А | Б | В | Г | Д | Е | Ё | Ж | З | И | К | Л | М | Н | О | П | Р | С | Т | У | Ф | Х | Ц | Ч | Ш | Щ | Ы | Э | Ю | Я | Ў | Қ | Ғ | Ҳ | #
A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z | #

қонуний кучга кирган ҳукмлар ва бошқа суд қарорларининг қонунийлиги ва асосланганлигини текширишнинг процессуал қонун ҳужжатлари билан тартибга солинувчи усулларидан бири.

Мазкур иш юритувини бошлашга манфаатдор шахслар (маҳкум, унинг ҳимоячиси, жабрланувчи, фуқарол...


қаранг: Назорат. Иш юритиш.

...

(Намибия Республикаси, 1968 йилгача - Жануби-Ғарбий Африка) - Африканинг жануби-ғарбий қисмида жойлашган давлат. Мустақиллиги 1990 йил 21 мартда эълон қилинган. Пойтахти - Виндхук шаҳри.

Маъмурий жиҳатдан 13 туманга бўлинади.

Амалдаги Конституцияс...


(Демонстрация) конституциявий ҳуқуқ нуқтаи назаридан аҳолининг ўз ижтимоий-сиёсий кайфиятини ошкора билдириши, у ёки бу масала юзасидан ўз муносабатини ифода этиш учун оммавий кўча юришидир. Фуқароларнинг бу ҳуқуқи ЎзР Конституциясининг 33-моддасида белгилаб қўйилган. Ушбу моддага кўр...


РФ субъекти, Архангельск вилояти таркибига киради. Н.а.о. мақоми РФ Конституцияси ва Н.а.о. Устави билан белгиланади. Мазкур Устав Н.а.о. Депутатлар йиғилиши томонидан 1995 йил 11 сентябрда қабул қилинган. Маъмурий-ҳудудий тузилиш жиҳатидан Н.а.о. таркибига округга бўйсунадиган Нарьян...


чет эл фуқароси ёки фуқаролиги бўлмаган шахснинг давлат бошлиғи номига ёки давлат ҳокимиятининг бошқа олий органига илтимоснома бериш орқали мазкур давлатнинг фуқаролигини қабул қилиши. Туғилишига кўра давлат фуқаролигини олувчи шахслардан фарқли ўлароқ, ўз илтимосномасига кўра фуқаро...


(Науру Республикаси) - Тинч океаннинг жануби-ғарбий қисмидаги Науру оролида жойлашган давлат. Миллатлар Лигаси ва БМТ васийлигида БМТ бошқарувида бўлган ҳудуд. 1968 йил 31 январда мустақил деб эълон қилинган. Буюк Британия Ҳамдўстлиги аъзоси.

Расмий пойтахти йўқ. Ҳу...


шахсга тегишли моддий объектларни хусусий ва (ёки) бошқа нодавлат мулкчилик шаклларидан пулга ёки пул тўламасдан, мажбурий равишда давлат ихтиёрига ўтказиш. Н. давлат органининг ҳужжатини қабул қилиш йўли билан амалга оширилади. Мазкур ҳужжат алоҳида тармоқларга ҳам, муайян корхоналар...


Марказий Осиёда жойлашган давлат. Пойтахти - Катманду шаҳри.

Маъмурий жиҳатдан 14 зонага, зоналар туманларга бўлинади.

Амалдаги Конституцияси қирол томонидан 1990 йил 9 ноябрда эълон қилинган.

Бошқарув шакли - конституциявий мон...


(Нигер Республикаси) - Ғарбий Африкада жойлашган давлат. 1960 йил 3 августда мустақил деб эълон қилинган. Пойтахти - Ниамей шаҳри.

Маъмурий жиҳатдан 7 департаментга, улар округлар ва коммуналарга бўлинади.

1996 йил 27 январда содир бўлган ҳарбий тў...


(Нигерия Федератив Республикаси) - Ғарбий Африкада жойлашган, аҳолисининг сонига кўра Африка қитъасидаги энг йирик (2002 й.да - 129,93 млн. киши) давлат. 1960 йил 1 октябрда мустақил деб эълон қилинган. Пойтахти - Абужа шаҳри (1992 й.гача - Лагос ш.).

Маъмурий жиҳатд...


Ғарбий Европада жойлашган давлат. Умумий бозор ва Европа ҳамжамияти (Европа Иттифоқи)нинг муассиси ва аъзоси. Пойтахти - Амстердам шаҳри. Парламент ва ҳукумат қароргоҳи - Гаага шаҳрида.

Маъмурий жиҳатдан 12 провинцияга, улар эса - жамоалар ва кантонларга бўлинади. <...


1) давлат органлари ва маҳаллий ўзини - ўзи бошқариш органлари норматив ҳуқуқий ҳужжатларнинг кўп фойдаланиладиган шакли;

2) турли органларнинг мақомини, тегишли органлар тизимидаги ўрнини ва фаолият характерини таърифловчи тушунча. Ҳуқуқда мустақ...


(Никарагуа Республикаси) - Марказий Америкада жойлашган давлат. 1821 йил 15 сентябрда мустақил деб эълон қилинган. Пойтахти - Манагуа шаҳри.

Маъмурий жиҳатдан 9 минтақага, улар 17 департаментга бўлинади.

Амалдаги Конституцияси 1987 йил 9 январда қ...


қаранг: Вето.

...

қаранг: Кўпчилик.

...

қаранг: Парламентда овоз бериш.

...

Шимолий Европада жойлашган давлат. Тўла мустақилликка 1905 йилда эришган (1814 йилгача - Дания вилояти, 1814-1905 йилларда - Швеция мулки). Пойтахти - Осло шаҳри.

Маъмурий жиҳатдан 19 вилоят (фюльке)га, шу жумладан фюлькега тенглаштирилган Осло ш.га бўлинади. Фюьлке...


давлат референдуми ёки маҳаллий референдумда халқ томонидан, ваколатли давлат ёки маҳаллий ҳокимият органи томонидан қабул қилинадиган, ижтимоий муносабатларни тартибга соладиган ва ҳуқуқ нормалари ифодаланган ҳужжат. Н.ю.ҳ.га конституциялар, қонунлар киради; парламентлар ва уларнинг ...


ваколатли давлат органининг белгиланган тартибда қабул қилинган, ижтимоий муносабатларни тартибга солишга қаратилган умумий мажбурий тусдаги қоидаларни ўрнатувчи, ўзгартирувчи ёки бекор қилувчи юридик ҳужжати. Н.ҳ.а. умуммажбурий хулқ-атвор қоидаларини ўз ичига олади ҳамда ўзининг қуй...


конституциявий ҳуқуқ фанида федератив давлатларни таърифлашда қўлланиладиган тушунча. Субъектлари (аъзолари) ҳар хил юридик мақомга эга бўлган, яъни баъзи субъектларининг (аъзоларининг) ҳуқуқлари бошқаларига қараганда кўпроқ бўлган федерацияни Н.ф. деб аталади.

1992 ...


мамлакат ҳудудида хусусий нотариал амалиёт билан шуғулланувчи шахсларнинг касбий бирлашмаси. Н.п. нотариусларнинг манфаатларини ифода этади ва уларни ҳимоя қилади, нотариус касбини эгаллашни истаган шахсларнинг стажировкасини ва ишлаётган хусусий нотариусларнинг малакасини оширишни та...


давлат ва нодавлат ташкилотлари, фуқаролар ва бошқа шахсларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини қўриқлашга кўмаклашиш мақсадида нотариуслар томонидан амалга ошириладиган юридик аҳамиятга эга ҳаракатлар.

Нотариуслар томонидан амалга ошириладиган нотариал ҳаракатла...


нотариал ҳаракатларни амалга ошириш ваколатига эга бўлган махсус таъсис этилган давлат органлари, айрим давлат хизматчилари ва хусусий амалиёт билан шуғулланувчи фуқаролар.

Давлат нотариал идоралари ЎзР да Адлия вазирлиги томонидан очилади ва тугатилади. Мазкур идор...


юқори органларнинг ҳужжатларини тан олмаслик ҳуқуқи. Масалан, давлатлар конфедерациясида-аъзолар конфедерация органларининг қарорлари ўз ҳудудларида амал қилиши тўғрисида қарорлар қабул қиладилар, аммо уларнинг ҳужжатларини ўзлари учун мажбурий деб эътироф этмасликлари ҳам мумкин.

Конституциявий ҳуқуқ. Энциклопедик луғат

Ушбу нашр давлат-ҳуқуқий атамаларининг энциклопедик луғатидир. У Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунлари билан бойитилган энг замонавий Конституциявий сўз бойлигини ўз ичига олади. Луғатда, шунингдек ўтган йилларда қўлланилиб келинган конституциявий-ҳуқуқий атамалар ҳам ўз аксини топди. Юридик ҳужжатларга кирган атамалар билан бир қаторда конституциявий ҳуқуқ фани ва унга туташ фанларнинг аксари қоидалари ҳамда сиёсатшунослик, жамиятшунослик ва бошқа фанларнинг ҳуқуқда қўлланиладиган атамаларига изоҳлар берилди.

Луғат турли даражадаги депутатлар, марказий ва маҳаллий давлат ҳокимияти органлари девонларининг ходимлари ҳамда ҳуқуқшунослик, сиёсатшунослик, фалсафа ва бошқа ижтимоий соҳалар бўйича ўқув юртларининг талабалари, аспирантлари ва ўқитувчилари ҳамда давлат ва ҳуқуқ муаммолари билан қизиқувчи кенг китобхонлар учун мўлжалланган.

Муаллифлар жамоаси:

Мустафоев Бўритош - Биринчи даражали Давлат Адлия маслаҳатчиси

Халилов Эркин Хамдамович - юридик фанлар доктори, профессор

Абдусаломов Мирзоулуғбек Элчиевич - юридик фанлар номзоди

Бозоров Узоқ - юридик фанлар номзоди

Файзиев Мириной Мирзаахмедович - профессор

Одилқориев Ходжимурод Тўхтамуродович - профессор

Хусанов Озод Тиллабович - профессор

Тўлаганов Абдужаббор - профессор

Мамадалиев Шавкат Олмасбаевич - фалсафа фанлари доктори

Тультеев Ильёс Тавасович - доцент

Муҳамедов Ўткирбек Ҳазратқулович - доцент

Авезов Ҳабибулла Қутлимуродович, сиёсатшунос.

Конституциявий ҳуқуқ. Энциклопедик луғат. Масъул муҳаррир ва муаллифлар жамоасининг раҳбари Б. Мустафоев - Тошкент: «Ўзбекистон нашриёти», 2006 йил. - 584 бет.

ISВN   978-9943-332-00-3    ББК 67,400(5У) я2

724-2006

© Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги, 2006

 

© Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги ҳузуридаги Ҳуқуқий ахборот билан таъминлаш маркази