетганида) бошқариш назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.12. Агар ишлаб чиқарган завод хизмат қилиш даври давомида технологик тизим ҳамма ёқилғи жиҳозларининг техник-эксплуатацион ҳужжатида аниқ белгиланган зичлиги (герметиклиги)га кафолат бера олмаса, у ҳолда кўрсатилган жиҳозларнинг конструкцияси уларнинг зичлигини текшириш бўйича ёнғиндан хавфсиз даврий синовларни бевосита объектда ўтказишга йўл қўядиган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.13. Ҳар бир мустақил технологик майдоннинг ишини автоматлаштирилган назорат, бошқариш ва авария ҳолатларида тўхтатиш асбоблари панелини АЁҚС операторлар хонасида жойлаштириш назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўрсатилган тизимларни такроран ишлатиш қурилмаларини бинодан бевосита ташқарига чиқиш йўлаги мавжуд ёки иншоотни ўраб туриш конструкцияларидан ташқарида бўлган, АЁҚС технологик тизимлари ўрнашган алоҳида хоналарда жойлаштиришга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКириш ва чиқиш ёқилғи қувурларидаги беркитиш арматураларини бино (иншоот)дан ташқарида жойлаштириш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. СУГни ҚАБУЛ ҚИЛИШ, САҚЛАШ ВА ТАРҚАТИШ УЧУН БЕЛГИЛАНГАН КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚСнинг ТЕХНОЛОГИК ТИЗИМИ МАЙДОНИГА ВА КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚСнинг МУСТАҚИЛ МАЙДОНИ СИФАТИДА БАЖАРИЛГАН АГҚСга БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.1.СУГ сақлаш учун белгиланган резервуарлар ер остида устки қисмидаги тупроқ қатлами 0,5 метрдан кам бўлмайдиган қилиб жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЕр ости резервуарларига (қувурларига) ер устида ёки қисман ер устида жойлашган, ишлатилиши давомида емирилмайдиган ёки энг юқориги чизиғи ва кенглиги бўйлаб 0,5 метр қалинликда тупроқ билан кўмилган резервуарларни тенглаштиришга йўл қўйилади. Белгиланган резервуарларни тупроқ билан кўмилиш кенглиги, резервуар деворидан тупроқ уюмининг четигача 6 метрдан кам бўлмаслиги керак. Бунда резервуар (қувур) ва уни ҳимояловчи материал орасида, уларнинг ишлатилиши давомида бўшлиқ ҳосил бўлишининг олди олинишини таъминлаш зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАҳоли яшаш пункти ҳудудида жойлашган кўп ёқилғили АЁҚСлардаги СУГ резервуарларининг умумий сиғими 20 м3дан, якка ҳолдагисининг эса 10 м3дан ортиқ бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАҳоли яшаш пункти ҳудудидан ташқарида жойлашган АЁҚСлардаги СУГ резервуарларининг умумий сиғимини 2 мартагача оширишга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТашқи ёнғинни ўчириш ва мазкур меъёрда талаб қилинган миқдордаги сув сарфи билан энг катта резервуардаги СУГ ёниб бўлгунича кетадиган вақт оралигида совутиш таъминланганида ( АЦ ҳам шу ҳисобда), шу АЁҚСдаги умумий ва якка ҳолда жойлашган СУГ резервуарларнинг сиғимини 2 мартагача ошириш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.2. Технологик тизим СУГ ёки унинг буғларини СУГ сақлаш резервуарларидан атроф муҳитга ҳар қандай сизиб чиқиш эҳтимолини хавфсиз бартараф этиш, кўрсатилган буғларнинг концентрацияси аланга тарқалиши қуйи концентрация чегарасининг 20%дан ортиқ бўлган буғ-ҳаво аралашмасининг АЁҚС ҳудудидан ташқарига чиқиш эҳтимоллиги бир йилда 10-6 даражасидан ортиқ бўлган имкониятларининг олди олинишини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўрсатиб ўтилган талабларни қуйидагича бажариш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ сақлаш резервуарлари ва уларнинг пайвандланган уланиш жойлари бўлган ускуналари (патрубкалар, штуцерлар, фланецлар, тиқинлар ва х.к.) ҳамда резервуарлардан СУГ ва унинг буғлари чиқадиган жойларнинг беркитилишини таъминлайдиган, биринчи беркитиш арматурасигача бўлган ҳамма ажраладиган уланиш жойлари икки деворли бўлиши керак. Улар АЁҚС ходимларига зичсизланиши (герметиклигининг бузилиши) ва компрессор жиҳозларининг автоматик равишда ўчирилиши ҳақида автоматик сигнализация (ёруғлик ва овоз сигналлари) қилинишини таъминловчи, резервуарларни ёқилғи билан тўлдириш операцияларини ва ёқилғининг кўп ёқилғили АЁҚСнинг ҳамма майдонларидан истеъмолчиларга тарқатилишининг тўхтатилишини таъминловчи деворлараро бўшлиғини узлуксиз назорат қилувчи тизимлар билан жиҳозланган бўлишлари керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.3. Ҳайдовчи ва йўловчилар бўлиши мумкин бўлган ҳудуддан ўтадиган СУГ ва унинг буғлари учун белгиланган қувурлар ер остида жойлаштирилиши керак. Технологик тизим СУГ ёки унинг буғлари учун белгиланган қувурлардан атроф муҳитга ҳар қандай сизиб чиқиш эҳтимолини хавфсиз бартараф этиш, кўрсатилган буғларнинг концентрацияси аланга тарқалиши қуйи концентрация чегарасининг 20%дан ортиқ бўлган буғ-ҳаво аралашмасининг АЁҚС ҳудудидан ташқарига чиқиши эҳтимоллиги бир йилда 10-6 даражасидан ортиқ бўлган имкониятларининг олди олинишини таъминлаши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўрсатиб ўтилган талабларни қуйидагича бажариш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЛойиҳа бўйича ҳайдовчи ва йўловчилар бўлиши мумкин бўлган АЁҚС ҳудудидан ўтувчи, 6.2. пунктда кўрсатилган патрубкалардан ташқари, СУГ ва унинг буғлари учун белгиланган қувурлар бутун узунлиги бўйича икки деворли қилиб бажарилиши, АЁҚС ходимларига зичсизланиши (герметиклигининг бузилиши) ҳақида автоматик сигнализация (ёруғлик ва овоз сигналлари) қилинишини, СУГ ва унинг буғларини қувурнинг беркитилиши билан бирга СУГ ва унинг буғларини қувурнинг зичсизлашган қисмига берилишини, резервуарларни ёқилғи билан тўлдириш операцияларининг ва ёқилғининг кўп ёқилғили АЁҚСнинг ҳамма майдонларидан истеъмолчиларга тарқатилишини ҳамда компрессор жиҳозларининг тўхтатилишини таъминловчи қувурлараро бўшлиғининг узлуксиз назорат қилиш тизимлари билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.4. Резервуар ва қувурлар ички деворининг зичсизланиш (герметиклигининг бузилиши) ҳолларида резервуарларнинг деворлараро ва қувурларнинг қувурлараро бўшлиқларида СУГнинг ҳаво билан портлаш хавфи мавжуд аралашмаси ҳосил бўлишига йўл қўйилмаслиги лозим (мисол учун, шу бўшлиқни азот билан тўлдириш ҳисобига).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.5. СУГ ни сақлаш учун белгиланган резервуарлар йўл қўйилган тўлдирилиш чегарасидан ортиқ тўлиб кетишининг автоматик равишда олдини олиш тизими билан жиҳозланган бўлиши керак (геометрик ҳажмининг 85%дан).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.6. Қувур, штуцер, патрубка, люклар ва шу кабиларнинг СУГ сақлаш резервуарларига киритилиш ўрни уларнинг номинал тўлдирилиш сатҳидан юқорироқ жойдан амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.7. Авария вазиятларида технологик тизимнинг қандайдир қисмида СУГ ёки унинг буғлари босимининг ТЭХда белгиланганидан ошиб кетишига олиб келадиган техник ечимлар қўлланилган ҳолларда, белгиланган майдонларда босимни автоматик равишда назорат қилиш тизимини кўзда тутиш лозим. Қувурларнинг назорат қилинаётган қисмларида босим ошиб кетганида босимни автоматик назорат қилиш тизими сигнал (нурли ва овозли сигнал билан) берилишини, резервуарларни ёқилғи билан тўлдириш операцияларининг ва ёқилғининг кўп ёқилғили АЁҚСнинг ҳамма майдонларидан истеъмолчиларга тарқатилишини ҳамда компрессор жиҳозларининг тўхтатилишини таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.8. СУГ резервуарларининг тўлдирилиши фақат АЦлардан амалга оширилиши керак. Бу резервуарлар авария содир бўлганида АЦга бўшатилиш тизими билан жиҳозланган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГни газ тўлдириш станциялари ёки пунктлари резервуарларидан АГҚС нинг умумий фойдаланиш колонкаларига узатиб беришга қуйидаги шароитларда рухсат этилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАГҚС ҳудудида СУГ резервуарлари бўлмаганида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГни узатиб бериш қувурини газ тўлдириш станциялари ёки пунктлари ҳудудидан амалга ошириладиган, масофадан (АГҚС операторлари хонасидан) бекитилиши таъминланганида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ резервуарини тўлдириш даврида унинг шу резервуардан АГҚС СУГ тарқатиш колонкаларига узатилиши тўхтатилган (блакировка қилинган) шароитларда рухсат этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАГҚС ёқилғи тарқатиш колонкаларидан шу колонкаларга СУГ узатаётган газ тўлдириш станцияси ёки пункти бино ва иншоотларигача бўлган минимал масофани мазкур меъёрнинг 4-жадвалига мувофиқ аниқлаш лозим. Бунда АГҚС ёқилғи тарқатиш колонкаларидан газ тўлдириш станцияси ёки пункти ер ости резервуарларигача бўлган масофани 50% гача қисқартириш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.9. СУГ жиҳозлари жойлашган технологик қудуқлар, резервуар шахталари (бўш ҳажми мавжуд бўлган), СУГ учун белгиланган АЦ майдонлари ва ёқилғи қуйиш оролчалари портлашгача бўлган концентрация ҳақида хабар берувчи сигнализаторлар билан жиҳозланиши керак. Бу сигнализаторлар СУГ ва сиқилган табиий газ учун белгиланган жиҳозлар жойлашган хоналарда ўрнатилган сигнализаторлар билан бир қаторда СУГ буғларининг концентрацияси аланга тарқалиши қуйи концентрация чегарасининг 10% дан ортганида зичсизлик ҳосил бўлган жой ҳақида сигнал (ёруғлик ва овоз билан) берилишини, резервуарларнинг тўлдирилиш операцияларининг автоматик равишда тўхтатилишини ва ёқилғи тарқатиш қурилмаларининг ўчирилишини таъминлаши лозим. Ёнғин хавфи мавжуд концентрацияларнинг датчиклари:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштехнологик қудуқ ва шахталар тубидан;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиштранспорт воситаларининг ёқилғи бакларини СУГ билан тўлдириш учун ўрнатиладиган майдон сатҳидан (СУГ колонкаси яқинида);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ учун белгиланган АЦ майдони сатҳидан (АЦ қуйиб олиш енгининг резервуарни тўлдириш қувури билан ажраладиган уланиш жойи яқинида), 50-100 мм баландликда жойлашиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГни сўриш-узатиш хоналарида ўрнатилган портлашгача бўлган концентрация ҳақида хабар берувчи сигнализаторлар ишлаганида автоматик равишда бажариладиган СУГни АЦдан қуйиб олиш операцияларининг тўхтатилиши, СУГни резервуарга ва унинг буғларини АЦ бўшлиғига узатиб бериш қувурларида ўрнатилган арматураларнинг беркитилиши, авариявий шамоллатиш тизимининг ва сигнализациянинг ёқилғининг сирқиб чиқиб кетишида ишга тушиши билан бирга резервуардан АЦга улаш штуцеригача ажратиб қўйилган тўлдириш ва СУГ буғларини орқага қайтариш тизмалари қисмларининг СУГ буғларини чиқариб юбориш қувури орқали чиқариб ташлаш ёрдамида автоматик равишда бўшатилиши таъминланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.10. СУГ буғларини чиқариб юбориш қувури ёнғин таъсиридан кўчма ёнғин ўчириш техникасининг келиши ва жойлашиши учун сарфланадиган, ҳудудий ёнғин хавфсизлиги органлари билан келишилган вақт оралиғида унинг ишлаб туришини таъминлайдиган даражада ҳимояланган (иссиқлик изоляцияси, сув қуйиб совутиш ва х.к.) бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6.11. СУГнинг буғ ва суюқ фазаси учун белгиланган, АЦ енглари ва транспорт воситалари ёқилғи қуйиш қурилмаларига уланиш жойларининг бевосита яқинида жойлашган технологик тизим қувурларида юқорида кўрсатиб ўтилган енг ва ёқилғи қуйиш қурилмаларининг зичлиги (герметиклиги) бузилганида газнинг технологик тизим қувуридан атмосферага чиқишининг олди олинишини таъминлайдиган махсус мосламалар назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. СИҚИЛГАН ТАБИИЙ ГАЗНИ ҚАБУЛ ҚИЛИШ, САҚЛАШ ВА ТАРҚАТИШ УЧУН БЕЛГИЛАНГАН КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚСнинг ТЕХНОЛОГИК ТИЗИМИ МАЙДОНИГА ВА АГТКСга БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7.1. Ерда жойлашган ва босим остида бўлган сиқилган табиий газ учун белгиланган технологик тизим идишлари ҳимояланаётган идишларни 30 дақиқадан кам бўлмаган вақт давомида шикастланишининг олдини оладиган иссиқлик изоляцияси ёки сув қуйиб совутиш тизими билан жиҳозланган бўлиши керак. Бу ҳолда кўрсатиб ўтилган идишлардан (чиқариб юбориш қувури орқали) газларнинг ортиқча босимини чиқариб юбориш вақти 20 дақиқадан ортиқ бўлмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишКўрсатиб ўтилган идишлар 500 мм дан кам бўлмаган чуқурликда (чуқурликка туташган майдон четидан вертикал бўйича идишнинг юқори қисмигача бўлган масофа) жойлаштирилган ҳолларда уларнинг деворларига иссиқлик изоляцияси ёки сув қуйиб совутиш тизимини ўрнатмаса ҳам бўлади. Бунда шу идишларга қарашли беркитиш сақлаш, созлаш ва ўлчов арматуралари унга туташ технологик майдон юзасидан улар яқинига бемалол бориш мумкин бўлган ҳудудда жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7.2. Компрессор қурилмаларида АЁҚСга олиб келадиган табиий газ қувурнинг зичлиги (герметиклиги) бузилганида уларни автоматик равишда ўчирадиган ва индикация қиладиган тизимни назарда тутиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7.3. Сиқилган табиий газ учун белгиланган технологик тизим жиҳозлари ташқи ёнғин ўчоғи таъсиридан белгиланган жиҳозлар зичлиги (герметиклиги) бузилишигача газларнинг чиқариб юборилиши таъминланадиган қилиб ҳимояланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7.4. Газ жиҳозларига иссиқлик изоляцияси ўрнатишда ва улар ўрнатилган хоналарда табиий газни адсорбация қилиш хусусиятига эга материаллардан фойдаланиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7.5. АЁҚС ишлаш даврида яқинига ходимларнинг бемалол боришлари зарур бўлган назорат ўлчов асбоблари панеллари, бошқариш тугма (кнопка)лари ва шу кабиларни АЁҚС технологик тизимининг қолган жиҳозларидан 1-турдаги тўсиқ билан ажратилган ва бино ёки иншоотдан бевосита ташқарига чиқиш йўли бўлган хона (бўлма)ларда ёки бино, иншоот ташқарисида жойлашган бошқариш ва назорат шчитларида жойлаштирилиши назарда тутилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. ЁНҒИНГА ҚАРШИ ҲИМОЯ ВОСИТАЛАРИ
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1. ЁНҒИН ЎЧИРИШ ВОСИТАЛАРИГА БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1.1. Ёнғин ўчириш мақсадида АЁҚС да қуйидагиларни назарда тутиш керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбирламчи ёнғин ўчириш воситаларини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишстационар(кўчмас) ёнғин ўчириш қурилмалари (автоматлаштирилганлари шу қаторда);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишташқи ёнғинга қарши водопровод.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1.2. Бирламчи ёнғин ўчириш воситаларини тури, зарур миқдори ва уларнинг жойлаштирилишини «Ўзнефтмаҳсулот» АК ЁХҚ ва Ўздавнефтмаҳсулот корхоналарини ишлатиш даврида ЁХҚ ҳамда Ўзбекистон Республикаси ИИВ ЁХББ томонидан тасдиқланган бирламчи ёнғин ўчириш воситаларининг зарур миқдорини ва турини аниқлаш бўйича тавсиялар талабларига мувофиқ танлаш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1.3. АЁҚСда ташқи ёнғин ўчириш камида иккита ёнғин ўчириш гидранти ёки ёнғинга қарши сув ҳавзасидан амалга оширилиши зарур. Суюқ ёқилғи сақлаш АЁҚС ва АГТКС ёнғинга қарши сув ҳавзасининг умумий ҳажми камида 100 м3 ташкил қилиши керак. Ёнғин ўчириш гидрантлари ва сув ҳавзалари АЁҚСдан 200 метрдан ортиқ ва АЁҚС резервуарларидан 40 метрдан кам бўлмаган масофада жойлаштирилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСуюқ ёқилғи сақлаш АЁҚС ва АГТКС да ташқи ёнғин ўчириш учун сув сарфи биноларни ўчириш учун зарур бўлган сув сарфининг энг катта (максимал) миқдори ва ер устида жойлашган резервуарларни совутиш учун зарур бўлган умумий сув сарфини ўз ичига олган йиғинди сифатида ҳисоблаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБиноларини ўчириш учун зарур бўлган сув сарфи КМК 2.04.02-97 дан (ҳайдовчи ва йўловчиларга сервис хизмати кўрсатиш бинолари ҳамда АЁҚС ходимлари учун белгиланган биноларга худди жамоат биноларига бўлганидек, транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш бинолари учун худди ишлаб чиқариш биноларига бўлганидек) аниқланади. Ер устида жойлашган резервуарлар (идишлар)ни совутиш учун зарур бўлган умумий сув сарфини камида 15 л/с деб қабул қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИзоҳ: АЁҚС резервуарлари ер устида жойлашган ҳолларда улар ва ёнғин ўчириш гидрантлари ёки сув ҳавзалари орасидаги масофа 60 метрдан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1.4 Аҳоли яшаш пунктларидан ташқарида жойлашган АГТКС ва суюқ ёқилғи сақлаш АЁҚС учун қуйидаги ҳолларда ташқи ёнғин ўчириш сув таъминотини назарда тутмаслик мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишагар, фақат икки деворли ёки ер ости резервуарлари бўлган, умумий сиғими 40 м3 дан ортиқ бўлмаган суюқ ёқилғи сақлаш АЁҚСларида;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишагар, АГТКС ёки суюқ ёқилғи учун белгиланган АЁҚС ларда сервис хизмат кўрсатиш хоналари бўлмаганида.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБундай АЁҚСларда қўшимча стационар (кўчмас) ёки кўчма ёнғин ўчиргичларни назарда тутиш лозим. Қўшимча ёнғин ўчиргичларнинг тури ва сони ҳудудий ёнғин хавфсизлиги бўлинмалари билан келишган ҳолда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1.5. В (солиштирма ёнғин юкламаси 181 МДж/м2 ортиқ бўлмаган) ва Д тоифасига мансуб хоналар, механизациялаштирилган ювиш ва сутка давомида одамлар бўладиган ходимлар учун белгиланган хоналардан ташқари ҳамма хоналар автоматик ёнғин сигнализацияси қурилмалари билан жиҳозланган бўлишлари керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМайдони 20 м2 дан ортиқ (солиштирма ёнғин юкламаси 1401 МДж/м2 ва ундан ортиқ бўлган) бўлган ёнғин хавфи бўйича В тоифасига мансуб (транспорт воситаларига сервис хизмати кўрсатиш ва майдонига боғлиқ бўлмаган ҳолда ЕАС ва ЁС бўлган омбор хоналари) ҳамда кўп ёқилғили АЁҚС, АЁҚС технологик тизимига қарашли, ичида сиқилган табиий газ ва суюлтирилган углеводородли газни сўриш-узатиш учун белгиланган жиҳозлар жойлашган АГҚС ёки АГТКС хоналари автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари билан жиҳозланишлари зарур. ЕАС ва ЁС сотиш учун белгиланган савдо залларини автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари билан жиҳозлаш заруриятини аниқлашда, уларни омбор хоналарига тенглаштириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтоматик ёнғин ўчириш қурилмалари сифатида ўзи ишлаб кетиш режимида бўлган ёнғин ўчириш модулларини қўллашга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.1.6. Ёқилғи тарқатиш колонкаларини ўзи ишлаб кетадиган ёнғин ўчиргичлар билан жиҳозлаш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2. КЎП ЁҚИЛҒИЛИ АЁҚС АГТКС ва АГҚС ЁНҒИНГА ҚАРШИ ҲИМОЯ ВОСИТАЛАРИГА БЎЛГАН ТАЛАБЛАР
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2.1. Кўп ёқилғили АЁҚС қаерда жойлашишига боғлиқ бўлмаган ҳолда ташқи ёнғинга қарши водопровод билан таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТранспорт воситалари ёқилғи бакларини СУГ билан тўлдирадиган АЁҚСлар юқори босимли ёнғинга қарши водопровод билан таъминланишлари керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2.2. Ҳудудий ёнғин хавфсизлиги бўлинмалари билан келишган ҳолда ташқи ёғинни ўчиришга ва устидан қуйиб совутишга сувнинг берилиши насос станцияси ёрдамида умумий сиғими 200 м3дан кам бўлмаган, АЁҚСдан 200 метрдан ортиқ бўлмаган масофада жойлашган ёнғинга қарши сув ҳавзаси ёки резервуаридан амалга оширилиши керак. Тегиб бўлмайдиган ёнғинга қарши сув захирасини тиклаш учун зарур бўлган вақт 24 соатдан ортиқ бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2.3. Омбор майдонида ер устида жойлашган ичида СУГ бўлган жиҳозларни ва автоцистернани ёнғин ҳолатида совутилишини таъминлаш учун, белгиланган жиҳоз устки юзасига сув оқизиб совутиш тизимининг ўрнатилишини назарда тутиш лозим. Сув оқизиб совутиш тизими операторлар хонасидан (масофадан) ишга тушириладиган бўлиб АЁҚС ёнғинга қарши водопровод тизимига уланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСув оқизиб совутиш тизимининг жойлашиши ва конструктив бажарилиши, унинг ёнғиннинг иссиқлик нурланиши таъсирига бардошлилигини таъминлаши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2.4. Суюқ ёқилғи сақлаш АЁҚСда ташқи ёнғин ўчириш учун бўладиган сув сарфи, биноларни ўчириш учун зарур бўлган сув сарфининг энг катта (максимал) миқдори ва СУГли автоцистерна, ер устида жойлашган ичида СУГ ва сиқилган табиий газ бўлган жиҳозларни совутиш учун зарур бўлган умумий сув сарфини ўзичига олган йиғинди сифатида ҳисоблаш йўли билан аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтоцистернани ер устида жойлашган ичида СУГ ва сиқилган табиий газ бўлган жиҳозларни совутиш учун зарур бўлган сувнинг узатилиш унумдорлиги қуйидагича қабул қилинади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтоцистерна юзаси учун — 1 м2 ҳимояланаётган юзага 0,1 л/с;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсиғимлар, баллонлар, штуцерлар ва сақловчи клапанларини ҳисобга олган ҳолда, функционал жиҳозлар, қувурлар туташган жойлардаги бекитиш арматуралари, қувурлар ва насослар хонасининг жиҳозлари жойлашган жой учун — 1м2 ҳимояланаётган юзага 0.5 л/с.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСовутиш учун берилаётган сувнинг ҳисобий вақти 60 дақиқадан ортиқ деб қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2.5. Сиқилган табиий газ ва СУГ ишлатиладиган хоналар автоматик ёнғин сигнализацияси билан жиҳозланишлари зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8.2.6. АЁҚС хонасида ёнғин сигнализацияси ишлаб кетганида автоматик тартиб (режим)да қуйидагилар:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишсутка давомида одам бўладиган АЁҚС операторлар хонасида ёнғин ҳақида сигнал берилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрезервуар (идиш)ларнинг ёқилғи билан тўлдириш операцияларининг тўхтатилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГни резервуарга ва СУГ буғларини АЦнинг бўш ҳажмига узатиш қувурларига ўрнатилган бекитиш арматураларининг ёпилиши;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҳамма ёқилғи тарқатиш колонкалари ва компрессор жиҳозларининг ўчирилиши таъминланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-ИЛОВА
(мажбурий)
(мажбурий)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСуюқ мотор ёқилғисини тарқатиш пунктига бўлган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Суюқ мотор ёқилғиси тарқатиш пункти технологик жиҳозлар ва иншоотларидан у жойлашган корхонанинг бино, иншоот ва ташқи қурилмаларигача бўлган минимал масофани қуйидаги жадвалга мувофиқ қабул қилиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТ/н | Бино, иншоот ва ташқи қурилмаларнинг номи | Ёқилғи учун ер ости резервуарлари ва тозалаш иншоотлари | Ёқилғи сақлаш учун ер усти резервуарлари | Ёқилғи тарқатиш колонкалари | АЦ учун майдон | |
1. | Ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар*. ГОСТ 19433 бўйича 2-4,8 синф ва 9.1 кенжа синфига мансуб хавфли юкларни ташиш учун белгиланган транспорт воситаларини сақлаш майдонлари. | 30 | 30 | 30 | 30 | |
2. | В ва Д тоифасига мансуб ишлаб чиқариш бинолари, В ва Д тоифасидаги хоналар, ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар**. | |||||
С0 ёки С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси I, II ва С0 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси III бўлган бинолар | 6 | 12 | 6 | 9 | ||
С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси III бўлган ва С0 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси IV бўлган бинолар | 9 | 16 | 9 | 12 | ||
оловга бардошлилик даражаси IV, V бўлган бинолар, ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар**. | 12 | 20 | 12 | 18 | ||
3. | Маъмурий ва маиший бинолар | 18 | 25 | 18 | 25 | |
4. | Транспорт воситаларини сақлаш учун очиқ майдон ва бостирмалар | 6 | 12 | 6 | 9 | |
5. | Корхона ички темир йўллари ўқигача | 10 | 15 | 10 | 15 | |
6. | Корхона автомобиль йўллари қатнов қисмининг четигача | 5 | 9 | 5 | 9 | |
7. | ГОСТ 12.1.007-76 бўйича I ва II синф хавфлилигига эга радиоактив ва зарарли моддалар бўлган бино ва иншоотлар, ГОСТ 19433 бўйича 1, 5-7 синф ва 9.2 кенжа синфларига мансуб хавфли юкларни ташиш учун белгиланган транспорт воситаларини сақлаш майдонлари | 100 | 100 | 100 | 100 | |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш* Ичида ёнувчи газ; енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар; ёнувчи чанг ва/ёки толалар; сув, ҳаводаги кислород билан ва/ёки ўзаро таъсир қилганида ёниши мумкин бўлган модда ва/ёки материаллар; ишлов бериш жараёни нур иссиқлиги учқун ва/ёки аланга ажралиб чиқиши билан кузатиладиган иссиқ, қизиган ва/ёки эриган ҳолатдаги ёнмайдиган модда ва/ёки материаллар, ҳамда ёқилғи сифатида ёқиладиган ёки утилизация қилинадиган ёнувчи газ, суюқлик ва/ёки қаттиқ моддалар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар; шундай шарт биланки, белгиланган модда ва материаллар ташқи қурилмалардан 30 метр масофада босим тўлқинларини ҳосил қилиб ёнганида индивидуал хавф катталиги йилига 10-6дан ортиқ бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш** Ичида асосан совуқ ҳолдаги ёнмайдиган мода ва/ёки материаллар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. 2-пунктда кўрсатилган биноларгача бўлган масофа меъёрланмайди, агар бинонинг ёқилғи тарқатиш пунктига қараган девори ёнғинга қарши ва туйнуксиз бўлса 3-пунктда кўрсатилган масофаларни 50%га камайтириш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Жадвалда ёқилғи тарқатиш пунктига қарашли ва мазкур меъёр талабларига жавоб берадиган тозалаш иншоотларигача бўлган масофа келтирилган. Корхона тозалаш иншоотларигача бўлган масофа уларнинг тоифаларига боғлиқ ҳолда аниқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. 4-сатрда сони 10 тадан ортиқ бўлмаган енгил ва мототранспортларни сақлаш майдонигача бўлган масофа кўрсатилган. Бу сон 50 тагача ортганида белгиланган масофалар 30%га, 50тадан ортиқ бўлганида — 60%га кўпайтирилиши керак. Тўхтаб туриш жойи бошқа транспорт воситалари учун ташкиллаштирилганида масофани 50%га кўпайтириш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Ёқилғи тарқатиш пунктига қарашли бўлмаган, В ва Д тоифасига мансуб биноларда А, Б, Г тоифасига мансуб хоналар жойлаштирилганида бу хоналар девор (тўсиқ)ларигача бўлган масофа 30 метрдан ортиқ қилиб қабул қилиниши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ёқилғи тарқатиш пунктининг операторлар хонасини, шу хонадан резервуарларни АЦдан тўлдириш ва ёқилғини истеъмолчиларга тарқатиш жараёнлари устидан кўз билан назорат қилиш таъминланган ҳолларда В ёки Д тоифасига мансуб бошқа мақсадлар учун белгиланган биноларда жойлаштиришга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Ёқилғи тарқатиш пунктларига энг яқин бўлган, бир вақтнинг ўзида одамлар сони 50 ва ундан кам бўлиши мўлжалланган корхона бино ва иншоотлардан эвакуацион чиқиш йўллари, ер устида жойлашган АЁҚС ёқилғи жиҳозлари ва АЦ учун белгиланган майдонлардан 12 метрдан, одамлар сони 50 ва ундан ортиқ бўлганида — 15 метрдан кам бўлмаган масофада жойлашиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-ИЛОВА
(мажбурий)
(мажбурий)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга суюқ мотор ёқилғиси ҚУЙИШ кўчма станцияларига бўлган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Технологик жиҳозларга бўлган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.1. Аҳоли яшаш пунктларида ишлатиш учун белгиланган автомобилларга ёқилғи қуйиш кўчма станцияларининг (АЁҚКС) якка сиғим (камера)ларининг ҳажми 10 м3, аҳоли яшаш пунктларидан ташқарида ишлатиш учун белгиланганлариники эса 20 м3 дан ортиқ бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.2. Ёқилғи қуйиш автомобилларини автомобилларга ёқилғи қуйиш кўчма станцияси сифатида ишлатиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.3. Автомобилларга ёқилғи қуйиш кўчма станцияси технологик тизими резервуарлари ер устида жойлашган АЁҚСлар технологик тизимларига қўйиладиган талабларга жавоб бериши керак, бунда:-
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишбир деворли ва бир деворли ораёпмага (томга, тепа деворга) эга бўлган икки деворли резервуарларни ишлатишга йўл қўйилмайди;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚКС икки деворли резервуарининг деворлараро бўшлиғини узлуксиз назорат қилувчи тизим ўз иш қобилиятининг сақланишини автомобилларга ёқилғи қуйиш кўчма станциясининг ҳаракатланиши даврида (мумкин бўлган вибрацияларни ҳисобга олган ҳолда) қандай таъминласа, у тўхтаганида ҳам шундай таъминлаши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚС резервуарларининг тўлиб-тошиб кетишининг олдини олиш тизимлари элементларини такроран ишга туширадиган тизимни назарда тутмаслик мумкин;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобилларга ёқилғи қуйиш кўчма станцияси резервуарларининг сақлаш мембраналари АЁҚКС ағдарилиб кетиш эҳтимоли бўлган ҳолларда босимни чиқариб юбориш юзасининг бутунлиги таъминланадиган қилиб механик шикастланишдан ҳимояланган бўлиши керак. АЁҚКС резервуарларини сақлаш мембраналари ўрнига сақлаш клапанлари билан жиҳозлаш тақиқланади;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚКС деаэрация тизмалари қувурларининг транспорт воситалари учун белгиланган ўтиш йўллари сатҳидан аниқланадиган энг юқори нуқтасининг жойлашиш баландлиги камида 2.5 метр бўлиши зарур;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишнафас олиш клапани АЁҚКС резервуари устида атрофининг шамоллатилиши таъминланадиган қилиб ўрнатилиши керак. Нафас олиш клапанининг конструкцияси АЁҚКС ағдарилиб кетиш эҳтимоли бўлган ҳолларда у орқали ёқилғи суюқ фазаси чиқишининг олди олинишини таъминлайдиган бўлиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.4. Бир нечта ёқилғи қуйиш колонкаларига АЁҚКС резервуаридан бензин ёки дизель ёқилғисини узатиб бериш учун умумий қувур ишлатилишига, шу қувурларда ҳар бир ёқилғи қуйиш колонкасидан олдан бекитиш арматуралари мавжуд бўлган шароитларда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.5. Ички резервуар АЁҚКС ҳаракатланганида унда ёқилғи тўлқинлари ҳосил бўлишининг олдини оладиган мосламалар билан жиҳозланиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.6. АЁҚКС резервуарларига келадиган ҳамма қувурлар юқоридан бажарилган бўлиши керак. Патрубка, кўрик туйнуги, штуцер ва шу кабиларнинг резервуар билан уланган жойлари резервуарни ёқилғи билан номинал тўлдириш сатҳидан юқорида жойлашиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.7. АЁҚКС конструкцияси АЁҚКС резервуарининг тўлдириш қувурининг суюқ ёқилғидан тўлиқ бўшатилиш билан тўлдирилиш имкониятини таъминлаши керак. Тўлдириш қувурининг резервуарга уланиш жойида алангатўсқич ўрнатилган бўлиши керак. Кўрсатиб ўтилган қувур ёқилғи қуйиш муфтаси (агар у уланган жой ажралиб кетганида ўзи ёпилмайдиган бўлса) ўрнатилган жой яқинида ва цистерна устида бекитиш арматураси билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.8. Ёқилғи тарқатиш колонкалари АЁҚКС резервуарининг орқа қисқа ён томонида (остида) жойлашган технологик бўлмада ўрнатилиши лозим. Технологик бўлма тўкилган ёқилғини йиғиш учун таглик билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.9. Ёқилғи тарқатиш колонкаларининг электр таъминоти, ё мустақил манбадан (АЁҚКСси ёқилғи сақлаш резервуарлари ер остида жойлашган АЁҚС ҳудудида жойлашган ҳолларда), ё АЁҚКС электрогенератори ёки аккумуляторларидан амалга оширилиши лозим. Технологик бўлма ва нафас олиш клапанидан мотор бўлими, автомобилнинг чиқариш қувури, электрогенератор ва аккумуляторларгача бўлган масофа 3 метрдан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЭлектр таъминот ва сигнал кабелларининг уланадиган бўлимлари уларнинг тасодифан ажралиб кетишининг олдини олиш учун ўзаро механик маҳкамлаш мосламаларига эга бўлишлари керак. Узатиб бериш тизмаси насослари электр таъминотининг ўчирилиши АЁҚКСнинг технологик бўлмаси ва ҳайдовчи кабинасидан таъминланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.10. Узатиб бериш тизмасида резервуарнинг ичида тўлдириш қувурининг энг пастки нуқтасидан камида 0,05 метр юқорида маҳкам ўрнатиладиган чўктириладиган насосларни назарда тутиш тавсия этилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАгар АЁҚКСнинг технологик бўлмасига ёқилғи узатиб бериш тизмасидаги насосларнинг ўрнатилиши назарда тутилган бўлса ёки чўктириладиган насосларнинг конструкцияси шу тизма қувурларидан ёқилғини «сифон» принципида келишининг тўхтатилишини таъминламаса, белгиланган қувурларни насослар токсизлаштирилганида ёқилғининг орқага оқишига қаршилик кўрсатадиган ва шу қувурда фақат узатиб бериш тизмасидаги насоснинг ҳосил қилган вакуум ёки босимига мувофиқ бўлган вакуум ёки босимдан очиладиган тескари клапан билан жиҳозлаш лозим. Тескари клапан, ё резервуар ичида ёки ёқилғи узатиб бериш қувурининг юқори нуқтасида ўрнатилиши керак. Резервуар устида (узатиб бериш қувурининг резервуарга уланиш жойи яқинида) бекитиш арматураси ўрнатилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИстеъмолчиларга ўз оқимида келаётган ёқилғини тарқатиш тақиқланади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.11. АЁҚКС жиҳозларининг бажарилиши резервуар ва қувурларнинг зичлигини АЁҚКСга бўлган ТЭХ талабларига мувофиқ равишда даврий гидравлик ёки пневматик (инерт гази билан) текшириш синовларининг ўтказилиш эҳтимолини ҳамда резервуарларни таъмирлаш учун тайёрлашда ёпиқ усулда ёқилғи қолдиқларидан ёнғин-портлашдан хавфсиз тозалаш, дегазация қилиш ва шамоллатиш имкониятларини назарда тутиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.12. АЁҚКСнинг конструктив бажарилиши ёки унинг ўрнатилиш усули станция майдони ҳудудида транспорт воситаларининг унинг устига чиқиб кетиши натижасида шикастланиши эҳтимолини олдини олиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.13. АЁҚКС автомобилининг шассиси ГОСТ 27352 талабларига жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. АЁҚКСни жойлаштириш майдонларига бўлган талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1. Аҳоли яшаш пунктларида АЁҚКСларни фақат анъанавий АЁҚСлар ҳудудида, шу АЁҚСларнинг жиҳозларидан фойдаланган ҳолда ёқилғини тўлдириш ва тарқатиш, олов билан боғлиқ бўлмаган регламентда белгиланган ва таъмирлаш ишларини ўтказиш даврида жойлаштириш мумкин. АЁҚКСлар АЁҚС ҳудудида жойлаштирилган даврда сервис хизмат кўрсатиш биноларини ишлатишга йўл қўйилмайди. АЁҚКСларни аҳоли яшаш пунктларидан ташқарида жойлаштирилганда ҳамда аҳоли яшаш пунктларида жойлаштириш зарур бўлган айрим ҳолларда уларни бошқа турдаги АЁКСлар билан етарли даражада таъминланмаган ҳудудларда назарда тутилган бўлиши, шу мақсад учун махсус жиҳозланган майдонларда ўрнатилиши лозим. Бундай майдонларнинг жойлашиш жойлари ҳудудий ёнғин хавфсизлиги бўлинмалари билан резервуарлари ер устида жойлашган АЁҚСларга қўйиладиган талабларни ва қуйидаги ҳолатларни ҳисобга олган ҳолда келишилган бўлиши керак:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишанъанавий автомобилларга ёқилғи қуйиш станцияларининг ҳудудида ёқилғи қуйиш оролчасининг яқинидаги ўтиш йўлининг бирида шундай жойлаштирилиши керакки, бунда транспорт воситаларининг шу оролчага қарашли қарама-қарши йўлидан ёқилғи қуйишлари учун хавфсиз ўтишлари таъминланган бўлсин. Бунда АЁҚКСнинг олди ва орқа томонидан вақтинчалик тўсиқлар ўрнатиш лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚКСни ўрнатиш учун белгиланган майдонни унинг олдига транспорт воситаларининг фақат бўйламасига бир томондан ўтишлари мумкинлигидан келиб чиққан ҳолда танлаш лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚКСдан бино ва иншоотларгача бўлган масофани 1-жадвалга мувофиқ равишда (ер усти резервуарларигача бўлгани каби) қабул қилиш лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЁҚКСни ўрнатиш учун белгиланган майдон ПУЭ талабларига жавоб берадиган АЁҚКСни ерга улаш қурилмаси билан жиҳозланган бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Автомобилларга газ тўлдириш кўчма компрессор станцияси (АГТККС) ва автомобилларга газ қуйиш кўчма станция (АГҚКС)ларига бўлган ўзига хос талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1. Автомобилларга газ тўлдириш кўчма компрессор станцияси ва автомобилларга газ қуйиш кўчма станцияларининг майдонларини жойлаштириш ва жиҳозлаш мувофиқ равишда стационар автомобилларга газ тўлдириш компрессор станцияси ва автомобилларга газ қуйиш станциялари майдонларини жойлаштириш ва жиҳозлашга бўлган талабларга жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2. Автомобилларга газ тўлдириш кўчма компрессор станцияси идишлари ва автомобилларга газ қуйиш кўчма станцияси резервуарларидан ёқилғи тарқатиш колонкаларигача бўлган масофа, технологик тизим қуйидаги талабларга жавоб берган ҳолларда меёрланмайди:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишгаз ёқилғисини сақлаш резервуарлари (идишлари), транспорт воситасининг ёқилғи тизими баллонларининг ер остида жойлашган резервуар (идиш)ларники каби шикастланиш даражасини ҳисобга олган ҳолда ёнғиннинг хавфли таъсир (фактор)лари натижасида зичсизланиши (герметиклигининг бузилиши)дан ҳимояланган бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАвтомобилларга газ қуйиш кўчма станцияси резервуари ва шу резервуардан СУГ ва унинг буғларини атроф муҳитга чиқиш жойларининг ёпилишини таъминлайдиган биринчи бекитиш арматураси орасидаги ажраладиган улаш мосламаларининг зичлагичлари бир-бирини такрорлайдиган бўлиши керак. Шу уланиш жойлари, ўзаро бир-бирини такрорлайдиган зичлагичлар орасининг зичлигини (герметиклигини), автомобилларга газ тўлдириш кўчма станцияси ходимларига зичсизлик ҳосил бўлганида автоматик равишда сигнал берилишини, резервуардан чиқиш қувурининг ёпилишини, СУГ насослари ва ёқилғи тарқатиш колонкаларининг ўчирилишини таъминлайдиган, узлуксиз автоматик назорат қилиш тизими билан жиҳозланган бўлиши лозим;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобилларга газ қуйиш кўчма станцияси резервуари СУГ ва унинг буғларини тарқатиш қувурлари орқали чиқиб кетишининг ва СУГ буғ фазасининг газларнинг авария ҳолатида сарфланишида белгиланган қувурлар орқали қайтишининг автоматик равишда олдини оладиган қурилмалар билан жиҳозланган бўлиши керак;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавтомобилларга газ қуйиш кўчма станцияси резервуари, ўзининг автомобили двигателини ишлатиш даврида СУГ насослари ва тарқатиш колонкаларининг ўчирилиши, СУГни узатиб бериш ва СУГ буғларининг тарқатиш колонкаларидан қайтиш қувурларининг бекитилишини автоматик равишда таъминлайдиган қурилмалар билан жиҳозланган бўлиши лозим. Бунда кўрсатиб ўтилган қурилмаларни ёпилиши, СУГ насослари ва тарқатиш колонкаларини хавфсиз жойдан ўчириш имкониятини таъминлаш зарур;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишкўчма газ тўлдириш станциясининг технологик тизими унинг жиҳозларидан табиий газнинг ортиқча босимини ташлаб юбориш қувурлари орқали масофадан (одамларнинг, концентрацияси аланга тарқалишининг қуйи концентрация чегарасининг 20%дан ортиқ бўлган СУГ буғлари билан газланган ҳудудда бўлишини талаб қилмайдиган) чиқариб юбориш имкониятини таъминлаши керак. Ташлаб юбориш қувурининг чиқариш туйнуги ёқилғи қуйиш учун киритиладиган транспорт воситасидан камида 1 метр баландликда жойлашиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБунда автомобилларга газ тўлдириш ва газ қуйиш кўчма станцияларининг конструкциялари ёки уларнинг майдонларда ўрнатиш услуби транспорт воситаларининг белгиланган АЁҚС технологик тизимлари устига чиқиб (урилиб) кетишига йўл қўймайдиган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.3. СУГ резервуарлари яқинида, фақат битта томонида ҳимоя экранини ўрнатишга йўл қўйилади. Бунда улар орасида АГҚКС майдони юзасидан 50-100 мм баландликда, СУГ буғларининг концентрацияси аланга тарқалишининг қуйи концентрация чегарасининг 20%дан ортиқ кўрсаткичга етганида, АГҚКС ходимларига автоматик равишда сигнал берилишини, резервуардан чиқиш қувурларининг ёпилишини, СУГ насослари ва тарқатиш колонкаларининг ўчирилишини таъминлайдиган портлашгача бўлган концентрация датчикларини ўрнатиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲимоя экранини одатда шамолнинг устунлик қиладиган йўналишига (йиллик «муайян эсувчи шамоллар йўналиши» бўйича) параллель қилиб ўрнатиш керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.4. Автомобилларга газ тўлдириш ва газ қуйиш кўчма станцияларининг ёқилғи сақлаш блокларининг транспорт воситалари ДОПОГ талабларига жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-ИЛОВА
(мажбурий)
(мажбурий)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЕр устида жойлашган бир деворли резервуарлар ишлатилиши назарда тутилган, автомобилларга суюқ мотор ёқилғиси қуйиш станцияларига бўлган талаблар*
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Ер устида жойлашган бир деворли резервуарларнинг ишлатилишига фақат аҳоли яшаш пунктлари ва корхоналардан ташқарида жойлашган АЁҚСларда мазкур меъёрлар талабларини бажарган, ҳамда қуйида баён этилган талабларни ҳисобга олганда йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Контейнерли АЁҚСларни А ва Б турларга бўлиш қуйидаги шароитлардан келиб чиққан ҳолда амалга оширилади:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишА тури — резервуарларнинг умумий сиғими 20дан то 60 м3гача;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБ тури — резервуарларнинг умумий сиғими 20 м3дан ортиқ бўлмаган.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишМодулли АЁҚСлар резервуарларининг умумий сиғими қуйидагиларни ташкил қилиши лозим: — А тури учун — 40дан то 100 м3гача, Б тури учун — 40 м3дан ортиқ эмас.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишЯкка ҳолдаги резервуарларнинг ҳажми 10 м3дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. АЁҚСдан унга боғлиқ бўлмаган объектларгача бўлган энг кам (минимал) масофа қуйидаги 1-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-жадвал | ||||
Т/н | Бино, иншоот ва бошқа биноларнинг номи | … турдаги АЁҚСдан масофаси (м). | ||
А | Б | |||
1. | Саноат корхоналарининг ишлаб чиқариш, омбор ва маъмурий-маиший бино ва иншоотлари (10 сатрда кўрсатилганларидан ташқари) | 30 | ||
2. | Ўрмон массивлари: | |||
игнабаргли ва аралаш | 50 | 40 | ||
баргли | 20 | 15 | ||
3. | Уй-жой ва жамоат бинолари | 100 | 50 | |
4. | Одамлар кўп йиғиладиган жойлар | 100 | ||
5. | Индивидуал гаражлар ва автомобиллар учун очиқ турар жой | 40 | 30 | |
6. | Савдо дўконлари | 50 | ||
7. | Умумий тармоқ автомобил йўллари (қатнов қисмининг чети) | |||
I, II ва III тоифали | 25 | 20 | ||
IV ва V тоифали | 15 | 12 | ||
8. | Умумий тармоқ темир йўллари(кўтарманинг нишаби пастки чети ёки ўйилган жойнинг чети) | 30 | ||
9. | АЁҚСга тегишли бўлмаган канализациянинг тозалаш иншоотлари ва насос станциялари | 40 | 30 | |
10. | Ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар*, радиоактив ва ГОСТ 12.1.007 бўйича хавфлилиги I ва II синфга мансуб зарарли моддалар мавжуд бўлган бино ва иншоотлар | 100 | 100 | |
11. | Электр узатиш тармоқлари, электрподстанциялар (шу жумладан трансформатор подстанциялари) | ПУЭ бўйича | ||
12. | Ёғоч материаллари, торф, толасимон ёнувчи моддалар, пичан, сомон омборлари | 50 | 35 | |
13. | Пахта далалари ва ғалла экинлари майдон (массив)лари, хирмон, ғарам ва ҳ.к. | 100 | 100 | |
14. | Кўприклар, кўприкйўл (путепровод)лар | 100 | 100 | |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш* Ичида ёнувчи газ; енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар; ёнувчи чанг ва/ёки толалар; сув, ҳаводаги кислород билан ва/ёки ўзаро таъсир қилганида ёниши мумкин бўлган модда ва/ёки материаллар; ишлов бериш жараёни нур иссиқлиги учқун ва/ёки аланга ажралиб чиқиши билан кузатиладиган иссиқ, қизиган ва/ёки эриган ҳолатдаги ёнмайдиган модда ва/ёки материаллар, ҳамда ёқилғи сифатида ёқиладиган ёки утилизация қилинадиган ёнувчи газ, суюқлик ва/ёки қаттиқ моддалар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар; шундай шарт биланки, белгиланган модда ва материаллар ташқи қурилмалардан 30 метр масофада босим тўлқинларини ҳосил қилиб ёнганида индивидуал хавф катталиги йилига 10-6дан ортиқ бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. АЁҚС ўрмон яқинида жойлаштирилганида игнабаргли ва аралаш ўрмонгача бўлган масофани икки марта камайтиришга рухсат этилади, бунда ўрмон ва АЁҚС чегарасига туташ майдон чегараси узунлиги бўйлаб ер юзаси ўз сиртида ёнғин тарқалишига йўл бермайдиган материаллардан бажарилган қопламага эга ёки ер 5 метр кенгликда ҳайдалган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. АЁҚС технологик тизими флегматизация ёки бошқа алангаланишни ва/ёки технологик жиҳоз ичидаги буғ-ҳаво аралашмасининг ёниб кетишини олдини оладиган тизимлар билан таъминланганида жадвалда кўрсатилган масофаларни 25%гача камайтиришга рухсат берилади (3,4,10,11-сатрларда кўрсатилганларидан ташқари).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Контейнернинг ёқилғи сақлаш резервуарлари авария ҳолатларида ёқилғини йиғиш учун белгиланган сиғимга ўрнатилган бўлиши лозим. Белгиланган сиғимнинг ҳажми ёқилғи сақлаш контейнери резервуарларининг энг каттаси сиғимидан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Бир нечта резервуарларни авария ҳолатларида ёқилғини йиғиш учун белгиланган умумий сиғимга ўрнатилган ҳолларда бу сиғимни резервуарлар орасида жойлаштирилган тўсиқлар билан бўлимларга бўлиш лозим. Тўсиқларнинг баландлиги белгиланган сиғим чекка девори баландлигининг яримига тенг бўлиши керак. Тўсиқлар ёнмайдиган материаллардан бажарилган бўлиши керак. Тўсиқнинг сиғим билан уланиш жойлари зич (герметик) бўлиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Ёқилғи сақлаш контейнерлари автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари (масалан, ўзи ишлайдиган ёнғин ўчиргич) билан жиҳозланган бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезервуарлари бир деворли автомобилларга газ қуйиш станциясига бўлган ўзига хос талаблар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Резервуарлари бир деворли бўлган АГҚСларда, савдо зали бўлмаган эҳтиёж моллари магазинидан ташқари ҳайдовчи, йўловчи ва уларнинг транспорт воситаларига сервис хизматини кўрсатиш бино ва иншоотларини, жойлаштиришга йўл қўйилмайди.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Резервуарлари бир деворли бўлган АГҚС биноларининг ёнғин хавфи С0 ёки С1 синфига мансуб, оловга бардошлилик даражаси I, II бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Резервуарлари бир деворли бўлган АГҚСлардан унга тегишли бўлмаган объектларгача ҳамда ёқилғи қуйиш пункти сифатида ишлатилаётган корхонанинг бино ва иншоотларигача бўлган энг кам (минимал) масофа 2-жадвалга мувофиқ қабул қилинади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-жадвалга | ||||
Т/н | Оралиқ масофаси аниқланиши зарур бўлган объектлар номи | Бино, иншоот ва жиҳозлардан АГҚС технологик тизимигача бўлган масофа, м. | ||
ичида СУГ бўлган ер ости резервуарли | ичида СУГ бўлган ер усти резервуарли | |||
1. | Ишлаб чиқариш, омбор ва маъмурий-маиший ва саноат корхоналарининг иншоотлари (10 сатрда кўрсатилганларидан ташқари) | 80 | 100 | |
2. | Ўрмонлар: | |||
игнабаргли ва аралаш | 60 | 100 | ||
баргли | 40 | 60 | ||
3. | Уй-жой ва жамоат бинолари | 100 | 300 | |
4. | Одамлар кўп йиғиладиган жойлар | 100 | 300 | |
5. | Индивидуал гаражлар ва автомобиллар учун очиқ турар жой | 50 | 100 | |
6. | Савдо дўкони | 60 | 100 | |
7. | Умумий тармоқ автомобил йўллари (қатнов қисмининг чети) | |||
I, II ва III тоифали | 50 | 100 | ||
IV ва V тоифали | 30 | 60 | ||
Электрлаштирилган шаҳар транспорти қатнов йўли (контакт тармоғигача) | 50 | 100 | ||
8. | Умумий тармоқ темир йўллари (ўтарманинг нишаби пастки чети ёки ўйилган жойнинг чети) | 80 | 100 | |
9. | АЁҚСга тегишли бўлмаган канализациянинг тозалаш иншоотлари ва насос станциялари | 100 | 100 | |
10. | Ёнғин хавфи мавжуд технологик қурилмалар*, радиоактив ва ГОСТ 12.1.007 бўйича хавфлилиги I ва II синфга мансуб зарарли моддалар мавжуд бўлган бино ва иншоотлар | 100 | 100 | |
11. | Электр узатиш тармоқлари, электрподстанциялар (шу жумладан трансформатор подстанциялари) | ПУЭ бўйича | ||
12. | Ёғоч материаллари, торф, толасимон ёнувчи моддалар, пичан, сомон омборлари | 50 | 100 | |
13. | Пахта далалари ва ғалла экинлари майдон (массив)лари, хирмон, ғарам ва ҳ.к. | 100 | 100 | |
14. | Кўприклар, кўприкйўл (путепровод)лар | 100 | 100 | |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш* Ичида ёнувчи газ; енгил алангаланувчи ва ёнувчи суюқликлар; ёнувчи чанг ва/ёки толалар; сув, ҳаводаги кислород билан ва/ёки ўзаро таъсир қилганида ёниши мумкин бўлган модда ва/ёки материаллар; ишлов бериш жараёни нур иссиқлиги учқун ва/ёки аланга ажралиб чиқиши билан кузатиладиган иссиқ, қизиган ва/ёки эриган ҳолатдаги ёнмайдиган модда ва/ёки материаллар, ҳамда ёқилғи сифатида ёқиладиган ёки утилизация қилинадиган ёнувчи газ, суюқлик ва/ёки қаттиқ моддалар бўлган (сақланадиган, қайта ишланадиган, узатиб бериладиган) қурилмалар; шундай шарт биланки, белгиланган модда ва материаллар ташқи қурилмалардан 30 метр масофада босим тўлқинларини ҳосил қилиб ёнганида индивидуал хавф катталиги йилига 10-6дан ортиқ бўлса.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезервуарлари бир деворли ер остида жойлашган, корхона ҳудудида ёқилғи қуйиш пункти сифатида ишлатилаётган АГҚСдан шу корхона бино ва иншоотларигача бўлган энг кам (минимал) масофани, агар технологик тизим конструкциясида резервуарларга СУГ ва унинг буғларини олиб келадиган ва улардан олиб кетадиган қувурларда биринчи турган бекитиш арматураларини масофа (операторлари хонаси ёки бошқа хавфсиз жой)дан ёпиш, ҳамда авария даврида белгиланган қувурларнинг ер устида жойлашган қисмларидан СУГ буғларининг ортиқча босимини ташлаб юбориш қувурларига чиқариб юборилиши назарда тутилган шароитда 6-жадвалга мувофиқ қабул қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Резервуарлари бир деворли бўлган АГҚС бино ва иншоотлари орасидаги масофани 5-жадвалдан қабул қилинади. Ер устида жойлашган резервуарларгача бўлган масофани 5-жадвалда кўрсатилган ер ости резервуарларигача бўлган масофага нисбатан 50%га кўпайтириш лозим. Ер устида жойлашган резервуарлар орасидаги масофа 20 метрдан кам бўлмаслиги керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Қувурлар, щтуцерлар ва патрубкаларнинг СУГ сақлаш резервуарларига кириш жойи уларнинг номинал тўлдирилиш сатҳидан юқори бўлган еридан амалга оширилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҚувурларнинг кириш қисми қуйидаги қурилмалар билан жиҳозланганида қувурларнинг кириш жойини номинал тўлдирилиш даражасидан пастроқдан амалга ошириш мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишавария даврида белгиланган қувурлардан СУГнинг резервуардан чиқишини автоматик равишда олдини оладиган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишқувурларнинг хавфсиз бекитилишини таъминлайдиган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишуларнинг ишдан чиқишига олиб келиши мумкин бўлган механик шикастланиш ва аланганинг таъсиридан ҳимояланган;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1.9 пунктининг талабларига жавоб берадиган қурилмалар билан жиҳозланиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. Ҳайдовчилар бўлиши назарда тутилган АГҚС ҳудудидан СУГ ва унинг буғлари бўлган қувурларни АГҚС майдони сатҳидан юқорида жойлаштиришга ва кўрсатилган қувурлар мазкур меъёрларнинг 3.1.1 пункти талабларига жавоб берадиган иссиқлик изоляцияси билан ҳимояланганида бир деворли қилиб бажаришга рухсат берилади. Бунда, бу қувурлар иссиқлик изоляцияси билан ҳимояланган қувурларнинг шамоллатилиши ва транспорт воситалари томонидан уларнинг шикастланиш эҳтимолини олди олиниши шартларини таъминлаш талабларига жавоб бериши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. СУГ сақлаш резервуарларининг умумий сиғими 20 м3дан, якка ҳолдаги резервуарники — 10 м3дан ортиқ бўлмаслиги керак. Аҳоли яшаш пунктидан ташқарида жойлаштирилган АГҚСдаги СУГ сақлаш ер ости резервуарларнинг умумий ва якка ҳолдаги сиғимини 2 мартагача кўпайтиришга йўл қўйилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. АГҚСда қуйидагиларни назарда тутмаслик мумкин:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЦ учун белгиланган майдонни 3.2.6 пункти бўйича жиҳозлашни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАЦ учун белгиланган майдон ва ёқилғи қуйиш оролчаларида 6.9 пункти бўйича портлашгача бўлган концентрация датчикларини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ буғларини чиқариб юбориш қувурини 6.10 пункти бўйича ёнғиндан ҳимоялашни;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишСУГ технологик жиҳозларни 8.2.3 пункти бўйича сув қуйиб совутиш тизимини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишюқори босимли водопровод тизимини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишрезервуарларнинг ёқилғи билан 5.1.3 пункти бўйича автоматик тўлдирилиши эҳтимолининг олди олинишини;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишикки томонидан ёпиб қўйилган қувурларнинг 5.1.11 пункти бўйича масофадан ва автоматик равишда СУГдан бўшатилиши эҳтимолини.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Ташқи ёнғин ўчириш ва совутишга сув узатиш кўчма ёнғин ўчириш техникаси ёрдамида, сиғими 8.2.4 пункт асосида ёнғин ўчириш ва совутиш учун зарур бўлган сув узатиш унумдорлиги ва вақтдан келиб чиққан ҳолда ҳисоблаб аниқланадиган, лекин АГҚСдан 200 метрдан ортиқ бўлмаган масофада жойлашган, 200 м3дан кам бўлмаган сув ҳавзалари ёки резервуарларидан амалга оширишга рухсат берилади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАГҚС аҳоли яшаш пунктларидан ташқарида ва ўраб турган объектлардан 300 метрдан кам бўлмаган масофада жойлаштирилган шароитларда белгиланган сув ҳавзалари ва резервуарларини назарда тутмаса ҳам бўлади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-ИЛОВА
(тавсия этиладиган)
(тавсия этиладиган)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБир деворли резервуарлар ёки икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғининг зичлигини (герметиклигини) назорат қилиш тизимларига мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Бир деворли ёқилғи сақлаш резервуарларининг зичлиги (герметиклиги)ни даврий назорат қилиш тизимларига мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.1. Бир деворли ер ости резервуарларининг зичлиги (герметиклиги)ни уларда ёқилғи борлигини таҳлил қилиш учун резервуар деворлари ва қобиқ орасида ҳосил бўлган бўшлиқнинг энг паст қисмида, даврий амалга ошириладиган намуна (газ ёки суюқлик) олиш йўли билан назорат олиб бориш мумкин. Шу мақсадда кўрсатиб ўтилган бўшлиқ тўлдириладиган материалда махсус ўлчов патрубкаларини назарда тутиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.2. Бир деворли резервуарларнинг зичлиги (герметиклиги)ни суюқлик сатҳининг пасайишини узоқ вақт сақлаш давомида (ёқилғини қабул қилиш ва тарқатиш операциялари 3 соат ва ундан ортиқ вақт давомида ўтказилмаса) метрошток ёки юқори аниқликка эга электрон сатҳ ўлчагич ёрдамида бир неча бор ўлчаш йўли билан резервуардаги ёқилғининг сатҳи пасайишини назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.3. Бир деворли резервуарларнинг зичлиги (герметиклиги)ни даврий пневматик синов ўтказиш ёрдамида назорат қилиш мумкин. Синовлар ёқилғидан бўшаган резервуарларда инерт газининг ортиқча босимини ҳосил қилиш ва кейинчалик унинг сақланишини 30 дақиқа давомида кузатиш йўли билан амалга оширилиши керак. Пневматик синовлар ўтказилиши даврида резервуарларнинг шикастланиши эҳтимолини олдини олиш учун, кўрсатилган синовларни ўтказишга белгиланган технологик тизим конструкцияларида назарда тутилган арматуралар таркибига резервуарда йўл қўйилган ортиқча босимнинг ТЭХда аниқ белгиланганидан ортиб кетишининг олдини олувчи сақловчи клапанларни киритиш лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1.4. Бир деворли резервуарларнинг зичлиги (герметиклиги)ни қобиқ ва резервуар орасидаги бўшлиқ тўлдирилган ёнмайдиган материалда ёқилғи мавжудлигини кўрсатилган материалнинг электрофизик хоссаларини даврий таққослаш йўли орқали назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Икки деворли ёқилғи сақлаш резервуарлари деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни даврий назорат қилиш тизимларига мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.1. Икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни даврий пневматик синов ўтказиш ёрдамида назорат қилиш мумкин. Синовлар белгиланган бўшлиқда шу илованинг 1.3 пунктида кўрсатилган талаблар бажарилган ҳолда инерт газининг ортиқча босимини ҳосил қилиш йўли билан ўтказилиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2.2. Икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни, деворлараро бўшлиғи тўлдириладиган суюқликнинг сатҳини даврий назорат қилиш йўли билан назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишБундай суюқлик сифатида бир вақтнинг ўзида қуйидаги талабларни қониқтирадиган моддаларни ишлатиш мумкин: суюқликнинг зичлиги ёқилғининг зичлигидан юқори бўлиши керак; суюқликнинг чақнаш ҳарорати 100оС дан кам бўлмаслиги лозим, суюқлик резервуар конструкциясида ишлатилган материаллар ва моддалар ҳамда ёқилғи билан реакцияга киришмаслиги керак; суюқлик резервуарларнинг ишлатилиши давридаги атроф муҳит ҳарорати шароитларида ўзининг функционал белгиланишини таъминловчи хоссаларини сақлаб қолиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишРезервуарларнинг деворлараро бўшлиғи суюқлик билан тўлиқ тўлдирилган бўлиши керак. Деворлараро бўшлиқ суюқликни ёпиқ усулда сўриб чиқариб юбориш тизими билан жиҳозланган бўлиши лозим. Атроф муҳит ҳароратининг пасайиши ҳисобига суюқлик зичлигининг кўтарилиши натижасида бўшлиқ ҳосил бўлиш эҳтимоли бўлмаслиги керак (масалан, кенгайиш сиғими ўрнатилиши ҳисобига). Деворлараро бўшлиғининг нафас олиш патрубкаси аланга тўсқич билан жиҳозланиши лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Бир деворли ёқилғи сақлаш резервуарларининг зичлиги (герметиклиги)ни узлуксиз назорат қилиш тизимларига мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.1. Бир деворли резервуарларнинг зичлиги (герметиклиги)ни резервуар деворлари ва қобиқ орасида ҳосил бўлган бўшлиқнинг энг паст қисмидан ёқилғининг сирқиб чиқишини автоматик тартибда (режимда) стационар ўрнатилган махсус датчиклардан фойдаланган ҳолда узлуксиз кузатиш йўли билан назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3.2. Бир деворли резервуарларнинг зичлиги (герметиклиги)ни технологик тизимдаги ёқилғининг оғирлик (масса) мувозанатининг сақланишини ёқилғининг миқдорини қабул қилиш, сақлаш ва тарқатиш даврида ҳисобга олиш автоматлаштирилган тизимидан фойдаланган ҳолда узлуксиз кузатиш йўли билан назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Икки деворли ёқилғи сақлаш резервуарлари деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни узлуксиз назорат қилиш тизимларига мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.1. Икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни, деворлараро бўшлиғи тўлдириладиган суюқликнинг сатҳини тегишли сатҳ датчик-сигнализаторлари ёрдамида автоматик равишда узлуксиз назорат қилиш йўли билан назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТизимнинг ишлаб кетиш поғонаси, резервуарнинг деворлараро бўшлиғи устида ўрнатилган кенгайиш сиғимидаги суюқлик устуни баландлигининг ТЭХда кўрсатилган катталикка пасайишига мувофиқ келиши керак. Бунда мазкур илованинг 2.2-пунктида баён этилган талаблар бундай тизимларга ҳам тарқалади.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4.2. Икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни тегишли босим датчик-сигнализаторлари ёрдамида резервуарларнинг деворлараро бўшлиғидаги инерт газининг ортиқча босимини узлуксиз автоматик назорат қилиш йўли билан назорат қилиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишИнерт газининг ортиқча босими 0,02 МПа дан ортиқ бўлмаслиги керак. Резервуарнинг деворлараро бўшлиғида 0,02 МПа га тенг бўлган ортиқча босимнинг ошиб кетишининг олдини олиш учун сақловчи клапан назарда тутилиши зарур.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишТизимнинг ишлаб кетиш поғонаси, деворлараро бўшлиқдаги босимнинг ТЭХ да кўрсатилган катталикка камайишига мувофиқ бўлиши керак.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Икки деворли ёқилғи сақлаш резервуарлари деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни умумлаштирилган назорат қилиш тизимларига мисоллар
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.1. Икки деворли резервуарларнинг деворлараро бўшлиғининг зичлиги (герметиклиги)ни резервуар деворлараро бўшлиғининг тубидаги ёқилғи буғлари концентрациясини тегишли датчик-сигнализаторлар ёрдамида узлуксиз автоматик назорат қилиш йўлини, мазкур илованинг 2.1-пунктида баён этилган талабларга мувофиқ даврий пневматик синов йўли орқали амалга ошириладиган даврий назорат билан бирга қўшиб ўтказиш мумкин.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5.2. Тизимнинг ишлаб кетиш поғонаси, шу буғлар концентрацияси кўрсаткичининг резервуарда сақланишига йўл қўйилган ёқилғи буғларининг аланга тарқалиши қуйи концентрация чегараси энг кичик қийматининг 20% га тенг бўлган кўрсаткичигача ортиб кетишига мувофиқ бўлиши керак. Ёқилғи буғларининг резервуарнинг деворлараро бўшлиғида алангаланиши эҳтимолининг олдини олиш учун шу бўшлиқ ҳавони сиқиб чиқариш йўли орқали инерт гази билан (масалан, азот билан) тўлдирилиши керак. Бунда резервуарнинг деворлараро бўшлиғидаги кислород концентрацияси 10% дан ошмаслиги лозим.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-ИЛОВА
(маълумот учун)
(маълумот учун)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишАлоҳида хона ва иншоотларнинг номи | ишлаб чиқаришнинг ёниш ва портлаш хавфи бўйича тоифаси | ПУЭ бўйича портлаш, ёниш хавфи бўйича ҳудудлар | ГОСТ 12.1.011 ва ПУЭ бўйича портлаш хавфи мавжуд аралашмаларнинг тоифаси ва гуруҳи | Хонадаги муҳитнинг қисқача тавсифи | Изоҳ |
АВТОМОБИЛЛАРГА ГАЗ ТЎЛДИРИШ СТАНЦИЯЛАРИ | |||||
1. Автомобилларга газ тўлдириш станцияларининг бинолари: | |||||
операторлар хонаси | Д | Нормал муҳит | - | ||
насос-компрессор бўлими | А | B-Ia | IIAT1 | Пропан-бутанли аралашма | |
IIAT2 | Шунинг ўзи | ||||
2. Газ тўлдириш колонкаларининг майдонлари | А | В-Iг | IIAT2 IIAT1 | Ёнувчи газлар Шунинг ўзи | Колонканинг 3метр атрофидаги (шар шаклидаги) ҳудуд портловчан ҳисобланади |
3. Газ сақлаш учун резервуарлар | А | В-Iг | IIAT1 IIAT2 | -»- | Резервуарлардан горизонтал ва вертикал бўйича 3 метр ва резервуарларнинг нафас олиш ва сақлаш клапанларидан горизонтал ва вертикал бўйича 5 метрга тенг ҳудуд портловчан ҳисобланади |
Автомобилларга ёқилғи қуйиш станциялари | |||||
1. АЁҚС бинолари: | |||||
операторлар хонаси | Д | Нормал муҳит | - | Операторлар хонаси мой колонкалари ва қадоқланган материаллар омборидан ёнмайдиган девор (тўсиқ) билан ажратилади. Эшик туйнуклари ёнғинга қарши эшиклар билан ҳимояланади.АЁҚС биноси поли ернинг планлаштириш сатҳидан паст бўлмаслиги керак. Ҳаттоки пол ости бўшлиғи ва ертўлаларнинг бўлиши ҳам тақиқланади. | |
мой колонкалари хоналари | В | П-I | - | Ёнувчи нефт маҳсулотлари | |
қадоқланган маҳсулот омборлари | В | П-I | - | Шунинг ўзи | |
2. Бензин қуйиш колонкалари | А | В-Iг | IIAT3 | Бензинлар, дизель ёқилғиси ва бошқа енгил алангаланувчи нефт маҳсулотлари | Колонканинг 3метр атрофидаги (шар шаклидаги) ҳудуд портловчан ҳисобланади |
3. Мой колонкалари, мой учун резервуарлар, мой агрегатлари, аралаштириш қурилмалари | В | П-III | - | Мойлар | |
4. Енгил алангаланувчи суюқликларни қабул қилиш ва сақлаш резервуарлари | А | В-Iг | IIAT3 | Бензинлар, дизель ёқилғиси ва бошқа енгил алангаланувчи нефт маҳсулотлари | ЕАС сиғимларининг нафас олиш клапанларидан горизонтал ва вертикал бўйича 5 метрга тенг ҳудуд портловчан ҳисобланади |
5. Бензин ташувчи автомобилларнинг ЕАСни тўкиш даврида тўхтаб туриш майдонлари | А | В-Iг | IIAT3 | Шунинг ўзи | |
6. ЕАС сақланадиган резервуарларнинг нафас олиш қурилмалари | А | В-Iг | IIAT3 | -»- | |