Ҳужжатга таклиф юбориш
Аудиони тинглаш
Ҳужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишQarori
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBanklarga oʻrnatiladigan makroprudensial normativlar hamda ular tomonidan beriladigan kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha toʻlovlarning eng yuqori qiymatlariga doir talablar toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2025-yil 22-aprelda roʻyxatdan oʻtkazildi, roʻyxat raqami 3618]
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Markaziy banki toʻgʻrisida”gi va “Banklar va bank faoliyati toʻgʻrisida”gi qonunlariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi qaror qiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Banklarga oʻrnatiladigan makroprudensial normativlar hamda ular tomonidan beriladigan kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha toʻlovlarning eng yuqori qiymatlariga doir talablar toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran uch oydan keyin kuchga kiradi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишRais T. ISHMETOV
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишToshkent sh.,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2025-yil 8-aprel,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7/3-son
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 8-apreldagi 7/3-son qaroriga
ILOVA
ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBanklarga oʻrnatiladigan makroprudensial normativlar hamda ular tomonidan beriladigan kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha toʻlovlarning eng yuqori qiymatlariga doir talablar toʻgʻrisidagi
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишNIZOM
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur Nizom banklarga, shu jumladan mikromoliya banklariga (bundan buyon matnda bank deb yuritiladi) qoʻyiladigan makroprudensial normativlar hamda ular tomonidan jismoniy shaxslarga beriladigan kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha toʻlovlarning eng yuqori qiymatlariga doir talablarni belgilaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-bob. Umumiy qoidalar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1. Banklarga oʻrnatiladigan makroprudensial normativlarga quyidagilar kiradi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz yuki koʻrsatkichi;
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi;
(1-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) asosan uchinchi xatboshi bilan toʻldirilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkreditning garovga nisbati koʻrsatkichi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkreditlar (mikroqarzlar) kesimida toʻplanish (konsentratsiya) koeffitsiyentlari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz beruvchi — bank, mikromoliya tashkiloti, lombard, mikromoliya tashkiloti faoliyatini amalga oshiruvchi toʻlov tashkiloti, tovar isteʼmol kreditlarini beruvchi tashkilot;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz oluvchi — bankka kredit (mikroqarz) olish uchun murojaat qilgan jismoniy shaxs, shu jumladan oʻzini oʻzi band qilgan shaxs;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) — bank tomonidan qarz oluvchiga toʻlovlilik, muddatlilik, qaytarish, shuningdek shartnomada nazarda tutilgan hollarda muayyan maqsadlar uchun foydalanish shartlari asosida beriladigan pul mablagʻlari, shu jumladan qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqayta tiklanadigan kredit liniyasi — qarz oluvchining bank bilan tuzilgan kredit shartnomasining amal qilish muddati davomida qarzdorlik toʻlanganda shartnomada belgilangan limit tiklanishi natijasida undan koʻp marotaba foydalanish imkonini beruvchi kredit (mikroqarz) turi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit karta (overdraft) — qayta tiklanadigan kredit liniyasi shaklida qarz oluvchiga bank kartalari orqali beriladigan kredit (mikroqarz) turi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkreditni qayta moliyalashtirish — qarz oluvchining boshqa qarz beruvchilardan olgan kreditini (mikroqarzini) soʻndirish maqsadida bank tomonidan maqbul shartlar asosida kredit (mikroqarz) berilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz yuki koʻrsatkichi — qarz oluvchining kredit (mikroqarzlari) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlari miqdorining uning oʻrtacha oylik daromadi miqdoriga boʻlgan nisbati;
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi — qarz oluvchining isteʼmol kreditlari va(yoki) mikroqarzlari boʻyicha jami asosiy qarz (limit) miqdorining mazkur qarz oluvchi oʻrtacha oylik daromadi miqdoriga nisbati;
(2-bandning toʻqqizinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) asosan uchinchi xatboshi bilan toʻldirilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) shartnomasi boʻyicha toʻlovlar — kreditning (mikroqarzning) asosiy qarzi, foizlar, shartnomani tuzish vaqtida maʼlum boʻlgan boshqa toʻlovlar, shu jumladan uchinchi shaxs foydasiga toʻlanadigan toʻlovlar, agar bunday toʻlovlar shartnoma shartlaridan kelib chiqadigan boʻlsa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoʻrtacha oylik toʻlovlar miqdori — qarz oluvchining kredit (mikroqarz) berish toʻgʻrisida bank va boshqa qarz beruvchilar tomonidan koʻrib chiqilayotgan murojaati (murojaatlari) hamda uning barcha qarz beruvchilar bilan tuzilgan kredit (mikroqarz) shartnomalari, shuningdek qarz oluvchi kafil va/yoki birgalikda qarz oluvchi sifatida ishtirok etadigan kredit (mikroqarz) shartnomalari boʻyicha toʻlovlarning oʻrtacha oylik qiymati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoʻrtacha oylik daromadlar miqdori — qarz oluvchining mehnatga haq toʻlash tarzidagi, shuningdek pensiya va boshqa daromadlarining oʻrtacha oylik miqdori;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbirgalikda qarz oluvchi — qarz oluvchi bilan kredit (mikroqarz) va uning foizlari boʻyicha oylik toʻlovlarda qatnashuvchi, shuningdek kredit (mikroqarz) boʻyicha solidar javob beruvchi shaxs.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-bob. Banklar tomonidan qarz oluvchilarga beriladigan kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha ularning qarz yuki koʻrsatkichiga oid talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1-§. Qarz yuki koʻrsatkichiga doir talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3. Bank tomonidan qarz oluvchiga (birgalikda qarz oluvchilarga) kredit (mikroqarz) berilishida uning (ularning) qarz yuki koʻrsatkichi 50 foizdan oshmasligi lozim, bundan mazkur bandning uchinchi va toʻrtinchi xatboshilarida koʻrsatilgan holatlar mustasno.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBank tomonidan qarz oluvchilarga berilgan, biroq soʻndirilmagan barcha kreditlar (mikroqarzlar) sonining:
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишeng koʻpi bilan 15 foizigacha bank tomonidan qarz oluvchilarga (bundan mazkur bandning toʻrtinchi xatboshisida koʻrsatilgan qarz oluvchilar mustasno) kreditlar (mikroqarzlar)berishda ularning qarz yuki koʻrsatkichi 100 foizgacha boʻlishi mumkin;
(3-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишeng koʻpi bilan 15 foizigacha oʻzini oʻzi band qilgan shaxs sifatida birinchi marta roʻyxatdan oʻtganiga bankka murojaat qilgan sanadan oldingi olti oydan oshmagan qarz oluvchilarga daromad olishga yoʻnaltirilgan faoliyati uchun kreditlar (mikroqarzlar) berishda ularning qarz yuki koʻrsatkichi inobatga olinmasligi va (yoki) hisoblanmasligi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, mazkur Nizomning 4-bandida koʻrsatilgan kreditlar bank tomonidan qarz oluvchilarga berilgan, biroq soʻndirilmagan barcha kreditlarning (mikroqarzlarning) sonini aniqlashda inobatga olinmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4. Qarz yuki koʻrsatkichiga doir talablar quyidagi kreditlarni berishda tatbiq etilmaydi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyakka tartibdagi tadbirkorlarga beriladigan kreditlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish dasturlari doirasida beriladigan kreditlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtaʼlim kreditlari.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5. Qarz yuki koʻrsatkichi har bir qarz oluvchiga bank tomonidan:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) berishga yoki kredit (mikroqarz) limitini oshirishga (bundan buyon matnda kredit (mikroqarz) berish deb yuritiladi);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmazkur bank tomonidan avval berilgan kredit (mikroqarz) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini oshirishga (bundan shartnomada belgilangan oʻzgaruvchan foiz stavkasi oshishi munosabati bilan toʻlovlar miqdorining oshirilishi holatlari mustasno) hamda muddatni uzaytirishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишboshqa qarz beruvchining kreditga (mikroqarzga) doir huquqlarini (talablarini) sotib olish yoki kreditni qayta moliyalashtirishga doir qaror qabul qilinganda hisoblanishi lozim, bundan mazkur Nizomning 3-bandi toʻrtinchi xatboshisida koʻrsatilgan holat mustasno.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш6. Bank tomonidan boshqa qarz beruvchining kreditga (mikroqarzga) doir huquqlari (talablari) sotib olinayotganda yoki kredit qayta moliyalashtirilayotganda, qarz yuki koʻrsatkichi hisob-kitobida qarz oluvchining amaldagi kredit (mikroqarz) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlari takroran hisobga olinmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2-§. Qarz oluvchining oʻrtacha oylik toʻlovlari miqdorini aniqlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш7. Oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdori hisob-kitobiga quyidagi toʻlovlar kiritiladi:
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbank va boshqa qarz beruvchilar tomonidan kelib tushganiga uch ish kunidan oshmagan kredit (mikroqarz) berish toʻgʻrisida koʻrib chiqilayotgan murojaat boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar;
(7-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz yuki koʻrsatkichini hisoblash sanasida qarz oluvchining barcha qarz beruvchilar bilan tuzilgan kredit (mikroqarz) shartnomasi, shu jumladan mazkur Nizomning 4-bandida nazarda tutilgan kredit shartnomasi, shuningdek qarz oluvchi birgalikda qarz oluvchi sifatida ishtirok etgan taqdirda, har bir kredit (mikroqarz) shartnomasi boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbank tomonidan kredit (mikroqarz) berish yoki mazkur bank tomonidan avval berilgan kredit (mikroqarz) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini oshirish hamma muddatni uzaytirish toʻgʻrisida koʻrib chiqilayotgan murojaatda birgalikda qarz oluvchi nazarda tutilgan taqdirda, qarz yuki koʻrsatkichini hisoblash sanasida birgalikda qarz oluvchining barcha qarz beruvchilar bilan tuzilgan hamda amalda boʻlgan har bir kredit (mikroqarz) shartnomasi boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz oluvchi kafillik shartnomasiga muvofiq kafil sifatida ishtirok etgan har bir kredit (mikroqarz) shartnomasi boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar, agar qarz yuki koʻrsatkichini hisoblash sanasida ular boʻyicha 30 kundan ortiq muddati oʻtgan toʻlovlari mavjud boʻlsa.
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, ipoteka krediti boʻyicha foiz xarajatlarining bir qismini qoplash uchun berilgan subsidiyalar hisobidan amalga oshiriladigan oylik toʻlovlar summasi mazkur ipoteka krediti boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar summasidan chegirilishi mumkin.
(7-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) asosan xatboshi bilan toʻldirilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш8. Oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini aniqlashda berilayotgan kredit (mikroqarz) shartnomasiga asosan uni soʻndirish muddati:
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmikroqarz boʻyicha 36 oydan oshgan taqdirda, mazkur mikroqarz boʻyicha barcha toʻlovlar 36 oyga teng miqdorda (annuitet usulida);
(8-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишipoteka krediti (bundan Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi (bundan buyon matnda Iqtisodiyot va moliya vazirligi deb yuritiladi) mablagʻlari hisobidan qayta moliyalashtiriladigan ipoteka kreditlari mustasno) boʻyicha 180 oydan oshgan taqdirda, mazkur kredit boʻyicha barcha toʻlovlar 180 oyga teng miqdorda (annuitet usulida);
(8-bandning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmazkur bandning ikkinchi va uchinchi xatboshilarida belgilangan kreditdan (mikroqarzdan) boshqa turdagi kredit (bundan qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) mustasno) boʻyicha 60 oydan oshgan taqdirda, ushbu kredit boʻyicha barcha toʻlovlar 60 oyga teng miqdorda (annuitet usulida) taqsimlanadi.
(8-bandning toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, mazkur bandning ikkinchi — toʻrtinchi xatboshilarida koʻrsatilgan kredit (mikroqarz) shartnomalariga asosan ularni soʻndirish muddati mos ravishda 36, 180 va 60 oyga teng yoki undan kam boʻlsa, qarz yuki hisob-kitobida oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini aniqlashda ular boʻyicha barcha toʻlovlar mos ravishda shartnomada belgilangan oylar soniga teng miqdorda taqsimlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш9. Bank tomonidan qarz oluvchiga qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) berish toʻgʻrisida murojaat koʻrib chiqilayotganda oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini aniqlashda qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) limitining 8 foizi olinadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш10. Mazkur Nizomning 7-bandida koʻrsatilgan kredit (mikroqarz) shartnomasi (shartnomalari) boʻyicha (bundan qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) mustasno) oʻrtacha oylik toʻlovlar quyidagilarning yigʻindisini oʻz ichiga oladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишasosiy qarzning qoldiq summasi va unga hisoblanadigan foizlar, vositachilik haqi va boshqa toʻlovlar yigʻindisining shartnoma (shartnomalar) amal qilishi tugashiga qadar qolgan oylar soniga nisbati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmuddati oʻtgan qarzdorliklar (muddati oʻtgan asosiy qarz va foizlar), shu jumladan hisoblangan va muddati uzaytirilgan foizlar, hisoblangan penya (mavjud boʻlsa) va hisobdan chiqarilgan kreditlar (mikroqarzlar).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, qarz oluvchi barcha qarz beruvchilardan olgan va amalda boʻlgan qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar hisob-kitobi quyidagilarning yigʻindisini oʻz ichiga oladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz yuki koʻrsatkichini hisoblash sanasida qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) limitining 8 foizi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmuddati oʻtgan qarzdorliklar va hisoblangan penya (mavjud boʻlsa).
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш11. Bank oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini oʻzining axborot tizimlari, kredit byurosi tomonidan taqdim etiladigan kredit hisobotidan va boshqa rasmiy manbalardan olgan maʼlumotlardan foydalangan holda hisoblab chiqadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12. Qarz yuki (qarzning daromadga nisbati) koʻrsatkichini hisoblash va kredit (mikroqarz) berilishi oʻrtasidagi vaqt oraligʻi 3 ish kunidan oshmasligi kerak.
(12-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-§. Qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlari miqdorini aniqlash
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишOldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш13. Qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlari miqdorini hisoblash maqsadida bank qarz oluvchi bankka murojaat qilgan sanadan oldingi kamida 6 oy uchun uzluksiz,biroq 12 oydan oshmagan muddat uchun oylik daromadlarining oʻrtacha arifmetik qiymatini aniqlaydi (bundan mazkur Nizomning 17-bandi birinchi xatboshisida belgilangan holatlar mustasno).
(13-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, bank tomonidan oʻrtacha oylik daromadlar miqdorini hisoblash maqsadida:
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12 oy va undan ortiq muddat ichida daromadga ega qarz oluvchilar uchun — qarz yuki (qarzning daromadga nisbati) hisob-kitob qilinayotgan oydan oldingi 12 oy ichida olingan barcha daromadlarning oʻn ikkidan bir qismi;
(13-bandning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtegishli ravishda 6 oy va undan ortiq, biroq 11 oydan oshmagan muddat ichida daromadga ega qarz oluvchilar uchun — qarz yuki (qarzning daromadga nisbati) hisob-kitob qilinayotgan oydan oldingi 6 va undan ortiq oylar uchun olingan daromadlarning oltidan bir qismi (tegishli ravishda yettidan bir qismi, sakkizdan bir qismi, toʻqqizdan bir qismi, oʻndan bir qismi, oʻn birdan bir qismi) olinadi.
(13-bandning toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш14. Bank qarz oluvchining ushbu davr uchun oylik daromadlarining mediana qiymatini aniqlash orqali qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlar miqdorini hisoblashi mumkin. Bunda, mazkur qiymat ushbu Nizomning 13-bandida belgilangan arifmetik qiymatdan kichikroq boʻlsa, bank uni qarz yuki (qarzning daromadga nisbati) koʻrsatkichi hisob-kitobida qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlari miqdori sifatida hisobga olishi mumkin.
(14-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш15. Bank tomonidan koʻrib chiqilayotgan kredit (mikroqarz) berish haqidagi murojaatda birgalikda qarz oluvchi nazarda tutilgan boʻlsa, uning daromadlari ham oʻrtacha oylik daromad hisob-kitobiga kiritilishi mumkin.
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш16. Qarz yuki (qarzning daromadga nisbati) hisob-kitobida mehnat toʻgʻrisidagi qonunchilik va boshqa tegishli qonunchilik hujjatlariga muvofiq ish beruvchi tomonidan ish oʻrni (lavozimi) saqlangan davr, jumladan mehnat taʼtili davri daromad olingan davr (daromadda uzilish boʻlmagan davr) sifatida inobatga olinadi.
(16-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
LexUZ sharhiҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш17. Mehnat qonunchiligiga muvofiq mavsumiy ishlarni bajaradigan qarz oluvchilarning oʻrtacha oylik daromadlari miqdorini hisoblashda bank ushbu qarz oluvchilar tomonidan soʻnggi 6 oy ichida kamida 3 oyi uchun uzluksiz olingan daromadlarining oltidan bir qismini aniqlaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMavsumiy ishlarni bajaradigan qarz oluvchilarning 6 oy va undan ortiq, biroq 12 oydan oshmagan muddat uchun daromadlarining oʻrtacha miqdori mazkur Nizomning 13-bandi uchinchi va toʻrtinchi xatboshilariga muvofiq aniqlanadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш18. Bank qarz oluvchi va birgalikda qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlashda mazkur Nizomning 19-bandida belgilangan hujjat va maʼlumotlar bilan tasdiqlangan daromadlarni va (yoki) mazkur qarz oluvchi va birgalikda qarz oluvchining bank hisobvaraqlariga tushgan tushumlarini inobatga oladi. Bunda, qarz oluvchining bir manbadan olgan daromadlari takroran hisobga olinmaydi.
(18-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш19. Bank qarz oluvchining va (yoki) birgalikda qarz oluvchining daromadlarini aniqlashda quyidagi tasdiqlovchi hujjat va maʼlumotlardan foydalanadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишish haqi toʻgʻrisidagi tasdiqlangan maʼlumotlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишpensiya miqdori toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишfuqarolarning jamgʻarib boriladigan pensiya badallari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtoʻlangan soliqlar toʻgʻrisidagi, shu jumladan davlat soliq xizmati organlari tomonidan tasdiqlangan jismoniy shaxsning jami yillik daromadi toʻgʻrisidagi deklaratsiya maʼlumotlari;
(19-bandning beshinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишfoizlar, dividendlar, mol-mulkni ijaraga berishdan olingan daromadlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, qarz oluvchining daromadlari soliqlar chegirilib tashlangan holda hisobga olinadi.
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш20. Mazkur Nizomning 18-bandiga muvofiq qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlash imkoniyati mavjud boʻlmasa, bank mazkur qarz oluvchi bankka murojaat qilgan sanadan oldingi 18 oylik davr ichida asosiy qarzi toʻliq toʻlangan kredit (mikroqarz) boʻyicha mazkur davr ichidagi toʻlovlarning kamida 6 oy, biroq 12 oydan oshmagan uzluksiz muddat davomida toʻlovlari (bundan qayta tiklanadigan kredit liniya boʻyicha toʻlovlar mustasno) toʻgʻrisidagi maʼlumotlardan foydalanishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, qarz yuki (qarzning daromadga nisbati) koʻrsatkichi hisob-kitobida qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadi sifatida qarz oluvchining kredit (mikroqarz) boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlari oʻrtacha arifmetik qiymati miqdorining 50 foizi olinadi.
(20-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21. Bank tomonidan Iqtisodiyot va moliya vazirligi mablagʻlari hisobidan qayta moliyalashtiriladigan ipoteka kreditlarini berishda mazkur Nizomning 18-bandiga muvofiq qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlash imkoniyati mavjud boʻlmasa yoki daromadlar yetarli boʻlmasa, qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlashda bank boshqa maʼlumotlardan foydalanishi mumkin. Bunda, bank mazkur maʼlumotlarning haqqoniyligini tekshirish choralarini koʻrishi lozim.
(21-band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш22. Bank qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlashda qarz oluvchi tomonidan taqdim etilgan va/yoki oʻzining axborot tizimlari, kredit byurosi tomonidan taqdim etiladigan axborotlar va boshqa rasmiy manbalardan olgan maʼlumotlardan foydalanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-§. Qarz yuki oʻsishini cheklash meʼyori
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш23. Bank tomonidan qarz oluvchiga beriladigan kredit (mikroqarz) boʻyicha foiz toʻlovlari hamda boshqa toʻlovlar (bundan asosiy qarz toʻlovlari, shartnoma shartlarini bajarmaganlik uchun qoʻllaniladigan javobgarlik choralari mustasno) yigʻindisi kreditning (mikroqarzning) asosiy qarz qoldigʻiga nisbatan kunlik 0,25 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, mazkur bandning birinchi xatboshisida nazarda tutilgan boshqa toʻlovlar qaysi davr uchun undiriladigan boʻlsa, kunlik foiz hisob-kitobida shu davrdagi kunlarga teng miqdorda taqsimlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш24. Kredit (mikroqarz) boʻyicha asosiy qarzdan tashqari barcha toʻlovlar, shu jumladan foizlar, vositachilik haqlari, neustoyka (jarima, penya), javobgarlikning boshqa choralari yigʻindisi yiliga qarz miqdorining 50 foizidan koʻpini tashkil etishi mumkin emas.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, qarz miqdori deganda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) (bundan qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) mustasno) shartnomasining muddati 12 oyga teng yoki undan kam boʻlganda shartnoma boʻyicha berilgan kreditning (mikroqarzning) miqdori;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqayta tiklanadigan kredit liniyasi yoki kredit karta (overdraft) limitidan 12 oyga teng boʻlgan davrda haqiqatda foydalanilgan summa shartnomada belgilangan limitdan oshmagan taqdirda, mazkur haqiqatda foydalanilgan summa;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqayta tiklanadigan kredit liniyasi yoki kredit karta (overdraft) limitidan 12 oyga teng boʻlgan davrda haqiqatda foydalanilgan summalar yigʻindisi shartnomada belgilangan limitdan oshgan taqdirda, shartnomada belgilangan limit;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) (bundan qayta tiklanadigan kredit liniyasi va kredit karta (overdraft) mustasno) shartnomasining muddati 12 oydan koʻp boʻlganda 12 oyga teng boʻlgan davrning boshidagi kredit (mikroqarz) asosiy qarzining qoldigʻi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш12 oyga teng boʻlgan davr ichida kreditning (mikroqarzning) asosiy qarz miqdori oshganda, ushbu miqdor oshgan sanadan boshlab keyingi davr uchun oshgan kredit (mikroqarz) asosiy qarzining qoldigʻi tushuniladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur bandning birinchi xatboshisida nazarda tutilgan cheklov quyidagi tartibda hisob-kitob qilinadi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш∑ | toʻlovlar | ≤ | ∑ | qoldiqi | x | kunlar_sonii | x | 50 % |
muddat |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda,
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqoldiqi — i davr uchun kredit (mikroqarz) asosiy qismining oshmay turgan qoldigʻi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkunlar_sonii — i davrdagi kredit (mikroqarz) asosiy qismining qoldigʻi oshmay turgan kunlar soni;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишi davr — kredit (mikroqarz) qoldigʻi oshmay turgan muddat;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtoʻlovlar — kredit (mikroqarz) boʻyicha asosiy qarzdan tashqari barcha toʻlovlar, shu jumladan foizlar, vositachilik haqi, neustoyka (jarima, penya), javobgarlikning boshqa choralari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmuddat — 365 (366) kun yoki kredit (mikroqarz) shartnomasi muddati 12 oydan kam boʻlganda uning muddati kun hisobida.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKredit (mikroqarz) shartnomasi boʻyicha kreditning (mikroqarzning) asosiy qarzidan tashqari toʻlanadigan barcha toʻlovlarni hisoblashda mazkur Nizomning ilovasida keltirilgan misollardan foydalaniladi.
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш21-bob. Qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichiga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш241. Qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi qarz oluvchiga (birgalikda qarz oluvchilarga) bank tomonidan:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишisteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz berishga yoki limitini oshirishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmazkur bank tomonidan avval berilgan isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlar miqdorini oshirishga (bundan shartnomada belgilangan oʻzgaruvchan foiz stavkasi oshishi munosabati bilan toʻlovlar miqdorining oshirilishi holatlari mustasno);
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишisteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz muddatini uzaytirishga;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишboshqa qarz beruvchining isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarzga doir huquqlarini(talablarini) sotib olish yoki kreditni qayta moliyalashtirishga doir qaror qabul qilinganda hisoblanishi lozim. Bunda qarz oluvchining huquqlari (talablari) sotib olinayotgan yoki kredit qayta moliyalashtirilayotgan amaldagi isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz boʻyicha oʻrtacha oylik toʻlovlari takroran hisobga olinmaydi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш242. Qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi hisob-kitobiga quyidagilar kiritiladi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишbank va boshqa qarz beruvchilar tomonidan kelib tushganiga uch ish kunidan oshmagan isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz berish toʻgʻrisida koʻrib chiqilayotgan murojaat boʻyicha asosiy qarz (limit) summasi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzning daromadga nisbati koʻrsatkichini hisoblash sanasida qarz oluvchining barcha qarz beruvchilar bilan tuzilgan isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz shartnomalari boʻyicha asosiy qarz (limit) qoldiq summalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzning daromadga nisbati koʻrsatkichini hisoblash sanasida qarz oluvchi isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz shartnomalari boʻyicha birgalikda qarz oluvchi sifatida ishtirok etgan taqdirda, har bir shartnoma boʻyicha asosiy qarz (limit) qoldiq summalari;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarz oluvchi kafillik shartnomasiga muvofiq kafil sifatida ishtirok etgan har bir isteʼmol krediti va (yoki) mikroqarz shartnomasi boʻyicha toʻlovlar, qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichini hisoblash sanasida ular boʻyicha 30 kundan ortiq muddati oʻtgan toʻlovlari mavjud boʻlsa.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш243. Qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi hisob-kitobida oʻrtacha oylik daromad miqdori mazkur Nizomning 2-bobi 3-paragrafiga muvofiq aniqlanadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш244. 2026-yil 1-martdan boshlab mazkur Nizomning 19-bandida belgilangan hujjat va maʼlumotlar bilan tasdiqlangan daromadlardan foydalangan holda qarz oluvchining (birgalikda qarz oluvchining) oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlash imkoniyati:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmavjud boʻlsa, qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi 8 barobardan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmavjud boʻlmasa, qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi 5 barobardan oshmasligi lozim, bundan oʻzini oʻzi band qilgan shaxs boʻlgan qarz oluvchilar mustasno.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш245. 2026-yil 1-martdan boshlab oʻzini oʻzi band qilgan shaxs boʻlgan qarz oluvchilar uchun qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi 8 barobardan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBank tomonidan qarz oluvchilarga berilgan, biroq soʻndirilmagan barcha kreditlar(mikroqarzlar) sonining eng koʻpi bilan 15 foizigacha oʻzini oʻzi band qilgan shaxs sifatida birinchi marta roʻyxatdan oʻtganiga bankka murojaat qilgan sanadan oldingi olti oydan oshmagan qarz oluvchilarga daromad olishga yoʻnaltirilgan faoliyati uchun kreditlar(mikroqarzlar) berishda ularning qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichi inobatga olinmasligi va (yoki) hisoblanmasligi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш246. Qarzning daromadga nisbati koʻrsatkichiga doir talablar quyidagilarga tatbiq etilmaydi:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишyakka tartibdagi tadbirkorlarga beriladigan kreditlar;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишtaʼlim kreditlari.
(21-bob Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) asosan kiritilgan — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3-bob. Kreditning garovga nisbati koʻrsatkichiga qoʻyiladigan talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш25. Bank tomonidan qarz oluvchiga avtomobil sotib olish uchun kredit (bundan buyon matnda avtokredit deb yuritiladi) va ipoteka krediti berilishida kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi hisoblanishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш26. Kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi kredit summasining garovning qiymatiga nisbati orqali hisob-kitob qilinadi, bunda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit summasi — kreditning soʻndirilmagan qoldigʻi va qarzdor tomonidan kreditning foydalanilmagan qismini oʻz ichiga oladi. Bunda, kredit summasi ushbu kredit boʻyicha yaratilgan zaxiralar chegirilmasdan, mazkur kredit boʻyicha taʼminot sifatida qarz beruvchi bankda shakllantirilgan, shuningdek shartnoma shartlari oʻz vaqtida bajarilmaganda hech qanday shartlarsiz kreditni soʻndirishga yoʻnaltirilishi mumkin boʻlgan depozitlar chegirilgan holda hisoblanadi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишgarov qiymati — kelajakdagi yoʻqotishlarni oʻz ichiga olgan holda bozor narxlari asosida shakllangan va bozor narxidan oshib ketmagan hamda baholash tashkiloti tomonidan baholangan yoki qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa tartibda aniqlangan holda taʼminot sifatida rasmiylashtirilgan garov shartnomasida koʻrsatilgan mulk narxidir.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш27. Kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi hisob-kitobida garov qiymati bank tomonidan dastlabki kelishilgan garov qiymatidan oshmagan miqdorda aks ettiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi hisob-kitobida garov qiymatining dastlabki baholangan qiymati:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkamaytirish yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining talabi mavjud boʻlganda;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишdoimiy ravishda pasayishiga olib kelgan favqulodda holatlar va/yoki kutilmagan hodisalar yuz berganda;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишshubhasiz oʻzgarishiga olib keladigan holatlar yuzaga kelganda oʻzgartirilishi mumkin.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш28. Kredit boʻyicha garov predmetini baholash va qayta baholash Oʻzbekiston Respublikasining “Baholash faoliyati toʻgʻrisida”gi Qonuni hamda boshqa qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш29. Kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi hisob-kitobida:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavtokredit boʻyicha — kredit hisobiga sotib olingan va uning taʼminoti sifatida garovga olingan avtomobilning garov qiymati;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишipoteka krediti boʻyicha — kredit hisobiga sotib olingan va uning taʼminoti sifatida garovga olingan koʻchmas mulk garov qiymati olinadi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш30. Bank tomonidan qarz oluvchiga avtokredit boʻyicha kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi 75 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBank tomonidan qarz oluvchiga beriladigan ipoteka krediti (bundan mazkur bandning uchinchi xatboshisida koʻrsatilgan ipoteka kreditlari mustasno) boʻyicha kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi 80 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишMazkur Nizomning 18-bandiga muvofiq qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlash imkoniyati mavjud boʻlsa, bank tomonidan ushbu qarz oluvchiga Iqtisodiyot va moliya vazirligining mablagʻlari hisobidan qayta moliyalashtiriladigan ipoteka krediti boʻyicha kreditning garovga nisbati 85 foizdan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBank tomonidan qarz oluvchiga:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavtokredit berishda mazkur bank tomonidan qarz oluvchilarga berilgan, biroq soʻndirilmagan barcha avtokreditlar sonining eng koʻpi bilan 15 foizigacha boʻlgan miqdorida kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi 75 foizdan;
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишipoteka kreditini berishda mazkur bank tomonidan qarz oluvchilarga berilgan, biroq soʻndirilmagan barcha ipoteka kreditlari sonining eng koʻpi bilan 15 foizigacha boʻlgan miqdorida kreditning garovga nisbati koʻrsatkichi mazkur bandning ikkinchi va uchinchi xatboshilarida belgilangan meʼyorlardan ortishi mumkin, bundan mazkur Nizomning 18-bandiga muvofiq qarz oluvchining oʻrtacha oylik daromadlarini aniqlash imkoniyati mavjud boʻlmagan holda beriladigan ipoteka kreditlari mustasno.
(30-bandning oltinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш4-bob. Kreditlar (mikroqarzlar) kesimida toʻplanish (konsentratsiya) koeffitsiyentlariga doir talablar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш31. Bank tomonidan (bundan mikromoliya banki mustasno) qarz oluvchilarga berilgan, biroq soʻndirilmagan:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишmikroqarzlar ulushi (bundan mazkur bandning uchinchi xatboshida koʻrsatilgan kredit karta (overdraft) mustasno) bankning jami kredit portfelining 25 foizidan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишoverdraftlar hamda mazkur Nizomning 32-bandida koʻrsatilgan xususiyatlarga mos boʻlgan kredit kartalar ulushi bankning jami kredit portfelining 25 foizidan;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишavtokreditlar ulushi bankning jami kredit portfelining 25 foizidan oshmasligi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш32. Mazkur Nizom maqsadlarida kredit kartasi quyidagi xususiyatlarga javob berishi lozim:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzdorlikni soʻndirish boʻyicha toʻlovlar jadvali qatʼiy oʻrnatilmaganligi;
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzdorlik boʻyicha foizlar hisoblanmaydigan imtiyozli davr kamida 45 kundan iborat boʻlishi;
(32-bandning uchinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишolingan mablagʻlar hisobiga bank kartasidan boshqa bank kartalariga (bank hisobvaragʻiga yoki elektron hamyonga) pul oʻtkazmalarini amalga oshirish hamda naqd pul yechib olish uchun qoʻshimcha haq undirilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишolingan mablagʻlar hisobiga naqd pul yechib olinganda, mazkur yechilgan summa boʻyicha imtiyozli davr toʻxtatilishi;
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишqarzdorlikni soʻndirishda minimal oylik toʻlov mavjudligi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш33. Mazkur Nizomning 31-bandi ikkinchi va uchinchi xatboshilarida koʻrsatilgan talablarga muvofiq boʻlmagan banklar 2029-yilning 1-yanvariga qadar Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki bilan kelishilgan muddatlarda bosqichma-bosqich ushbu belgilangan meʼyor talablarga muvofiqlashtirishi lozim.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш5-bob. Yakuniy qoida
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш34. Mazkur Nizom talablarining buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBanklarga oʻrnatiladigan makroprudensial normativlar hamda ular tomonidan beriladigan kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha toʻlovlarning eng yuqori qiymatlariga doir talablar toʻgʻrisidagi nizomga
ILOVA
ILOVA
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишKredit (mikroqarz) boʻyicha asosiy qarzdan tashqari toʻlanadigan barcha toʻlovlarni hisoblash boʻyicha misollar
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш1) kredit (mikroqarz) shartnomasining muddati 12 oyga teng yoki undan kam boʻlganda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) boʻyicha barcha toʻlovlar | ≤ | shartnoma boʻyicha berilgan kreditning (mikroqarzning) miqdori | x 50% |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш2) kredit (mikroqarz) shartnomasining muddati 12 oydan koʻp boʻlganda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишkredit (mikroqarz) boʻyicha 12 oyga teng boʻlgan davr ichida barcha toʻlovlar | ≤ | 12 oyga teng boʻlgan davrning boshiga kredit (mikroqarz) asosiy qarzining qoldigʻi | x 50% |
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш3) 12 oyga teng boʻlgan davr ichida kreditning (mikroqarzning) asosiy qarz miqdori oshganda:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олиш
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишBunda, toʻlovlarning eng koʻp miqdori:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишa) X davr uchun:
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишX davrning dastlabki uch oyi uchun: | 10 000 000 | x | 90 kun (yanv. — 31 kun, fev. — 28 kun, mar.— 31 kun) | x 50% | = | 1 232876,71 |
365 | ||||||
+ | ||||||
X davrning keyingi toʻqqiz oyi uchun: | 15 000 000 | x | 275 kun (apr. — 30 kun, ..., dek. — 31 kun) | x 50% | = | 5 650684,93; |
365 | ||||||
= 6 883561,64; | ||||||
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишb) Y davr uchun: 7 500 000 = 15 000 000 (12 oyga teng boʻlgan davrning boshiga qoldiq) x 50%;
(“b” kichik band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
Oldingi tahrirga qarang.
Ҳужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишҲужжатга таклиф юборишАудиони тинглашҲужжат элементидан ҳавола олишd) Z davr uchun: 5 000 000 = 10 000 000 (12 oyga teng boʻlgan davrning boshiga qoldiq) x 50%.
(“d” kichik band Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2025-yil 5-dekabrdagi 31/9-sonli qarori (3618-1, 18.12.2025-y.) tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son. Kuchga kirish sanasi — 2026-yil 21-yanvar)
(Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 23.04.2025-y., 10/25/3618/0378-son; 20.12.2025-y., 10/25/3618-1/1187-son)