Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Қишлоқ хўжалигида ислоҳотларни чуқурлаштиришнинг энг муҳим йўналишлари тўғрисида» 2003 йил 24 мартдаги ПФ-3226-сон Фармонини бажариш юзасидан ҳамда ирригация тизимларини бошқаришнинг маъмурий-ҳудудий принципидан ҳавза принципига ўтиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги, Иқтисодиёт вазирлиги ва Молия вазирлигининг Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг мавжуд сув хўжалиги ташкилотлари ва хизматлари тузилмалари ҳамда унинг ҳудудий бўлинмалари негизида:

Норин-Қорадарё ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Норин-Сирдарё ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Сирдарё-Сўх ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Қуйи Сирдарё ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Чирчиқ-Оҳангарон ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Аму-Сурхон ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Аму-Қашқадарё ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Аму-Бухоро ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Қуйи Амударё ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Зарафшон ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси;

Бирлашган диспетчерлик марказига эга бўлган Фарғона водийси магистрал каналлари тизими бошқармасини ташкил этиш тўғрисидаги таклифи қабул қилинсин.

Республика минтақаларининг ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларига 1-иловага мувофиқ биркитиб қўйилишига розилик берилсин.

2. Қуйидагилар ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларининг асосий вазифалари этиб белгилансин:

сувдан фойдаланишнинг ва сув истеъмолининг бозор принциплари ва механизмларини жорий этиш асосида сув ресурсларидан мақсадли ва оқилона фойдаланишни ташкил этиш;

илғор технологияларни жорий этиш асосида сув хўжалигида ягона техника сиёсатини ўтказиш;

истеъмолчиларни сув билан узлуксиз ва ўз вақтида таъминлашни ташкил этиш;

ирригация тизимлари ва сув хўжалиги иншоотларининг техник ишончлилигини таъминлаш;

ҳавза ҳудудида сув ресурсларини оқилона бошқариш ҳамда унинг тезкорлигини ошириш;

сувдан фойдаланувчилар ва сув истеъмолчилари бўйича сув ресурсларидан фойдаланишнинг аниқ ҳисоби ва ҳисоботини таъминлаш.

3. Қуйидагилар:

республика сув хўжалигини бошқаришнинг ташкилий тузилмаси 2-иловага мувофиқ;

Ирригация тизимлари ҳавза бошқармалари бўлинмалари рўйхати ва улар аппарати ходимларининг чекланган сони 3-иловага мувофиқ;

Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси, Магистрал каналлар бошқармаси аппаратининг намунавий тузилмалари 4, 4а ва 4б-иловаларга мувофиқ;

Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг Сув хўжалиги бош бошқармаси тўғрисидаги Низом, шунингдек Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси ва Магистрал каналлар бошқармаси тўғрисидаги Намунавий низомлар 5, 5а ва 5б-иловаларга мувофиқ тасдиқлансин.

4. Белгилаб қўйилсинки, Ирригация тизимлари ҳавза бошқармалари бошлиқлари ва уларнинг ўринбосарлари, Магистрал каналлар бошқармалари бошлиқлари Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазири томонидан танлов асосида лавозимга тайинланади. Танловни ўтказиш тартиби Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазири томонидан тасдиқланади.

5. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги Молия вазирлиги билан биргаликда:

2003 йил 1 октябргача бўлган муддатда Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларини ташкил этишни тугалласин;

вилоят қишлоқ ва сув хўжалиги бошқармаларининг, туман қишлоқ ва сув хўжалиги бўлимларининг, шунингдек уларга қарашли сув хўжалиги корхоналарининг асосий фондлари, лимитлари, моддий-техника ресурслари, механизмлари, автотранспорти, ходимлар штатлари, бюджет маблағлари янги ташкил этилган Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларига белгиланган тартибда берилишини таъминласин;

Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг мазкур қарорга мувофиқ янги ташкил этилган тузилмаларининг штат жадвалларини ва харажатлар сметаларини 2003 йил 1 июлдаги ҳолатига кўра қайта рўйхатдан ўтказсин.

6. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги Иқтисодиёт вазирлиги ва Молия вазирлиги билан биргаликда 2003 йил 1 декабргача бўлган муддатда:

Сув ресурсларидан фойдаланишда бозор принципларини жорий этиш чора-тадбирлари дастурини ишлаб чиқсин ва Вазирлар Маҳкамасига киритсин;

ҳудудий Насос станциялари, энергетика ва алоқа бошқармалари, шунингдек вилоят гидрогеология-мелиорация экспедицияларининг белгиланган тартибда тегишли Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларига берилишини таъминласин.

7. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг «Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги, Ўрмон хўжалиги бош бошқармаси, Сув хўжалиги департаменти, Ўзбекистон Қишлоқ хўжалиги илмий-ишлаб чиқариш маркази, Шартнома мажбуриятлари бажарилишини назорат қилиш бош давлат инспекцияси тўғрисидаги низомларни тасдиқлаш ҳақида» 2001 йил 30 мартдаги 160-сон қарорига (Ўзбекистон Республикаси ҚТ, 2001 й., 3-сон, 20-модда) 4-илова ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.

8. Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда бир ой муддатда амалдаги қонун ҳужжатларига мазкур қарордан келиб чиқувчи ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.

9. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири Ў.Т. Султонов ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг Давлат маслаҳатчиси И.Ҳ. Жўрабеков зиммасига юклансин.

1. Сув хўжалиги бош бошқармаси (кейинги ўринларда матнда «Бош бошқарма» деб аталади) Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг таркибий бўлинмаси ҳисобланади. Бош бошқармага ер усти сувларидан фойдаланишни тартибга солиш ҳамда республика иқтисодиёти ва аҳолисини сув билан таъминлашга доир зарур тадбирларни амалга ошириш юкланади.

2. Бош бошқарма ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикаси қонунларига, Олий Мажлис қарорларига, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги ҳайъати қарорларига ва Вазирлик буйруқларига, ушбу Низомга ҳамда бошқа қонун ҳужжатларига амал қилади.

Бош бошқарма Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларида ҳамда сув хўжалиги тизимининг бошқа корхоналари ва бирлашмаларида сув тўғрисидаги қонун ҳужжатларининг бажарилиши устидан назоратни таъминлайди, уларни такомиллаштиришга доир таклифларни ишлаб чиқади ва уларни кўриб чиқиш учун белгиланган тартибда киритади.

3. Қуйидагилар Бош бошқарманинг асосий вазифалари ҳисобланади:

сувдан фойдаланишнинг ва сув истеъмолининг бозор принципларини ва механизмларини жорий этиш асосида сув ресурсларидан мақсадли ва самарали фойдаланилишини ташкил этиш;

сув хўжалигида ягона техника сиёсатини ўтказиш, сувни тежовчи илғор технологияларни жорий этиш;

истеъмолчиларни сув билан узлуксиз ва ўз вақтида таъминлашни ташкил этиш;

ирригация тизимлари ва сув хўжалиги иншоотларининг техник ишончлилигини таъминлаш;

ирригация тизимлари ҳавзалари бўйича сув ресурсларини оқилона бошқариш ҳамда унинг тезкорлигини ошириш;

сув ресурсларидан фойдаланишнинг аниқ ҳисоби ва ҳисоботини таъминлаш;

сув хўжалигида иқтисодий ислоҳотларни чуқурлаштириш, мулкчиликнинг турли шаклларини ривожлантириш ишларини мувофиқлаштириш ва улар амалга оширилишининг мониторингини олиб бориш;

«Сувдан фойдаланиш» бўлими бўйича давлат сув кадастрини юритиш.

4. Сув хўжалиги бош бошқармаси ўзига юкланган вазифаларга мувофиқ қуйидаги функцияларни амалга оширади:

а) сув ресурсларини бошқариш ва улардан комплекс фойдаланиш соҳасида:

сувдан фойдаланиш ва сув истеъмоли прогнозлари умумлаштирилишини, сув ресурслари баланси ишлаб чиқилишини, сув олиш лимитлари ва ҳавза ирригация тизимлари, иқтисодиёт тармоқлари ва айрим алоҳида муҳим сув хўжалиги объектларининг сув олиш лимитлари белгиланишини таъминлайди;

республика ҳудудида ҳавза принципи бўйича ер усти сув ресурсларини оқилона бошқаришни, сувдан фойдаланишда ва сув истеъмолида бозор принциплари ва механизмлари жорий этилишини таъминлайди;

«Сувдан фойдаланиш» бўлими бўйича давлат сув кадастри юритилишини таъминлайди;

Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ҳокимликлари билан биргаликда сув хўжалиги объектларининг қирғоқбўйи полосалари ва сувни муҳофаза қилиш зоналари аниқланишини таъминлайди, дарёлар ва бошқа сув объектларининг қирғоқбўйи полосалари ва сувни муҳофаза қилиш зоналарини белгилашда қатнашади;

сув ҳақидаги қонунларга риоя этилиши устидан назорат қилиш ташкил этилишини, шунингдек унинг талаблари бузилишида айбдор бўлган шахслар белгиланган тартибда жавобгарликка тортилишини таъминлайди;

сув ресурсларидан комплекс фойдаланишнинг истиқболли схемалари ишлаб чиқилишини, мелиорация ва сув хўжалиги ривожлантирилишини таъминлайди;

сув ресурсларидан фойдаланиш ва дренаж-оқова сувларини оқизиб юбориш билан боғлиқ янги корхоналар қуриш ва ишлаётган корхоналарни реконструкция қилиш лойиҳаларини келишишни таъминлайди;

ирригация тизимлари ҳавза бошқармаларига, магистрал каналлар (тизимлар) бошқармаларига, сув омборларидан фойдаланиш бошқармаларига, трансчегаравий сув объектларидан, вилоятлараро аҳамиятга молик сув объектларидан, йирик ва алоҳида муҳим сув хўжалиги объектларидан фойдаланувчи ташкилотларга, насос станциялари, энергетика ва алоқа бошқармаларига, мелиорация экспедицияларига, шунингдек бошқа сувдан фойдаланувчиларга ва сув истеъмолчиларига — республика ёки вилоятлараро аҳамиятга молик сунъий сув объектларидан сувдан махсус фойдаланишга ёки сув истеъмолига рухсатномалар бериш бўйича таклифларни кўриб чиқиш ва материалларни тайёрлаш, шунингдек табиий юза сув объектларидан сувдан махсус фойдаланишга ва сув истеъмолига рухсатномалар бериш, шунингдек сув олиш тармоқларини рўйхатдан ўтказиш (коммунал-маиший соҳанинг фойдаланиш ташкилотлари сув хўжалиги объектларидан ва сув истеъмолчилари уюшмаларидан сув олиш тармоқлари бундан мустасно) ва фойдаланишни ҳисобга олишни рўйхатдан ўтказиш тўғрисида экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат органларига таклифлар киритиш;

сув истеъмолчилари уюшмалари ва уларнинг бошқа бирлашмаларини ташкил этиш ва ривожлантиришда, шунингдек уларнинг хизмат кўрсатиш зонасида сув ҳисобини ташкил этишда методик ва амалий ёрдам кўрсатади;

сув ресурсларини тартибга солиш ва улардан фойдаланиш, сув хўжалигини ва ерларни мелиорациялаш бўйича давлатлараро масалаларни муҳокама қилиш ва ҳал этишда республика номидан иштирок этади;

б) сув хўжалиги объектларидан фойдаланиш соҳасида:

сув хўжалиги корхоналари ва ташкилотлари балансидаги сув хўжалиги объектлари комплекси (сув омборлари, ирригация-мелиорация тизимлари ва иншоотлари, насос станциялари, қудуқлар, электр узатиш линиялари, алоқа линиялари ва ёрдамчи трансформатор станциялари ва бошқа объектлар) таъмирланиши, улардан ишончли фойдаланилиши ва такомиллаштирилиши ташкил этилишини, автоматика ва телемеханиканинг янги воситалари ва бошқа асбоб-ускуналар ва технологиялар такомиллаштирилиши ва жорий этилиши, сувни ҳисобга олиш воситаларини метрологик таъминлаш ишлари амалга оширилиши ташкил этилишини таъминлайди;

суғориладиган ерларнинг мелиоратив ҳолатини яхшилаш чора-тадбирларининг амалга оширилишини таъминлайди;

суғориладиган ерларнинг мелиоратив ҳолати ҳар йили ҳисобга олиниши ва мониторинги олиб борилишини, мелиоратив кадастр тузилишини, янги ерларни ўзлаштириш ва илгаридан суғориб келинган ерларни реконструкция қилиш, коллектор-дренаж тармоқларини қуриш ва қайта барпо этиш самарадорлиги баҳолаб борилишини ташкил этади;

мелиорация тизимларини паспортлаштириш, давлат сув кадастрини юритиш ва шу асосда мелиорация тизимларининг техник даражасини оширишга доир таклифларни ишлаб чиқиш ишларини ташкил этади;

ирригация-мелиорация тизимлари ва иншоотларидан фойдаланишни такомиллаштириш бўйича зарур тадбирларнинг ишлаб чиқилишини, қишлоқ хўжалиги ерларининг шўрланиши ва ботқоқланишининг олдини олиш тадбирлари бажарилишини ташкил этади;

сув, энергетика ресурслари ва бошқа моддий-техника ресурсларини тежаш чоралари кўрилишини ташкил этади;

в) капитал қурилиш соҳасида самарали инвестиция сиёсатини ўтказади ҳамда тармоқни ишлаб чиқариш жиҳатидан ва ижтимоий ривожлантириш учун марказлаштирилган капитал қўйилмалар ҳамда корхоналарнинг ўз маблағларини мақбул равишда уйғунлаштиришни таъминлайди;

гидромелиоратив тизимларни реконструкция қилиш ва техника билан қайта жиҳозлаш, илгаридан ҳайдаб келинган ерлар сифатини яхшилаш ҳамда янги ерларни ички контур бўйича ўзлаштириш, техник жиҳатдан мукаммал мелиоратив тизимларни ва иншоотларни, илғор қурилиш технологияларини, янги қурилиш материалларини, асбоб-анжомларни жорий этиш ишларини ташкил этади;

сув хўжалиги, саноат-хўжалик мақсадидаги объектлар қурилиши, уларни техника билан қайта жиҳозлаш, реконструкция қилиш ва улардан фойдаланиш билан боғлиқ лойиҳа-қидирув ва илмий-тадқиқот ишларини ташкил этади;

республика ҳудудидаги, мансублиги ва маблағ билан таъминлаш манбаларидан қатъи назар, барча сув хўжалиги объектларининг лойиҳа-смета ҳужжатлари экспертизадан ўтказилишини, шунингдек мамлакатимизнинг республика чегарасидан ташқаридаги сув хўжалиги объектларининг лойиҳа-смета ҳужжатлари экспертизадан ўтказилишини ташкил этади;

Сув хўжалиги бош бошқармаси тизимига кирувчи пудрат, лойиҳа-қидирув, саноат ҳамда бошқа корхоналар ва ташкилотлар фаолияти мувофиқлаштирилишини таъминлайди;

объектлар қурилиши норматив муддатларда прогнозлаштирилишини ва уларнинг ташкил этилишини, капитал қўйилмалардан оқилона фойдаланилишини ва улар самарадорлиги оширилишини, қурилиш қиймати пасайтирилишини, ишлаб чиқариш қувватлари ва асосий фондлар ўз вақтида ишга туширилиши ва ўзлаштирилишини таъминлайди;

г) ташқи иқтисодий алоқалар соҳасида:

мелиорация ва сув хўжалигини ривожлантиришга, мелиорация, қурилиш, ер қазиш техникаси ва бошқа техника, асбоб-ускуналар, материаллар, буюмлар ва истеъмол товарлари ишлаб чиқариш бўйича қўшма корхоналар ташкил этишга чет эл инвестициялари жалб этилишини ташкил этади, Вазирлик мутахассисларининг чет элда ишлашини ташкил этади;

шартнома асосида чет элда сув хўжалиги ишлари бажарилишини ташкил этади;

республикада сув хўжалиги ва мелиорация соҳасида хорижий мамлакатлар билан ҳамкорлик қилиш халқаро битимлари, дастурлари доирасида Ўзбекистон томони мажбуриятларини бажариш билан боғлиқ халқаро тадбирларнинг амалга оширилишини ташкил қилади, хорижий шериклар билан сув муаммолари бўйича музокараларда қатнашади;

д) кадрлар тайёрлаш, уларни қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш соҳасида:

Вазирликнинг таркибий ва ҳудудий бўлинмалари билан биргаликда тасарруфидаги корхоналар ва ташкилотларни малакали кадрлар билан мустаҳкамлаш чора-тадбирларини ишлаб чиқади ва амалга оширади;

кадрлар малакасини ошириш, уларни тайёрлаш ва қайта тайёрлашни ташкил этади.

5. Бош бошқарма ўз бошлиғи орқали Марказий Осиё сув хўжалиги давлатлараро мувофиқлаштириш комиссиясининг аъзоси ҳисобланади ҳамда Ирригация ва дренаж бўйича халқаро комиссияда ва сув хўжалиги масалалари бўйича бошқа халқаро ташкилотларда республика манфаатларини ифодалайди.

6. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги марказий аппарати тузилмасида Ер-сув ресурсларидан оқилона фойдаланиш, ирригацияни ривожлантириш ва ерлар унумдорлигини ошириш муаммоларини ҳал этиш кенгаши ташкил этилади.

Кенгашнинг ишчи органи функцияси Сув хўжалигини ривожлантириш ва сувдан фойдаланишда бозор принципларини жорий этиш бошқармасига юкланади.

7. Бош бошқармага Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирининг ўринбосари ҳисобланадиган, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси томонидан лавозимга тайинланадиган бошлиқ раҳбарлик қилади.

Бош бошқарма бошлиғи айни вақтда Ирригация ва дренаж миллий қўмитаси раиси, Марказий Осиё сув хўжалиги давлатлараро мувофиқлаштириш комиссиясининг аъзоси ҳисобланади.

Бош бошқарма бошлиғи ўринбосарлари ижтимоий ва маиший хизмат кўрсатиш даражаси бўйича вазир ўринбосарига тенглаштирилади ҳамда Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирининг буйруғи билан лавозимга тайинланади.

8. Сув хўжалиги тизимларидан фойдаланиш, ерлар мелиорацияси, ирригация-мелиорация қурилиши масалалари, Бош бошқарма фаолиятининг бошқа муҳим йўналишлари Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги ҳайъати мажлисларида мунтазам равишда кўриб чиқилади.

9. Бош бошқарма давлат бюджети маблағлари, шунингдек қонун ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар ҳисобига таъминланади.

10. Бош бошқарма фаолияти қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда тўхтатилади.

1. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг сув хўжалиги соҳасидаги ҳудудий органи ҳисобланади.

2. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикаси Конституциясига, Ўзбекистон Республикаси қонунларига, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг қарорлари ва бошқа ҳужжатларига, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги ҳайъатининг қарорларига, Вазирликнинг буйруқлари ва қарорларига ҳамда бошқа қонун ҳужжатларига, шунингдек мазкур Низомга амал қилади.

3. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси юридик шахс ҳисобланади, Ўзбекистон Республикаси Давлат герби тасвири туширилган ва ўз номи ёзилган муҳрга, банк муассасаларида ҳисоб рақамларига эга бўлади.

4. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси сув ҳавзасида сув ресурсларини тартибга солиш ва фойдаланишда ягона сиёсат ўтказилиши учун масъул ҳисобланади.

Қуйидагилар Ҳавза бошқармасининг асосий вазифалари ҳисобланади:

сувдан фойдаланишнинг ва сув истеъмолининг бозор принципларини ва механизмларини жорий этиш асосида сув ресурсларидан мақсадли ва оқилона фойдаланилишини ташкил этиш;

сувни тежовчи илғор технологияларни жорий этиш асосида сув хўжалигида ягона техника сиёсатини юритиш;

сувдан фойдаланувчилар ва сув истеъмолчиларини сув билан узлуксиз ва ўз вақтида таъминлашни ташкил этиш;

ирригация тизимлари ва сув хўжалиги иншоотларининг техник ишончлилигини таъминлаш;

ирригация тизимидан ишончли фойдаланиш ва уни иш ҳолатида сақлаш учун уни тайёрлашни ташкил этиш;

ҳавза ҳудудида сув ресурсларини оқилона бошқариш ҳамда унинг тезкорлигини ошириш;

сувдан фойдаланувчилар ва сув истеъмолчилари бўйича сув ресурсларидан фойдаланишнинг ишончли ҳисоби ва ҳисоботини таъминлаш.

5. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси қуйидаги функцияларни амалга оширади:

сувдан фойдаланиш ва сув истеъмоли прогнозларини умумлаштиради ҳамда Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигига сув олиш лимитлари бўйича таклифлар киритади;

ҳавза бўйича Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги томонидан тасдиқланган лимитлар асосида вилоятлар қишлоқ ва сув хўжалиги бошқармалари, ирригация тизимлари бошқармаларининг таклифларини ҳисобга олиб иқтисодиёт тармоқлари, магистрал каналлар (тизимлар), айрим алоҳида муҳим сув хўжалиги объектлари, ирригация тизимлари, маъмурий вилоятлар ва туманлар бўйича сув олиш лимитларини белгилайди. Тизимлараро насос станциялари иш режимини белгилайди;

умуман ҳавза ва ирригация тизимлари бўйича ер усти сув ресурсларини бошқаради, улардан мақсадли ва оқилона фойдаланилишини ташкил этади;

ҳавза сув хўжалиги тизимидан фойдаланишнинг ишончлилигини таъминлаш ва уни ривожлантириш, ресурсларни тежайдиган технологияларни, сувдан фойдаланишнинг ва сув истеъмолининг, шунингдек бозор принциплари ва механизмларини жорий этиш чора-тадбирларини ишлаб чиқади ҳамда Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигига таклифлар киритади ва уларнинг бажарилишини ташкил этади;

ирригация тизимлари бошқармаларига, шунингдек бошқа сувдан фойдаланувчилар ва сув истеъмолчиларига вилоят ёки туманлараро аҳамиятга молик сунъий сув объектларидан сувдан махсус фойдаланишга ёки сув истеъмолига рухсатнома беради, табиий юза сув объектларидан сувдан махсус фойдаланиш ва сув истеъмолига рухсатнома бериш тўғрисида экология ва атроф муҳитни муҳофаза қилиш давлат органларига таклифлар киритади;

ҳавза бўйича белгиланган лимитларга риоя этилишини ҳамда сув ресурсларидан оқилона ва мақсадли фойдаланилишини назорат қилади, «Ўзсувназорат» инспекцияси хизматлари билан биргаликда сувдан лимит бўйича фойдаланиш ва сув истеъмоли тартибига риоя этилишини назорат қилишда қатнашади;

умуман ҳавза, магистрал каналлар (тизимлар), ирригация тизимлари, иқтисодиёт тармоқлари, маъмурий вилоятлар ва туманлар, манбалар ҳамда алоҳида муҳим сув хўжалиги объектлари бўйича белгиланган тартибда сув бериш ва сув олиш ҳисобини, шунингдек ҳисоботини юритади;

сув ресурслари балансини тузади, умуман ҳавза, магистрал каналлар (тизимлар), ирригация тизимлари, иқтисодиёт тармоқлари, маъмурий вилоятлар, туманлар, манбалар ва айрим алоҳида муҳим сув хўжалиги объектлари бўйича «Сувдан фойдаланиш» бўлими бўйича сув кадастрини юритади;

давлат сув хўжалиги тизимларини сув ўлчаш ва уни ҳисобга олиш воситалари билан жиҳозлашни, сув ресурсларини бошқаришда алоқа, автоматика ва телемеханиканинг замонавий тизимларини жорий этишни, шунингдек уларнинг метрологик таъминотини ташкил этади;

айрим ирригация тизимларининг сув таъминотини ошириш, ирригация тизимлари ва иншоотларини такомиллаштириш ва ривожлантиришга доир таклифлар тайёрлайди ва уларни амалга оширади;

умуман ҳавза бўйича сув хўжалигини истиқболли ривожлантириш схемаларини тузиш, шунингдек инвестиция дастурларига киритиш учун ирригация тизимлари ва иншоотларини замонавийлаштириш, реконструкция қилиш, техника билан қайта жиҳозлаш бўйича таклифлар тайёрлайди, инвестиция лойиҳаларида қатнашади ва уларнинг амалга оширилишини ташкил этади;

ажратиладиган маблағлардан мақсадли ва самарали фойдаланилишини таъминлайди.

6. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси қуйидаги ҳуқуқларга эга:

корхоналар, муассасалар ва ташкилотлардан ўз ваколатларига кирувчи масалаларни ҳал этиш учун зарур бўлган материалларни белгиланган тартибда сўраш ва олиш;

сув ресурсларидан фойдаланиш тўғрисида ўзига келишиш учун тақдим этилган қарорлар лойиҳалари юзасидан хулосалар бериш;

сув ҳақидаги қонун ҳужжатлари, сув хўжалиги тизимларидан фойдаланиш қоидалари, сувдан лимит бўйича фойдаланиш ва сув истеъмоли тартиби бузилганлиги учун айбдор шахсларни жавобгарликка тортиш тўғрисида белгиланган тартибда тақдимномалар бериш;

қонун ҳужжатларида назарда тутилган бошқа ҳуқуқларга эгадир.

7. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасининг ўз ваколатлари доирасида қабул қилинган қарорлари Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари ва Ирригация тизимлари бошқармалари, жойлардаги бошқарув органлари, хўжалик юритувчи субъектлар, шунингдек мансабдор шахслар ва фуқаролар томонидан бажарилиши мажбурий ҳисобланади.

8. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасига Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг буйруғи билан танлов асосида лавозимга тайинланадиган бошлиқ раҳбарлик қилади. Танловни ўтказиш тартиби Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги томонидан тасдиқланади.

9. Ҳавза бошқармаси бошлиғининг Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазири томонидан танлов асосида тайинланадиган икки нафаргача ўринбосари бўлади.

10. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси бошлиғи:

Бошқарма фаолиятига раҳбарлик қилади ва Бошқармага юкланган вазифалар ва функциялар бажарилиши учун шахсан жавоб беради;

ўз ўринбосарлари ҳамда Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари ва Ирригация тизимлари бошқармалари раҳбарлари лавозимига танлов асосида тайинлаш учун номзодларни Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг Сув хўжалиги бош бошқармасига тақдим этади;

Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг Сув хўжалиги бош бошқармасига Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари ва Ирригация тизимлари бошқармалари бошлиғи ўринбосарлари номзодларини келишиш учун тақдим этади;

Бошқарма штат жадвали бўйича таклифларни тасдиқлаш учун Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигига киритади;

Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари ва Ирригация тизимлари бошқармалари аппарати штат жадвалини белгиланган тартибда тасдиқлайди ва зарурат бўлганда штатдаги ходимларнинг белгиланган сони ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди доирасида тасдиқланган тузилмага ўзгартиришлар киритиш ҳуқуқига эга бўлади;

Бошқарма аппарати ходимларини танлов асосида лавозимга тайинлайди;

Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги билан келишган ҳолда Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари ва Ирригация тизимлари бошқармалари бошлиқлари ўринбосарларини танлов асосида тайинлайди;

Бошқарма аппаратининг таркибий бўлинмалари тўғрисидаги низомларни тасдиқлайди;

ўзига қарашли ташкилотларнинг Ўзбекистон Республикасининг қонун ҳужжатлари бузилган ҳолда қабул қилган қарорларини (кўрсатмаларини) бекор қилади;

қонун ҳужжатларида белгиланган ваколатлар доирасида бошқа ваколатларни амалга оширади.

11. Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси ҳузурида Сув хўжалиги кенгаши ташкил этилади, унинг таркибига Бошқарма бошлиғи (Кенгаш раиси), Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасининг фаолият кўрсатиш ҳудудидаги вилоят қишлоқ ва сув хўжалиги бошқармаси бошлиқлари (ёки бошлиқларнинг ўринбосарлари), Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари, ирригация тизимлари бошқармалари бошлиқлари ва бошқа тегишли сув хўжалиги ташкилотларининг раҳбарлари, шунингдек тажрибали ва юқори малакали ходимлар киради. Кенгашнинг шахсий таркиби ва Кенгаш тўғрисидаги Низом Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазири томонидан тасдиқланади.

12. Магистрал каналлар (тизимлар) бошқармалари ва Ирригация тизимлари бошқармалари Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасининг таркибий бўлинмалари ҳисобланади.

13. Давлат бюджети маблағлари, шунингдек қонун ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасини молиялаштириш манбалари ҳисобланади.

14. Бошқарма фаолияти қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда тўхтатилади.

1. Магистрал каналлар бошқармаси (кейинги ўринларда матнда Бошқарма деб юритилади) Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасининг тегишли магистрал канал (тизим)да сув ресурсларини тартибга солиш бўйича таркибий бўлинмаси ҳисобланади.

2. Бошқарма ўз фаолиятида Ўзбекистон Республикаси Конституциясига, Ўзбекистон Республикаси қонунларига, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси қарорлари ва бошқа қарор ҳужжатларига, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги ҳайъати қарорларига, Вазирликнинг буйруқларига ва бошқа қарорларига, Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси буйруқларига ҳамда бошқа қонун ҳужжатларига, шунингдек ушбу Низомга амал қилади.

3. Бошқарма юридик шахс ҳисобланади, Ўзбекистон Республикасининг Давлат герби тасвири туширилган ва ўз номи ёзилган муҳрга, банк муассасаларида ҳисоб рақамларига эга бўлади.

4. Бошқарма тизимда сув ресурсларини тартибга солишда техника сиёсатини амалга ошириш учун масъул ҳисобланади.

Қуйидагилар Бошқарманинг асосий вазифалари ҳисобланади:

магистрал каналлар (тизимлар) ва иншоотлар сув ресурсларини оқилона бошқариш ва унинг тезкорлигини ошириш;

умуман магистрал канал (тизим) бўйича сувдан фойдаланишнинг ва сув истеъмолининг белгиланган тартибига риоя қилинишини таъминлаш;

магистрал каналлар (тизимлар) ва сув хўжалиги иншоотларининг техник ишончлилигини таъминлаш;

магистрал канални (тизимни) ишончли фойдаланиш учун тайёрлаш ва уни иш ҳолатида сақлаш;

сув олиш ва сув бериш тўғрисида ишончли ҳисоб ва ҳисобот юритиш;

сувни тежайдиган технологияларни жорий этиш, ажратилган маблағлар, моддий-техника ресурслари, техника ва асбоб-ускуналардан фойдаланиш самарадорлигини ошириш ва улардан мақсадли фойдаланиш.

5. Бошқарма қуйидаги функцияларни амалга оширади:

сув ресурсларини бошқаришни ва Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси томонидан белгиланган лимитларга мувофиқ Ирригация тизимлари бошқармаларига сув беришни амалга оширади;

ирригация тизимлари ҳамда насос станциялари, энергетика ва алоқа бошқармалари билан сув бериш юзасидан шартномалар тузади, тизимнинг ички насос станциялари ва агрегатларидан фойдаланиш режимини белгилайди;

умумий сув хўжалиги аҳволини ҳисобга олган ҳолда ирригация тизимларига сув бериш жадвалларига тузатишлар киритади;

сувдан фойдаланишнинг ва сув истеъмолининг бозор принциплари ва механизмлари жорий этилишини таъминлайди;

тизимнинг алоҳида каналлари сув таъминотини оширишга доир таклифларни тайёрлайди ва амалга оширади;

умуман тизим бўйича сув олиш ва сув бериш ҳисобини юритади, тизим бўйича сув ресурслари балансини тузади;

магистрал каналлар (тизимлар) ва сув хўжалиги иншоотлари бўйича сув ресурслари оқилона бошқарилишини назорат қилади;

умуман сув хўжалиги тизимидан ишончли фойдаланилишини таъминлайди;

тизимни сув ўлчаш қурилмалари билан зарур миқдорда таъминлайди, сув ресурсларини бошқаришда алоқа, автоматика ва телемеханиканинг замонавий тизимларини жорий этади ҳамда уларни такомиллаштиради;

мукаммал ва жорий таъмирлаш бўйича комплекс тадбирлар тузади, ушбу мақсадларга ажратиладиган маблағлардан мақсадли ва самарали фойдаланилишини таъминлайди;

таъмирлаш ишларини арзонлаштириш ва сифатини ошириш мақсадида, ресурсларни тежайдиган технологияларни, ишларни бажаришнинг мақбул шакл ва усулларини ишлаб чиқади ва жорий қилади;

тасарруфидаги каналлар тизимларида ишларни ташкил этишдаги илғор тажрибани, сув хўжалигига оид фан ютуқларини оммалаштиради;

қурилаётган корхоналар бирлашган дирекциялари билан биргаликда инвестиция дастурларига киритиш учун тизимни ва иншоотларни замонавийлаштириш, реконструкция қилиш ҳамда техника билан қайта жиҳозлаш бўйича таклифлар тайёрлайди, магистрал канал (тизим) бўйича инвестиция дастурлари бажарилишини ташкил қилади;

умуман ирригация тизими бўйича сув хўжалигини истиқболли ривожлантириш схемаларини тузиш бўйича таклифлар тайёрлайди.

6. Бошқарма қуйидаги ҳуқуқларга эга:

ўз ваколатига кирувчи масалаларни ҳал этиш учун зарур бўлган материалларни корхоналар, муассасалар ва ташкилотлардан белгиланган тартибда сўраш ва олиш;

келишиш учун ўзига тақдим этиладиган сув ресурсларини бошқариш бўйича қарорлар лойиҳалари юзасидан хулосалар бериш;

бошқа тизимларда ва сув истеъмолчилари уюшмаларининг сув хўжалиги объектларида таъмирлаш ишларини шартномалар бўйича бажариш;

сув хўжалиги тизимларидан фойдаланиш қоидалари, сувдан лимит бўйича фойдаланиш ва сув истеъмоли тартиби бузилганлиги учун айбдор шахсларни тегишли жавобгарликка тортиш тўғрисида белгиланган тартибда тақдимнома киритиш;

Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси томонидан тасдиқланган сув ресурслари лимитларига вужудга келган сув хўжалиги аҳволини ҳисобга олган ҳолда 10 фоиз доирасида тузатиш киритиш;

қонун ҳужжатларида назарда тутилган бошқа ҳуқуқларга эга.

7. Бошқарманинг ўз ваколатлари доирасида қабул қилган қарорлари жойлардаги бошқарув органлари, хўжалик юритувчи субъектлар, шунингдек мансабдор шахслар ва фуқаролар томонидан бажарилиши мажбурийдир.

8. Бошқармани танлов асосида Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигининг буйруғи билан лавозимга тайинланадиган бошлиқ бошқаради. Танлов Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси бошлиғининг тақдимномасига кўра Сув хўжалиги бош бошқармаси томонидан ўтказилади.

Бошлиқ ўринбосарлари лавозимга Бошқарма бошлиғининг тақдимномасига кўра Сув хўжалиги бош бошқармаси билан келишган ҳолда Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси бошлиғининг буйруғи билан танлов асосида тасдиқланади.

Танловларни ўтказиш тартиби Сув хўжалиги бош бошқармаси томонидан тасдиқланади.

9. Бошқарма бошлиғи:

Бошқарма фаолиятига раҳбарлик қилади ҳамда Бошқармага юкланган вазифалар ва мажбуриятларнинг бажарилиши учун шахсан жавоб беради;

Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасига Бошқарма бошлиғи ўринбосарлари лавозимига тайинлаш учун Сув хўжалиги бош бошқармаси билан келишилган номзодларни тақдим этади;

Бошқарма аппарати штатлар жадвали бўйича таклифларни тасдиқлаш учун Ирригация тизимлари ҳавза бошқармасига белгиланган тартибда киритади;

Бошқарма аппарати ходимларини, шунингдек тасарруфидаги каналлар тизимлари раҳбарларини Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси билан келишган ҳолда лавозимга тайинлайди ва лавозимдан озод қилади;

бўлинмалар раҳбарлари ва мутахассисларини танлов асосида тайинлайди. Танловни ўтказиш тартиби Сув хўжалиги бош бошқармаси билан келишган ҳолда Бошқарма бошлиғи томонидан тасдиқланади;

қонун ҳужжатларида белгиланган ваколатлар доирасида бошқа ваколатларни амалга оширади.

10. Гидроучасткалар ва гидроузеллар (юридик шахс мақомисиз) Бошқарманинг таркибий бўлинмалари ҳисобланади, улар ўз фаолиятини Ирригация тизимлари ҳавза бошқармаси тасдиқлайдиган Низомга мувофиқ амалга оширади.

11. Бюджетдан ажратмалар ҳамда хўжалик фаолиятидан ва сув истеъмолчиларига хизматлар кўрсатишдан тушадиган маблағлар, шунингдек қонун ҳужжатларида тақиқланмаган бошқа манбалар Бошқармани маблағ билан таъминлаш манбалари ҳисобланади.

12. Бошқарма фаолияти қонунда белгиланган тартибда тўхтатилади.